MỤC LỤC
Lời mở đầu.............................................................................................. 2
Nội dung..................................................................................................3
I> Du Lịch Văn Hóa....................................................................................3
1.1. Những nét khái quát về du lịch văn hoá, di sản văn hoá và di
tích lịch sử văn hoá..................................................................................3
1.1.1. Du lịch văn hoá.........................................................................3
1.1.2. Các loại hình Du Lịch Văn Hóa................................................3
1.1.3. Di sản văn hoá và di tích lịch sử văn hoá...................................4
1.1.4. Mối tương tác năng động giữa Du lịch và Di sản văn hoá........4
1.2. Vị trí và vai trò của du lịch văn hoá trong giai đoạn hiện nay.....5
1.2.1. Vị trí của du lịch văn hoá...........................................................5
1.2.2. Vai trò và ý nghĩa của du lịch văn hoá.......................................6
1.2.3. Điều kiện để phát triển du lịch văn hoá:....................................7
1.2.4. Các nguyên tắc trong phát triển Du Lịch Văn Hóa..................10
II> ĐIỀU KIỆN PHÁT TRIỂN DU LỊCH VĂN HÓA TRÊN ĐỊA
BÀN HÀ NÔI.............................................................................................14
2.1. Văn hóa Thăng Long. .................................................................14
2.1.1. Hào khí Thăng Long.................................................................14
2.1.2. Tinh hoa văn hóa Hà Nội........................................................17
2.1.3. B¶n s¾c riªng v¨n hãa Hµ Néi.................................................18
2.2. Một số khu di tích trên địa bàn Hà Nội........................................19
2.2.1. Văn Miếu Quốc Tử Giám.........................................................19
2.2.2. Đền Ngọc Sơn..........................................................................20
2.2.3. Đền quán thánh........................................................................22
2.3. Thực trạng các khu di tích trên địa bàn Hà Nội. .......................23
2.4. Xây dựng ý thức văn minh............................................................25
2.5. Một số giải pháp.............................................................................26
Kết Luận............................................................................................... 28
TÀI LIỆU THAM KHẢO....................................................................29
1

thế giới.) Điều đó rất phù hợp với thời đại ngày nay quan trọng hơn việ khai
thác tiềm năng văn hoá truyền thống trong kinh doanh du lịch cũng là một
cách tốt nhất được tiến hành đồng thời với việc bảo vệ tôn tạo chúng. Phát
triển một cách hiệu qủa các tiềm năng, khuyến khích sự phát triển của du lịch
văn hóa trong giai đoạn mới.
Em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn, giúp đỡ của các cô đã giúp em
hoàn thành đề tài này.
2
Nội dung
I> Du Lịch Văn Hóa.
1.1. Những nét khái quát về du lịch văn hoá, di sản văn hoá và di tích
lịch sử văn hoá.
1.1.1. Du lịch văn hoá.
Xu thế quốc tế hoá trong sinh hoạt văn hóa giữa cộng đồng và các quốc
gia trên thế giới được mở rộng dẫn tới việc giao lưu văn hoá tìm kiếm những
kiến thức về nền văn hoá nhân loại đã trở thành một trong những nhu cầu của
nhiều tầng lớp dân cư trong xã hội, du lịch không còn là nghỉ ngơi giải trí đơn
thuần mà còn là nghỉ ngơi giải trí tích cực có tác dụng bổ sung tri thức làm
phong phú thêm đời sống tinh thần cuả con người.
Có thể hiểu du lịch văn hóa là một loại du lịch mà mục đích chính là
nâng cao hiểu biết cho cá nhân đáp ứng sự tìm hiểu qua các chuyến du lịch
đến nhưngx vùng đất mới, tìm hiểu và nghiên cứu lịch sử, kiến trúc, kinh tế,
chế độ xã hội, cuộc sống và phong tục tập quán của địa phương đất nước đến
du lịch hoặc kết hợp với nhiều mục đích khác nữa.
Du lịch văn hoá vừa là phương tiện, vừa là mục đích của kinh doanh du
lịch, vu lịch văn hoá nhằm chiuyển hoá các giá trị văn hóa, các giá trị vật chất
cũng như tinh thần cho hoạt động du lịch - du lịch văn hoá là phương thức
hấp dẫn vì nó giải quyết những nhu cầu về cảm thụ cảnh quan của quocó gia
và du lịch văn hoá thường dành cho những du khách có trình độ cao trong xã
hội. Du lịch văn hoá được xem như là tổng thể của du lịch, xem đó là một

