Bài 13. SỰ TÁC ĐỘNG CỦA NHIỀU GEN VÀ
TÍNH ĐA HIỆU CỦA GEN
I. Mục tiêu:
1. Kiến thức:
- Phân tích và giải thích được kết quả các thí nghiệm trong bài học
- Nêu được bản chất các kiểu tác động của gen đối với sự hình thành
tính trạng: tương tác giữa các gen không alen, tác động cộng gộp
- Khái quát được mối quan hệ gữa gen và tính trạng hay giữa kiểu
gen và kiểu hình
2. Kĩ năng:
- Phát triển kĩ năng quan sát và phân tích kiênh hình
II. Phương tiện:
- Hình: 31.1 -> 31 2 SGK
- Thiết bị dạy học: máy chiếu,tranh ảnh
III. Phương pháp:
- Vấn đáp
- Nghiên cứu SGK (kênh hình)
- Thảo luận nhóm.
IV. Tiến trình:
1. nh t chc:- Kim tra s s v nhc nh gi trt t:
2. KTBC:
1. Ga s gen A : quy nh ht vng, a: ht xanh
B: quy nh ht trn, b: ht nhn
Hóy vit s ca phộp lai P: AaBb x AaBb?
Xỏc nh kt qu KG, KH F1 trong trng hp cỏc gen PLL ?
3. Bi mi :
Tng tỏc gen
- L s tỏc ng qua li gia cỏc gen trong quỏ trỡnh hỡnh thnh kiu hỡnh
- Thc cht l s tng tỏc gia cỏc sn phm ca chỳng ( prụtờin) to
KH
Phng phỏp Ni dung


GV: Khái niệm về tương tác bổ
sung

GV: Sự tương tác giữa các alen
thuộc các gen khác nhau thực chất
F1x F1: 100% hoa đỏ thÉm x
hoa đỏ thÉm
F2: 9 đỏ thÉm : 7
trắng.
* Nhận xét
- F2 có 16 kiểu tổ hợp, chứng tỏ F1 cho
4 lo¹i G → F1 chứa 2 cặp gen dị hợp
quy định 1 tính trạng→ có hiện tượng
tương tác gen
* Giải thích:
- Sự có mặt của 2 alen trội nằm trên 2
NST khác nhau quy định hoa đỏ thÉm (-
A-B)
- Khi chỉ có 1 trong 2 gen trội hoặc
không có gen trội nào quy định hoa màu
trắng (A-bb,aaB-, aabb)
* Viết sơ đồ lai
PT/C: AABB§á thÉm x aabb tr¾ng
F1: AaBb §á thÉm
F2: 9 A-B- : 9 §á thÉm
là gì?

GV: cho HS nghiên cứu SGK và
thực hiện lệnh SGK.

nhạt):1 cây hạt màu trắng.
-Giải thích :
F2 cho 16 tổ hợp → F1 tạo 4 giao tử
và dị hợp 2 cặp gen A1a1A2a2. Hai cặp
gen cùng qui địnhtính trạng màu sắc hạt
→ có hiện tượng tác động qua lại giữa
khác nhau tuỳ thuộc vào số lượng
gen trội. KG càng có nhiều gen
trội thì đỏ càng đậm
- Những tính trạng số lượng
thường do nhiều gen quy định,
chịu ảnh hưởng nhiều của môi
trường: sản lượng sữa, khối lượng
, số lượng trứng,màu da ở người

GV: Khi các alen trội thuộc 2 hay
nhiều lôcut gen tương tác với
nhau theo kiểu mỗi alen trội ( bất
kể lôcut nào) đều làm tăng sự biểu
hiện của kiểu hình lên một chút
các gen.
Trong số 16 tổ hợp ở F2 chỉ có 1 tổ
hợp đồng hợp lặna1a1a2a2 → hạt màu
trắng ,15 tổ hợp còn lại,chứa ít nhất 1


GV: Khi một gen đa hiệu thì dẫn
đến hậu quả gì? ( đưa đến sự biến
đổi hàng loạt tính trạng do gen chi
phối)
VD: Màu lông trắng, da hồng và
mawats đỏ ở động vật bạch tạng
2A1A1A2a2
4A1a1A2a2 đỏ nhạt
dần(15 đỏ)
1A1A1a2a2
1a1a1A2A2
2A1a1a2a2
2a1a1A2a2
1a1a1a2a2 1 trắng
c-Khái niệm:
Tương tác cộng gộp là kiểu tác động
của nhiều gen trong đó mỗi gen đóng
góp 1 phần như nhau vào sự phát triển
của tính trạng.
II. T¸c ®éng cña mét gen lªn nhiÒu
tÝnh tr¹ng.
4Củng cố:
1. Cách nhân biết tương tác gen: lai 1 cặo tính trạng mà cho tỷ lệ kiểu
hình ở con lai bằng hoặc biến dang của 9:3:3:1,tổng số kiểu tổ hợp là
16
2. Hãy chọn câu trả lời đúng :Thế nào là đa hiêu gen ?