Sinh sản nhân tạo và
nuôi thương phẩm cá cóc

Sau thành công sinh sản nhân tạo cá hô, Trung tâm quốc gia
giống thủy sản nước ngọt Nam bộ tiếp tục nghiên cứu sinh
sản nhiều giống cá quý có nguy cơ tuyệt chủng khác. Cá cóc,
loài cá đặc sản ngon nổi tiếng của miền Tây, đã được trung
tâm cho sinh sản nhân tạo và đưa vào nuôi thương phẩm
thành công.
Sinh sản nhân tạo cá quý
Ngoài tự nhiên, cá cóc có kích thước lớn, có thể dài tới 80
cm, nặng khoảng 10 kg. Thịt cá cóc thơm ngon rất được ưa
chuộng, bán 60.000 - 100.000 đồng/kg, nên cá luôn bị săn bắt
ráo riết, đến nay gần như cạn kiệt. Cá cóc (Cyclocheilichthys
enoplos, thuộc họ cá chép Cyprinidae), hiện diện ở Lào, Thái
Lan, Campuchia, Indonesia và ở sông Tiền, sông Hậu của
Việt Nam. Cá thích nghi với điều kiện nước chảy và có tập
tính di cư sinh sản. Ở vùng đồng bằng sông Cửu Long, cá cóc
thường được khai thác quanh năm ở sông Tiền và sông Hậu
bằng câu, lưới, chài, đáy và đóng chà ven sông.
Cá cóc đã được nuôi ghép trong ao và bè với các loài cá
khác. Cá có tốc độ tăng trưởng từ chậm đến trung bình.
Trước đây cá cóc chưa được nuôi phổ biến do nguồn cá
giống phụ thuộc vào việc đánh bắt từ tự nhiên, với sức chịu
đựng rất kém, nhất là khi vận chuyển đi xa. Cá yếu và dễ chết
khi rời khỏi môi trường nước chảy (sông). Tuy vậy sau khi
thuần dưỡng cá cũng thích nghi được với điều kiện nước tĩnh
hoặc sống được trong bè nuôi với mật độ cao như cá tra, cá
he, rô phi…

5 - 6 cm (4 - 5 g/con), mật độ nuôi 1 - 2 con/m2, trước khi
thả được tắm nước muối 3% trong 5 - 6 phút để diệt các ký
sinh trùng bám trên thân cá và làm lành nhanh các vết sây
sát. Có thể sử dụng thức ăn tự chế biến và thức ăn viên công
nghiệp. Nguyên liệu thức ăn tự chế biến gồm:
T
T
Loại nguyên
liệu
Tỷ
lệ
(%)
các
thán
g
Tỷ
lệ
(%)
các
thán
g
sau sau
1
2
3
4
Cám gạo hoặc
tấm
Cá vụn (hoặc
đầu tôm cá,

thể tích nước trong ao.
Khi cá có hiện tượng khác thường, nhanh chóng xác định
nguyên nhân để xử lý, đồng thời cho nước mới vào ao và tạm
thời ngưng cho ăn. Để khử trùng nước ao, có thể sử dụng chế
phẩm vi sinh hoặc formalin pha loãng 30 ppm tạt đều mặt
nước ao theo chỉ dẫn. Sử dụng các loại thuốc và hóa chất
phòng trị bệnh phải theo đúng chỉ dẫn. Không sử dụng thuốc
và hóa chất bị cấm.
Nuôi ghép cá cóc trong ao, đăng quầng và bè
Có thể nuôi ghép cá cóc với các loài cá khác như cá tra, cá rô
phi. Thức ăn cho những loài cá khác cũng giống như của cá
cóc. Cỡ cá nuôi 6 - 7 cm (4 - 5 g/con) hoặc cá có kích cỡ lớn
100 g/con trở lên. Mật độ nuôi ghép trong ao là 0,5 con/m2,
trong bè 1 - 2 con/m3. Thức ăn và thời gian nuôi tùy thuộc
vào loài cá nuôi chính.
Thu hoạch
Cá nuôi đơn trong ao sau 12 - 15 tháng thì thu hoạch, khi cá
đạt từ 200 đến 300 g/con. Thu đồng loạt trong thời gian ngắn.
Những cá chưa đạt cỡ thương phẩm nên để nuôi tiếp cho vụ
sau. Sau vụ thu hoạch phải tát cạn ao và chuẩn bị cho vụ nuôi
kế tiếp.
Cá nuôi ghép trong ao, đăng quầng và trong bè thì thu hoạch
một lần cùng với cá chính. Nếu kích cỡ khi thả nuôi quá nhỏ,
khi thu hoạch các loài cá nuôi chính, có thể thu tỉa những cá
cóc đạt quy cỡ thương phẩm (300 g trở lên), số còn nuôi tiếp
ở vụ sau. Nước thải của ao nuôi phải được xử lý trước khi
thải ra môi trường.