VIÊM DẠ DÀY DO HELICOBACTER PYLORI

GIỚI THIỆU:
- Thuật ngữ viêm dạ dày dùng để chỉ sự viêm nhiễm liên quan tới tổn thương
niêm mạc. Tuy nhiên, không phải lúc nào tổn thương và tái tạo tế bào biểu mô
cũng liên quan tới viêm nhiễm biểu mô. Sự khác biệt này thường gây ra sự lúng
túng bởi vì viêm dạ dày thường dựa vào đặc điểm nội soi hoặc Xquang hơn là đặc
điểm mô học. Tổn thương và tái tạo tế bào biểu mô không liên quan tới viêm
nhiễm được gọi là bệnh dạ dày.
- Sự khác biệt giữa bệnh dạ dày và viêm dạ dày:
 Bệnh dạ dày thường gây ra bởi yếu tố kích thích như thuốc (như thuốc
kháng viêm nonsteroid), rượu, trào ngược mật, giảm lưu lượng máu, sung
huyết mãn tính
 Viêm dạ dày thường do tác nhân nhiễm trùng như Helicobacter pylori và tự
miễn , các phản ứng quá mẫn tức thì.
- Hầu hết hệ thống phân loại chia thành bệnh cấp tính, mạn tính và bán cấp. Viêm
cấp thường ưu thế tế bào neutron. Trong khi đó, viêm mạn tính thường đặc trưng
bởi tế bào đơn nhân, chủ yếu là lympho bào, tương bào và đại thực bào.
VIÊM DẠ DÀY CẤP DO HELICOBACTER PYLORI:
— một nhóm tình nguyên khỏe mạnh được cho ăn H.pylori thì sau đó có biểu hiện
bệnh nhẹ như đau thượng vị, buồn nôn, nôn ói, không sốt, sinh thiết dạ dày thấy có
tình trạng viêm nhiễm cấp tính. Điều đó chứng tỏ khả năng của H.pylori gây viêm
dạ dày cấp.
Đặc điểm nội soi và mô bệnh học:
— hình ảnh nội soi rất đa dạng, trường hợp nặng có thể giống lymphoma hoặc
carcinoma. Trên mô học, có sự thâm nhập tế bào đa nhân trung tính dầy đặc, phù
nề, sung huyết nhưng không tăng sinh. Viêm dạ dày cấp tính hầu hết luôn luôn
tiến triển thành viêm dạ dày mạn tính thể hoạt động trừ phi có điều trị kháng sinh
thích hợp.
VIÊM DẠ DÀY MẠN DO HELICOBACTER PYLORI:
- Viêm dạ dày mạn tính do Helicobacter pylori thường gây loét dạ dày - tá tràng,

 Nhuộm bạc (như phương pháp Warthin-Starry và Genta), là phương pháp
đắt tiền nhưng kết quả không phải lúc nào cũng đáng tin cậy.
Thay đổi niêm mạc:
 Thay đổi viêm nhiễm trong viêm dạ dày mạn do H. pylori thường rất rõ.
Các tế bào viêm thường tập trung ở phần trên của niêm mạc dưới lớp biểu
mô bề mặt, đặc biệt là lớp tế bào đáy. Nói chung là hình ảnh rất đặc trưng,
dễ dàng nghi ngờ viêm dạ dày do H.pylori dù cho biểu hiện lâm sàng rất
nghèo nàn.
 Các yếu tố viêm nhiễm mạn tính trong viêm dạ dày do H.pylori khởi đầu
bao gồm: lympho bào và tương bào, đại thực bào rải rác, và thường tăng
nhiều bạch cầu ưa eosin. Các hạch lympho cũng thường hiện diện và
thường đặc trưng cho bệnh nhiễm trùng này. Tương tự, sự ưu thế của tương
bào rất có giá trị cho nhiễm trùng H.pylori.
 Trong viêm nhiễm cấp tính thường hiện diện sự thâm nhiễm các tế bào
bạch cầu trung tính.
 Mức độ viêm nhiễm thay đổi khác nhau tùy theo từng bệnh nhân, thậm chí
trên các mẫu khác nhau của cùng một bệnh nhân. Viêm nhiễm thường gặp
vùng hang vị hơn là vùng tế bào đáy. Không có nghiên cứu nào cho thấy có
sự liên hệ giữa số lượng vi sinh và độ nặng của bệnh.
Gene A liên quan cytotoxin:
- Thay đổi mô bệnh học trong viêm dạ dày do H.pylori có liên quan tới protein gây
độc tế bào được tạo ra từ H.pylori, sau khi được mã hóa bởi gen A. Khoảng 60%
H.pylori có khả năng này. Gen A có liên quan đến những đặc diểm sau đây, làm
cho bệnh càng trở nên nặng:
 Số lương vi trùng H.pylori,
 Mức độ cấp tính và mạn tính,
 Tổn thương biểu mô nặng hơn,
 Khả năng viêm loét dạ dày - tá tràng cao hơn,
 Tăng nguy cơ teo tuyến dạ dày, dị sản đường tiêu hóa, và khả năng ung thư
dạ dày.

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Agbamu, DA. Staining for Helicobacter pylori: An E-mail survey. Hum
Pathol 1997; 28:635.
2. Gledhill, T, Leicester, RJ, Addis, B, et al. Epidemic hypochlorhydria. Br
Med J (Clin Res Ed) 1985; 290:1383.
3. Isaacson, PG, Spencer, J. Is gastric lymphoma an infectious disease? Hum
Pathol 1993; 24:569.
4. Paull, G, Yardley, JH. Pathology of C pylori-associated gastric and
esophageal lesions. In: Campylobacter Pylori in Gastritis and Peptic Ulcer
Disease, Blaser, MJ (Ed), Igaku-Shoin, New York 1989. p.73.
5. Salmeron, M, Desplaces, N, Lavergne, A, Hondast, R. Campylobacter-like
organisms and acute purulent gastritis. Lancet 1986; 2:975.
6. Yardley, JH, Hendrix, TR. Gastritis, duodenitis, and associated ulcerative
lesions. In: Textbook of Gastroenterology, 2nd ed, Yamada, T, Alpers, DH,
Owyang, C, et al (Eds), Lippincott, Philadelphia 1995. p.1456.