


&
 !
"#$%
Đề tài:
$%&
'
 #()
 #%*+,-+*.
/01234156,7*6.,
%
891:9; <=>9?4 @>AB341 3CDEFG9HI41
1 Trịnh Trung Thành 21/12/1981
2 Hoàng Minh Thắng 01/04/1987
3 Trần Thị Phương Thảo 23/12/1987
4 Hoàng Thị Hương Thảo 06/11/1987
5 Nguyễn Hương Thảo 17/07/1987
6 Văn Nữ Phương Thảo 05/12/1987
7 Nguyễn Đan Thi 11/08/1986
8 Trần Thị Thúy 24/04/1984
 
MỞ ĐẦU 1
NỘI DUNG 2
PHẦN 1: CHỦ THỂ - BÁC SĨ 2
PHẦN 2: KHÁCH THỂ - BỆNH NHÂN 6
PHẦN 3: CƠ QUAN QUẢN LÝ – BỆNH VIỆN 11
KẾT LUẬN 16
'J
Phong bì đã xuất hiện ở nhiều lĩnh vực trong xã hội Việt Nam, thậm chí còn

khi đi khám chữa bệnh trong khu vực nhà nước.
- Việc đưa phong bì trở thành phong trào và gần như “một bệnh xã hội”
- Khẩu hiệu “Nói không với phong bì” đang được tuyên truyền khắp nơi hiện
nay nhưng không hiệu quả.
- Cách đối xử chưa tích cực của các nhân viên y tế đối với bệnh nhân
 PQR
- Khi nhu cầu khám chữa bệnh quá lớn, dẫn đến sự quá tải trong công việc đối
với các nhân viên y tế, mà bệnh nhân ai cũng muốn được việc mình trước nên
nghĩ rằng phong bì chính là cách để họ nhận được sự ưu tiên từ bác sĩ.
- Nguyên nhân thứ hai là do lương y tế quá thấp, đứng thứ 16/18 ngành nghề,
không đủ đảm bảo cho cuộc sống thì rất khó có thể yêu cầu các nhân viên y tế
yên tâm làm việc với thái độ tích cực mà không nhận tiền lót tay từ bệnh nhân,
trong khi họ phải mất nhiều thời gian đào tạo và công việc chịu sức ép rất lớn.
- Vì nguồn nhân lực y tế không đủ đáp ứng cho nhu cầu khám chữa bệnh của
người dân với mức độ gia tăng dân số cao như ngày nay.
2
- Bên cạnh đó, cơ chế tự chủ của các bệnh viện hiện nay - trong đó thầy thuốc
can dự trực tiếp vào thu tiền của người bệnh, thông qua viện phí - đang góp
phần nuôi dưỡng nạn “phong bì bệnh viện”.
Trong khi đó, chúng ta lại chưa làm tốt cách thức người bệnh trả tiền thông qua
bảo hiểm y tế, nhìn chung chúng ta thích cách thu tiền trực tiếp từ người bệnh
(mà quen gọi là viện phí). Nên nhớ viện phí là tiền trực tiếp mà người bệnh tự
trả sau khi đã được khám chữa bệnh. Đồng thời nó cũng đẩy người thầy thuốc
vào mối quan hệ trực tiếp với bệnh nhân thông qua đồng tiền.
 S
- Nói đến vấn đề phong bì trong ngành y cần nhìn cả hai mặt, chứ không chỉ có
lỗi của người thầy thuốc.
- Đừng chê tất cả cho người thầy thuốc. Không phải cái phong bì nào cũng là tội
lỗi. Sau khi cứu chữa cho bệnh nhân, để tỏ lòng biết ơn, bệnh nhân đưa phong
bì với tinh thần hết sức chân thành. Nhưng những tấm lòng chân thành ấy khác

