PTS. NGUỴN VÙN HẪO 48

Tû bẫn cưng nghiïåp "nhûúâng" mưåt phêìn giấ trõ thùång dû cho tû
bẫn thûúng nghiïåp theo t sët lúåi nhån bònh qn (p) vâ àûúåc
thûåc hiïån bùçng thu chïnh lïåch giûäa giấ mua vâ giấ bấn. Vêåy bẫn
chêët lúåi nhån thûúng nghiïåp lâ mưåt phêìn giấ trõ thùång dû do cưng
nhên tẩo ra trong quấ trònh sẫn xët.
Nhûng hònh thûác lúåi nhån thûúng nghiïåp lâm cho ngûúâi ta dïỵ
tin tûúãng lûu thưng sinh ra lúåi nhån vâ ngìn gưëc giấ trõ thùång
dû câng bõ che dêëu. Ngoâi mưåt phêìn giấ trõ thùång dû do nhâ tû bẫn
cưng nghiïåp nhûúâng cho, tû bẫn thûúng nghiïåp côn thu àûúåc mưåt
phêìn thu nhêåp ca ngûúâi tiïu dng bùçng cấch mua rễ
bấn àùỉt vâ bốc
lưåt lao àưång thùång dû ca nhên viïn thûúng nghiïåp.
- Tû bẫn cho vay lâ mưåt bưå phêån ca tû bẫn cưng nghiïåp tấch ra
hoẩt àưång trong lơnh vûåc lûu thưng tiïìn tïå. Sûå hònh thânh tû bẫn
cho vay lâ kïët quẫ ca sûå phất triïín quan hïå hâng hốa - tiïìn tïå àẩt
àïën trònh àưå xët hiïån tû bẫn tiïìn tïå tẩm thúâi nhân rưỵi (cấc loẩi
qu khêëu hao, qu mua ngun vêåt liïåu chûa dng àïën, qu lûúng
chûa àïën k trẫ, tiïët kiïåm ) trong khi lẩi cố nhûäng ngûúâi cêìn tû
bẫn àïí múã rưång sẫn xët hóåc thiïëu tû bẫn lûu àưång Tû bẫn cho
vay thûåc hiï
ån vai trô mưi giúái giûäa ngûúâi cho vay vâ ngûúâi ài vay,
lâ núi têåp trung, àiïìu hôa, sûã dng húåp l, cố kïët quẫ cấc ngìn
vưën tiïìn tïå ca xậ hưåi, thc àêíy quấ trònh tấi sẫn xët vâ quấ
trònh xậ hưåi hốa.
Phẫi ch nhûäng àùåc àiïím àùåc biïåt ca tû bẫn cho vay: - quìn
súã hûäu tấch rúâi quìn sûã dng; ngûúâi bấn khưng mêët quìn súã hûäu;
giấ cẫ do giấ trõ sûã dng quët àõnh; quan hïå bốc lưåt tû bẫn ch
nghơa bõ che dêëu.
Nïëu khưng phẫi ài vay, tû bẫn cưng nghiïåp àưåc chiïëm giấ trõ

c
u
-
t
r
a
c
k
.
c
o
m
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i
e
w
e

