CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN HÀ LAN
(CUỐI TK XV ĐẦU TK XVI ) Hà Lan, một lãnh thổ nằm trên bờ biển bắc Âu là vùng hạ lưu của 3 con
sông Escault, Meuse, Rhin. Lãnh thổ Hà Lan xưa kia bao gồm cả phần
đất nước Bỉ ngày nay. Ðến năm 1831, Bỉ mới tách khỏi Hà Lan. Cách
mạng tư sản đầu tiên trên thế giới nổ ra ở Hà Lan, mở đầu cho thời kỳ
cận đại của lịch sử thế giới.

I. TÌNH HÌNH XỨ NETHERLANDS VÀO THẾ KỶ XV- XVI

1. Kinh tế:

1.1. Công- thương nghiệp: thời trung đại, Netherlands là vùng kinh tế
công thương nghiệp phát triển ở châu Âu. Từ thế kỷ XIII-XIV, nghề len
dạ ở miền Nam Netherlands nổi tiếng không những về lãnh vực kỹ thuật
mà cả về qui mô sản xuất. 9/10 số lượng lông cừu xuất khẩu từ Anh
được nhập vào Netherlands.

Cùng với len dạ, nghề dệt bông, vải gai, dệt thảm, làm đồ da, đồ kim
loại, đóng thuyền cũng phát triển mạnh.

Trong lãnh vực thương nghiệp, ngoại thương có những bước phát triển
đáng kể. Netherlands đã buôn bán với các nước Anh, Nga, Tây Ban Nha
và những thuộc địa của những nước này ở nam Mỹ. Các trung tâm mậu
dịch và tài chính quan trọng của Netherlands lúc bấy giờ là Amsterdam,
Brabant, Antwerpen , trong đó Antwerpen là một thành phố thương
nghiệp và tín dụng có tính chất quốc tế. Antwerpen có một bến cảng có
thể đậu một lúc 2500 thuyền buôn đến từ các nơi trên thế giới .


Thời trung đại, lãnh thổ Netherlands bị chia thành một số lãnh địa phong
kiến, một số thuộc Pháp, một số thuộc Ðức. Cuối thế kỷ XV,
Netherlands trở thành lãnh thổ của dòng Habsburg. Lúc Charles Quint
còn thống trị thì Netherlands vẫn còn vị trí nhất định, nhưng khi con ông
ta là Philippe II cai trị thì Netherlands được xem như một lãnh địa phụ
thuộc chặt chẽ vào Tây Ban Nha. Mọi quyền hành trong nước đều nằm
trong tay viên toàn quyền Tây Ban Nha là Marguerite và viên phụ chính
là Hồng y Giáo chủ Granvella. Chúng đã thi hành một chính sách cai trị
hết sức hà khắc.

Trên lãnh vực tôn giáo, Tây Ban Nha đã thi hành một chính sách đàn áp
tôn giáo khốc liệt, đặc biệt là tân giáo. Những học thuyết của Luther,
Calvin đều bị cấm phổ biến, những người theo tân giáo đều bị truy lùng.
Chính quyền Tây Ban Nha đã lập ra tòa án tôn giáo ở Netherlands để xét
xử các tín đồ tân giáo. Tuy chính quyền ban hành các sắc lệnh cấm đạo
và những cuộc hành hình ngày càng nhiều, nhưng số người theo tân giáo
ngày vẫn đông.

Trên lĩnh vực kinh tế, Tây Ban Nha thi hành chính sách thuế khóa hết
sức nặng nề. Năm 1560, Philippe II tăng thuế xuất khẩu lông cừu của
Tây Ban Nha làm cho số lượng lông cừu nhập vào Netherlands hàng
năm giảm 40%. Ngoài ra vua Tây Ban Nha không cho phép Netherlands
quan hệ buôn bán với các thuộc địa của Tây Ban Nha ở Châu Mỹ và cản
trở sự buôn bán giữa Netherlands và Anh.

Sự nô dịch về chính trị, sự đàn áp về tôn giáo và sự kìm hãm về kinh tế
đã làm cho các tầng lớp trong xã hội Netherlands đều bất mãn với chế độ
cai trị của Tây Ban Nha. Ngoài ra, trong xã hội Netherlands còn tồn tại
mâu thuẫn giữa quan hệ sản xuất T.B.C.N với chế độ phong kiến. Do
vậy, cuộc cách mạng Netherlands bùng nổ là nhằm giải quyết hai mâu