CHƯƠNG TRÌNH HỖ TRỢ KỸ THUẬT HẬU GIA NHẬP WTO BÁO CÁO HỘI THẢO
NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CỤM NGÀNH DỆT MAY TRÊN
ĐNA BÀN TP.HCM VÀ MỘT SỐ ĐNA PHƯƠNG LÂN CẬN
Hội thảo Khung phân tích
DỰ ÁN: “THÚC ĐẨY TRIỂN KHAI HIỆU QUẢ CHƯƠNG TRÌNH
HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ CỦA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH VÀ HỖ TRỢ
CÁC TỈNH TRONG VÙNG”
CƠ QUAN THỰC HIỆN: TRUNG TÂM HỖ TRỢ HỘI NHẬP WTO THÀNH PHỐ
HỒ CHÍ MINH
TP. Hồ Chí Minh, tháng 11 năm 2012
1
I KẾ HOẠCH THỰC HIỆN
Hoạt động “Khảo sát đánh giá năng lực cạnh tranh của cụm ngành dệt may
trên địa bàn TP.HCM và một số địa phương lân cận” nhằm đánh giá đúng năng lực
cạnh tranh của cụm ngành dệt may trên địa bàn TP.HCM, Đồng Nai, Bình Dương
là nơi tập trung các doanh nghiệp trong cụm ngành, từ đó đề xuất chính sách thực
hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế hiệu quả trong nội ngành. Dự kiến thành công của
2
nghiên cứu trong cụm ngành này sẽ được nhân rộng ra các cụm ngành khác trên
địa bàn như logistics; điện-điện tử; tài chính-ngân hàng; du lịch,… nhằm thúc đNy
chuyển dịch cơ cấu nền kinh tế theo chiều sâu, góp phần nâng cao vị thế của các
ngành công nghiệp, thúc đNy tham gia hiệu quả sản xuất của Việt Nam nói chung
và địa phương nói riêng vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Trong khuôn khổ hoạt động sẽ có 3 hội thảo, đây là hội thảo ban đầu nhằm
góp ý khung phân tích của chuyên đề và dự kiến khảo sát. Hội thảo “Năng lực cạnh
tranh của cụm ngành dệt may trên địa bàn TP.HCM và một số địa phương lân cận
– Khung phân tích” nhằm lấy ý kiến các chuyên gia về khung phân tích, cách tiếp
cận và hướng khảo sát thực hiện báo cáo. Đồng thời, thông qua hội thảo cũng đặt
quan hệ với các đối tác (cơ quan, doanh nghiệp) có liên quan để tiếp tục triển khai
các hoạt động kế tiếp trong chuỗi thực hiện báo cáo.
3 Thành phần tham gia
- Đơn vị tổ chức: Trung tâm hỗ trợ hội nhập WTO TP.HCM/BQLDA “Thúc
đNy triển khai hiệu quả Chương trình HNKTQT của TP.HCM và hỗ trợ các tỉnh
trong Vùng”
- Thành phần tham gia: Cơ quan quản lý ngành ở các địa phương thuộc
Vùng khảo sát; doanh nghiệp dệt may; Hiệp hội và Hội ngành nghề liên quan và
nhà nghiên cứu. 4 Thời gian Ngày 21 tháng 11 năm 2012
5 Địa điểm Khách sạn Viễn Đông - 275A Phạm Ngũ Lão, Quận 1, TP.HCM
các nhóm đối tượng có thông tin về việc triển khai các hoạt động nhằm đánh giá
năng lực cạnh tranh của cụm ngành dệt may, tạo thuận lợi cho việc triển khai các
hoạt động tiếp theo. Sau hội thảo, theo kế hoạch, nhóm tư vấn cùng với BQLDA
tiếp tục triển khai các hoạt động tiếp theo nằm trong chuỗi các hoạt động nhằm
thực hiện báo cáo đánh giá năng lực cạnh tranh của cụm ngành dệt may trên địa
bàn TP.HCM và một số địa phương lân cận.