nghơa (R) lâ gò? nghơa c
a viïåc nghiïn cûáu àõa tư àưëi vúái viïåc giẫi
quët cấc vêën àïì rång àêët?
Àùåc àiïím nưíi bêåt ca quan hïå sẫn xët tû bẫn ch nghơa trong
nưng nghiïåp lâ chïë àưå àưåc quìn rång àêët. Cấc ëu tưë cêìn thiïët
cho sẫn xët nưng nghiïåp tû bẫn ch nghơa thåc ba ch súã hûäu
khấc nhau (àõa ch àưåc quìn rång àêët, tû bẫn nưng nghiïåp súã
hûäu cấc tû liïåu sẫn xët khấc, nhû mấy mốc , côn cưng nhên
nưng nghiïåp súã hûäu sûác lao àưång).
Quan hïå xậ hưåi àưëi vúái rång àêët cng bao gưìm ba giai cêëp àố.
Tû bẫn kinh doanh nưng nghiïå
p phẫi thụ rång àêët; thụ cưng
nhên àïí sẫn xët, do àố, phẫi trđch mưåt phêìn giấ trõ thùång dû cho
àõa ch dûúái dẩng àõa tư. Bẫn chêët ca àõa tư tû bẫn ch nghơa khấc
vúái àõa tư phong kiïën. Àõa tư tû bẫn ch nghơa lâ hònh thûác biïën
tûúáng ca giấ trõ thùång dû, lâ mưåt phêìn giấ trõ thùång dû do cưng
nhên nưng nghiïåp tẩo ra mâ nhâ tû bẫn kinh doanh nưng nghiïåp
phẫi trẫ cho àõa ch. Do sûå tấch rúâi quìn súã hûäu vúái quìn sûã
dng rång àêët, giai cêëp àõa ch, vúái tû cấch lâ ngûúâi sú
ã hûäu, thu
àõa tư, nhâ tû bẫn lâ ngûúâi kinh doanh rång àêët - ngûúâi sûã dng
àêët àai, thu àûúåc lúåi nhån.
Àõa tư tû bẫn ch nghơa lâ bưå phêån lúåi nhån siïu ngẩch ngoâi sưë
lúåi nhån bònh qn (P) ca tû bẫn àêìu tû trong nưng nghiïåp do
cưng nhên nưng nghiïåp tẩo ra vâ nưåp cho àõa ch. Cố cấc hònh thûác
Click to buy NOW!
P
D
F
-

o
m
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i
e
w
e
r
w
w
w
.
d
o
c
u
-

- Àõa tư àưåc quìn thu àûúåc trïn nhûäng khu àêët trưìng àûúåc cấc
cêy qu hiïëm, hóåc cố võ trđ àùåc biïåt vïì cưng nghiïåp, thûúng mẩi,
dõch v.
Nghiïn cûáu àõa tư tû bẫn ch nghơa, ngoâi mc àđch vẩch rộ quan
hïå sẫn xët tû bẫn ch nghơa trong nưng nghiïå
p, chng ta côn rt ra
cú súã l lån àïí àïì ra cấc àûúâng lưëi, chđnh sấch àưëi vúái nưng nghiïåp
nhùçm kđch thđch nưng nghiïåp phất triïín, kïët húåp hâi hôa cấc lúåi đch
trong nưng nghiïåp cng nhû giûäa nưng nghiïåp vúái cấc ngânh khấc.
Thđ d, xêy dûång chđnh sấch thụë nưng nghiïåp àng àùỉn húåp l
nhùçm khai thấc àûúåc mổi tiïìm nùng úã nưng thưn; trấnh àưåc quìn
trong phên phưëi rång àêët, tẩo àiïìu kiïån cho cẩnh tranh trong nưng
nghiïåp vâ giûäa nưng nghiïåp vúái cấc ngânh sẫn xët khấc; vêån dng
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i
e
w

g
e

V
i
e
w
e
r
w
w
w
.
d
o
c
u
-
t
r
a
c
k
.
c
o
m
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 51

l lån vïì àõa tư chïnh lïåch àïí khuën khđch mổi rång àêët àûúåc

khoấn (cưí phiïëu, trấi khoấn, k phiïë
u, vùn tûå cêìm cưë vâ cưng trấi).
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i
e
w
e
r
w
w
w
.
d
o
c
u
-

w
.
d
o
c
u
-
t
r
a
c
k
.
c
o
m
PTS. NGUỴN VÙN HẪO 52

Thõ trûúâng chûáng khoấn nhẩy bến nhanh vúái cấc biïën àưång
trong àúâi sưëng, lâ "phong v biïíu" ca nïìn kinh tïë. Búãi vò, thõ giấ
cưí phiïëu, giấ cẫ cấc chûáng khoấn liïn quan àïën tònh hònh kinh
doanh ca cấc cưng ty, àïën t sët lúåi tûác ngên hâng mâ cấc chûáng
khoấn mang lẩi thu nhêåp cho ngûúâi súã hûäu nố. Giấ cẫ chûáng
khoấn tùng lïn lâ biïíu hiïån ca nïìn kinh tïë àang phất triïín; nïëu
ngûúåc lẩi, lâ biïíu hiïån sûå sa st hay khng hoẫng ca nïìn kinh tïë.
Trong ch nghơa tû bẫn, thõ trûúâng chûáng khoấn trúã thânh lơnh
vûåc àêìu cú lâm giâu cu
ãa nhûäng nhâ tû bẫn lúán.
Àưëi vúái nûúác ta, vúái ch trûúng àêíy mẩnh nïìn kinh tïë hâng hốa
nhiïìu thânh phêìn, viïåc nghiïn cûáu vâ sûã dng cưng ty cưí phêìn vâ


