Tuyệt chiêu số 1
Đây là 1 chiêu thức dùng xử lý các bài toán hỗn hợp phức tạp (hỗn hợp có từ 3 chất trở
lên) về dạng rất đơn giản làm cho các phép tính trở nên đơn giản, thuận tiện hơn .Rất phù
hợp với hình thức thi trắc nghiệm
Ví dụ minh họa cho kỹ thuật 1 : Nung 8,4 gam Fe trong không khí, sau phản ứng thu
được m(g) chất rắn X gồm: Fe, Fe
2
O
3
, Fe
3
O
4
, FeO. Hoà tan m gam X vào dung dịch
HNO
3
dư thu được 2,24 lít NO
2
(đktc) là sản phẩm khử duy nhất. Giá trị m là:
A. 11,2 g. B. 10,2 g. C. 7,2g. D. 6,9 g.
Nhận xét: Với các bài toán hỗn hợp phức tạp có số chất trong hỗn hợp lớn hơn 2 chất
ta đều có thể dùng kỹ thuật 1 để biến đổi về một hỗn hợp mới gồm 2 chất bất kỳ trong
số các chất trong hỗn hợp. Trong bài toán trên X có 4 chất nên có 6 cách giải. Ta có
thể biến X thành X’ gồm (Fe; Fe
2
O
3
) hoặc (Fe; FeO) hoặc (FeO; Fe
3
O
4
FeO
+ m
Fe2O3
Theo bài ra ta có: n
Fe ban đầu
= 8,4/56 = 0,15 →Tổng mol Fe trong X’ cũng bằng 0,15.
Mặt khác:
FeO + 4HNO
3
→ Fe(NO
3
)
3
+ NO
2
+ 2H
2
O.
0,1 mol ← 0,1 mol
Ta cã n
Fe ban ®Çu
= 0,15 mol
Fe ban đầu
= 8,4/56 = 0,15 → Số mol Fe nằm trong Fe
2
O
3
là: 0,15 – 0,1/3 = 0,35/3 →
n
Fe2O3
= 0,35/3.2
→ m
X
= 0,1/3 . 56 + 0,35/6 . 160 = 11,2 → Đáp án A.
• Cách giải 3:
Quy hỗn hợp X thành X’ gồm (Fe; FeO) -> m
X
= m
X’
= m
Fe
+ m
FeO
Theo bài ra ta có:
Fe + 6HNO
3
→ Fe(NO
3
)
3
+ 3NO
2
Bài tập về nhà thuộc Chiêu Thức 1
Câu 1: Nung 8,4gam Fe trong không khí , sau phản ứng thu được m gam chất rắn X gồm
Fe,Fe
2
O
3
,Fe
3
O
4
,FeO. Hoà tan m gam hỗn hợp X vào dung dịch HNO
3
dư thu được 2,24
lít khí NO
2
(đktc) là sản phẩm khử duy nhất. Giá trị của m là
A:11,2 gam B: 10,2 gam
C:7,2 gam D:6,9 gam
Câu 2: Hoà tan hết m gam hỗn hợp X gồm Fe
2
O
3
,Fe
3
O
4
,FeO bằng HNO
3
đặc nóng thu
được 4,48 lít khí NO
3
,Fe
3
O
4
,FeO thì cần 0,05 mol
khí H
2
.Mặt khác hoà tan hoàn toàn 3,04 gam hỗn hợp X trong dung dịch H
2
SO
4
đặc nóng
thì thu được V ml khí SO
2
(đktc).giá trị của V là
A:224ml B: 448ml
C:336ml D:112ml
Câu 5: Nung m gam bột Fe trong oxi không khí , sau phản ứng thu được 3 gam hỗn hợp
chất rắn X. Hoà tan hết hỗn hợp X vào dung dịch HNO
3
dư thu được 0,56 lít khí NO
(đktc) là sản phẩm khử duy nhất. Giá trị của m là
A:2,52 gam B: 2,22 gam
C:2,62 gam D:2,32 gam
Câu 6: Hỗn hợp X gồm Fe,Fe
2
O
3
,Fe
,FeO. A Hoà tan vừa đủ trong dung dịch chứa o,5 mol HNO
3
thu được
khí NO
(đktc) là sản phẩm khử duy nhất. Số mol khí NO là
A:0,01 mol B: 0,04 mol
C:0,03 mol D:0,02 mol
Câu 8: Cho 41,76 gam hỗn hợp A gồm FeO, Fe
2
O
3
và Fe
3
O
4
trong đó số mol FeO = số
mol Fe
2
O
3
tác dụng vừa đủ với
V lít dung dịch chứa HCl 1M và H
2
SO
4
0,5M (loãng). Giá trị của V là:
