1
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUAN HOÁ
TRƯỜNG TIỂU HỌC PHÚ SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
TÊN ĐỀ TÀI
MỘT SỐ BIỆN PHÁP HƯỚNG DẪN HỌC SINH LỚP 4 THỰC HIỆN
CÁC PHÉP TÍNH PHÂN SỐ CÓ HIỆU QUẢ
Người thực hiện: Lương Văn Lâm
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường TH PHÚ SƠN
SKKN MÔN: Toán 4
QUAN HOÁ NĂM 2013
-PHẦN I- MỞ ĐẦU
A- ĐẶT VẤN ĐỀ :
Giáo dục tiểu học là bậc học đang ngày càng phát triển và nó có vị trí vô
cùng to lớn đối với ngành giáo dục. Đây là bậc học đặt những viên gạch “ Nền
móng vững chắc tương lai”.
Từ năm học 2002 đến nay nó là giai đoạn bản lề của sự đổi mới và phát triển
không ngừng của ngành giáo dục. Chính vì vậy một trong những mục đích chủ
yếu của giáo dục tiểu học là hình thành và phát triển nhân cách của những chủ
nhân tương lai. Trong quá trình học tập của bậc tiểu học, nhân cách của học sinh
sẽ dần dần hình thành và phát triển, thông qua các hoạt động dạy học, giáo dục
trong nhà trường. Các hoạt động dạy học thực hiện chủ yếu các giờ lên lớp
thông quá các môn đó chính là một trong những vấn đề quan trọng trong việc
hình thành toán 4, toán 4 mở đầu cho giai đoạn mới của dạy học toán ở tiểu học.
- Đối với toán lớp 4 có thể coi là giai đoạn học tập sâu, học sinh học tập ở mức
sâu hơn, khái quát hơn.
- Toán 4 bổ sung, tổng kết quá trình dạy học số tự nhiên và chính thức dạy học
phân số. Trong chương trình môn toán ở học kỳ I của lớp 4, môn toán chủ yếu
tập trung vào bổ sung, hoàn thiện, tổng kết, hệ thống hoá, khái quát hoá về số tự
nhiên, hệ đếm thập phân, bốn phép tính cộng, trừ, nhân, chia và một số tính chất

dựng những thế hệ học sinh có đủ năng lực, trình độ, sự nhạy bén trong tư duy
sáng tạo là rất cần thiết.
Mặt khác để đạt được những yêu cầu của giáo dục ngày nay, là giáo viên tôi
thiết nghĩ cần phải đưa những cải tiến của ngành vào các tiết dạy trong lớp đối
với tất cả các môn học, đặc biệt là bậc tiểu học. Vì đây là bậc học nền tảng để
các em vững vàng bước lên bậc học trên. Mà ở bậc tiểu học môn toán là môn
đặc biệt quan trọng đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của học sinh.
Xuất phát từ những cơ sở trên đây, tôi mạnh dạn chọn đề tài “ hướng dẫn học
sinh lớp 4 về cách tính phân số” để nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng dạy
và học ở trường tiểu học Phú Sơn.
II – NỘI DUNG CỤ THỂ CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
1- Tìm hiểu phương pháp dạy các bài toán về “phân số”
2- Nghiên cứu những vấn đề lý luận kiến thức có liên quan đến những bài toán
về “Phân số”
3- Tìm hiểu thực trạng về việc làm tính giải toán về “Phân số” phân tích những
thuận lợi, khó khăn của giáo viên và học sinh khi làm toán về “Phân số”
4- Tổ chức thực nghiệm để kiểm tra hiệu quả của đề tài.
a. Phương pháp giải toán về “Phân số”:
Giải bài toán là một hoạt động bao gồm các thao tác xác lập được mối quan
hệ giữa các dữ kiện, giữa các yếu tố đã cho và các yếu tố yêu cầu phải tìm trong
điều kiện của bài toán để có cơ sở lựa chọn lời giải cũng như phép tính thích
hợp.
Mặt khác giải toán còn là một hoạt động trí tuệ khó khăn, phức tạp việc hình
thành kỹ năng giải toán khó hơn nhiều khái niệm, nhiều quan hệ toán học. Do
3
đó việc giải toán không chỉ nhớ mẫu rồi áp dụng mà đòi hỏi người giải toán phải
nắm vững khía niệm, quan hệ toán học, nắm chắc ý nghĩa của phép tính, do đó
cần đòi hỏi kỹ năng độc lập, suy luận của học sinh trong việc giải toán.
Để giúp học sinh thực hiện tốt việc làm tính giải toán nói trên, yêu cầu học
sinh cần nắm được các bước cơ bản sau:

