807 hac
sT
LE XUAN SOAN (C
PHLTONG
LI^N
in
TfLnJU
am
Tap 2:
NGHILUAN
XA HOI
* BIEN SOAN THEO
CAU
TRUC
DE THI M6I
NHAT
CUA BO GD& DT
• DANH
CHO HOC
SINH KHOI
12 ON TAP THI VAO CAC TRU6NG
DH-CD
DVL.013490
NHA XUAT BAN
DAI HOC
QUOC
GIA HA NOI
O/^rsJhac sT
LE
XUAN SOAN (Chu bienT
Uv/^C^n
.Si
ODQ
NHA
XUAT
BAN
DAI
HOC
QUOC GIA
HA
NO!
Lot noi ddu
Cac em hpc sinh lop 12 than men!
Trong nhung nam gan day, BQ
Giao
Due va Dao tao luon thuc hi^n ra de thi
Dai
hQC
va thi tot nghi^p mon
Ngii
van
theo
huong mo de danh gia dugc nang
lire
va phan loai
trinh
dp ciia hpc sinh. Dieu nay tao dieu kien de nhieu hpc
sinh
CO
kha nang van dung dupe nhiing hieu biet thyc
te'vao
li le,
phan
doan,
chieng
cie
deban
luan
vemot
van
denao
do
(chinh
tri, x6
hoi, van hoc
nghe
thuat,
triet
hoc, dao due). Van
dedugc
neu ra nhu mot cau hoi can
giai
dap, lam
sang
to.
Luan
la ban
vediing,
sai,
phdi,
trdi,
la a su sdu sdc
ciia
tit
tuong,
tinh
cam,
tinh
much
lac,
chat
che
ciia
suy
nghi
vd
trinh
bay, ste
thuyet
phuc
ciia
lap
luan.
Van
dung
coc
thao
toe nhu
giai
thich,
phan
each
lam bai v3n
nghj luan xa hpi.
Phan
thic
hai: Mot so bai lam tham khao (Nghi luan ve mot hi^n tupng doi
song,
ve mot tu tuong, dao li).
Hi
vpng day se la tai lieu bo ich cho cac em hpc sinh lop 12.
Nhan day chiing toi eung xin dupe cam on cac nha nghien cuu, qui thay c6
giao
va cac em hoc sinh da c6 nhirng bai viet dupe six dyng trong t^p
sach
nay.
TAC GIA
Phin thCr
nh^t
NHUNG
VAN DE
CHUNG
VE VAN NGHI
LUAN
VA CACH LAM BAI VAN NGHI
LUAN
XA HOI
I.
NHUNG VAN ot CHUNG VE VAN NGHj LUAN *
1. Khai niem van nghi luan
'Nghi
trinh
bay, su thuyet phuc eiia lap luan.
Van dung cac thao tac nhu giai thich, phan tich, chung minh, bac bo, so
sanh "
(Sach
giao
khoa Ngir Van 11, tap 2). ,i,
2. De tai cua van nghi luan xa hoi
Nghj
luan xa hpi la nhirng bai van ban ve xa hpi, chinh tri, doi
song.
De tai
ciia dang bai nghj luan xa hpi eiing het sue rpng ma. No gom tat ea nhiing van
de ve tu tuong, dao
li,
mpt lo'i
song
d^p, mpt
hif
n
tupng tich cue
hoac
tieu cue
trong
cupe
song
hang ngay, van de thien nhien moi truong, van de hpi nhap,
toan cau
hoa
NghTa la, ngoai nhirng tac pham nghj luan van hpc (lay tac
bay
suy nghi ve sir nguy hai ciia dao due gia doi voi
cupe
song
con nguoi (de thi
DH,
khoi D, nam
2010).
3
3. Hay viet mpt bai v3n ng^ (khoang 600 tir)
trinh
bay suy nghi ve y kien
sau: "Mpt nguoi da danh mat niem tin vao ban than thi
chac
chan
se con danh
mat them nhieu thu quy gia
khac
niia (de thi DH, khoi D, nam
2009)
4.