• Mỗi bác sĩ học hành vất vả hơn hẳn các ngành khác. Khi ra trường phải
tiếp tục học mới được làm việc, tựu chung mất khoảng 10 năm để có thể
hành nghề. Đi làm còn liên tục trực đêm với thù lao rẻ mạt.
• Trong khi đó lương bổng của họ không khác gì công chức Nhà nước
bình thường.
• Cũng có không ít trường hợp bệnh nhân đưa phong bì một cách sỗ sàng
khiến bác sĩ bị xúc phạm.
 T
- Điều chỉnh cơ chế quản lý:Vấn đề đặt ra là phải tổ chức tự chủ bệnh viện thế
nào? Có để người thầy thuốc phải can dự và quan tâm trực tiếp đến đồng tiền
của từng bệnh nhân không? Đó cũng chính là một bài toán để giải quyết vấn đề
4
y đức cũng như nạn phong bì. Đừng để thầy thuốc can dự trực tiếp vào thu tiền
của người bệnh càng nhiều càng tốt.
- Nhân viên y tế cần rèn luyện nâng cao y đức không chỉ là cư xử nhã nhặn, thân
thiện với bệnh nhân mà còn bao gồm cả việc nâng cao trình độ chuyên môn để
giúp bệnh nhân điều trị khỏi bệnh tật, giảm tải để giúp bệnh nhân cảm thấy
thoải mái khi điều trị tại bệnh viện.
- Thu nhập của nhân viên y tế được nâng lên thì sẽ hạn chế tình trạng thiếu y đức
do cơ chế thị trường.
- Tăng cường y tế cơ sở tuyến dưới.
- Cần giảm nhu cầu khám chữa bệnh. Muốn vậy, hãy phát động tinh thần tập thể
dục, lối sống lành mạnh (bỏ bia rượu, thuốc lá) - những thứ dễ khiến người ta
phải vào viện nhiều.
- Cần tiến hướng tới bảo hiểm y tế toàn dân để việc khám chữa bệnh sẽ công
bằng, văn minh, không có chỗ cho phong bì chen vào.
  !
Khắc phục vấn nạn này trong bệnh viện không dễ nhưng nếu chúng ta có một
chiến lược phát triển tổng thể (giáo dục, đào tạo, đời sống cho người thầy thuốc, cơ
chế hoạt động, cơ chế tài chính ) và toàn xã hội quan tâm (trong đó có cả người nhà

3# %$#7$4#5 $02# $089&0$ 3: 
&$! ; #*06 < 8#*$% =/
>?0 +@0#*A680/"B %6 <CDDDDDD
6
E0='F#- $%@0#*GGG#,'$#7@
%?0-0 ;0H#06IJ:0 1CDDDDDDE0$
2UV*#
KLMNO4%P9,>O,>Q0!I 6%9R.FS%P0!
T0>%L0% 1S.9>%MNO4%QCD60UVW8'
2 +0$CXYXCDZCS.9>%MNO4%S%I,(00
W8'C[E0 1\#A!$L0]^"130-0
!#_0` $%0) a0_0 11
9^^WI$ 1I 6%'$03# %BB':0 a
(VW!CE030-1! ; +#a /_0
a0
Theo nghiên cứu của Sinh viên Trường Đại học Mở Tp.HCM - Trần Thị Mai
đề tài "Hiện tượng đưa phong bì tại bệnh viện ở TP.HCM" và đã đạt "Giải thưởng
sinh viên nghiên cứu khoa học Euréka 2012". Tác giả phát ra 200 bảng hỏi cho người
nhà bệnh nhân tại bốn bệnh viện lớn ở TP.HCM. Trong 146 bảng hợp lệ thu lại, số
người nói có biết hiện tượng đưa phong bì cho nhân viên y tế W13XDYZ[. Nghiên
cứu cũng cho biết 13/12\]^/1_4@`IW1_41a4=3?4A9X41]B^F#
13/12\]^/1_4@`I
P9G GWBb
@]c3 [ @]c3 [
20.000-50.000 đồng 47 43,9 3 3,0
100.000-200.000 đồng 49 45,8 29 29,3
300.000-500.000 đồng 8 7,5 39 39,4
600.000-1.000.000 đồng 3 2,8 15 15,2
Trên 1 triệu đồng 13 13,1
Tổng 107 100 99 100