Theo nghĩa rộng lớn nhất, di sản thiên nhiên và văn hoá thuộc về mọi
con người. Mỗi một chúng ta có quyền và trách nhiệm phải hiểu, thưởng thức
và bảo vệ giá trị toàn cầu của nó.
Di sản là một khái niệm rộng lớn gồm cả m«i trường thiªn nhiªn lẫn văn
ho¸: Bao gồm cảnh quan, các tổng thể lịch sử, các di chỉ tự nhiên và do con
người xây dựng, và cả tính đa dạng sinh học, các sưu tập, các tập tục truyền
thống và hiện hành, tri thức và kinh nghiệm sống. Di sản ghi nhận và thể hiện
quá trình phát triển lịch sử lâu dài vốn đã tạo nên bản chất của các thực thể
quốc gia, khu vực, bản địa và địa phương và là một bộ phận hữu cơ của đời
sống hiện đại. Nó là một điểm quy chiếu năng động và là một công cụ tác
dụng cho phát triển và trao đổi. Di sản riêng và ký ức tập thể của mỗi địa vực
hoặc cộng đồng là không gì thay thế được và là một nền tảng quan trọng cho
ph¸t triển, h«m nay và cả mai sau.
1.1.4. Mối tương tác năng động giữa Du lịch và Di sản văn hoá
Du lịch nội địa và quốc tế đến nay là một trong những phương tiện hàng
đầu để trao đổi văn hoá, tạo cơ hội cho mỗi con người được trải nghiệm
không chỉ những gì quá khứ còn để lại mà cả cuộc sống và xã hội đương đại
của kẻ khác. Du lịch ngày càng được thừa nhận rộng rãi là một động lực tích
cực cho việc bảo vệ di sản thiên nhiên văn hoá. Du lịch có thể nắm bắt các
đặc trưng về kinh tế của di sản và sử dụng chúng vào việc bảo vệ bằng cách
gây quỹ, giáo dục cộng đồng và tác động đến chính sách. Đây là một bộ phận
chủ yếu của nhiều nền kinh tế quốc gia và khu vực và có thể là một nhân tố
quan trọng trong phát triển, khi được quản lý hữu hiệu.
4
Bản thân du lịch đã thành một hiện tượng ngày càng phức hợp đóng một
vai trò chủ yếu trong các lĩnh vực kính tế, chính trị, xã hội, văn hoá, giáo dục,
lý sinh, sinh thái và thẩm mỹ. Để thành tựu được mối tương tác có lợi giữa
mong đợi và ước muốn của khách tham quan và cộng đồng chủ nhà hoặc địa
phương phương -mà có khi là xung đột nhau- là cả một thách đố và một cơ
hội.

Trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội thời kỳ công nghiệp hoá-hiện
đại hoá hiện nay, vấn đề giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc là sợi chỉ đỏ trong
đường lối văn hoá của Đảng ta, bởi vì nói đến Việt Nam vừa được thế giới
công nhận là nước có tình hình an ninh chính trị ổn định nhất, điều đó sẽ tạo
5
điều kiện tốt nhất để thu hút du khách. Theo báo cáo của Sở du lịch Hà nội
trong 6 tháng đầu năm 2001 có 310729 du khách quốc tế của 155 nước đến
Hà nội trong đó 6851 Việt kiều chiếm 25,5% tổng số lượt khách quốc tế của
cả nước nếu so cùng kỳ năm 2000 tăng 55,5% trong đó khách Trung Quốc
vẫn là đông nhất với 97156 lượt khách, chiếm tỷ trọng 32,95%. Sau đó là
khách người Pháp 42227 người chiếm tỷ trọng 14,3%. Khách Nhật 28961
người chiếm tỷ trọng 9,8%, Mỹ chiếm 19619 chiếm tỷ trọng 6,7%. Ngoài ra
ảutalia, Anh, Đài Loan, Đức, Đan Mạch, Canada 4800 đến 14 600 chiếm 1,6-
5%.Theo con số thống kê của Sở Du lịch Hà Nội, kể từ năm 2000, số khách
du lịch Việt kiều đến Hà Nội là 10.711 nghìn khách, đến cuối năm nay, lượng
khách này đã tăng lên đến 57.753 nghìn, trong đó từ 2005-2006 tăng mạnh
nhất, từ 29.486 - 57.753 nghìn khách.
Với tổng doanh thu đạt 2500 tỷ đồng. Trong quá trình phát triển kinh tế
xã hội thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước hiện nay việc giữ gìn
bản sắc dân tộc là sợi chỉ đỏ trong đường lối văn hoá của Đảng ta bởi vì nói
đến văn hoá là nói đến dân tộc miền Bắc đã trải qua hàng ngàn năm sinh tử
trong gian truân, vất vả nhân dân các dân tộc đã sáng tạo nâng cao, bảo tồn,
chắt chiu để có những công trình kiến trúc đến chùa, miếu mạo, phong tục tập
quán lế hội...
Ta có thể khẳng định rằng du lịch không thể tự mình phát triển được nếu
không dựa vào một nền tảng văn hoá và ngược lại nhờ có du lịch mà các dân
tộc hiểu biết được những thành tựu rực rỡ của nền văn hoá nhân loại tạo ra sự
cần thiết xích lại gần nhau giữa các nền văn hoá làm cho các dân tộc ngày
càng hiểu nhau hơn. Nhưng du lịch không chỉ dừng lại ở thưởng ngoạn cảnh
đẹp thiên nhiên, ngắm nhìn các công trình văn hoá, tìm hiểu các di tích lịch sử

