BÀI DỰ THI
Tìm hiểu về “Gia đình Việt Nam - truyền thống và hiện đại”
Câu 1: Anh (chị) hãy cho biết Ngày gia đình Việt Nam là ngày nào? Ý nghĩa của Ngày
Gia đình Việt Nam.
* Trả lời:
1/ Ngày 28 tháng 6 hàng năm được chọn làm Ngày Gia đình Việt Nam theo quyết định số
72/2001/QĐ-TTg ngày 04/5/2001 của Thủ tướng Chính phủ.
2/ Ý nghĩa của Ngày Gia đình Việt Nam
- Ngày Gia đình Việt Nam nhằm tôn vinh những giá trị nhân văn sâu sắc của gia đình Việt
Nam; kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt nam trong sự nghiệp công nghiệp
hóa – hiện đại hóa đất nước.
- Nâng cao nhận thức của toàn xã hội về vai trò, vị trí của gia đình; nâng cao ý thức, trách
nhiệm của mỗi thành viên trong xây dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc.
- Đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân thực hiện nếp sống văn minh,
gia đình văn hóa.
Câu 2: Chủ tịch Hồ Chí Minh có nói: “Rất quan tâm đến gia đình là đúng và nhiều gia
đình cộng lại mới thành xã hội, xã hội tốt thì gia đình càng tốt, gia đình tốt thì xã hội mới tốt.
Hạt nhân của xã hội là gia đình”. Anh (chị) hãy cho biết câu nói trên được Bác nói vào dịp
nào? Hãy cho biết cách hiểu của anh (chị) về ý nghĩa câu nói trên của Bác?
* Trả lời:
1/ Câu nói trên được Bác nói tại Hội nghị thảo luận dự thảo Luật Hôn nhân – Gia đình
(tháng 1-1959).
2/ Ý nghĩa của câu Bác nói:
- Gia đình có chức năng phát triển kinh tế.
- Gia đình có chức năng duy trì nòi giống, thực thi các chính sách về dân số.
- Gia đình là cái nôi nuôi dưỡng, bồi dưỡng tình cảm, tinh thần; là môi trường quan trọng
hình thành và giáo dục nhân cách của trẻ em; tạo nên những công dân đầy đủ sức khỏe thể chất,
sức khỏe tinh thần và trí tuệ cho xã hội.
- Gia đình góp phần phòng chống tệ nạn xã hội.
- Xây dựng gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ và hạnh phúc là góp phần vào sự nghiệp xây
dựng và bảo vệ Tổ quốc.
cảm và sức khỏe của người cao tuổi, không quá áp đặt những cái mới vào lối sống tư duy đã gắn
kết bao năm với bố mẹ, ông bà; những khi góp ý với các bậc sinh thành, con cái cần nhẹ nhàng,
mềm mỏng; trân trọng những lời khuyên của ông bà, cha mẹ.
Sống trong một gia đình đông thế hệ sao cho dung hoà được với tất cả các vấn đề, những
thành viên là cả một nghệ thuật sống. Khi sống trong môi trường ấy, không còn là sống cho cá
nhân, cho bản thân mà sống cho ông bà cha mẹ đẹp lòng, cho con cái học tập. Bởi vậy, mỗi thành
viên đều phải như một tấm gương mẫu mực. Cũng cần đặt vấn đề sống hoà thuận, nhường nhịn
nhau, đoàn kết lên hàng đầu. Khắc phục những khó khăn phức tạp nhỏ trong đời sống hàng ngày
để cùng xây dựng một đại gia đình lớn
Câu 4: Anh (chị hãy cho biết những suy nghĩ của anh (chị) về gia đình hai thế hệ (tức
vợ - chồng và con); hãy chia sẽ một số kĩ năng xây dựng gia đình tiến bộ, hạnh phúc đối với
gia đình hai thế hệ hiện nay.
* Trả lời:
Gia đình hai thế hệ là gia đình bao gồm cha mẹ và con, là mô hình phổ biến của gia đình
hiện đại.
Gia đình hạt nhân tồn tại độc lập, gọn nhẹ linh hoạt và có khả năng thích ứng nhanh với sự
biến đổi của xã hôi. Gia đình hạt nhân có sự độc lập về quan hệ kinh tế; các thành viên có khoảng
không gian tương đối lớn để phát triển tự do cá nhân, rèn luyện bản lĩnh của người làm chủ gia
đình, có tính cách và năng lực sáng tạo riêng.