chọi với bệnh tật và để dành phần tiền nào đó để nhét vào chiếc phong bì trắng tinh
kia. Những chiếc phong bì đối với bác sĩ và điều dưỡng là một khoản thu ngoài lương
thật hấp dẫn nhưng chúng cũng làm nỗi lo của bệnh nhân/ người nhà bệnh nhân thêm
lớn hơn, có khi trở thành nỗi ám ảnh nếu phải “sống” ở bệnh viện lâu ngày. Vì vậy,
8
loại trừ “văn hóa phong bì” trước tiên là thể hiện tinh thần nhân đạo chăm lo cuộc
sống cho bệnh nhân và người nhà bệnh nhân, làm nh† đi một phần nỗi lo tài chính của
họ, phải chăng đây cũng là một liều thuốc tinh thần quý báu dành cho bệnh nhân mà
bác sĩ không cần phải kê toa mà bác sĩ cũng cần phải học?
- Khi lên án việc nhận phong bì, e rằng chúng ta sẽ vấp phải sự biện hộ rằng
bệnh nhân và người nhà bệnh nhân tình nguyện đưa phong bì cho y bác sĩ, chứ họ
không hề yêu cầu. Có thể họ nói đúng, việc đưa phong bì thường diễn ra kín đáo, tế
nhị (nhưng cũng không thiếu các trường hợp công khai trước đông người). Người
bệnh và thân nhân cần sự chăm sóc tốt hơn, tận tình hơn hoặc họ không có thời gian
chờ đợi hoàn tất tất cả các thủ tục rườm rà ở bệnh viện vì tình trạng ở các bệnh viện
lớn hiện nay luôn quá tải. Bản thân người đưa phong bì chỉ muốn nhận được dịch vụ
tốt hơn nhưng bản thân người nhận phong bì đã tuD9H<4@\04@93r4 mà tuD
91]c4@41v4@4@]c3`w4141a4 đang chờ đợi, hoặc đang cần một sự chăm sóc tốt
tương tự mà đáng lẽ họ phải được nhận cho dù không đưa phong bì, bởi lẽ đó là trách
nhiệm của những người làm công việc cứu người. Thiết nghĩ, nếu như các y bác sĩ đều
điều trị và chăm sóc cho các bệnh nhân đưa phong bì và không đưa phong bì bằng
cùng một thái độ mà mức độ trách nhiệm, thì vấn nạn đưa phong bì có còn tồn tại và
có cơ hội để phát triển thành một thông lệ đáng lên án hay không? Nếu không đưa
phong bì mà bệnh nhân cũng nhận được một sự chăm sóc chu đáo, thái độ ân cần từ y
bác sĩ, thì các bệnh nhân khác cũng chẳng dại gì mà đưa phong bì, hoặc họ sẽ có cách
đền đáp đầy ân tình và người y bác sĩ sẽ đáng được trân trọng hơn.
- Tồi tệ hơn nếu như các y bác sĩ công khai đòi hỏi “chi phí không hóa đơn”
này. Trường hợp này cũng không phải là hiếm. Năm 2011, kết quả khảo sát trên 6.000
độc giả của báo điện tử Dân Trí cho thấy có gần 3/4 bệnh nhân đưa phong bì do BS
hoặc y tá gợi ý.

