1
A. Phần mở đầu
Ta đã biết đất nớc ta bớc vào thời kì quá độ lên
CNXH khi mà nền sản xuất cha vận động theo con
đờng bình thờng của nó. Lịch sử đã để lại cho chúng ta
một nền sản xuất nghèo nàn và lạc hậu, lại bị chiến tranh
tàn phá nặng nề, lực lợng sản xuất rất thấp kém. Nhng
ngày nay khi độc lập dân tộc gắn kiền với CNXH là một
xu thế tất yếu của lịch sử, khi giai cấp công nhân đã nắm
quyền lãnh đạo cách mạng thì kết thúc cuộc cách mạng dân
tộc dân chủ cũng là lúc bắt đầu cuộc cách mạng XHCN.
Cách mạnh XHCN ở nớc ta là một quá trình biến đổi cách
mạng toàn điện, sâu sắc và triệt để.Đó là một quá trình vừa
xoá bỏ cái cũ, vừa xây dựng cái mới từ gốc đến ngọn. Phải
tạo ra cả cơ sở kinh tế lẫn kiến trúc thợng tầng mới, tạo ra
của cải đời sồng vật chất mới lẫn đời sống tinh thần và văn
hoá mới. Do đó, trong quá trình đi lên CNXH chúng ta phải
tiến hành công nghiệp hoá , hiện đại hoá đất nớc. Theo
quan điểm của ban chấp hành trung ơng Đảng khoá VII đã
khẳng địnhCông nghiệp hoá-hiện đại hoá là quá trình
chuyển đổi căn bản toàn diện các hoạt động sản xuất, kinh
doanh, dịch vụ, quản lý kinh tế xã hội từ sử dụng lao động
thủ công là chính sang sử dụng một cách phổ biến sức lao
Giỏo trỡnh hỡnh thnh phỏt trin ng dng lý lun
nn kinh t v mụ theo quy trỡnh
2
động cùng với công nghệ, phơng tiện và phơng pháp tiên
tiến hiện đại dựa trên sự phát triển của công nghiệp và tiến
bộ khoa học công nghệ tạo ra năng suất lao động xã hội
4
B. Nội dung chính
I.cở sở lý luận và thực tiễn của cách
mạng Kh- cn ở nớc ta hiện nay
1.Sự cần thiết phải phát triển KH- CN
Cách mạng KH- CN đã và đang diễn ra mạnh mẽ ở các
nớc phát triển, tức là ở những nớc đã trải qua thời kì cách
mạng công nghệ, đã xác lập đợc nền sản xuất cơ khí hoá đã
có nền KH và CN tiên tiến. Tuy nhiên, nó không chỉ hạn chế
trong ranh giới của các nớc phát triển mà ảnh hởng của nó
đang lan ra tất cả các nớc trên thế giới . Có thể nói cách
mạng KH- CN là một hiện tợng toàn cầu, hiện tợng quốc
tế sớm hay muộn nó sẽ đến với tất cả dân tộc và các quốc gia
trên trái đất
Là một hiện tợng toàn cầu, cuộc mạng KH- CN
mang trong bản thân nó những qui luật chung, phổ biến,
chúng tác động vào tất cả các loại hình cách mạng KH- KT.
Nhng mặt khác, mỗi nớc tiến hành cuộc cách mạng này
trong những điều kiện riêng của đất nớc mình cho nên cách
5
mạng KH- KT ở những nớc khác nhau cũng mang những
KH- CN ở nớc ta là phải tiến hành cải tạo xã hội sâu sắc,
chống chủ nghĩa đế quốc, chống chủ nghĩa thực dân mới và
các thế lực phản động để đi lên CNXH.
Sau 15 năm tiến hành công cuộc đổi mới, khoa học và
công nghệ nớc ta bớc đầu có sự chuyển biến tích cực. Tuy
nhiên cho đến nay, nền khoa học và kỹ thuật nớc ta vẫn
đang trong tình trạng lạc hậu, chậm phát triển cha đáp ứng
đợc yêu cầu của đất nớc
Về trình độ kỹ thuật- công nghệ, so với các nớc tiên
tiến nhất trên thế giới, chúng ta lạc hậu từ 50 đến 100 năm,
7
so với các nớc tiên tiến ở mức trung bình ta lạc hậu từ 1 đến
2 thế hệ
Với thực trạng đó, việc tiến hành cuộc cách mạng
khoa học công nghệ ở nớc ta không chỉ đợc coi là tất
yếu khách quan, mà còn là một đòi hỏi bức xúc để đáp ứng
yêu cầu đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nớc.
Mục tiêu của công nghiệp hoá, hiện đại hoá là đến
năm 2020 về cơ bản nớc ta trở thành nớc công nghiệp.
Khác với các nớc đi đàu, công nghiệp hoá nớc ta đòi hỏi
phải thực hiện rút ngắn. chỉ có nh thế, chúng ta mới có thể
sớm rút ngắn đợc khoảng cách và tiến tới đuổi kịp các nớc
phát triển. Công nghiệp hoá phải gắn liền với hiện đại hoá
Cùng với đó, yêu cầu đẩy mạnh phát triển kinh tế thị
trờng cũng đòi hỏi chúng ta phải phát triển khoa học và
công nghệ. Để chuyển sang nền kinh tế thị trờng hiện đại từ
điểm xuất phát thấp, nớc ta không thể đi theo các bớc tuần
tự nh các nớc đi trớc đã làm, mà phải phát triển theo kiểu
nhảy vọt,rút ngắn. Đây vừa là cơ hội để tận dụng lợi thế
Việt Nam
a.Nội dung KH-CN
Hiện nay cuộc cách mạng khoa học- công nghệ có
nhiều nội dung phong phú, trong đó có thể chỉ ra những nội
dung nổi bật sau:
Một là, cách mạng về phơng pháp sản xuất: đó là tự
động hoá. Ngoài phạm vi tự động nh trớc đây, hiện nay tự
động hoá còn bao gồm cả việc sử dụng rộng rãi ngời máy
thay thế con ngời trong quá trình vận hành sản xuất.
Hai là, cách mạng về năng lợng: bên cạnh những
năng lợng truyền thống mà con ngời sử dụng trớc kia nh
nhiệt điện, thuỷ điện thì ngày nay con ngời càng tạo ra
nhiều năng lợng mới và sử dụng chúng rộng rãi trong sản
xuất nh năng lợng nguyên tử, năng lợng mặt trời.
10
Ba là, cách mạng về vật liệu mới : ngày nay ngoài
việc sử dụng các vật liệu tự nhiên, con ngời ngày càng tạo
ra nhiều vật liệu tự nhiên, con ngời ngày càng tạo ra nhiều
vật liệu nhân tạo mới thay thế có hiệu quả cho các vật tự
nhiên khi mà các vật liệu tự nhiên đang có xu hớng ngày
càng cạn dần .
Bốn là, cách mạng về công nghệ sinh học, các thành
tựu của cuộc cách mạng này đang đợc áp dụng rông rãi
trong lĩnh vực công nghiệp, nông nghiệp, y tế, hoá chất, bảo
vệ môi trờng sinh thái.
Năm là, cách mạng về điện tử và tin học : đây là lĩnh
vực hiện nay loài ngời đang đặc biệt quan tâm trong đó
phải kể đến lĩnh vực máy tính điện tử.
Nh vậy, khoa học công nghệ ngày nay bao gồm một