Chương 2: Phân loại tay máy theo
cấu trúc sơ đồ động
Thông thường cấu trúc chấp hành của tay máy công nghiệp
được mô hình hóa trong dạng chuổi động với các khâu và khớp
như trong nguyên lý máy với các giả thuyết cơ bản như sau:
- Chỉ dùng các khớp động loại 5 (khớp quay, khớp tònh
tiến, khớp vít)
- Trục quay hướng tònh tiến của các khớp thì song song hay
vuông góc với nhau.
- Chuổi động là chuổi động hở, đơn giản.
Dưới đây là chuổi động của một tay máy công nghiệp
tổng quát có 6 bậc tự do, các khớp A, B, F là các khớp tổng quát
có nghỉa là chúng có thể là khớp quay, cũng có thể là khớp tònh
tiến, các khớp D, E, K chỉ là những khớp quay. Các khâu được
đánh số bắt đầu từ khâu 0
_ giá cố đònh , tiếp đến là các khâu 1,
2, …, n _ các khâu động
_ khâu tổng quát ký hiệu là khâu i,
(i=0,1,2,…,n),
khâu, khâu n cuối cùng là khâu mang bàn kẹp của
tay máy.
Tương tự như tay người để bàn kẹp (bàn tay) làm việc
được cần có ba loại chuyển động, tương ứng với các chuyển
động này là ba dạng cấu trúc của tay máy như sau:
Cấu trúc chuyển động toàn bộ (Chân người) cấu trúc này
thực hiện chuyển động đem toàn bộ tay máy (tay người) đến vò
trí làm việc . Cấu trúc này hết sức đa dạng và thông thường nếu
không phải là tay máy hoạt động trong hệ thống mà chuyển
động này cần có sự kiểm soát người ta thường coi tay máy là
đứng yên khâu 0 gọi giá cố đònh của tay máy.
Cấu trúc xác đònh hàm kẹp bao gồm các khớp AB và F

vì
điểm M trên khâu 3 được xác đònh bởi ba chuyển động quay (tức
là ba tọa độ góc), cấu trúc này được gọi là cấu trúc phỏng sinh
học.
Tuy nhiên trong thực tế, đối với các tay máy chuyên dùng
hay chuyên môn hóa và đặc biệt đảm bảo giá thành đầu tư vào
tay máy thấp, người ta không nhất thiết lúc nào cũng phải chế
tạo tay máy có đủ số ba khớp động cho cấu trúc xác đònh vò trí.
3.4 GIỚI THIỆU ROBOT L2001:
ROBOT L2001 có 4 bậc tự do đều là khớp quay, sử dụng
động cơ điện một chiều có công suất cực đại 3W, số vòng
quay của động cơ và chuyển động các khớp của tay máy tay
máy phụ thuộc vào điện áp đặt vào động cơ và có thể điều
chỉnh vô cấp. Kết cấu bộ truyền động cơ khí đơn giản thông
qua bộ bánh răng giảm tốc 3 cấp, cấp thứ 3 là bộ trục vít-
bánh vít do đó khả năng tự hãm rất tốt khi làm việc.
Để xử lý công việc hãm chính xác và khử quán tính, tay
máy được trang bò hệ thống điều khiển bằng bộ vi xử lý, nó có
chức năng điều khiển theo chương trình mềm do người chế tạo
lập sẵn. các chế độ hãm động cơ (hãm ngược) được tính toán
trước trong chương trình nhằm bảo đảm tính chính xác cho cơ
cấu khi có quán tính ứng với các giới hạn hành trình của từng
chương trình.
Các bộ phận an toàn giúp tay máy hoạt động tốt khi làm
việc và ngay cả khi mất điện,bộ nhớ sẽ lưu lại chương trình.
Bộ vi xử lý được lắp các cổng ra-vào để nối kết với các
phần tử khác như băng tải, các khớp xoay hoặc các dây
chuyền sản xuất giúp mở rộng việc sử dụng. Bản thân bộ vi
xử lý có các bộ đếm, bộ đònh thời giúp xác đònh ca làm việc
và số sản phẩm vận chuyển được ứng với mỗi ca …

Nâng 2 khớp : cánh tay
-
khuỷu tay
Quay đến vò trí làm việc đồng thời xoay cổ tay
theo chiều kim đồng hồ
Hạ cánh tay
Mở hàm kẹp
1.2
s
Nâng cánh tay
Xoay đế về vò trí đầu, xoay
nghòch cổ, hạ khuỷu và cánh
tay
1
s Hình 3.4 : Sơ đồ mô tả hoạt động của ROBOT L2001