truyền thống bao đời nay của dân tộc. Đối với các bác sĩ và nhân viên y tế, họ nhận
được sự khích lệ rất lớn về tinh thần để động viên họ tiếp tục sự nghiệp tuy vất vả
nhưng rất nhân văn của mình. Thế nhưng trong vài năm trở lại đây, những hành động
ý nghĩa như vậy lại bị xem là vấn nạn, là nỗi ám ảnh của bệnh nhân, là sự chua chát
của các nhân viên y tế, là vấn đề gây nhức nhối xã hội và đau đầu các nhà quản lý.
Vậy thì nguyên nhân thật sự là do đâu?
Đứng từ phía góc độ nhà quản lý, cụ thể là ban giám đốc bệnh viện, chúng tôi
đã cố gắng đi tìm nguyên nhân gốc rễ thật sự của hiện tượng này dựa trên cơ sở lắng
11
nghe ý kiến và quan điểm từ cả hai phía: bệnh nhân và nhân viên y tế ,để có được cái
nhìn khách quan và tổng thể nhất.
Ngành y tế là một ngành đặc biệt, dịch vụ ngành y tế cung cấp cũng vô cùng
đặc biệt, liên quan đến sinh mạng và sức khỏe con người và liên quan đến tất cả mọi
thành phần trong xã hội, không kể người giàu kẻ nghèo. Vì vậy thành phần đến khám
chữa bệnh rất đa dạng và phức tạp. Khi chúng tôi nhận được phản ánh của bệnh nhân
và người nhà bệnh nhân về việc phải đưa phong bì cho bác sĩ và các nhân viên y tế thì
mới nhận được sự chăm sóc y tế tốt hơn, chúng tôi nhận thấy rằng có thể đây chỉ là
nhận định chủ quan từ phía bệnh nhân về chất lượng dịch vụ thực sự mà họ nhận
được.
Khi đến khám chữa bệnh tại các cơ sở y tế, người dân thường mong muốn nhận
được các dịch vụ y tế thỏa mãn với yêu cầu của mình, muốn nhận được sự quan tâm
chăm sóc tận tình của các y bác sĩ, và đặc biệt là tâm lý không muốn chờ đợi, muốn
được ưu tiên để nhanh chóng nhận được dịch vụ.
Tuy nhiên, thực tế hiện nay nước ta ở trong thời kì đang phát triển, tình trạng
cơ sở vật chất hạ tầng vẫn còn rất yếu kém, chưa phát triển kịp để đáp ứng nhu cầu
cao về dịch vụ y tế ứng với tốc độ tăng dân số khá nhanh của nước ta. Tỷ lệ bác sĩ tại
Việt Nam hiện nay là 5,4/10.000 dân. Do đó, hiện trạng này dẫn đến sự quá tải trong
công việc của các nhân viên y tế và khiến cho môi trường làm việc của họ cực kỳ căng
thẳng và vất vả.
Từ sự đối nghịch giữa mong muốn của bệnh nhân và thực trạng hiện tại, bệnh

