A. ôn tập phần văn
Câu 1;
STT Nhan đề văn bản Giá trị về nội dung Giá trị về nghệ thuật
1
Cổng trờng mở ra
Tấm lòng thơng yêu, tình cảm sâu nặng
của ngời mẹ đối với con và vai trò to lớn
của nhà trờng đối với cuộc sống của mỗi
con ngời.
- Văn bản nhật dụng
- Thể kí
- Phân tích tâm trạng
nhân vật (mẹ)
2 Mẹ tôi
Tình yêu thơng cha mẹ là tình cảm
thiêng liêng cao cả.
- Văn bản nhật dụng
- Thể loại: viết th
3
Cuộc chia tay của
những con búp bê
- Vấn đề hạnh phúc gia đình bị đổ vỡ;
bố mẹ li hôn, con cái chịu nhiều đau
đớn, thua thiệt.
- Tình cảm và tấm lòng vị tha nhân hậu,
trong sáng, cao đẹp của hai em bé.
- Văn bản nhật dụng
- Phân tích tâm trạng
nhân vật ( Thuỷ và
Thành)
4

trách nhiệm của kẻ cầm quyền gây nên.
Phép tơng phản và
phép tăng cấp.
8
Những trò lố hay
là Va - ren và
Phan Bội Châu
Vạch trần hành động lố lăng, bản chất
xấu xa của Va - ren: Ca ngợi khí phách
kiên cờng, bất khuất của cụ Phan Bội
Châu
- Nghệ thuật h cấu.
- Nghệ thuật khắc hoạ
tính cách nhân vật.
9 Ca Huế trên sông Tả cảnh ca Huế trong đêm trăng trên - Văn bản nhật dụng
1
Hơng
dòng sông Hơng thơ mộng, đồng thời
giới thiệu các làn điệu dân ca Huế, thể
hiện lòng tự hào về Huế.
- Thành công trong
việc miêu tả cảnh và
bộc lộ tâm trạng.
10
Quan Âm Thị
Kính
Thể hiện những phẩm chất tốt đẹp cùng
nỗi oan bi thảm, bế tắc của ngời phụ nữ
và những đối lập giai cấp thông qua
xung đột gia đình, hôn nhân trong xã

ở chiến khu Việt Bắc thể hiện tình yêu thiên nhiên, tâm hồn nhạy cảm, lòng yêu nớc
sâu nặng và phong thái ung dung, lạc quan của Hồ Chủ Tịch.
2
- Bài " Sau phút chia li" của ngời chinh phụ sau lúc đa tiễn chồng ra trận. Nỗi
sầu này vừa có ý nghĩa tố cáo chiến tranh phi nghĩa, vừa thể hiện niềm khát khao
hạnh phúc lứa đôicủa ngời phụ nữ.
- Bài " Bánh trôi nớc" thể hiện thái độ trân trọng trớc vẻ đẹp, phẩm chất trong
trắng, sắt son của ngời Phụ nữ Việt Nam ngày xa, vừa cảm thơng sâu sắc cho thân
phận chìm nổi của họ.
- Bài " Qua đèo ngang" , miêu tả cảnh tợng Đèo Ngang thoáng đãng mà heo
hút, thấp thoáng có sự sống con ngời nhng còn hoang sơ, đồng thời thể hiện nỗi nhớ
nớc thơng nhà, nỗi buồn thầm lặng cô đơn của tác giả.
- Bài " Bạn đến chi nhà", ca ngợi tình bạn đằm thắm.
- Bài " Tiếng gà tra", gợi về những kỷ niệm đẹp đẽ về tuổi thơ và tình bà cháu.
Tình cảm gia đình đã làm sâu sắc thêm tình yêu quê hơng đất nớc.
- Bài " Phò giá về kinh" thể hiện hào khí chiến thắng và khát vọng thái bình
thịnh trị của dân tộc ta ở thời đại nhà Trần.
- Bài " Buổi chiều đứng ở phủ Thiên Trờng trông ra", thể hiện tình yêu gắn bó
máu thịt với quê hơng thôn dã của tác giả.
Thơ Trung Quốc
- Bài " Xa ngắm thác núi L", bài thơ miêu tả một cách sinh động vẻ đẹp nhìn từ
xa của thác nớc chảy từ đỉnh Hơng Lô thuộc dãy núi L, qua đó thể hiện tình yêu thiên
nhiên đằm thắm và phần nào bộc lộ tính cách mạnh mẽ hào phóng của tác giả.
- Bài " Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh", bài thơ thể hiện tình yêu quê hơng của
một ngời sống xa nhà trong đêm trăng thanh tĩnh.
- Bài " Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê", bài thơ thể hiện một cách chân
thực mà sâu sắc, hóm hỉnh mà ngậm ngùi tình yêu quê hơng thắm thiết của một ngời
sống xa quê lâu ngày , trong khoảng khắc vừa mới đặt chân trở về quê cũ.
- Bài " Bài ca nhà tranh bị gió thu phá", bài thơ thể hiện nỗi khổ của bản thân vì
căn nhà bị gió thu phá nát. Điều đáng quý hơn là vợt lên trên bất hạnh cá nhân, nhà

