Cách nhận biết phân bón đúng chất
lượng (Phần 1)
Phân hóa học là loại phân bón chủ lực, cung cấp các chất dinh dưỡng đa
lượng: Đạm (N), Lân (P2O5), Kali (K2O) cho cây trồng, là những yếu tố
quyết định tới năng suất và chất lượng nông phẩm. Phân hóa học đang lưu
thông trên thị trường gồm hai nhóm chính là:
I. Phân hoá học đơn chất
là nhóm phân bón chứa một loại dưỡng chất đa lượng chủ yếu, gồm
có ba loại chính là:
1. Phân chứa đạm: có URÊ chứa 46% nitơ (N), Sun-phat A-môn (S.A)
chứa 20-21% N các loại phân này chủ yếu là nhập khẩu. Lượng sản xuất
trong nước chỉ vào khoảng 900.000 tấn Urê/năm)
2. Phân chứa lân: gồm Supe lân và Lân nung chảy, chứa từ 15,5%-
16% Ô-xít Phốt-pho (P
2
O
5
hữu hiệu), chủ yếu được sản xuất trong nước từ
nguyên liệu là quặng A-pa-tit do 4 nhà máy sản xuất là Su-pe phốt phát và
hoá chất Lâm Thao, Long Thành, Phân lân nung chảy Văn Điển và Phân lân
nung chảy Ninh Bình.
3. Phân chứa Kali: gồm phân Clo-rua Ka-li (MOP, KCl) chứa 60% Ô-
xít Ka-li (K
2
O) và Sun-phat Ka-li (SOP, K
2
SO
4
) chứa 50% Ô-xít Ka-li
(K
S.A, Clo-rua A-môn, Supe Lân và Lân nung chảy là khó làm giả hơn cả và
tương đối dễ nhận biết do công nghệ sản xuất phức tạp, chi phí đầu tư lớn
hoặc do giá trị thấp, việc làm giả không mang lại lợi nhuận cao. Riêng đối
với phân chứa Ka-li và các loại phân hỗn hợp thì rất dễ làm giả, làm nhái,
làm kém chất lượng do công nghệ sản xuất đơn giản, chi phí đầu tư thấp,
việc làm nhái, làm giả mang lại lợi nhuận lớn do chênh lệch giá cao. Việc
xác định hàng thật, hàng giả, hàng kém chất lượng chỉ xác định được chính
xác bằng máy móc phân tích mà khó phân biệt được bằng cảm quan.
Tuy nhiên, không phải là hoàn toàn không thể phân biệt phân thật
phân giả bằng cảm quan. Qua kinh nghiệm thực tế nhiều năm, xin chia sẻ
với bà con nông dân một số kinh nghiệm giúp phân biệt, lưạ chọn được phân
Kali thật như sau:
1. Phân Clo-rua Ka-li (MOP, KCl) chứa 60% K
2
O
- Màu sắc đặc trưng là đỏ hồng, hồng nhạt, đỏ tím và màu trắng là
loại phân chứa Ka-li phổ biến nhất, và cũng là loại phân bị lợi dụng làm giả,
làm nhái nhiều nhất, gây tổn thất nặng nề nhất cho người nông dân do chênh
lệch giá giữa hàng thật-hàng giả rất lớn, lại dễ làm giả.
Do thiếu kinh nghiệm nên phần lớn nông dân tin rằng phân Clo-rua
Ka-li có màu đỏ và phân có màu đỏ là phân Kali, tuy thực tế không phải cứ
loại phân bón nào có màu đỏ, màu hồng cũng là phân Ka-li. Nông dân dễ bị
mua phải phân Ka-li giả do trên thị trường có các loại phân NKS, KNS,
NPK… được một số nhà sản xuất trong nước cố tình làm rất giống phân
Clo-rua Ka-li về mặt hình thức, nhất là màu đỏ đặc trưng của Kali, nhưng
thực chất chỉ có từ 10-30 % là Ô-xit Ka-li, còn lại là phân SA, muối ăn,
phẩm màu, bột sét đỏ, nhằm mục đích bán được hàng thu lợi nhuận, các nhà
bán lẻ lợi dụng sự cả tin và non kém kinh nghiệm của người nông dân để
trục lợi.
Phân Kali thật do các công ty nhập trực tiếp từ nhà sản xuất ở Nga,
TT
Cách thử Phân Clo-rua ka-li (MOP)
thật
Phân giả
Cho 3-5 gam
phân khô ráo
vào cốc nước
trong
- Cốc nước chưa có màu
hồng đỏ
- Một phần chìm xuống
nước, một phần vẫn nổi
trên mặt cốc nước
- Sau khi khoắng mạnh,
Dung dịch chuyển sang
màu hồng nhạt, không vẩn
đục, có váng đỏ bám
quanh thành cốc. Phân tan
hết
- Cốc nước lập tức có
màu hồng đỏ
- Toàn bộ phân chìm
xuống và tan rất nhanh,
-Sau khi khoắng mạnh,
dung dịch có màu hồng
đỏ, vẩn đục, không có
váng đỏ bám quanh
thành cốc. Có thể để lại
cặn không tan hết