người. Nếu con người đã không có đạo đức thì không kể làm việc trong ngành nào,
bất cứ luật định nào cũng không có tác dụng.
Theo quan điểm của ban quản lý bệnh viện, vấn đề trên cần được nhìn nhận từ
nhiều góc độ và có cách giải quyết hợp lý để dung hòa lợi ích giữa bệnh nhân và bác
sĩ.
Có ý kiến cho rằng tình trạng này xảy ra là do lỗi của nhân viên y tế, vì vậy cần
có chế tài xử phạt nghiêm khắc, thậm chí là đuổi việc với các nhân viên nhận phong
bì. Tuy nhiên đây chỉ là giải pháp mang tính tạm thời, chỉ đem lại sự “hả dạ” cho một
bộ phận người dân mà không thể giải quyết vấn đề. Thực trạng vẫn còn đó là tình
13
trạng quá tải của bệnh viện cũng như tâm lý muốn được ưu tiên của bệnh nhân có tiền
và tâm lý tự ti cho rằng mình bị đối xử ít chu đáo hơn của bệnh nhân không có tiền.
Đồng thời, chúng tôi thiết nghĩ cần phân biệt giữa hành động đưa phong bì theo
kiểu đút lót, hối lộ và hành động tặng quà, đưa phong bì thể hiện lời cảm ơn xuất phát
từ tấm lòng của bệnh nhân đến các nhân viên y tế. Loại hành động thứ nhất có thể
xem như là một cuộc trao đổi, mua bán, trong đó người đưa phong bì cần mua sự
nhanh chóng và tốt hơn trong dịch vụ (theo như đánh giá của họ) và người nhận
phong bì có nghĩa vụ bán dịch vụ theo yêu cầu của người mua. Nếu như hành động
này mang tính tự nguyện giữa hai bên và không vi phạm pháp luật, chúng tôi cho rằng
không thể áp dụng các hình thức xử phạt hành chính hay phạt tù đối với các nhân viên
y tế. Tuy nhiên hành động này cũng không được khuyến khích do tính chất đặc biệt
của ngành y là việc cứu người, là trách nhiệm của người thầy thuốc. Nếu hành động
này bị biến tướng khi mất sự tự nguyện của một trong hai bên thì sẽ trở thành hành
động vi phạm đạo đức và lương tâm và sẽ bị xử phạt theo quy định của tổ chức. Còn
hành động đưa phong bì để cảm ơn các bác sĩ sau khi nhận được sự chăm sóc và chữa
trị tận tình của bệnh nhân và người nhà là điều rất đáng quý, thể hiện được truyền
thống tốt đ†p của người Việt Nam, chúng tôi cho rằng không có gì phải can thiệp.
Vì vậy, khi đưa vấn đề ra phân tích trong nhiều tình huống khác nhau, chúng
tôi cho rằng để giải quyết triệt để vấn đề, ta cần giải quyết từ các nguyên nhân đã phân
tích trên.

thầy thuốc.
Như vậy, hành động tặng phong bì cho bác sĩ không hẳn là hành vi trái đạo đức
như dư luận đang lên án. Chúng ta cần có cái nhìn khách quan hơn để đánh giá đúng
vấn đề. Từ quan điểm của nhà quản lý, chúng tôi sẽ áp dụng kết hợp quan điểm đức trị
và pháp trị cần để giải quyết mối quan hệ giữa bệnh nhân và nhân viên y tế. Nhưng
đồng thời sẽ tiếp tục nghiên cứu và tìm ra các giải pháp khả thi và tốt nhất để giải
quyết các nguyên nhân căn bản gây ra hiện tượng này dưới góc độ tiêu cực.
15
 !
Như vậy, sau khi đánh giá vấn đề văn hóa phong bì trong bệnh viện từ quan
điểm của ba chủ thể chính liên quan, nhóm thấy rằng đây không hẳn là một hành vi
trái đạo đức xã hội đáng bị lên án. Hành vi này chỉ mang tính tiêu cực và nảy sinh một
cách tất yếu từ thực trạng quá tải của bệnh viện và cơ chế lương thưởng chưa hợp lý
cho các nhân viên y tế. Còn trong một số hoàn cảnh, phong bì đại diện cho thay cho
lời cảm ơn từ bệnh nhân đến các y bác sĩ – những người đã cứu chữa và đem lại sức
khỏe cho họ, thì hành vi này lại mang ý nghĩa rất tích cực, vừa thể hiện truyền thống
tốt đ†p của lòng biết ơn, vừa đem lại cho người thầy thuốc sự khích lệ tinh thần lớn
lao, giúp họ có thêm động lực trong sự nghiệp nghiên cứu khoa học và chữa bệnh cho
nhân dân. Do đó, vấn đề cần được giải quyết từ gốc rễ trên khía cạnh vĩ mô, từ việc
phân bổ nguồn lực phát triển ngành y tế và xem xét lại hệ thống đánh giá công việc
phù hợp hơn để đảm bảo lợi ích cho các bên liên quan, như vậy chắc chắn phong bì
trong bệnh viện sẽ không còn mang ý nghĩa tiêu cực như trong thời gian vừa qua.
++++++++++++++++++++++++++++++++
€R}JP•‚ƒ)„
 !P…
16