1
BÀI GIẢNG DÀNH CHO SINH VIÊN
ĐẠI HỌC CHÍNH QUY

KINH TẾ THƯƠNG MẠI ĐẠI CƯƠNG
TS. THÂN DANH PHÚC
Bộ môn Kinh tế Thương mại
Khoa Kinh tế & ĐH Thương mại
Tel: 091 301 5545
E.mail:[email protected]
2
KẾT CẤU HỌC PHẦN

•
Chương 1: Chương mở đầu
•
Chương 2: Chức năng và những tác động
của thương mại
•
Chương 3: Thương mại hàng hóa
•
Chương 4: Thương mại dịch vụ, thương
mại quyền sở hữu trí tuệ và thương mại
liên quan đến đầu tư
•
Chương 5: Nguồn lực và hiệu quả thương
mại
3
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

1.1 Đối tượng, nội dung, phương pháp


c. Phương pháp nghiên cứu:
+ Phương pháp luận biện chứng và lịch
sử
+ Tiếp cận nghiên cứu hệ thống
+ Trừu tượng hóa và tư duy khoa học
7
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

1.2 Bản chất của thương mại
Bản chất kinh tế
của thương mại
Các phạm trù
kinh tế
Các cách tiếp cận
nghiên cứu TM
Khái niệm
tổng quát
8
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

a. Các phạm trù kinh tế
Ba phạm trù
kinh tế
Trao đổi hàng hóa
(H – H’)
Lưu thông hàng hóa
(H – T – H’)
Thương mại
(T – H – T’)

•
TM là một hoạt động kinh tế
TM – hoạt động
kinh tế
Chủ thể trao đổi
(nhà SX,thương gia,
người TD)
Đối tượng trao đổi
(hàng hóa, dịch vụ)
Mục đích trao đổi
(sinh lợi)
12
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

•
TM là một ngành kinh tế
TM – ngành
kinh tế
Xuất hiện
thương nhân
độc lâp
Có nguồn lực riêng
(vốn, CSVCKT,
kết cấu hạ tầng)
Chuyên môn hóa
tổ chức quá trình
LTHH
13
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU


CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

•
Khái niệm thương mại được mở rộng theo tiếp
cận hội nhập WTO
Là tổng hợp
Các hoạt động
trao đổi hàng hóa
& dịch vụ nhằm sinh lợi
Các vấn đề nảy sinh
gắn với quan hệ
mang tính thương mại
16
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

•
Một cách tổng quát:
“Thương mại là tổng hợp các hoạt động,
các hiện tượng và các quan hệ kinh tế
gắn liền và phát sinh cùng với quá trình
trao đổi hàng hóa và cung ứng dịch vụ
trên thị trường nhằm mục đích sinh lợi”
(xem thêm khái niệm của WTO, của Luật
TM Việt Nam 2005)
17
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

d. Phân loại thương mại
•
Theo phạm vi hoạt động thị trường

Theo đối tượng của
hoạt động trao đổi
Thương mại hàng hóa
Thương mại dịch vụ
21
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

•
Phân loại:
Theo kỹ thuật
trao đổi, mua bán
Thương mại
truyền thống
Thương mại
hiện đại
22
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

•
Phân loại:
Theo mức độ điều tiết
thương mại vĩ mô
Thương mại
tự do hóa
Thương mại
bảo hộ
23
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU

1.3 Một số lý thuyết về thương mại

sp X có lợi thế tuyệt đối
lớn hơn để tr.đổi sp Y
Nước B tập trung sx
sp Y có lợi thế tuyệt đối
lớn hơn để tr.đổi sp X