biết được vấn đề đó các nhà kinh doanh du lịch, các nhà quản lý kinh tế phải
không những kiểm tra ngăn chặn những vật phi văn hoá bằng hệ thống pháp
luật mà vấn đề lâu dài và quan trọng hơn là xây dựng tạo ra để hấp dẫn từ bản
sắc dân tộc, thuần phong mỹ tục dân tộc được bảo tồn, nâng cấp các di tích
lịch sử văn hoá kiến trúc.
1.2.3. Điều kiện để phát triển du lịch văn hoá:
Sự phát triển du lịch văn hoá nói riêng và du lịch nói chung đòi hỏi phải
c ó những điều kiện khách quan và điều kiện chủ quan cần thiết nhất định
(xem sơ đồ sau)
7
8
điều kiện chung điều kiện đặc trưng
điều
kiện
thời
gian
điều
kiện
nguồn
khách
điều
kiện nền
kinh tế
đất
nước
điều
kiện cơ
sở hạ
tầng
điều

kiện về
mặt kỹ
thuật
điều
kiện về
mặt kinh
tế
Các tài
nguyên có
giá trị lịch
sử
Tài nguyên
có giá trị
kiến thức
Các tài
nguyên có
giá trị văn
hoá
Các tài nguyên
có giá trị nghệ
thuật quần
chúng
Các thành
tựu sự kiện
kinh tế
chính trị xã
hội
ĐIỀU KIỆN PHÁT TRIỂN
DU LỊCH VĂN HOÁ
Kinh doanh du lịch là một loại hình kinh doanh cao cấp không thể tách

thống: tuồng, chèo, múa rối nước, dân ca, quan họ, hát xẩm, ca trù... hết sức
độc đáo. Đó là những nét đặc sắc dân gian và huyền thoại của các lễ hội, điển
hình nhất là những nét đặc trưng về phong tục tập quán, tâm hồn, cốt cách của
người Việt Nam nói chung và Bắc Bộ nói riêng.
Khác với tài nguyên tự nhiên, tài nguyên văn hoá không hề bị can thiệp
nếu chúng ta biết duy trì, tôn tạo, bảo vệ và phát triển đừng để chúng bị suy
thoái theo thời gian và không gian, khai thác hợp lý nguồn tài nguyên văn hoá
cho phát triển du lịch là một hướng đi đúng đắn hiện nay và trong tương lai.
Vào thời đại toàn cầu hoá đang gia tăng như ngày nay, việc bảo vệ, bảo
tồn, lý giải và giới thiệu di sản và tính đa dạng văn hoá của bất kỳ một nơi
9
hoặc khu vực nào là một thách đố quan trọng đối với mọi người ở khắp mọi
nơi. Tuy nhiên, việc quản lý di sản đó, trong một khuôn khổ các chuẩn mực
được quốc tế thừa nhận và được áp dụng thoả đáng thông thường lại là trách
nhiệm của một cộng đồng riêng biệt hoặc một nhóm trông nom.
Một mục tiêu đầu tiên để quản lý di sản là phải thông báo ý nghĩa của di
sản đó và sự cần thiết phải bảo vệ cho cộng đồng chủ nhà và cho các khách
tham quan. Việc quản lý vật chất tốt, hợp lý, việc tiếp cận di sản về mặt trí tuệ
hoặc về cảm xúc và việc phát triển văn hoá vừa là quyền lợi vừa là đặc quyền
của một người. Việc quản lý phải bao hàm nghĩa vụ tôn trọng các giá trị của
di sản, các quyền lợi hợp tình hợp lý của cộng đồng chủ nhà hiện nay, những
người bản địa đang trông coi hoặc những chủ nhân sử hữu các tài sản lịch sử,
phải tôn trọng cảnh quan và những văn hoá đã sản sinh ra di sản đó.
1.2.4. Các nguyên tắc trong phát triển Du Lịch Văn Hóa.
Nguyên tắc 1
Vì du lịch nội địa và quốc tế là một trong những phương tiện tốt nhất để
trao đổi văn hoá nên việc bảo vệ cần phải tạo ra những cơ hội quản lý tốt và
có trách nhiệm cho các thành viên của cộng đồng chủ nhà và các khách quan
tham gia để họ thấy được và hiểu được trực tiếp di sản và văn hoá của cộng
đồng đó.