Phai
chang
"cai
chet
khong phai la dieu mat mat Ion nhat trong
cupc
doi.
Sy mat mat Ion nhat la ban de cho tam hon tan lui
ngay
10. Anh/chj hay
trinh
bay suy nghi ciia minh ve b^nh thanh tich - mpt can
b^nh gay tac hai khong nho do'i voi su phat trien cua xa hpi ta hi^n nay. Co the
so
sanh
lien
h|
voi truong va lap anh/ chj dang
theo
hpc.
'll."Sach
mo rpng truoc mat toi nhirng
chan
trai mai" (M. Gorki). Suy nghi
ciia
anh/chj
ve van de tren.
12. Nha van Nga Lev Tolstoi noi "Li tuong la ngpn den chi duong. Khong
CO
li tuong thi khang c6 phuong huong kien
dinh,
ma khong c6 phuong
huong thi khong c6
cupc
sp'ng". Hay neu y kien cua
anh/chj
ve van de tren.
13.
"Song
chii dpng, manh dan trpng khi viet bai, vi khong gio'ng vai nghj
luan
van hpc, noi chung nguoi viet c6 the dya vao-bai hpc c6 san,
hoac
dupe
thay
CO
giao
huang dan, bai nghj luan xa hpi hoan toan
bupc
nguoi viet phai
4
Cty
TNHH
MTV DWH
Khang
Vigt
chii
dpng de xuat chinh kien ciia minh, c6 the
diing
hay
chua
dving,
duoc
so
dong
chap
nhan hay khong
chap
nhan, mien la no thuyet phyc dupe nguoi doc
va lam chii
duoc
nhieu lo^i kien thiic, va phai bie't phat
huy
tinh
chii dpng trong suy nghi ciia minh.
Nam
dUQfc
dang
de
Trong han che chuong
trinh
vai dang de nay, cac em phai nam dupe hai
dang chinh da dupe han che:
+ Mpt la loai bai nghj luan ve mpt tu tuong dao li
(chang
han cau ca tu ciia
Trinh
Cong Son, cau tra loi ciia Mac voi con gai, cau noi ciia Got ve vai tro
quan trpng ciia thuc tien so voi li thuyet ).
+ Hai la loai bai nghj luan ve mpt hien tupng doi
song
(ve can benh v6
cam, b^nh thanh tich, ve thoi quen sinh
boat
hang ngay, ve thai dp thi cii thieu
trung
thuc ).
4. Cau
triic
ra cho ca nhan nguoi
viet?
Cam
nong
luygn
thi BH Ng
J
Van, tqp 2:
Nghj
luqn
Xa h$i - Le
Xuon
Soon
Tom
Isii,
Voi mgt bai nghj luan xa hpi,
bo'eye
chung cua bai lam nen Ian luo[
trien
khai
theo
cac
buoc
sau day:
Y 1: Neu va giai thich y kien cau hoi de thi.
Y 2: Ban luan mo rpng ve y kien cau hoi de thi.
Y 3: Riit ra bai hpc nhan thuc va hanh dpng cho ban than va cho mpi nguoi.
II. CACH LAM BAI VAN NGH!
LUAN
XA HOI
song
cua cae nha tu tuong loi lac (Tu tuong uo'ng nude nho nguon, an qua nho
ke trong cay,
song
d^p, nhan nghia trong dao lam nguoi ). Vi^e xac
dinh
de la
dieu
ki^n quan trpng de
giiip
ban hinh dung dupe toan bp huong di cua bai
vie't,
tranh dupe loi sai lam lac de thuong mac phai cua nhieu ban hpc sinh khi
lam.