trình độ nhận thức của các em còn yếu về dạng “phân số”. Tôi tiến hành
khảo sát chất lượng và thu được kết quả như sau:
Tổng số Giỏi Khá Trung bình Yếu
14 0 0 9 5
Qua kết quả khảo sát trên, học sinh tiếp thu còn chậm, yếu. Nên tôi nghĩ rằng
để chất lượng dạy và học của giáo viên và học sinh đạt chất lượng cao thì giáo
viên cần phải có phương pháp và dành thời gian hơn cho việc làm tính và giải
toán về “Phân số”.
c- Hướng dẫn học sinh cách tính “phân số” trong chương trinh lớp 4
- Các bài toán áp dụng trực tiếp quy tắc tính về “ So sánh hai phân số cùng mẫu
và khác mẫu số, quy đồng hai phân số, phép trừ hai phân số, phép cộng hai phân
số, phép nhân hai phân số, phép chia hai phân số. Khi hướng dẫn học sinh thực
hiện phép tính và giải bài toán này. Giáo viên cần giúp học sinh nắm vững quy
tắc của mỗi loại bài này.
- Giáo viên hướng dẫn học sinh tự phát hiện vấn đề của bài học từ đó tự tìm
cách giải quyết vấn đề.

* Ví dụ 1: Bài
“ So sánh hai phân số
2
3
và
3
4
SGK Toán 4 "
1- Nghiên cứu đề bài:
a. Học sinh đọc kỹ đề bài.
b. Phân tích kỹ yêu cầu của đề bài.
Đề bài yêu cầu chúng ta phải làm gì? ( so sánh hai phân số khác
mẫu số)

Đề bài yêu cầu ta phải làm gì? ( so sánh 2 phân số khác mẫu số). Vậy
ta phải làm thế nào? ( quy đồng mẫu số hai phân số )
Trình bày phép tính và giải:
+Quy đồng mẫu số hai phân số:
2
3
=
2 4
3 4
×
×
=
8
12
;
3
4
=
3 3
3 4
×
×
=
9
12
+ So sánh hai phân số cùng mẫu số:

8
12
<

7
9
và
2
3
=
6
9
6
Phép tính này có áp dụng vào quy tắc quy đồng mẫu số các phân số có được
không?
Học sinh lập phép tính
Vậy theo quy tắc ta quy đồng mẫu số các phân số được chưa? (được) quy
đồng về dạng nào? ( về dạng hai phân số có cùng mẫu số)
Học sinh đặt tính và quy đồng:
7
9
và
2
3
ta được quy đồng phân số
2 2 3 6
3 3 3 9
×
= =
×
giữ nguyên phân số
7
9
Ta được phân số

3
9
=
3:3 1
9:3 3
=
và giữ nguyên phân số
2
3
Vậy
2 1 2 1 1
3 3 3 3
−
− = =
Ví dụ 4: Bài 4 ( Trang 133 SGK Toán 4 )
Tính rồi rút gọn:
5 4
3 5
×
Phân tích đề bài:
Đề bài yêu cầu ta làm gì? (tính rồi rút gọn)
+ Cách đặt phép tính:
5 4
3 5
×
Hướng dẫn cách tính:
7
Với yêu cầu của đề bài ta có tính rồi rút gọn được không? (được) ta phải áp
dụng vào đâu? ( áp dụng vào quy tắc nhân phân số) ( muốn nhân hai phân số ta
lấy tử số nhân với tử số mẫu số nhân với mẫu số).

:
7 8 5 7 35
×
= =
×
Ngoài phép tính trên giáo viên có thể hướng dẫn cho học sinh biết cách tính rồi
rút gọn phân số
Ví dụ:
2 4 2 5 2 5 10
:
7 5 7 4 7 4 28
×
= × = =
×
5
14
=
III- CÁC BIỆN PHÁP ĐỂ NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIẢNG DẠY:
- Nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy môn toán lớp 4 nói chung và dạy cách
tính “ phân số” nói riêng giáo viên cần phải thực hiện tốt các công việc sau:
1- Về kiến thức:
8
Giáo viên: cần trang bị cho mình một lượng kiến thức cần thiết đủ để hướng
dẫn học sinh lớp 4 làm được các bài toán dạng phân số trong chương trình toán
lớp 4 với nhiều trường hợp khác nhau.
Học sinh: cần nắm vững các quy tắc tính về phân số của mỗi dạng toán.
2- Về phương pháp:
- Rèn cho học sinh có thói quen đọc kỹ đề bài và tóm tắt đề bài một cách hợp
lý và khoa học nhất.
- Hướng dẫn học sinh biết dựa vào các số liệu của đề bài để phân tích các dữ

quan tâm, đầu tư thích đáng cho việc nghiên cứu tài liệu phục vụ cho bài học là
yếu tố không thể thiếu được của mỗi giáo viên tiểu học.
Trên đây là một vài kinh nghiệm của bản thân tôi nhằm góp phần của mình
vào việc giảng dạy toán phần “ phân số” trong chương trình toán 4. Tôi rất
mong được sự chỉ đạo và đóng góp ý kiến của hội đồng sáng kiến kinh nghiệm
và các bạn đồng nghiệp để sáng kiến của tôi được hoàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN
CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ Quan Hóa, ngày 18 tháng 4 năm 2013
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung của
người khác.
(Ký và ghi rõ họ tên)
LƯƠNG VĂN LÂM
10