tập tính toàn vẹn hình thể và sinh thái và bối cảnh môi trường của những loại
đó phải là một cấu thành thiết yếu của các chính sách phát triển xã hội, kinh
tế, chính trị, lập pháp, văn hoá và phát triển du lịch.
-.Mối tương tác giữa các nguồn lực hoặc giá trị di sản và du lịch là động
và luôn biến đổi, làm nảy sinh cả cơ hội lẫn thách đố, và có khẳ năng cả
những xung đột. Các dự án, hoạt động và phát triển du lịch phải đạt được
những kết quả tích cực và phải giảm thiểu những tác động bất lợi lên di sản và
lối sống của cộng đồng chủ nhà, mà vẫn đáp ứng được các yêu cầu và ước
mong của khách tham quan.
-Các chương trình bảo vệ, thể hiện và phát triển du lịch phải được căn cứ
trên một sự hiểu biết toàn diện các mặt đặc thù, thường là phức tạp hoặc xung
đột, của ý nghĩa di sản ở riêng một nơi. Việc tiếp tục nghiên cứu và tham vấn
để nâng cao hiểu biết và đánh giá đúng giá trị ý nghĩa đó là quan trọng.
-Việc duy trì tính xác thực của địa điểm di sản và các sưu tập là quan
trọng. Đó là một yếu tố thiết yếu của ý nghĩa văn hoá của những loại hình
này, như có thể thấy được hiển thị trong vật chất hữu thể, trong ký ức được
tích luỹ và trong các truyền thống mờ mờ ảo ảo còn lại từ thời xưa. Các
chương trình phải giới thiệu và lý giải tính xác thực của địa điểm và các trải
nghiệm văn hoá để nâng cao hiểu biết và đánh giá đúng di sản văn hoá đó.
-Các dự án phát triển du lịch và xây dựng cấu trúc hạ tầng phải lưu ý đến
các chiều kích thẩm mỹ, xã hội và văn hoá, các cảnh quan thiên nhiên và văn
hoá, các đặc trưng đa dạng sinh học, và phạm vi bao quát rộng lớn hơn cả các
địa điểm di sản. Ưu tiên cần được dành cho việc sử dụng vật liệu địa phương
và cần lưu tâm đến các phong cách kiến trúc địa phương hoặc các truyền
thống bản xứ.
-Trước khi các địa điểm di sản được xúc tiến hoặc phát triển cho du lịch
mở rộng, các dự án quản lý phải đánh giá các giá trị thiên nhiên và văn hoá
của nguồn lực. Rồi phải xác lập thoả đáng những giới hạn thay đổi có thể
chấp nhận được, đặc biệt là về tác động của số lượng khách tham quan lên các
đặc trưng hình thể, tính toàn vẹn, sinh thái và tính đa dạng sinh học của địa

Các cộng đồng chủ nhà và dân chúng bản địa phải được tham gia vào
việc lập kế hoạch bảo vệ và du lịch.
-Phải tôn trọng quyền và lợi ích của cộng đồng chủ nhà, ở cấp độ khu
vực và địa phương, của chủ sở hữu tài sản và của những người bản địa nếu có
quyền thực thi quyền và trách nhiệm có tính truyền thống trên khoảnh đất
riêng của mình và trên các di chỉ có ý nghĩa trên khoảnh đất đó. Họ phải được
tham gia vào việc xác lập mục đích, chiến lược, chính sách và thủ tục xác
định, bảo vệ, quản lý, giới thiệu và thể hiện có nguồn lực di sản của họ, các
tập tục văn hoá về các biểu thị văn hoá đương thời, trong phạm vi du lịch.
-Nếu di sản ở một địa điểm hoặc khu vực nào đó có một tầm cỡ toàn cầu,
thì các yêu cầu và nguyện vọng của một số cộng đồng hoặc người dân bản địa
12

Trích đoạn Một số giải pháp

---