V
i
e
w
e
r
w
w
w
.
d
o
c
u
-
t
r
a
c
k
.
c
o
m
Click to buy NOW!
P
D
F
-

o
m
HÛÚÁNG DÊỴN ƯN THI MƯN KINH TÏË CHĐNH TRÕ MẤC - LÏNIN 53

sûå phất triïín têët ëu tûâ ch nghơa tû bẫn tûå do cẩnh tranh. Àố lâ
vò:
Mưåt lâ, vúái sûå phất triïín ca khoa hổc tûå nhiïn, nhûäng phất
minh k thåt àûúåc ấp dng lâm cho lûåc lûúång sẫn xët cëi thïë
k XIX cố nhûäng bûúác nhẫy vổt nhû phûúng phấp luån kim múái,
mấy cùỉt gổt kim loẩi, nhûäng àưång cú àưët trong vâ nhûäng phûúng
tiïån vêån tẫi múái ra àúâi. Mën sûã dng nhûäng thânh tûåu nối trïn
ca khoa hổc - k thåt, cêìn cố ngìn vưën lúán. Àiïìu nây àôi hỗi sûå
têåp trung tû bẫn vâ têå
p trung sẫn xët.
Hai lâ, trong cåc cẩnh tranh khưëc liïåt, tû bẫn vûâa vâ nhỗ bõ
phấ sẫn hâng loẩt, côn cấc nhâ tû bẫn lúán thò phất àẩt, tû bẫn
àûúåc têåp trung vúái quy mư ngây câng lúán.
Ba lâ, khng hoẫng kinh tïë ca thïë giúái tû bẫn ch nghơa, àùåc
biïåt lâ cåc khng hoẫng kinh tïë nùm 1873, câng àêíy nhanh sûå
tđch t, têåp trung tû bẫn vâ têåp trung sẫn xët.
Sûå têåp trung sẫn xët àûúåc thûåc hiïån bùçng cấch thưn tđnh lêỵn
nhau giûäa nhûäng xđ nghiïåp lúán vâ nhỗ vâ bùçng cấch tûå nguån
thỗa thån giûäa cấc nhâ
tû bẫn.
Tđch t vâ têåp trung sẫn xët àïën mûác àưå nâo àố têët ëu dêỵn
àïën àưåc quìn, vò sưë đt cấc xđ nghiïåp lúán dïỵ thỗa hiïåp thưëng nhêët
vúái nhau hún lâ nhiïìu xđ nghiïåp nhỗ. Mùåt khấc, sûå cẩnh tranh
giûäa cấc xđ nghiïåp quy mư lúán sệ gay gùỉt hún, àïì ra khuynh hûúáng
thỗa hiïåp àïí nùỉm àưåc quìn.
Múái àêìu, cấc tưí chûác àưåc quìn phất triïín trong mưåt sưë ngânh

o
c
u
-
t
r
a
c
k
.
c
o
m
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i
e
w