ý diễn đạt thật rõ ràng,
minh bạch
4
Nhớ thầy Song An
Hoàng Ngọc
Phách
Đề cao tình thầy trò
Lời kể mộc mạc, kết
thúc khá bất ngờ thú vị.
5
Th cho một ngời
bạn để hiểu về đất
nớc mình
Tình yêu tổ quốc Ka - dắc - xtan của
I - ri - na Ki - xlô - va
Th viết theo lối văn
miêu tả giàu hình ảnh,
giàu cảm xúc.
6 Tấm gơng
Từ câu chuyện tấm gơng nhà văn
muốn nói con ngời cần có một tâm
hồn đẹp để soi vào tấm gơng lơng
tâm mà không hổ thẹn.
Bài văn dùng tấm gơng
làm một hình ảnh ẩn dụ
để biểu lộ t tởng tình
cảm
7
Hoa học trò Bài văn biểu hiện xúc cảm của tác
giả về màu hoa phợng xa bạn, xa tr-

+ Có khả năng dồi dào về cấu tạo từ ngữ và hình thức diễn đạt.
Câu 8: Dựa vào bài 24 " ý nghĩa văn chơng", phát biểu những điểm chính về ý nghĩa
văn chơng.
- Nguồn gốc cốt yếu của văn chơng là tình cảm thơng ngời và rộng ra là thơng
cả muôn vật, muôn loài là lòng vị tha.
4
- Văn chơng là hình ảnh của sự sống muôn hình vạn trạng là sáng tạo ra sự
sống, gây những tình cảm không có, luyện những tình cảm sẵn có.
- Đời sống tinh thần của nhân loại nếu thiếu văn chơng thì sẽ rất nghèo nàn.
ôn tập phần Tiếng việt
1. Các kiểu câu đơn:
- Phân loại câu theo cấu tạo:
- Phân loại câu theo mục đích diễn đạt ta có các câu: câu nghi vấn, câu trần
thuật, câu cầu khiến, câu cảm thán.
- Hệ thống các kiểu câu đơn ta có sơ đồ:
2. Các dấu câu đã học:
Ôn tập phần tập làm văn
Văn biểu cảm
5
Câu đơn
Câu rút gọn Câu đặc biệtCâu bình thờng
Các kiểu câu đơn
Phân loại theo
Mục đích diễn đạt
Phân loại theo
cấu tạo ngữ pháp
Câu
nghi
vấn
Câu

