Sạm da, rám má nguyên nhân và cách điều trị

Sạm da là tình trạng da của người bệnh đen sạm hơn so với da bình thường
của chính mình. Sạm da có khi chỉ ở một vùng của cơ thể như rám má ở mặt,
sạm da sau viêm, bớt sắc tố Cũng có khi toàn thân đen sạm như trong bệnh
lý của tuyến thượng thận (bệnh Addison), suy thận.
1. Nguyên nhân
Nguyên nhân của sạm da cũng rất phức tạp.
 Sạm da do di truyền hay bẩm sinh: hội chứng Leopard (có bất thường về
điện tim, hai mắt cách xa nhau, hẹp động mạch phổi, bất thường bộ phận
sinh dục, phát triển chậm, điếc), hội chứng Peutz-Jeghers (đột biến nhiễm
sắc thể làm xuất hiện nhiều nốt ruồi ở môi dưới cùng với polip ở dạ dày,
ruột và các mảng sắc tố trên da), tàn nhang là các đốm màu nâu hay cà phê
sữa, có khi khu trú ở mặt, có khi lan tràn toàn thân, bệnh nặng lên về mùa
xuân hè, giảm về mùa đông, ngoài ra còn phải kể đến các bệnh khác như:
hội chứng Calm (các mảng màu cà phê sữa kích thước từ 2 - 20 cm, xuất
hiện rất sớm đẻ ra đã có, bệnh sắc tố Becker, bệnh nhiễm sắc tố đầu chi của
Dohi, tăng sắc tố dạng võng đầu chi của Kitamura, bớt sắc tố Mông Cổ, bớt
Ito, Ota hay bệnh nhiễm sắc tố dầm dề (do di truyền trội trên nhiễm sắc thể
X, xuất hiện ngay sau đẻ, bệnh gây sạm da ở nữ giới nhưng gây chết người
ở nam giới).
 Sạm da do rối loạn chuyển hóa như bệnh nhiễm sắc tố sắt (tăng sắc tố màu
thiếc hay màu đá xám, xuất hiện vùng da hở sau lan rộng ra. Bệnh thường
xuất hiện ở nam giới tuổi trung niên kèm theo có gan to, tiểu đường và sắt
huyết thanh cao). Bệnh thoái hóa bột (tăng sắc tố có tính đối xứng xuất hiện
trong bệnh Lichen và thoái hóa bột thành mảng). Bệnh sạm da do hóa chất
hay thuốc (hồng ban cố định nhiễm sắc), do dinh dưỡng gây sạm da trong
bệnh thiếu vitamin A, B12, PP (sạm da ở vùng da hở).
 Sạm da cũng do yếu tố vật lý như cháy nắng, rám nắng ở những vùng hở
bộc lộ với ánh sáng mặt trời mà không được bảo vệ.
 Đôi khi sạm da còn gặp trong một số bệnh: sạm da sau viêm hay nhiễm

nếu như đang sử dụng, hạn chế tiếp xúc với ánh sáng mặt trời và sử
dụng các biện pháp bảo vệ khác khi ra nắng.
o Trong một số trường hợp đặc biệt, khi các vết sạm da mà ở sâu dưới
trung, hạ bì thì phải kết hợp điều trị hóa chất như đã nói ở trên với
các phương pháp khác như siêu mài mòn, điều trị bằng laser mới cho
hiệu quả mong muốn
TS. Nguyễn Văn Thường - Bộ môn Da liễu - Trường Đại học Y Hà Nội