- Hoạt động kế tiếp trong khuôn khổ dự án:
+ Tham vấn ý kiến chuyên gia từ các cơ quan chức năng, Hiệp hội và hội
ngành nghề;
+ Thực hiện khảo sát 300 doanh nghiệp trên địa bàn 3 địa phương (TP.HCM,
Bình Dương và Đồng Nai);
+ Viết báo cáo phân tích;
+ 01 hội thảo nhỏ lấy ý kiến các bên có liên quan về báo cáo;
+ 01 hội thảo lớn lấy ý kiến rộng rãi;
+ Nghiệm thu báo cáo;
+ In ấn phNm báo cáo năng lực cạnh tranh của cụm ngành dệt may.
- Hoạt động ngoài khuôn khổ dự án: phối hợp thực hiện các hoạt động như
thông tin, tổ chức 1 số khoá tập huấn chuyên sâu, hội thảo…
4
4 Kinh phí thực hiện
- Dự toán kinh phí: 2.920 USD = 60.955.000 đồng (quy đổi theo tỉ giá ngân
hàng VCB ngày 21/11/2012: 1 USD = 20.875 đồng)
- Tổng kinh phí thực hiện: ……………. đồng
5
Phụ lục 1.10.b1 Kế hoạch tập huấn, hội nghị, hội thảo
KẾ HOẠCH ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG TẬP HUẤN,
HỘI NGHN, HỘI THẢO
TP.HCM và một số địa phương lân cận – Hội thảo Khung phân tích”
5.2. Nội dung hội thảo:
- Nội dung: lấy ý kiến về Khung phân tích và mẫu phiếu khảo sát đánh giá
năng lực cạnh tranh cuat cụm ngành dệt may trên địa bàn TP.HCM và một số địa
phương lân cận.
- Tên các báo cáo tại hội thảo:
+ Báo cáo đề dẫn;
+ Báo cáo về khung phân tích, cách tiếp cận vấn đề cụm ngành dệt may trên
địa bàn TP.HCM và một số địa phương lân cận;
+ Báo cáo thiết kế nghiên cứu, khảo sát năng lực cạnh tranh của cụm ngành
dệt may trên địa bàn TP.HCM và một số địa phương lân cận.
6. Dự toán kinh phí
Kinh phí
Cơ sở tính toán
số lượng
Số
lượng
Định
mức
Số tiền
Hội thảo nhỏ lấy ý kiến về khung phân tích và mẫu phiếu khảo sát 2.920
Chi phí đi lại cho tư vấn 2 người 2
300
600
Chi phí ở cho tư vấn 2 người x 2 đêm 4
Chi phí thuê hội trường 30 người 30
20
600
Phí thuê thiết bị phục vụ (projector )
1 ngày 1
100
100
Văn phòng phNm 30 người 30
3
90
Photo tài liệu 30 người 30
3
90
Chi phí tiệc trà giữa giờ 30 người 30
4
Nguyễn Minh Thảo x Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế
Trung ương
5.
Phùng Thị Hoài Thu x Phó Tổng Giám đốc - Công ty CP
May Sài Gòn 3
6.
Nguyễn Phước Hưng x Hiệp hội Doanh nghiệp TP
7.
Nguyễn Xuân Thành x Chương trình Fulbright
8.
Đinh Công Khải x Viện Chính sách Công
9.
Đặng Ngọc Anh x Viện Chính sách Công
10.
Lâm Thanh Vân x Hiệp hội doanh nghiệp TP
11.
Trương Công Nhật
Minh
x Sở Công Thương TP.HCM
12.
Nguyễn Tấn Quang x Công ty Đại Quang Đạt
13.
Đinh Văn Tháp x Công ty CP May Nhà Bè
23.
Nguyễn Duy Tín x Công ty TNHH May và in Nhật Tân
24.
Phạm Thanh Tâm x Công ty TNHH May Nhật Tân
25.
Lê Đông Hổ x Công ty CP Dệt may Thắng Lợi
26.
Nguyễn Hoàng Đức x Công ty thời trang Nguyên Tâm
27.
Bùi Thị Diễm Châu x Công ty Đông Phương
28.
Nguyễn Diệu Thương x Công ty CP May Sài Gòn 2
29.
Hồ Thị Huệ x Công ty Tân Châu
30.
Huỳnh Minh Vũ x Trung tâm WTO TP.HCM
31.
Nguyễn Vũ Y Lan x Trung tâm WTO TP.HCM
đánh giá năng lực cạnh tranh ngành dệt may và mẫu phiếu khảo sát.
- Phần trao đổi, thảo luận, góp ý của đại biểu tham dự.
