41
bị ức chế bởi các vi sinh vật đất? Nguyên nhân này cũng xảy ra nhưng không đáng
kể. Một nguyên nhân nữa cũng có thể xảy ra là lớp da của sùng quá dày khiến cho
nấm không thể xâm nhập qua da để ký sinh và diệt sùng, trong trường hợp này thì
cần hỗ trợ thêm chất làm bào mòn da của sùng thậm chí có thể gây vết thương nhẹ
giúp nấm dễ dàng xâm nhập vào cơ thể sùng, ký sinh và diệt sùng.
Với nhiều giả thuyết đưa ra trên, chúng tôi chú ý đến 2 nguyên nhân: một là các
dòng trên không có độc tính; hai là nguyên nhân do lớp da sùng quá dày, nấm
không thể xâm nhập qua lớp da để ký sinh và diệt sùng. Do đó chúng tôi tiến hành
gây nhiễm tiếp tục theo phương pháp 2 và phương pháp 3.
Thử nghiệm phương pháp gây nhiễm 2 đối với 2 dòng nấm MA 11, CP MA và
theo đó 2 nghiệm thức đối chứng là môi trường bã bia + mật rỉ + nước và nước.
Bảng 4.3 Kết quả gây nhiễm nấm M.anisopliae trên sùng trắng theo phương
pháp 2
Nghiệm thức
Tỷ lệ sùng chết (%)
Thời gian chết(ngày)
MA 2
0
_
CP MA
0
_
Đối chứng 1
0
_
Đối chứng 2
0
_
bình thường khi phun nước và môi trường bã bia + mật rỉ + nước. Điều này cho ta
thấy rằng sự sinh trưởng và phát triển của sùng không bị ảnh hưởng bởi nước và
môi trường. Từ đây, cho ta lựa chọn nhiều hơn trong quá trình nhân nấm tạo chế
phẩm diệt sùng thí dụ ta có thể lựa chọn những môi trường xốp khác cho số lượng
bào tử nhiều hơn như môi trường chứa cám, bột ngô, đậu nành và trấu… Kết quả
này cũng chứng minh cho kết quả thí nghiệm của chúng tôi là hoàn toàn chính xác.
Theo đó, khi gây nhiễm sùng với các dòng MA 2 và CP MA bằng phương pháp
2, sùng vẫn sinh trưởng bình thường. Có nghĩa là theo phương pháp gây nhiễm 2,
các dòng này không có thể hiện độc tính trên sùng trắng. Tương tự như vậy, gây
nhiễm các dòng BDTN 15, BDLA 8, BXĐTV 3 và BXĐLA 8 theo phương pháp 1
cũng không có hiệu quả. Do đó, các dòng BDTN 15, BDLA 8,BXĐTV 3 và
BXĐLA 8 cũng không thể hiện độc tính.
a
b 43
BDTN 15
0
_
BDLA 8
0
_
BXĐTV 3
20
7
BXĐLA 8
0
_
SCLLLA 4
20
17
RBC – Q9 – 3
0
_
MA 11
80
5 – 17
MA 13
0
_
Đối chứng
0
_
Từ bảng 4.3, nghiệm thức BXĐTV 3, SCLLLA 4, MA 11 cho tỷ lệ sùng chết
lần lượt là 20%, 20% và 80%. Kết quả này chứng tỏ loài nấm này có khả năng ký
chúng tôi phân lập lại để khẳng định chính xác kết quả thí nghiệm của chúng tôi
(Hình 4.8). So với nấm Metarhizium anisopliae mà chúng tôi lấy tù ống nghiệm
gốc đem cấy trên đĩa petri, các nấm M.anisopliae mà chúng tôi phân lập từ sùng
nhiễm bệnh có tốc độ sinh trưởng nhanh hơn biểu hiện ở thời gian gia tăng kích
thước đường kính khuẩn lạc: thời gian đường kính khuẩn lạc nấm phân lập từ sùng
nhiễm bệnh trên môi trường PGA tăng đến 3 cm là 3 ngày trong khi thời gian là 5
ngày với nấm lấy từ ống gốc. Trong khi đó, hình thái nấm vẫn không hề thay đổi. 46 Hình 4.7 Kết quả gây nhiễm sùng với các dòng nấm BDTN 15, BDLA 8,
BXĐLA 8, MA 13, RBC – Q9 – 3 theo phương pháp 3.
BDTN 15. Nghiệm thức BDTN 15, 5/5 Sùng không chết khi gây nhiễm với dòng
nấm BDTN 15 theo phương pháp 3; BDLA 8. Nghiệm thức BDLA 8, 5/5 sùng
không chết khi gây nhiễm với dòng nấm BDLA 8 theo phương pháp 3; BXĐLA 8.
Nghiệm thức BXDLA 8, 5/5 sùng không chết khi gây nhiễm với dòng nấm BXĐLA
8 theo phương pháp 3; MA 13. Nghiệm thức MA 13, 5/5 sùng nhiễm không chết khi
gây nhiễm với dòng nấm MA 13; RBC – Q9 – 3. Nghiệm thức RBC – Q9 – 3, 5/5
sùng không chết khi gây nhiễm dòng nấm RBC – Q9 – 3 theo phương pháp 3.
48
Từ dòng MA 11
Từ dòng BXĐTV 3
Từ dòng SCLLLA 4
a
b
c 49
Bảng 4.5 Ảnh hưởng của phương pháp gây nhiễm 1,2 và 3 trên dòng nấm
M.anisopliae BXĐTV 3
Nghiệm thức
Tỷ lệ gây chết (%)
BXĐTV 3 (không gây vết thương)
0
Đối chứng (để nguyên)
0
BXĐTV 3 (gây vết thương)
20
Đối chứng (gây vết thương)
0
Kết quả cho ta thấy phương pháp 3 có hiệu quả hơn khi gây nhiễm nấm
M.anisopliae dòng BXĐTV 3 trên sùng trắng. Phương pháp 1 không khác biệt so
với phương pháp 2, các dòng BDTN 15, BXĐLA 8, BDLA 8 cho kết tương tự khi
tiến hành gây nhiễm theo phương pháp 1 và phương pháp 2.
4.3.4 Hiệu quả của các dòng với các phƣơng pháp xử lý
Qua thí nghiệm, ba dòng BXĐTV 3, SCLLLA 4 và MA 11 có hiệu quả với
phương pháp gây nhiễm 3 (phương pháp tạo vết thương nhẹ trước khi gây nhiễm).
Hiệu quả của các dòng nấm thể hiện ở tỷ lệ sùng chết khi gây nhiễm từng dòng trên
0
0
BXĐTV 3
0
20
BXĐLA 8
0
0
MA 2
0
CP MA
0
SCLLLA 8 20
RBC – Q9 – 3 0
MA 11