liïn quan vúái nhau vïì k thåt sẫn xë
t. Tưí chûác àưåc quìn nây
thưëng nhêët vïì mùåt tâi chđnh vâ ph thåc vâo mưåt nhốm tû bẫn
kïëch x.
+ Cưng-gú-lư-mï-rất lâ tưí chûác lng àoẩn khưíng lưì àùåt dûúái sûå
kiïím soất vïì tâi chđnh vâ quẫn l chung ca mưåt nhốm tû bẫn àưåc
quìn lúán nhêët. Quy mư vâ phẩm vi ca nố vûúåt ra cẫ ngoâi biïn
giúái qëc gia.
- Bẫn chêët kinh tïë ca ch nghơa tû bẫn àưåc quìn:
Àưåc quìn ra àúâi tûâ tûå do cẩnh tranh, nố loẩi bỗ sûå thưëng trõ ca
tûå do cẩnh tranh. Nhûng àưåc quìn khưng th tiïu àûúåc cẩ
nh
tranh, mâ ngûúåc lẩi, cẩnh tranh câng trúã nïn gay gùỉt. Bẫn chêët
kinh tïë ca ch nghơa tû bẫn àưåc quìn vêỵn dûåa trïn cú súã chiïëm
hûäu tû nhên tû bẫn ch nghơa vïì tû liïåu sẫn xët. Quan hïå àưåc
quìn giûä võ trđ thưëng trõ trong nïìn kinh tïë vúái sûå àưåc chiïëm cấc
ngìn ngun liïåu, phûúng tiïån vêån tẫi, thõ trûúâng vưën, nhên
cưng. Vêỵn giấ trõ thùång dû lâ quy låt kinh tïë cú bẫn, song biïíu
hiïån bïì ngoâi ca nố àậ chuín tûâ quy låt lúåi nhån thânh quy
låt lúåi nhån àưåc quìn cao. Vúái sûå thưëng trõ ca àưåc quìn, mêu
thỵn vưë
n cố ca ch nghơa tû bẫn câng thïm sêu sùỉc.
20. Ngun nhên ca sûå chuín biïën ch nghơa tû bẫn thânh ch
nghơa tû bẫn àưåc quìn nhâ nûúác? Àùåc trûng, nhûäng hònh thûác biïíu
hiïån vâ cú chïë àiïìu tiïët nïìn kinh tïë ca ch nghơa tû bẫn àưåc quìn
Click to buy NOW!
P
D
F
-

o
m
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i
e
w
e
r
w
w
w
.
d
o
c
u
-

ëi vúái quấ trònh sẫn xët.
Mùåt khấc, cåc cấch mẩng khoa hổc - k thåt àêíy nhanh quấ
trònh xậ hưåi hốa lûåc lûúång sẫn xët, biïën àưíi cú cêëu sẫn xët. Àiïìu
àố àôi hỗi lûúång tû bẫn lúán àïí cẫi tẩo cú cêëu sẫn xët, àưíi múái tû
bẫn cưë àõnh, nghiïn cûáu, thûåc nghiïåm, ûáng dng thânh tûåu khoa
hổc - k thåt, nhûng cấc tưí chûác àưåc quìn khưng tûå giẫi quët
nưíi, cêìn cố sûå tham gia ca nhâ nûúác.
- Sûå thu hểp hïå thưëng thåc àõa ca chu
ã nghơa àïë qëc cng vúái
sûå ra àúâi ca hïå thưëng àưëi lêåp lâ cấc nûúác xậ hưåi ch nghơa, båc
bổn tû bẫn àưåc quìn phẫi nùỉm lêëy nhâ nûúác, biïën nhâ nûúác thânh
cưng c bẫo vïå, phc v lúåi đch ca ch nghơa tû bẫn àưåc quìn.
Vúái sûå cẫi biïën nâo àố vïì hònh thûác quan hïå sẫn xët, nhûng
ch nghơa tû bẫn àưåc quìn nhâ nûúác vêỵn mang nhûäng àùåc trûng
cú bẫn ca phûúng thûác sẫn xët tû bẫn ch nghơa; nố chó lâ sûå
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i

a
n
g
e

V
i
e
w
e
r
w
w
w
.
d
o
c
u
-
t
r
a
c
k
.
c
o
m
PTS. NGUỴN VÙN HẪO 56

qëc tïë.
Vúái sûå xët hiïån ca ch nghơa tû bẫn àưåc quìn nhâ nûúác, cú
chïë àiïìu tiïët nïìn sẫn xët xậ hưåi cố bûúác ngóåt lúán. Àố lâ sûå kïët
húåp hûäu cú giûäa sûå àiïìu tiïët ca quan hïå thõ trûúâng vúái sûå àiïìu tiïët
Click to buy NOW!
P
D
F
-
X
C
h
a
n
g
e

V
i
e
w
e
r
w
w
w
.
d
o
c

w
w
w
.
d
o
c
u
-
t
r
a
c
k
.
c
o
m