Page 1 of 4 Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn
Chương trình hợp tác nghiên cứu nông nghiệp và phát triển nông thôn

Project 033/05 VIE

Khảo nghiệm, đánh giá và áp dụng công nghệ nhân giống tiên tiến cho việc
phát triển các rừng trồng Thông caribê và Thông lai có giá trị kinh tế cao tại
Việt Nam
Milestone 10:

Sản phẩm 1 - 3: Đánh giá năng lực các đối tượng hưởng lợi từ dự án (bao gồm các
cán bộ nghiên cứu và quản lý vườn ươm) trong chiến lược cải thiện giống, xây
dựng và quản lý vườn vật liệu, và vườn ươm và các mô hình rừng trồng thông.

Tên báo cáo

Đánh giá năng lực

Tháng 9, 2008

Các biện pháp thực hiện chính là:
• Đánh giá lại các khảo nghiệm hi
ện có.
• Xây dựng thêm các khảo nghiệm mới.
• Chiến lược cải thiện giống thông; xem xét đánh giá và củng cố khả năng liên quan khác.
Dự án đã xem xét đánh giá số liệu thu thập từ các khảo nghiệm Thông và các loài liên quan khác
đang được gây trồng ở Việt nam, kết quả được thể hiện trong báo cáo của Tiến sỹ Mark Dieters
đến từ trường đại học Queensland (tham khảo mốc đánh giá 8). Báo cáo đã đưa ra nh
ững gợi ý
cho chương trình cải thiện giống Thông caribe tiếp theo ở Việt Nam. Chương trình này được
thực hiện bởi Trung tâm nghiên cứu giống cây rừng (RCFTI), một đơn vị thuộc Viện khoa học
Lâm nghiệp Việt nam (FSIV). Cán bộ nghiên cứu của RCFTI là những người có năng lực cao
trong việc phát triển và thực hiện các chương trình cải thiện giống cây rừng. Điều này được thể
hiện rất ấn t
ượng trong việc phát triển các loài cây thương mại khác như bạch đàn, keo, đặc biệt
là keo lai. Hơn nữa, họ còn đang quản lý một vài chương trình cải thiện giống Thông bao gồm
Thông nhựa và Thông ba lá. Họ cũng đã tiến hành chọn lọc được nhiều cây trội từ các khảo
nghiệm Thông caribê.
Dự án còn bao gồm việc chuyển giao một số công nghệ liên quan đến kỹ thuật ghép và lai giống
Thông đang được sử d
ụng phổ biến ở Queensland, dự án đã cung cấp hai cuốn sách hướng dẫn
chi tiết và các bài trình bày cụ thể về vấn đề này. Những tài liệu này góp phần bổ sung thêm kiến
thức và kinh nghiệm còn thiếu ở Việt nam và giúp tăng cường năng lực nghiên cứu trong chương
trình cải thiện giống cây rừng.
Bên cạnh những số liệu đo đạc lại từ các khảo nghiệm hiện có, dự án đ
ã xây dựng thêm một số
khảo nghiệm di truyền khác nhằm so sánh các giống thông bản địa với giống Thông có xuất xứ
từ Queensland. Giao cho cán bộ nghiên cứu của RCFTI và các cộng tác viên quản lý các khảo
Page 3 of 4
nghiệm tại địa phương tiếp tục chăm sóc và thu thập số liệu từ các khảo nghiệm này thường

Cuốn sách hướng dẫn kỹ thuật vườn ươm được phát triển dựa trên cuốn hướng dẫn kỹ thuật của
Queensland, có thay đổi một vài chi tiết cho phù hợp với điều kiện hoàn cảnh củaViệt Nam. Có
một số bảng biểu phụ lục đi kèm cung cấp thông tin quan trọng trong việc đánh giá chính xác
tình trạng của vườn ươm. .
Khi cán bộ dự án của Queensland đến thăm Việ
t nam vào tháng 11 và 12 năm 2007, hai vườn vật
liệu thí nghiệm tại Ba Vì và Phù Ninh đã bị chết rất nhiều sau đợt nắng nóng mạnh vào mùa hè
(tháng 7/2007). Sau đó, vườn vật liệu tại Ba Vì đã được trồng lại, có thay đổi đôi chút về kỹ
thuật với hy vọng sẽ làm giảm lượng cây chết. Một số gợi ý liên quan đến chế độ tưới tiêu và ánh
sáng sau khi giâm hom cũng đã được đưa ra và cây hom đã bắt đầu ra r
ễ.
Bên cạnh đó, FPQ cũng đã làm một băng video về kỹ thuật vườn ươm tại Toolara của
Queensland bao gồm tất cả kỹ thuật, các bài thực hành, các thiết bị và những vấn đề an toàn khác
liên quan đến nhân giống hom thông. Một bản copy của video này đã được gửi đến RCFTI. Hy
vọng rằng, đây sẽ là nguồn tài liệu quan trọng giúp cho quá trình vận hành trong tương lai sau
khi dự án kết thúc.
Tóm lại, có thể thấ
y rằng các cán bộ nghiên cứu và cán bộ quản lý vườn ươm trong dự án này đã
có được những kỹ năng cần thiết và có đủ năng lực để xây dựng và chăm sóc vườn vật liệu và hệ
thống vườn ươm liên quan đến nhân giống hom thông, mặc dù có những trở ngại ban đầu tại 2
vườn ươm trình diễn. Page 4 of 4
Mục tiêu 3 của dự án là:
Tạo dựng được mối quan tâm của các chủ rừng nghèo (đặc biệt là ở vùng dân tộc thiểu số ở
Tây nguyên) và các nhà trồng rừng công nghiệp đối với các khu vực rừng trồng thông, các giống
Thông caribê đã được cải thiện (bao gồm cả giống Thông lai) thông qua việc xây một số rừng
trồng quy mô trình diễn, có sự hợp tác với các chủ đất và các nhà trồng rừng.
Các biện pháp thực hiện chính là:

thuộc các chương trình cả
i thiện giống cây rừng ở Việt Nam, cho nên có thể tin rằng các mô hình
thông này sẽ được quan tâm chăm sóc như các mô hình, khảo nghiệm khác trong thời gian vài
năm tới.