- 1 -
Tiết 55 :
Bài 42 : MÁY PHÁT ĐIỆN XOAY CHIỀU

I / MỤC TIÊU :
 Hiểu nguyên tắc hoạt động của các máy phát điện xoay chiều.
 Nắm được cấu tạo của máy phát điện xoay chiều một pha và ba pha.
 Biết vận dụng các công thức để tính tần số và suất điện động của máy phát điện
xoay chiều.
II / CHUẨN BỊ :
1 / Giáo viên :
Mô hình máy phát điện xoay chiều một pha, tranh vẽ sơ đồ các loại máy phát điện
xoay chiều một pha và ba pha.
2 / Học sinh :
Xem lại hiện tượng cảm ứng điện từ
III / GỢI Ý VỀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC :

Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- 2 -
Hoạt động 1 :
HS : Dựa trên hiện tượng cảm ứng điện
từ

HS :  = 
0
cos 2ft

HS : e =  N
dt
d


GV : Nêu hai cách tạo ra suất điện động
xoay chiều thường dùng trong các máy
phát điện ?

GV : Nêu tên hai bộ phận chính của máy
phát điện xoay chiều ?
GV : Phần cảm được cấu tạo như thế nào
?
- 3 -

HS : Nam châm điện, nam châm vĩnh
cữu.

HS : Những cuộn dây
HS : stato, roto
HS : Phần ứng gồm nhiều cuộn dây, mỗi
cuộn dây lại gồm nhiều vòng dây mắc nối
tiếp, phần cảm gồm nhiều nam châm
điện.

HS : Quấn trên các lõi thép kỹ thuật.

HS : Lõi thép gồm nhiều lá thép mỏng
ghép cách điện.
HS : Có 2 cách

HS : hai vành khuyên, hai thanh quét. GV : Phần ứng được cấu tạo như thế nào

)
e
3
= Eocos(t +
2
3

)

HS : 3 cuộn dây giống nhau.
HS : Tam giác hoặc sao

GV : Quan sát hình vẽ 42.4 mô tả cấu tạo
của máy phát điện xoay chiều 3 pha ?
GV : Tải tiêu thụ điện năng được mắc
như thế nào ?

IV / NỘI DUNG :
1. Nguyên tắc hoạt động máy phát điện xoay chiều
a) Nguyên tắc hoạt động của các loại máy phát điện xoay chiều là dựa trên hiện tượng
cảm ứng điện từ : khi từ thông qua một vòng dây biến thiên điều hòa, trong vòng dây
xuất hiện một suất điện động cảm ứng xoay chiều.
b) Có hai cách tạo ra suất điện động xoay chiều thường dùng trong các máy điện :
- Từ trường cố định, các vòng dây quay trong từ trường.
- Từ trường quay, các vòng dây đặt cố định.
- 5 -
2. Máy phát điện xoay chiều một pha

3. Máy phát điện xoay chiều ba pha
a) Dòng điện xoay chiều ba pha
Dòng điện xoay chiều ba pha là hệ thống ba dòng điện xoay chiều, gây bởi ba suất điện
động cùng tần số, cùng biên độ nhưng lệch nhau về pha là
2
3


e
1
= Eocost
e
2
= Eocos(t -
2
3

)
- 7 -
e
3
= Eocos(t +
2
3

)
b) Cấu tạo và hoạt động của máy phát điện xoay chiều ba pha
Dòng điện xoay chiều ba pha được tạo ra bởi máy phát điện xoay chiều ba pha. Máy này
có cấu tạo giống như máy phát điện một pha hoạt động theo cách thứ hai nhưng stato có
ba cuộn dây riêng rẽ, hoàn toàn giống nhau quấn trên ba lõi sắt đặt lệch nhau 120