A. 0,6 lít B. 0,7 lít
C. 0,8 lít. D. Một kết quả khác.
Tuyệt Chiêu Số 2
phẩm khử duy nhất). Giá trị của m là:
A. 5,04. B. 4,44. C. 5,24. D. 4,64.
Hướng dẫn giải:
Tóm tắt:
Fe + O
2
→ X (Fe; FeO; Fe
2
O
3
; Fe
3
O
4
) + dd HNO
3
→ Fe
3+
+ NO + H
2
O
m gam 6 gam 1,12 lít
Sơ đồ hóa bằng tuyệt chiêu số 2.
Ta có thể quy đổi hỗn hợp X thành hỗn hợp X' gồm Fe và O với số mol lần lượt là x, y.
→ Fe + O
2
→ (Fe; O) + HNO
3
→ Fe
3+
dư, thoát ra 40,32 lít khí NO duy nhất (đktc) và dung dịch Y. Thêm Ba(OH)
2
dư vào Y thu được m gam kết tủa. Giá trị của m là:
A. 163,1. B. 208,4. C. 221,9. D. 231,7.
Hướng dẫn giải:
Sơ đồ hóa bằng tuyệt chiêu số 2.
Ta có thể quy đổi hỗn hợp X thành hỗn hợp X' gồm Cu và S với số mol lần lượt là x, y.
→ X (Cu ; S ) + HNO
3
dư → dd Y (Cu
2+
+ SO
4
2-
) + NO + H
2
O
60,8 x mol y mol x y 1,8 mol
dd Y (Cu
2+
+ SO
4
2-
) + Ba(OH)
2
dư →↓ (Cu(OH)
2
+ BaSO
4
2
SO
4
đặc nóng thoát ra 8,96 lít SO
2
duy nhất (đktc). Giá trị của m là:
A. 19,2. B. 29,44. C. 42,24. D. 44,8.
Hướng dẫn giải:
Sơ đồ hóa bằng tuyệt chiêu số 2.
Ta có thể quy đổi hỗn hợp X thành hỗn hợp X' gồm Cu và O với số mol lần lượt là x, y.
→ Cu + O
2
→ X' ( Cu; O ) + H
2
SO
4
đ.n → Cu
2+
+ S
+4
+ O
2-
. m(g) 49,6 x mol y mol x mol 0,4 y mol
Theo bài ra ta có: 64x + 16y = 49,6 (I)
Các quá trình nhường và nhận e:
Cu - 2e → Cu
+2
x → 2x
O
3
dư,
thoát ra 20,16 lít khí NO duy nhất (đktc) và dung dịch Y. Thêm Ba(OH)
2
dư vào Y thu
được m gam kết tủa. Giá trị của m là:
A. 81,55. B. 104,2. C. 110,95. D. 115,85.
Câu 3: Hỗn hợp X có tỉ khối so với H
2
là 21,2 gồm propan, propen và propin. Khi đốt
cháy hoàn toàn 0,1 mol X, tổng khối lượng của CO
2
và H
2
O thu được là:
A. 18,6 gam. B. 18,96 gam. C. 19,32 gam. D. 20,4 gam.
Câu 4: Cho 9,12 gam hỗn hợp gồm FeO, Fe
2
O
3
, Fe
3
O
4
tác dụng với dung dịch HCl (dư).
Sau khi các phản ứng xảy ra hoàn toàn, được dung dịch Y; cô cạn Y thu được 7,62 gam
FeCl
2
và m gam FeCl
3
Câu 7: Cho 13,92 gam hỗn hợp X gồm Cu và một oxit sắt vào dung dịch HNO
3
loãng dư
thu được 2,688 lít khí NO (sản phẩm khử duy nhất, đo ở đktc). Cô cạn dung dịch sau
phản ứng thu được 42,72 gam muối khan. Công thức của oxit sắt là:
A. FeO. B. Fe
3
O
4
. C. Fe
2
O
3
. D. Không xác định được.