5.1. Phần báo cáo khung phân tích và mẫu phiếu khảo sát của nhóm tư vấn
thực hiện:
TS. Vũ Thành Tự Anh – Giám đốc Nghiên cứu, Chương trình Giảng
dạy Kinh tế Fulbright – trình bày báo cáo Khung phân tích đánh giá năng lực cạnh
tranh của cụm ngành dệt may trên địa bàn TP.HCM và một số địa phương lân cận,
với các nội dung chính sau:
- Bối cảnh ngành dệt may cả nước và của Vùng nghiên cứu (TP.HCM, Bình
Dương, Đồng Nai): Trên cơ sở đánh giá các hoạt động cũng như quy mô, tốc độ
tăng trưởng và tỉ trọng của ngành dệt may, báo cáo sơ bộ đã cho thấy cái nhìn toàn
cảnh về ngành dệt may, phát hiện được những hạn chế, điểm yếu trong phát triển
ngành.
10
- Mục tiêu, đối tượng, phạm vi nghiên cứu:
+ Mục tiêu nghiên cứu: nhằm
Xây dựng khung phân tích đánh giá năng lực cạnh tranh ngành dệt
may từ cả góc độ chuỗi giá trị và cụm ngành;
Đánh giá năng lực cạnh tranh của cụm ngành dệt may TP.HCM –
Bình Dương – Đồng Nai (Vùng) trong mối quan hệ đối sánh với
các cụm ngành cạnh tranh trong khu vực;
Vẽ sơ đồ cụm ngành dệt may Vùng;
Định vị chuỗi giá trị dệt may Vùng trong chuỗi giá trị dệt may
toàn cầu;
Đề xuất tầm nhìn, mục tiêu và chiến lược phát triển cụm ngành dệt
may của chính quyền Vùng;
Đề xuất khuyến nghị chính sách và kế hoạch hành động cụ thể để
nâng cấp và nâng cao năng lực cạnh tranh của cụm ngành dệt may
Th.S Nguyễn Xuân Thành – Giám đốc Chính sách Công, Chương trình
Giảng dạy Kinh tế Fulbright – trình bày thiết kế về phương án thu thập thông tin để
phục vụ triển khai khung phân tích
- Nhu cầu thông tin phục vụ triển khai khung phân tích:
+ Số liệu vĩ mô tổng hợp về ngành dệt, may và các các hoạt động kinh tế
hỗ trợ trong cụm ngành ở Vùng (TP.HCM – Bình Dương – Đồng Nai) so với cả
nước và toàn cầu.
+ Số liệu vi mô ở cấp độ doanh nghiệp về vị trí của ngành dệt may của
TP.HCM – Bình Dương – Đồng Nai
+ Số liệu vi mô ở cấp độ doanh nghiệp về mức độ phát triển theo hướng
cụm ngành của dệt, may.
+ Thông tin về chính sách tác động đến cụm ngành dệt may.
- Những thông tin và dữ liệu đã có; cần thiết nhưng chưa có và phương án
thu thập
- Điều tra doanh nghiệp dệt may: nêu rõ mục tiêu, khung điều tra, đối tượng
điều tra, quy trình điều tra và mẫu phiếu khảo sát.
5.2. Phần trao đổi – thảo luận:
Bà Phạm Minh Hương – Trưởng ban Thị trường, Tập đoàn Dệt may Việt
Nam:
- Trong sơ đồ chuỗi giá trị và cụm ngành dệt may, tình hình trên thực tế có
những thông tin như sau:
+ Mạng lưới nguyên liệu trong nước gần như không có.
Về khâu kéo sợi: trong nước rất yếu, trong khi đó doanh nghiệp (DN) nước
ngoài và đầu tư nước ngoài trong khâu này lại tăng cao vì khâu này tiêu hao nhiều
điện, giá điện của Việt Nam thấp hơn giá khu vực.
Về khâu dệt vải: yếu, không tăng trưởng, không đáp ứng được nhu cầu phục
vụ xuất khNu; nguyên nhân giảm sút còn do vấn đề từ phía DN, số lượng DN giảm
sút do khó khăn, đóng cửa, chính sách quản lý môi trường…
12
- Góp ý về việc khảo sát và mẫu phiếu khảo sát? Có nên tách riêng giữa dệt
và may?
?
