Giáo án địa lý 12 - Bài 15: bảo vệ môi trường và phòng chống thiên tai
I. Mục tiêu: Sau bài học, giáo viên giúp học sinh hiểu:
1. Kiến thức:
- Hiểu được một số vấn đề chính về bảo vệ môi trường nước ta, mất cân bằng sinh
thái và ô nhiễm môi trường (nước, không khí, đất).
- Nắm được sự phân bố hoạt động của một số loại thiên tai chủ yếu (bão, ngập lụt, lũ
quét, hạn hán, động đất) thường xuyên gây tác hại đến đời sống và kinh tế ở nước ta.
Biết cách phòng chống đối với mỗi loại thiên tai.
- Hiểu được nội dung Chiến lược Quốc gia về bảo vệ tài nguyên và môi trường.
2. Kĩ năng:
- Tìm hiểu, quan sát thực tế, thu thập tài liệu về môi trường.
II. phương tiện dạy học:
- Hình ảnh về suy thoái tài nguyên, phá hủy cảnh quan thiên nhiên và ô nhiễm môi
trường.
- Atlat địa lí Việt Nam.
III. Hoạt động dạy và học:
A. ổn định tổ chức:
B. Kiểm tra miệng:
Câu 1: Nêu tình trạng suy giảm tài nguyên rừng và suy giảm đa dạng sinh học ở nước
ta. Các biện pháp bảo vệ rừng và bảo vệ đa dạng sinh học.
Câu 2: Hãy nêu tình trạng suy thoái tài nguyên đất và các biện pháp bảo vệ đất ở vùng
đồi núi và vùng đồng bằng?
Khởi động: GV có thể:
- Đưa ra các hình ảnh hoặc số liệu về thiệt hại do các cơn bão trong những năm gần đây ở
nước ta và cho các em nhận xét về hậu quả.

? Đọc SGK mục 1, kết hợp quan sát hình
10.3, hãy nhận xét đặc điểm của bão ở nước ta
theo dàn ý:
- Thời gian hoạt động của bão
- Mùa bão
- Số trận bão trung bình mỗi năm
Cho biết vùng bờ biển nào của nước ta chịu
ảnh hưởng mạnh nhất của bão.Vì sao?
Hai HS cùng bàn trao đổi để trả lời câu hỏi.
Một HS đại diện trình bày trước lớp, các HS
khác nhận xét, bổ sung.
? Vì sao nước ta chịu tác động mạnh của
bão? Nêu các hậu quả do bão gây ra ở nước
ta. (Nước ta chịu tác động mạnh của bão vì:
Nước ta giáp biển Đông, nằm trong vành
đai nội chí truyến, nửa cầu Bắc là nơi hoạt
động của dải hội tụ nhiệt đới)
Một HS trả lời, các HS khác nhận xét, bổ
sung. GV nhận xét phần trình bày của HS và
bổ sung kiến thức.
Hoạt động 3: Đề xuất các biện pháp phòng
chống bão:
Hình thức: Cặp.
GV tổ chức cuộc thi viết: " Thông báo bão
khẩn cấp và công điện khẩn của ủy ban phòng
- Tình trạng mất cân bằng sinh thái môi
trường làm gia tăng bão, lũ lụt, hạn hán
và các hiện tượng biến đổi bất thường về
thời tiết, khí hậu
- Tình trạng ô nhiễm môi trường:

gây ngập úng đồng ruộng, đường giao
thông Thủy triều dâng cao làm ngập
mặn vùng ven biển.
- Gió mạnh làm lật úp tàu thuyền, tàn
phá nhà cửa cầu cống, cột điện cao thế,
- Ô nhiễm môi trường gây dịch bệnh.

* Biện pháp phòng chống bão:
- Dự báo chính xác về quá trình hình
thành và hướng di chuyển của cơn bão.
- Thông báo cho tàu thuyền đánh cá trở
chống bão Trung ương gửi các địa phương
xảy ra bão"
Hai HS cùng bàn trao đổi để viết.
Một số HS đại diện trình bày trước lớp, các
HS khác nhận xét, đánh giá.
GV nhận xét phần trình bày của HS và khẳng
định các biện pháp phòng chống thiệt hại do
bão gây ra.
Hoạt động 4: Tìm hiẻu các thiên tai ngập lụt,
lũ quét và hạn hán:
Hình thức: Nhóm.
Bước 1: GV chia nhóm và giao nhiệm vụ cho
từng nhóm. (Xem phiếu học tập phần phụ
lục).
Nhóm 1: Tìm hiểu sự hoạt động của ngập lụt.
Nhóm 2: Tìm hiểu sự hoạt động của lũ quét.
Nhóm 3: Tìm hiểu sự hoạt động của hạn hán
Bước 2: HS trong các nhóm trao đổi, đại diện
các nhóm trình bày, các nhóm khác bổ sung ý