Câu 8: Đốt cháy 6,72 gam bột Fe trong không khí thu được m gam hỗn hợp X gồm FeO,
Fe
3
O
4
, Fe
2
O
3
và Fe dư. Để hoà tan X cần dùng vừa hết 255ml dung dịch chứa HNO
3
2M,
thu được V lít khí NO
2
(sản phẩm khử duy nhất, đo ở đktc). Giá trị của m, V lần lượt là:
A. 8,4 và 3,36. B. 8,4 và 5,712. C. 10,08 và 3,36. D. 10,08 và 5,712.
O
y
trong dung dịch H
2
SO
4
đặc,
nóng. Sau phản ứng thu được 1,68 lít khí SO
2
(sản phẩm khử duy nhất, đo ở đktc). Oxit
Fe
x
O
y
là:
A. FeO. B. FeO hoặc Fe
3
O
4
. C. Fe
3
O
4
. D. Không xác định được.
Câu 13: Hỗn hợp X gồm Mg, MgS và S. Hoà tan hoàn toàn m gam X trong HNO
3
đặc,
nóng thu được 2,912 lít khí N
2
duy nhất (đktc) và dung dịch Y. Thêm Ba(OH)
duy nhất (đktc).
Giá trị của a và số mol H
2
SO
4
đã phản ứng lần lượt là:
A. 19,2 và 0,87. B. 19,2 và 0,51. C. 18,56 và 0,87. D. 18,56 và 0,51.
Câu 16: Hỗn hợp X có tỉ khối so với H
2
là 27,8 gồm butan, metylxiclopropan, but-2-en,
etylaxetilen và đivinyl. Khi đốt cháy hoàn toàn 0,15 mol X, tổng khối lượng của CO
2
và
H
2
O thu được là:
A. 34,5 gam. B. 36,66 gam. C. 37,2 gam. D. 39,9 gam.
Câu 17: Để hoà tan hoàn toàn 2,32 gam hỗn hợp gồm FeO, Fe
3
O
4
và Fe
2
O
3
(trong đó số
mol FeO bằng số mol Fe
2
O
3
!"#$"
%& '(')))* '+,*'-+./)01-# /"
# .+2+1 0#3)#"'456* # .+27 )))('+1 0#3)
#"89 ('#)0':'#.; <# '-=+1 0#)>#)('+1 0#*)+)('+1
0#3 #.:* '+'-7?.@ @8
A@.B)>#) ?"')
C('3DEC('+1 0#AFG,'-" #C('+1 0#A
FG,)"H 8
#.; )('+1 0#I)('+1 0#8
JC@K7)>#'"L') ?"KH6*
AH,+66)'-+)('+1 0#)MNKH,+66)'-+)('+1 0#,& N
O+KP'#.; ')Q+1 0#?)0KP'#.; KFG,K#+)+FRSF8
T",#,U'KV''-++1 '".4S)#,WSF
)('-VE8X+*'#Y'WSFE'-+$"$Z)XT
$4'+'-#6['7
.3')T6*KFG,3D$"('8\ '-Z)>#,6*
]8^8_8^^^8C8^8O8^8
!"#$%
0,'V'
E``
`
8
e*T
T
8
8
O+KH,+66)'-+)('+1 0#)MNKH,+66)'-+)('+1 0#,& N
?8
ef'3)3H 64S
,
E
,
88
AH,+6
g8
%NKH,+6I,'-+
I1 8
c.Q'#.d'#<# '-=N)>#A
I1 8\a 6*KH,+6"?'D1
'-+C"8
e*A
A
8
8
O+KH,+66)'-+)('+1 0#)MNKH,+66)'-+)('+1 0#,& N
?8
ef'3)3H 64SC",
E
,
h8^8
AH,+6C"^g^8
,
C"
8h&'&+)
,-+./
h !"#$"
JC@K7)>#'"L') ?"KH"L') ?"$=6*
`
8X+*'#W
SF*I$"$Z)XT
45 '#'".4S)$"$Z)]<*6['3[T
.3')8[,8
!"#$%
A@.B0#I'"L') ?"KH8
C('-V_XT
T
TX
8
,#,#,,+6
1,+61,+6
\a 16*KH,+6)>#)0'-+,#,8+"?6b+'+*'kKH,+6
)0'-+T
.4S)12 gam hỗn hợp BB,``
`
8X+*'#WSF*I
$"$Z)XT
45 '#'".4S)$"$Z)]<*6['3[T.3')8% Y'
F4@'-kF1-#<*'[,8
34eU'WSF]B,<*3 ,6+2 uhoá trị n không đổi)03H 64S
14,44#,8C #WSF]'*FlI#"8X+*'#Y'phần 1'-+
$"$Z)XC6'".4S)6['3[X
8X+*'#Y'phần 2'-+$"$Z)
XT
'".4S)^6['3[T8
8E).Z3 ,6+2 u<*'*Flv3H 64S,W 3 ,6+2 '-+WSF]8
8C+7,22#,]')$i<& ,6$"$Z)_)#C"T
<*]T
8
A#"F'".4S)$"$Z)C<*16,24#,)('-VOB,3 kim loại.
