M
ÔN HỌC
: L
Ý THUYẾT TÀI CHÍNH TIỀN TỆ
T
ÀI LIỆU HỌC TẬP

Giáo trình Lý thuyết tài chính – tiền tệ - PGS.TS
Nguyễn Hữu Tài chủ biên
T
ÀI LIỆU HỌC TẬP

Tiền tệ, ngân hàng và thị trường tài chính - Mishkin
C
ÁC NGUỒN THÔNG TIN THAM KHẢO

Thời báo kinh tế Việt Nam

Đầu tư

Đầu tư chứng khoán

Các trang Web:

www.vneconomy.com.vn

www.bsc.com.vn

www.vcbs.com.vn

www.vietstock.com.vn

1
Đ
ẠI CƯƠNG VỀ TÀI CHÍNH VÀ TIỀN TỆ
N
HỮNG NỘI DUNG CHÍNH
1.1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TIỀN TỆ
1.1.1 Bản chất của tiền tệ
1.1.2 Chức năng của tiền tệ
1.1.3 Sự phát triển các hình thái tiền tệ
1.1.4 Chế độ tiền tệ
1.1.5 Lạm phát
1.2 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TÀI CHÍNH
1.2.1 Bản chất của tài chính
1.2.2 Chức năng của tài chính
1.1.1 B
ẢN CHẤT CỦA TIỀN TỆ
1.1.1.1 Sự ra đời của tiền tệ
“Trình bày nguồn gốc phát sinh của tiền tệ, nghĩa là
phải khai triển cái biểu hiện của giá trị, biểu hiện bao
hàm trong quan hệ giá trị của hàng hóa, từ hình thái
ban đầu giản đơn nhất và ít thấy rõ nhất cho đến hình
thái tiền tệ là hình thái mà ai nấy đều thấy”. K.Marx)
HT giản đơn  HT mở rộng  HT chung  HT tiền tệ
1.1.1.1 S
Ự RA ĐỜI CỦA TIỀN TỆ
Hình thái giá trị giản đơn hay ngẫu nhiên

Điều kiện ra đời: Thời kỳ cộng đồng nguyên thuỷ bắt đầu
tan rã, phát sinh quan hệ trao đổi trực tiếp hàng đổi lấy
hàng (rất lẻ tẻ, không thường xuyên, mang tính ngẫu

Từng vùng, khu vực hình thành chợ (thị trường) trao đổi
hàng hoá

Phương thức trao đổi:
1.1.1.1 S
Ự RA ĐỜI CỦA TIỀN TỆ
Hình thái tiền tệ

Điều kiện ra đời

Do sự phát triển của sản xuất và trao đổi hàng hoá

Sự mở rộng nhanh chóng của thị trường dân tộc và thị
trường thế giới
‘Tiền tệ là bất cứ cái gì được chấp nhận chung trong
việc thanh toán để nhận hàng hóa dịch vụ, hoặc trong
việc trả nợ’ (Frederic S.Mishkin)
1.1.1.2 Bản chất của tiền tệ
1.1.1.2 B
ẢN CHẤT CỦA TIỀN TỆ

Có 5 điều kiện để một loại hàng hóa trở thành tiền tệ,
tức là được chấp nhận rộng rãi trong mua bán hàng
hóa dịch vụ và thanh toán các khoản nợ là:

Nó phải dễ dàng được tiêu chuẩn hóa, xác định giá trị

Nó phải được chấp nhận rộng rãi

Nó phải dễ dàng chia nhỏ

Theo sự hiểu biết của bạn:
1. Tiền tệ có mấy chức năng?
2. Tên gọi của từng chức năng?
3. Nội dung chính của các chức năng?
4. Đồng Việt Nam có những chức năng nào?
1.1.2 C
ÁC CHỨC NĂNG CỦA TIỀN TỆ
1.1.2 C
HỨC NĂNG CỦA TIỀN TỆ

Theo các nhà kinh tế học hiện đại, tiền tệ có 3 chức
năng:

Phương tiện trao đổi

Đơn vị đo lường giá trị

Phương tiện lưu trữ về mặt giá trị
1.1.2 C
HỨC NĂNG CỦA TIỀN TỆ

Câu hỏi:

Những loại tài sản khác có khả năng lưu trữ giá trị tốt
hơn tiền, vậy tại sao mọi người vẫn phải nắm giữ
tiền???
1.1.2 C
HỨC NĂNG CỦA TIỀN TỆ
Khái niệm tính thanh khoản/tính lỏng:
Ví dụ: Sắp xếp theo thứ tự giảm dần theo tính


Đơn vị tiền tệ

Hình thái tiền tệ
1.1.4 C
HẾ ĐỘ BẢN VỊ

Các chế độ bản vị

Chế độ song bản vị

Chế độ bản vị tiền vàng

Chế độ bản vị vàng thỏi

Chế độ bản vị vàng hối đoái

Chế độ bản vị ngoại tệ

Chế độ bản vị tiền giấy không chuyển đổi ra vàng
1.1.4 C
HẾ ĐỘ BẢN VỊ

Chế độ song bản vị (1792 – 1879)

Kim loại là hàng hóa (chủ yếu vàng và bạc) được đúc
thành những khối với chức năng làm phương tiện trao
đổi và lưu thông trong nền kinh tế

Quy luật Gresham: “ Đồng tiền xấu đuổi đồng tiền tốt”