Tuy nhiên nếu như trước đây, việc dạy dỗ con cái do ông bà, cha mẹ, gia đình đảm trách
thì nay việc này gần như được chuyển giao toàn bộ chức năng cho nhà trường và xã hội.
Việc làm ăn, công tác xã hội chiếm khá lớn thời gian nên việc quan tâm, chăm sóc, chia sẻ
tình cảm rất thiếu. sự ngăn cách không gian giữa các thế hệ bị hạn chế, nên khả năng hỗ trợ lẫn
nhau về vật chất và tinh thần và ảnh hưởng của các thế hệ với nhau ít đi.
Ở Việt Nam, gia đình đang chịu sự tác động rất lớn bởi những yếu tố văn hóa nước ngoài
(có cả văn hóa tiến bộ và cả văn hóa phẩm độc hại- có cả hoa thơm và gió độc), thông qua các
phương tiện thông tin đại chúng du nhập vào Việt Nam. Gia đình cũng đang chịu sự tác động từ
mặt tích cực cũng như mặt trái của nền kinh tế thị trường. Do đó, trong mỗi gia đình Việt Nam
hôm nay dường như điều kiện vật chất đầy đủ hơn, song con người dường như xa nhau hơn, thời
gian quan tâm, chăm sóc cho nhau cũng ít dần. Thực tế này tác động không nhỏ đến việc giáo dục
Tóm lại, gia đình có vai trò to lớn trong việc giáo dục nhân cách cho con người, xây
dựng gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc là cơ sở để xây dựng xã hội tốt đẹp. Như Bác Hồ đã từng
nói : “Hạt nhân của xã hội là gia đình. Chính vì muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội mà phải chú ý
hạt nhân cho tốt”. Ở Việt Nam đang trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, những yếu tố cũ và
mới đan xen, nhưng muốn xã hội tiến bộ, lành mạnh thì phải chú ý vai trò giáo dục của gia đình
trong việc hình thành nhân cách cho con người.
Câu 5: Anh (chị) hãy viết một đoạn văn ( không quá 1000 từ) nói về giá trị truyền thống
tốt đẹp của gia đình; hoặc kỉ niệm sâu sắc về gia đình; hoặc suy nghĩ, tâm tư, tình cảm … của
anh, chị về gia đình
Gia đình là tế bào của xã hội, là tổng hợp các mối quan hệ, ứng xử, giá trị nhân cách, tình
cảm, đạo đức, nghĩa vụ và trách nhiệm đối với cộng đồng, dân tộc. Theo quan niệm truyền thống
Việt Nam xưa, xây dựng văn hóa gia đình trên nền tảng đạo đức bao gồm đạo hiếu, đạo nghĩa như
đạo mẫu tử, cha con, chồng vợ, anh em…; cư xử với ông bà, cha mẹ, với xóm làng. Ngay từ khi
còn nằm trong nôi, qua lời ru ngọt ngào của mẹ, mỗi đứa trẻ đã được nghe những lời dạy bảo yêu
thương:
"Công cha như núi Thái Sơn
Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra".
Lớn hơn một chút, bài học làm người đầu tiên các thế hệ Việt Nam giáo dục con cháu cũng
là dạy cách ứng xử: "kính trên, nhường dưới", "chị ngã, em nâng", "môi hở, răng lạnh", "lá lành
đùm lá rách", "bầu ơi thương lấy bí cùng". Những lời dạy ấy đã thấm sâu trong mỗi người con đất
Việt, góp phần hình thành bản sắc văn hóa dân tộc, đó là lòng nhân hậu, thủy chung, sống có
nghĩa có tình; sự chia sẻ, đoàn kết gắn bó từ trong gia đình đến cộng đồng, làng, nước. Mái ấm gia
đình là yếu tố quan trọng giúp con người có thêm ý chí và nghị lực vượt qua khó khăn thử thách,
đi tới những thành công. Điểm tựa gia đình còn giúp nhiều người vượt qua cám dỗ, không sa ngã
vào tệ nạn xã hội và những hành vi tội lỗi. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy: "Gia đình tốt thì xã hội
mới tốt; xã hội tốt thì gia đình càng tốt hơn; hạt nhân của xã hội là gia đình".