GIÁO ÁN hoàng phương liên
BÀI 36: PHÁT TRIỂN Ở THỰC VẬT CÓ HOA
I. Mục tiêu bài học: Sau khi học xong bài này, học sinh (Hs ) có thể:
1. Kiến thức:
- Trình bày được các nhân tố chi phối sự ra hoa ở thực vật.
- NÊU ĐƯỢC KHÁI NIỆM QUANG CHU KỲ, Trình bày đặc điểm các loại cây theo
quang chu kỳ
- Phân tích được vai trò của phitocrom đối với sự ra hoa của cây.
- Trình bày được khái niệm và tác động của hoocmon ra hoa - Florigen.
- Kể ra được một số ứng dụng và giải thích được cơ sở của chúng trong nông nghiệp.
2. Kỹ năng:
- Rèn luyện kỹ năng quan sát tranh và phân tích sơ đồ.
- Rèn luyện kỹ năng tư duy so sánh - phân tích - tổng hợp.
- - Rèn luyện kỹ năng THẢO LUẬN, HỢP TÁC TRONG HOẠT ĐỘNG nhóm.
hoạt động nhóm.
- Rèn luyện kỹ năng làm việc độc lập với sách giáo khoa.
3. Thái độ:
Hiểu rõ các nhân tố chi phối chi phối sự ra hoa, làm cơ sở khoa học để vận dụng vào thực
tiễn sản xuất nông nghiệp.
II. Nội dung trọng tâm bài học:
- Phân loại cây theo quang chu kỳ
- Vai trò của Phitocrôm đến sự ra hoa của cây ngày ngắn và cây ngày dài.
- Bản chất và tác động của hoocmon ra hoa Florigen.
- Ứng dụng vào sản xuất nông nghiệp.
III. Phương pháp dạy học:
- Quan sát tranh – tìm tòi bộ phận.
- Hỏi đáp – tìm tòi bộ phận.
- Thuyết trình ơritxtic.
- Phương pháp tổ chức học sinh thảo luận nhóm.
IV. Phương tiện dạy học:
- Máy chiếu Projecter.

chuối sau 1 năm thì ra hoa,
tre sau 50 năm hay mãng
cầu trồng 3 năm mới ra hoa.
Em có nhận xét gì về sự ra
hoa của các loài cây này?
- Gv bổ sung: Ở một số loài
cây, đến một độ tuổi nhất
định sẽ ra hoa mà không
phụ thuộc vào điều kiện
ngoại cảnh.
- Gv nêu hiện tượng: Cây
non có nhiều lá, ít rễ thì
phát triển cho nhiều hoa
đực. Ngược lại, cây non có
nhiều rễ phụ thì phát triển
cho nhiều hoa cái. Dựa vào
kiến thức của bài trước, em
hãy giải thích tại sao lại có
- Hs trả lời: cây cà
chua khi có 14 lá thì ra
hoa.
-Hs trả lời: Các loài
cây này phải sinh
trưởng đến một độ tuổi
nhất định mới ra hoa.
- Lắng nghe
- Hs trả lời: Do lá sản
sinh hoocmon
Gibêrelin, rễ sản sinh
hoocmon Xitôkinin.

của cây liên quan đến tuổi
cây, với lượng hoocmon,
tuy nhiên không phải mọi
thực vật khi đủ tuổi thì
chúng đều ra hoa. Đó là do
sự ra hoa của cây còn phụ
thuộc vàO điều kiện ngoại
cảnh.
- Giáo viên chiếu hình ảnh
kèm theo thông báo : Có rất
nhiều thực vật mà nhiệt độ,
đặc biệt là nhiệt độ thấp, có
ý nghĩa rất quan trọng cho
sự hình thành hoa của
chúng. Ví dụ như đối với
các cây hai năm như su hào,
bắp cải…nếu thời kỳ dinh
dưỡng của chúng trải qua
một mùa đông lạnh thì sang
năm sau mới ra hoa. Còn
nếu như không có tác động
của nhiệt độ thấp thì chúng
giữ lại trạng thái dinh
dưỡng không xác định. Một
ví dụ khác: với cây lúa mì
đông, phải gieo hạt trước
mùa đông. Hạt giống được
vùi trong tuyết qua đông.
Sang mùa xuân khi tuyết tan
và ấm thì hạt nảy mầm, cây

Bộ máy di truyền
Giới tính đực, cái của cây .
- Trên thực tế, có một số
cây chỉ ra hoa vào mùa hè,
một số cây chỉ ra hoa vào
mùa đông, lại có những cây
ra hoa quanh năm. Nhân tố
nào đóng vai trò chính chi
phối sự ra hoa nói trên?
- Hs trả lời: Xuân hóa
là hiện tượng ra hoa
của cây phụ thuộc vào
nhiệt độ thấp.
- Hs đọc SGK và trả
lời:
+Ngày ngắn, ánh sáng
xanh, nhiệt độ thấp, độ
ẩm cao…cây sẽ tạo
nhiều hoa cái
+Ngày dài, ánh sáng
đỏ, nhiều kali…cây tao
nhiều hoa đực.
+Cây được cung cấp
chế độ dinh dưỡng tôt,
thích hợp, tỉ lệ C/N cân
đối thúc đẩy sự ra hoa