C8xa)3Y''>#-B ".Y3H 64S3.; .4S))('-VO8[3H
64S)>#O8
345 X+*'#+*'+*#,,<*+$"$Z)XT
6+d$4'"
.4S)WSF3[T<*T
)0'w3H @ K+<& X
6*<*$"$Z)_
3)#TX
T
8[':'[),W 3['+'-#7.3')
346C+,6$"$Z)XT
')$i<& 5 gamWSFy<*]68z
F0-#^6['.3')WSF3[B,T<*T
8XWSF3[.0
)0'w3H @ K+<& X
6*h8A#"3 3Y''r)F.26a)'".4S)
2,013 gam kim loại8Xn K#"3 ))2$"$Z)]'k'".4S)#+ ?"#,
,"H 3#{[B.U$"$Z)XT
'-+$"$Z)#.l"8
347X+*'#+*'+*#,3 ,6+2 ]vừa đủ<*+y,6$"$Z)XT
6*8[#<*B.U,+6)>#$"$Z)XT
.d$R8
349C+,U'WSFB,^#,<*^#,]6<*+,6$"$Z)
C)#]T
<*C"T
89 ))F3Y''r).4S)$"$Z)O<*
^)('-V~B,#3 ,6+2 8C+~')$i<& $"$Z)XC6$4.4S)
h6['X
.3)8[B.U,+6)>#]T
'-+$"$Z)C
34 : jH')1,+67 +1 '".4S)WSF]B,))+1['KV'8
X+*'#+*'+*]'-+XT
'".4S),+6WSF•B,T<*
T
8w3H @ )>#•.H <& X
6*8[18
34 T"0^U'KV'+* 33[K#",U''5 #'".4S),
#,WSFEB,+1['KV'8X+*'#Y'WSFEIX
•gX
8[,{
34 C+,U'6"BC. !"#HK.P,#,
"0,U''5
#'".4S)#,)('-VEB,
<*
8X+*'#Y'
EIXT
.f)0'".4S)^6['T
.3)8[,{
34 ,C+,U'6"B3[C. !"#HK.P,#,
"08A#"
,U''5 #'".4S)WSFEfB,
]T
T
X
_XT
_T
TX
^_XT
^_T
T
X
^
#^€
#^g€€
|€€€#^<*
AH,+6XT
AH,+6X
#h
AH,+6$$XT
vh88g
34*XWSF]B,3 ,6+2 E•)0+'-Z6l64S'6*``<*'w6L,+66l
64S'6*'-+.0KH,+6)>#E6*18X+*'#+*'+*]I$"$Z))0
)##,XT
6(.>v8A#"F'".4S)$"$Z)_3
)#TX
T
<*%6['.3)WSF3[\B,T<*T
8xNF :"')'[
'+1<*%8
!"#$%
\a #6*KH,+6T<*T
K -#'#)0))!"'-k)+N6)'-+
<
#1111€
#%g€€
|€€€#g1%g<*g%g1
AH,+6XT
AH,+6X
#1%g
1%gg81%gh^h1%g
34C+,U'WSFB,^<*^]6<*+,6$"$Z)C)#
]T
<*C"T
89 ))F3Y''r).4S)$"$Z)O<*^#,
)('-V~B,#3 ,6+2 8C+~')$i<& $"$Z)XC6$4.4S)h6['
X
.3)8[B.U,+6)>#]T
<*C"T
'-+$"$Z)C8
!"#$%
O+]64"' ?F'-4&)?#3 ,6+2 '-+~F 6*C"]8#
)0
,+6,+6
0
]T
]T
111
C"T
C"T
1€
^18^€€
|€€€1<*
C
e
]T
ge8
C
e
C"T
<*T
)0
'-+E'#)0))!"'-k)+N