- Chống lũ lụt ở đồng bằng, chống xói
mòn lũ quét ở miền núi.

b) Ngập lụt, lũ quét và hạn hán:
(Xem thông tin phản hồi phần phụ lục)


- Phấn đấu đạt tới trạng thái ổn định dân
số ở mức cân bằng với khả năng sử dụng
hợp lí các tài nguyên tự nhiên.
- Ngăn ngừa ô nhiễm môi trường, kiểm
soát và cải tạo môi trường.
IV. Đánh giá:
Câu 1: Hậu quả của mất rừng đầu nguồn là:
A. Xói mòn đất, giảm độ phì cho đất. C. Mất đa dạng sinh học.
B. Lũ lụt, hạn hán tăng. D. Tất cả các ý trên.
Câu 2: Biện phá để bảo vệ tính đa dạng sinh học nước ta là:
A. Xây dựng và mở rộng hệ thống vườn quốc gia và khu bảo tồn thiên nhiên
B. Ban hành " Sách đỏ Việt Nam"
C. Quy định khai thác gỗ, động vật và thủy hải sản.
D. Tất cả các biện pháp trên.
Câu 3: Để mang lại hiệu quả kinh tế, bảo vệ tài nguyên thủy hải sản và góp phần bảo vệ
an ninh quốc phòng, đối với ngành đánh bắt thủy hải sản cần tăng cường.
A. Đánh bắt xa bờ.
B. Đánh bắt ven bờ.
C. Sử dụng lưới mắt nhỏ để đánh bắt.
D. áp dụng các hình thức đánh bắt hiện đại.
Câu 4: Nơi có mưa bão diện rộng nhất nước ta là:
A. Đồng bằng Bắc Bộ.
B. Ven biển Trung Bộ.
C. Ven biển Đông Nam Bộ.
D. Ven biển đồng bằng sông Cửu Long.
Câu 4: Lũ quét tập trung ở:
A. Vùng núi phía Bắc. C. Duyên hải Nam Trung Bộ.
B. Bắc Trung Bộ. D. Tây Nguyên.
V. Hoạt động nối tiếp: Làm câu hỏi 1, 2 , 3 SGK.
VI. Phụ lục:

Phá hủy mùa màng tắc
nghẽn giao thông, ô
nhiễm môi trường.
Thiệt hại về mùa
màng và tính mạng
của dân cư
Mất mùa, cháy rừng,
thiếu nước cho sản
xuất và sinh hoạt
Nguyên nhân
- Địa hình thấp.
- Mưa nhiều tập trung
theo mùa.
- ảnh hưởng của thủy
triều
- Địa hình dốc.
- Mưa nhiều, tập
trung theo mùa.
- Rừng bị chặt phá.
- Mưa ít.
- Cân bằng ẩm nhỏ
hơn 0.
Biện pháp
phòng chống
Xây dựng đê diều, hệ
thống thủy lợi.
- Trồng rừng, quản
lí và sử dụng đất đai
hợp lí.
- Canh tác hiệu quả

tới được xác định rõ tọa độ từ 9 - 10 độ Vĩ Bắc, 110 - 114 độ Kinh Đông. Các bộ ngành
liên quan và địa phương tiếp tục kiểm điểm và thông báo cho chủ các phương tiện, tàu
thuyền đang hoạt động tren biển biết vị trí và diễn biến của bão số 1 để chủ động phòng
tránh và thoát ra khỏi vòng nguy hiểm, quản lí chặt chẽ việc ra khơi của các tàu thuyền,
đề phòng bão chuyển hướng và đổ bộ vào bờ, yêu cầu các địa phương, đặc biệt từ Khánh
Hòa đến Quảng Trị rà soát ngay kế hoạch đối phó với bão lũ, kiểm tra an toàn hồ chứa,
đê, các khu vực bị sạt lở, dự trữ lương thực, thực phẩm, kế hoạch sơ tán dân, để chủ động
phòng chống khi cần thiết, duy trì lực lượng phương tiện cứu hộ, cứu nạn để sẵn sàng
ứng cứu khi có yêu cầu. Công điện cũng yêu cầu Bộ Ngoại giao có công hàm gửi các
nước và vùng lãnh thổ liên quan đề nghị tạo điều kiện giúp đỡ ngư dân và thuyền của
nước ta được trú tránh an toàn.

Xây dựng " Ngôi nhà Việt Nam phát triển bền vững".

Duy trì các

ợng môi
trường
phù h
ợp
với y
êu
c
ầu về
đ
ời sống
con
người.
Ph
ấn đấu
đ
ạt tới
trạng
thái
ổn
đ
ịnh dân
s
ố ở mức
cân b
ằng
v
ới khả
năng s
ử
d