- Hs trả lời: Nhân tố
ánh sáng.
- Xuân hóa là hiện

nhóm để hoàn thành nội
dung phiếu học tập sau.
- Gv chia nhóm và phát
phiếu học tập.
- Gv gọi đại diện 1 số nhóm
trình bày. Gọi các nhóm
khác bổ sung.
- Gv kết luận và chiếu đáp
án phiếu học tập.
-Gv chiếu hình hình 36.2
+Tiến hành làm thí nghiệm
đối với cây ngày ngắn như
sau:
Trong điều kiện ngày ngắn,
đêm dài cây ra hoa.
Trong điều kiện ngày dài,
đêm ngắn cây không ra
hoa.
Nếu đặt cây trong điều kiện
- Hs quan sát tranh,
thảo luận nhóm và
điền phiếu học tập
trong 5 phút.
- Đại diện 1 số nhóm
trình bày, các nhóm
khác bổ sung.
- Bổ sung để hoàn
thiện phiếu học tập.
-Hs dự đoán kết quả
và phát triển của cây.

ngắn để phân hóa hoa.
- Gv nhấn mạnh: trong đêm
tối, chỉ cần có một lóe sáng
với cường độ rất yếu đã có
thể ức chế thực vật ngày
ngắn ra hoa nhưng không
ảnh hưởng tới thực vật ngày
dài. Cường độ ánh sáng yếu
như vậy cho phép nghĩ
rằng, phản ứng quang chu
kỳ không thể phụ thuộc
trực tiếp vào quá trình
quang hợp, nghĩa là không
phải do diệp lục mà do
-Hs trả lời: thời kỳ tối
quyết định sự ra hoa.
-Hs lắng nghe 4/ Phitôcrôm:
phytocrom.
Để tìm hiểu vai trò của
Phitôcrôm, em hãy đọc mục
II.5 trang 138 SGK và hoàn
thành bài tập nhỏ sau:
Hãy điền từ và cụm từ sau
đây vào chỗ trống thích
hợp: Protein, đỏ xa, 660nm,
730nm, đỏ.
1. Phitôcrôm là sắc tố có
bản chất là (1) ……có ở
chồi mầm và chóp của lá
mầm.

hoa, Phitôcrôm còn có
những tác dụng nào ?
-GV thông báo: Trong điều
kiện quang chu kỳ thích
hợp, sự ra hoa còn liên quan
- Hs đọc SGK hoàn
thành bài tập trong 3
phút.
Hs trả lời: Phitôcrôm
còn có tác dụng đến
các vận động cảm ứng,
đóng mở khí khổng,
kích thích hạt nảy
mầm.
- Lắng nghe
- Đặc điểm:
+ Là sắc tố có bản chất
protein cảm nhận quang
chu kỳ.
+ Tồn tại ở 2 dạng:
Hấp thụ ánh sáng đỏ: P
đ
Hấp thụ ánh sáng đỏ xa:
P
đx
- Vai trò:
+ Hấp thụ ánh sáng chi
phối sự ra hoa.
+ Tác dụng đến các
vận động cảm ứng.

kiến thức vào thực tế:
-Gv hỏi: Từ những kiến
thức về các nhân tố ảnh
hưởng đến sự ra hoa vừa
học, em hãy nêu các ứng
dụng của chúng vào trong
thực tế sản xuất.
- Gv bổ sung, kết luận
+Chiếu hình về xử lý
Giberelin.
+ Sử dụng tia laze helium-
neon để thực hiện quang
hợp nhân tạo  điều chỉnh
Hs trả lời: Florigen
được sản sinh từ lá và
được vận chuyển vào
đỉnh sinh trưởng của
thân và cành để kích
thích sự ra hoa.
- Hs quan sát hình và
lắng nghe.
- Hs trả lời: Trong điều
kiện ngày dài, cây
ngày dài tạo ra
Florigen kích thích ra
hoa, chất này truyền
qua chỗ ghép sang cây
ngày ngắn kích thích
cây ngày ngắn ra hoa.
-Hs nêu ví dụ.

Gv hỏi: cơ sở của biện pháp
chiếu đèn cho cây thanh
long là gì?
-Gv bổ sung: Cây thanh
long là cây ngày dài, chỉ ra
hoa trong điều kiện ngày dài
hơn đêm. Vì thế, biện pháp
phổ biến nhất là chiếu đèn
nhằm kéo dài thời gian
chiếu sáng chia đêm dài
thành đêm ngắn kích thích
sự ra hoa của cây trái vụ.
-Hs trả lời:cây thanh
long là cây ngày dài,
do đó trong điều kiện
ngày ngắn thì chiếu
sáng vào ban đêm để
chia đêm dài thành
đêm ngắn kích thích
sự ra hoa
4/ Củng cố: (4 phút) Cho Hs trả lời một số câu hỏi trắc nghiệm củng cố.
5/ Dặn dò: (1 phút) Về nhà trả lời các câu hỏi còn lại ở cuối bài.
Đọc phần em có biết
Chuẩn bị bài mới (Bài 37 ).

Trường:……………………………….
Lớp:…………….
Họ và tên:…………………………………….
PHIẾU HỌC TẬP
Hãy quan sát hình 36.2. Sự ra hoa ở cây ngày ngắn và cây ngày dài, trang 138

………………………………………
………………………………………
………………………………………
………………………………………
………………………………….
………………………………….
………………………………….
………………………………….
………………………………….
Đáp án phiếu học tập:
Loại cây Đặc điểm Ví dụ
Cây ngày dài
Cây chỉ ra hoa trong điều kiện
chiếu sáng hơn 12 giờ.
Lúa đại mạch, lúa mì, hành, cà
rốt, rau diếp, thanh long, dâu
tây, củ cải đường…
Cây ngày ngắn
Cây chỉ ra hoa trong điều kiện
chiếu sáng ít hơn 12 giờ.
Cà phê, mía, chè, thược dược,
cà tím, đậu tương, mè…
Cây trung tính
Cây ra hoa ở cả ngày ngắn và ngày
dài. Đến đúng độ tuổi thì ra hoa mà
không phụ thuộc vào điều kiện
ngoại cảnh.
Cà chua, lạc, hướng dương,
đậu, ngô…