VAI TRÒ CỦA CHÍNH PHỦ
TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
•
Các quan điểm về vai trò của Chính phủ
•
Nguồn gốc các thất bại của thị trường
•
Sự can thiệp của chính phủ
CÁC QUAN ĐIỂM VỀ VAI TRÒ
CHÍNH PHỦ
•
Quan điểm của các nhà kinh tế “tân cổ điển”:
thị trường nên chiếm vị trí trung tâm, Chính phủ
chỉ nên đóng vai trò tối thiểu.
•
Quan điểm can thiệp: chính phủ nên can thiệp
rộng rãi bằng việc thúc đẩy các khu vực riêng biệt
một cách có chọn lựa
•
Quan điểm “thân thiện với thị trường”: chính
phủ nên chủ động trong những khu vực mà thị
trường hoạt động không hiệu quả, tác động ít vào
những nơi mà thị trường hoạt động tốt.
CÁC CHỨC NĂNG KINH TẾ CỦA
CHÍNH PHỦ
•
Chức năng kinh tế vĩ mô: ổn định hóa và điều chỉnh cơ cấu
nền kinh tế
- Ổn định hóa: tối thiểu hóa các dao động kinh tế ngắn hạn và
tác động của nó vào nkt
(Chính sách tài khóa,, tiền tệ, lãi suất…)

CỦA THỊ TRƯỜNG
•
Ngoại ứng
•
Cung cấp hàng hóa công cộng
•
Sức mạnh thị trường
•
Thông tin không hoàn hảo
•
Phân phối thu nhập không công bằng
NGOẠI ỨNG ÂM - CHI PHÍ
Sản lượng hiệu quả của
Hãng Q
A

Sản lượng hiệu quả của
xã hội Q
E
MSC = MPC + MEC
S = MPC
Tổng chi phí xã
hội phải chịu do
ngoại ứng âm
P
A
Q
A
MSC
Sản lượng

P
0
Q
P
MPC
MSC
D=MSB
Q
A
Q
E
E
F
A
Thuế
MPC
1
V D NGOI NG DNG
MC
P
1
Mửực sửỷa nhaứ
Giaự
D = MPB
q
1
MSB
MEB
Khi cú ngoi ng dng (li ớch ca
vic sa nh i vi hng xúm),

D
1
D
2
D
Khi hàng hóa là không cạnh tranh,
lợi ích cận biên xã hội của việc tiêu dùng
(D) được xác định bằng việc cộng theo chiều
thẳng đứng các đường cầu cá nhân đối với hàng hóa
Sản lượng
0
Lợi ích($)
1 2 3 4 5 6 7 8 109
$4,00
$5,50
$7,00
Chi phí biên
$1,50
Sản lượng hiệu quả xảy ra tại
MC = MB
với Q = 2, MB = $1,5 + $4,0 = $5,5ø
VẤN ĐỀ ĂN THEO- NGƯỜI TIÊU DÙNG HAY
NGƯỜI SẢN XUẤT KHÔNG TRẢ TIỀN CHO TIÊU DÙNG
HÀNG HÓA CÔNG CỘNG
•
* Ví dụ: chương trình tiêm chủng mở rộng trong cộng
đồng
Chương trình này mang lại lợi cho tất cả mọi trẻ em trong độ tuổi
tiêm chủng
Các bà mẹ không có động cơ trả đúng giá trị mà chương trình này

E
Q
P
A
P
B
P
O
P
E
A
F
A’
F’
ĐIỀU TIẾT BẰNG GIÁ
•
Mục tiêu hiệu quả giá: P = MC
Độc quyền bị lỗ
Chính phủ phải bù lỗ
•
Mục tiêu sự công bằng: P
O
Độc quyền hòa vốn
•
Mục tiêu hiệu quả sản xuất: chi phí
trung bình tối thiểu
Không có mức sản lượng nào mà giá
có thể bù đắp ATC
Chính phủ phải bù lỗ
ĐIỀU TIẾT BẰNG SẢN LƯỢNG