13
Bà Phùng Thị Hoài Thu - Phó Tổng Giám đốc, Công ty CP May Sài
Gòn 3:
- Việc thu thập thông tin: còn thiếu phần thu thập thông tin từ các DN FDI,
nên bổ sung thêm phần này để thấy được xu hướng, luồng đầu tư của DN nước
ngoài để tăng khả năng cạnh tranh
- Vai trò của Nhà nước trong phát triển cụm ngành: tại TP.HCM, hiện nay,
dệt may không nằm trong các ngành công nghiệp trọng yếu. Liệu chính sách đưa ra
sẽ được sử dụng như thế nào? Hỗ trợ cho DN dệt may ra sao?
- Về công nghiệp phụ trợ: để phát triển ngành dệt may trong nước cần phát
triển công nghiệp phụ trợ, trong đó Nhà nước cần đóng vai trò chủ đạo, hỗ trợ DN.
Như đối với ngành dệt may ở Trung Quốc, ngành dệt có và phát triển nên rất chủ
động nguồn nguyên liệu cho ngành may phát triển.
- Về thực trạng của ngành may, như bà Hương đã trao đổi, FOB đối với
ngành chỉ là FOB hình thức (FOB chỉ định) tức là chỉ làm giùm nhà cung cấp, có
thêm phần chi phí ăn thêm nếu mua nguyên phụ liệu. Để đánh giá đúng, cần bóc
tách và thấy được FOB thật sự.
- Đối với ngành may, để phát triển, cần có dệt và các nguồn nguyên phụ liệu
cho ngành may.
Trao đổi và thảo luận thêm:
- Điều kiện cần thiết để phát triển ngành công nghiệp phụ trợ?
- Về khảo sát đối với DN FDI: Gần như các DN FDI không mặn mà, quan
tâm đối với các hoạt động nghiên cứu và phát triển ngành trong nước nên rất khó
để tiếp cận và thu thập thông tin. Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu sẽ cố gắng tiếp cận
DN FDI để số mẫu thực hiện đối với nhóm DN này tương đương tỉ phần của DN
trên thực tế.
là có phát triển mạnh về dệt may, nhưng Malaysia cũng đang có xu hướng dịch
chuyển sang Việt Nam. DN nước ngoài đang quan tâm rất nhiều để đầu tư, hưởng
lợi và tận dụng các lợi thế của VN.
Trao đổi thêm:
Ngoài chính sách phát triển ngành và công nghiệp phụ trợ chung của cả
nước, hiện nay, ở TP.HCM, cơ quan quản lý ngành (Sở Công Thương) cũng đang
thực hiện quy hoạch ngành dệt may của TP.
Ông Trương Công Nhật Minh – Sở Công Thương TP.HCM:
- Nội dung về chính sách đề cập trong báo cáo còn chung chung
- Cung cấp thêm 1 số thông tin về chính sách phát triển đối với ngành dệt
may trên địa bàn thành phố:
+ Sở Công Thương đang triển khai Báo cáo quy hoạch ngành dệt may Thành
phố, do Viện Chiến lược chính sách công nghiệp thực hiện
+ Thành phố vẫn có chủ trương phát triển dệt nhuộm như tập trung các công
ty dệt nhuộm (do vấn đề ô nhiễm môi trường) về KCN Phước Hiệp (Củ Chi). Hiện
nay, KCN đang trong quá trình giải phóng mặt bằng và đền bù giải toả. Ở đó, Nhà
nước sẽ có hỗ trợ vốn, ưu đãi, lãi suất vay để xử lý nước thải chung cho toàn khu.
+ Về phát triển công nghiệp phụ trợ: Thành phố cũng đang hình thành Cụm
CN Nguyên phụ liệu ngành dệt may ở Củ Chi.
Trao đổi thêm:
- Có triển khai khảo sát trước để làm cơ sở cho quy hoạch không?
?
?
15
- Có thông tin, phối hợp liên Sở/ngành trong quá trình triển khai không?
Ông Nguyễn Phước Hưng – Hiệp hội Doanh nghiệp TP.HCM:
- Năng lực cạnh tranh của ngành dệt may ở thành phố đang mất dần
- Cluster: không phát triển theo ý chí của lãnh đạo, địa phương và phát triển
theo lợi thế sẵn có. Như chợ vải Soái Kình Lâm trước đây cũng là chợ tự phát,