<
ee
11
0
T
X
T
X
###
T
^X
T
X
$"$Z)•8C+•')$i<& $"$Z)T#X$4.4S)^6['TX
8E)
.Z3 ,6+2 e<*3H 64S,W 3 ,6+2 '-+E8C+
1
,+6<*))':
'[).+7.3)8
!"#$%
\a #6*KH,+6)>#]6<*e)0'-+E
\a )$6*KH,+6T
T
<*TX
T
.d.4S)'2+-#'#)0))!"'-k)+
N6)'-+8
<
]6]6
##
ee
0
T
^
z)>#$"$Z)•<& T#X
TX
T
T#XTX
X
T#T
K"-#
h#8e
#
#^)$^
)$g
)^$g)$^^8h
^g
#
)
$
ee6*y
346jH')1,+67 +1 '".4S)WSF]B,))+1 'KV'8
X+*'#+*'+*]'-+XT
1g1g
T
X
TX
##
T
X
T
X
A"-#
#
#g#8^
1g#1
#h`h`1h
347j:,#,F *+KV']+* 33[K#",U''5 #.4S)W
SF_fB,
XT
T
TX
XT
T
TX
XT
T
X
TX
8
#)0))!"'-k)+N6)'-+
<
##
0
#g#g
T
X
TX
,+6,+6
##g#^
,#^
;6-3%<<4A>"B/
C>N'hh !"#$"
„zO…T\zX†‡T\zX„z_ˆ‰T9XŠ€x†‹T\
'2+'*8
_
g,+6
\a 16*KH,+6)>#C
'#)0F4@'-k</3H 64S)>#_1^
1‚‚
TN.4S)1,+6<*.0)M)[6*KH,+6C'#, #F8
+jx_9x'#)0,
E
,
C
,
]
,C
,88^
h#,jFC8
*j"^#,WSF#)+6+.@))<& X
A
.f)7
C
'".4S)WSF))')0KH,+6I#"<*)03H 64S6*#,8
AH,+6)>#,W ''-+WSF6*
]8,+68_8,+68
C8,+68O8,+68
TY"K#.*<*+< L)< Y'F4@'-kF<*.f'GKH,+6)+))'.:
'['+'k< L) * 'NF-('F)'2F'H /"'5 #8
C+#,WSF# 3 ,6+2 C"')$i<|#.><& $"$Z)
XT
v8A#"F'".4S)$"$Z)]<*6['3[T
$"('
.3')8TB.Uv)))(')0'-+$"$Z)]6*
]8v<*^^v8
_8hv<*v8
C8hv<*h^v8
O8h^^^v<*v8
!"#$%
XT
T
T
X
C"XT
T
,+6'#)0
1
1
1<*
CvT
8g^8vhv
CvC"T
8^^g^8vv8jF_
,X+*'#+*'+*^#,WSF,U',"H )#)+#')>#))3 ,
6+2 +'-Z€<*,"H )#)+#')>#3 ,6+2 +'-Z€€'-+$"$Z)XC68A#"
F'".4S)^6['3[.3')8j2))2$"$Z)'".4S)3H
64S,"H 3#6*
]8#,8_8#,8
C8#,8O8#,8
!"#$%
e
C
XC6eC6C
X
`C#C6
`C#C6
<*9C6f^^
#,8T L'FQ+*'+*]'".4S))('-V_B,C#C6
`9C6<*hh6['
3[7.3')8C+)('-V_')$i<& ,6$"$Z)9
C
e<|#.>
'".4S)3Y''>#C<*$"$Z)O89H 64S9C6'-+$"$Z)O /"(F
g6l64S9C6)0'-+]8v3H 64S9C6
)0'-+]6*
]8h^v8_8hv8
C8hv8O8^v8
!"#$%