ngang
1. Những bài văn biểu cảm đã học trong chơng trình lớp 7 ( văn xuôi):
- Cổng trờng mở ra.
- Mẹ tôi.
- Một thứ quà của lúa non: Cốm.
- Sài gòn tôi yêu.
- Mùa xuân của tôi.
2. Bài Một thứ quà của lúa non: Cốm thể hiện khá rõ đặc điểm tâm hồn và ngòi bút
của Thạch Lam. Đó là nét tinh tế, nhạy cảm , tỉ mỉ, kĩ lỡng trong từng cảm xúc thông
qua sự quan sát và nhận xét của tác giả.
Tác giả đã tả hơng vị đặc sắc của lúa non để gợi, để nhớ đến cốm và nêu sự
hình thành hạt cốm từ những tinh tuý của thiên nhiên cũng nh sự khéo léo của con
ngời. Tác giả cũng đã nêu lên nhận xét về tục lệ dùng hồng, cóm làm đồ sêu tết của
nhân dân ta.
- Màu sắc: Màu xanh tơi của cốm nh ngọc thạch quý
Màu đỏ thắm của hồng nh ngọc lựu già.
- Hơng vị: một thứ thanh đạm, một thứ ngọt sắc, hai vị nâng đỡ nhau.
Cuối cùng tác giả bàn về việc thởng thức một món quà bình dị với một cái nhìn
thấu đáo và một thái độ văn hoá: " Cốm không phải thứ quà của ngời ăn vội, ăn cốm
phải ăn từng chút ít, thong thả và ngẫm nghĩ. Lúc bấy giờ ta mới thu lại cả trong hơng
vị ấy , cái mùa thơm phức của lúa non, của hoa cỏ dại ven bờ; trong màu xanh của
cốm, cái tơi mát của lúa non, và trong chất ngọt ngào của cốm, cái dịu dàng thanh
đạm của loài thảo mộc "
Qua sự phân tích bài Một thứ quà của lúa non: Cốm ta thấy văn biểu cảm có
những đặc điểm sau:
- Biểu đạt đợc tình cảm, cảm xúc.
- Thể hiện sự đánh giá của con ngời với hiện thực khách quan.
- Khêu gợi đợc sự đồng cảm với ngời đọc.
3. Yếu tố miêu tả trong văn biểu cảm gợi ra đợc hình ảnh màu sắc, đờng nét của sự
vật đợc thể hiện trong bài.

7
cảm
ngời đối với thế giới xung quanh, khêu gợi lòng đồng cảm
nơi ngời đọc.
Mục đích biểu cảm
Biểu đạt một tình cảm.
Phơng tiện biểu cảm
Phơng tiện ngôn ngữ và hình ảnh thực tế để biểu đạt t t-
ởng của mình.
8. Bố cục bài văn biểu cảm:
Mở bài Nêu cảm xúc, tình yêu đối với đề tài
Thân bài Nêu những biểu hiện của tình yêu , cảm xúc
Kết bài Nhận thức về tình cảm của bản thân
Văn Nghị Luận
1. Các bài văn nghị luận đã học:
- Tinh thần yêu nớc của nhân dân ta.
- Sự giàu đẹp của Tiếng Việt.
- Đức tính giản dị của Bác Hồ.
- ý nghĩa văn chơng.
2. Trong đời sống hàng ngày trên báo chí, trong sách giáo khoa, văn bản nghị luận
thờng xuất hiện trong văn nghị luận.
Thí dụ:
- Giữ gìn nếp sống văn minh thành phố.
- Hút thuốc lá là có hại cho sức khoẻ.
- Giữ gìn, bảo vệ bản sắc văn hoá dân tộc.
Với các bài trên thờng yêu cầu giải thích hoặc chứng minh.
3. Trong các bài văn nghị luận phải có ba yếu tố cơ bản:
8
- Luận điểm: là ý kiến thể hiện t tởng, quan điểm của bài văn đợc nêu ra dới
hình thức câu khẳng định (phủ định) đợc diễn đạt sáng tỏ, dễ hiểu, nhất quán. Luận

thành quả đó.

+ Nghĩa mở rộng: Thế hệ sau phải nhớ ơn các thế hệ trớc.
+ Tại sao Ăn quả nhớ kẻ trồng cây ?
Vì mọi thành quả lao động mà chúng ta đợc hởng ngày nay (về vật chất, tinh thần)
đều do công sức của các thế hệ trớc tạo nên, thâm j chí phải đổi cả bằng xơng máu.
+ Thái độ của ngời ăn quả đối với ngời trồng cây ?
- Thể hiện sự biết ơn.
- ý thứcv vun đắp, bảo vệ, phát triển
- Phê phán những biểu hiện sai trái với đạo lí.
* Đề b là văn chứng minh: " Ăn quả nhớ kẻ trồng cây" là một suy nghĩ đúng đắn.
ở đề bài này ta sẽ trả lời cho câu hỏi suy nghĩ này đúng đắn nh thế nào ? Tuy nhiên
để chứng minh cho vấn đề này trớc hết ta cũng phải giải thích sơ lợc về câu tục ngữ
này " Ăn quả nhớ kẻ trồng cây" nghĩa là gì ? Sau đó chứng minh bằng dẫn chứng
( trong lao động sản xuất, trong cuộc đấu tranh chống xâm lợc của dân tộc ta từ trớc
tới nay )
10