Da'u hieu de nhan dang nhat cua loai de nay do la no thuong la nhung
cau noi true tiep de trong
ngoac
kep ciia cac danh nhan noi tieng hay la mpt
cau tho, mpt y kien trich dan trong tac pham van hpc Cac ban can nhanh y
nhan ra nhiing diem
khac
bi^t nay de c6 the xac djnh
diing
dang bai can lam.
Cu the la:
-
Trieoc
hei hay cat
nghia
cac tie
phan
tich
vi du de
chung
tninh
y
nghia
cua cau noi (vi du
vemot
ai do noi
tieng,
c6
nhung
dong
gop Ion).
-
Lien
he voi ban
than
ban.
- Riit ra bai hoc cho ban
than
va moi
nguoi.
Phe
phdn
nhung
nguoi
di
ngugc
that, c6 sue loi
cuon thye te. Cu the la:
- Neu len
hien
tuang
trong
cudc
song.
Hien
tuang
nay c6 pho Men hay
khong.
-
Phdn
tich
hien
tuang
trong
doi
song
thuc
te. Chi ra
nguyen
nhdn
va hdu qua.
- Ldy vi du cu the de
chung
minh.
-
Lien
bai vie't ciia minh. Trong truong hop khi het gio lam bai ma van
ehua
giai
quye't xong phan than bai thi cung nen nhanh chong chuyen
sang
lam phan ke't
bai de tranh
tinh
trang thie'u ve bo cue bai vie't ciia minh.
Phan Mo bai: can
trinh
bay dupe van de dat ra trong bai lam (npi dung de
bai) de nguoi dpe c6 the biet dupe bai lam ciia ban de cap toi npi dung chinh
nao, tranh
tinh
trang mo bai dai nhung khong
diing
ehii de hay lam lac de.
Can CO phan dan dat nhat dinh de di vao bai mpt
each
tu nhien, tranh go bo,
gupng ep gay cam
giac
kho chju cho nguoi dpe.
Theo
danh gia chung, mo bai
sang
tao, tu nhien thuong dupe danh gia cao va gay an tupng dau tien doi voi
nguoi
cha'm bai.
van de ma ca bai vie't bai dang de cap tdi va mo rpng ra nhving y kien ca
nhan nh^ lam nguoi dpc c6 nhQ'ng lien tuong ro hon ve ca bai vie't cua ban.
3. Cdn c6
nhung
nhan
xet,
danh
gia cua ban
than
va
m&rgng
van de
Tuy dieu nay khong dupe nhieu em chu y toi nhung no lai la tieu chi quan
trpng
de thay c6 xem xet ve hieu biet cua ban doi voi thuc te
cupc
song.
Nhung
phan nay ding khong nen qua dai dong vi no ciing c6 the khien ban lam sai de,
lac huong ma can vie't ng^n gpn, sue 'tich, de hieu. De lam tot phan nay,
each
tot
nhat la cac em nen tham khao nhieu
sach,
bao, tap chi hay cac phuong ti^n
truyen
thong va thuc
te'cupc
song
de de lay vi du nhat (Ch5ng han ve van de
Truoc bat ki sy vifc, hay mpt cau noi ciia ai do hay luon co gang de phan
tich
y nghIa, ham y bang kha nang cua ban than ban. Dong thoi
vi?c
cap
nhat thong tin mpt
each
thuong xuyen la khong the thie'u, hay chii y
theo
doi
chuong
trinh
thoi su. Chuyen muc ki nang
song
moi ngay, hay luon de
trong
tam kiem
soat.
- Co gang nha va hieu y nghia ciia cac cau noi, hay mpt cham ngon
song
nao do. Dpc
sach
tham khao se
giiip
khoi gpi nhiing
sang
tao cua ban,
dong thoi tich
liiy
dupe
thi
kien
nhan
tao nen
thanh
tuu (de thi DH, khoi C,
2012).
mfT-
v.iy mnn mTTWTTn luiung Tun
Dap an so
lupc
1.
Giai
thich
y
kien
- Ke
CO
hpi la nguoi Ipi dyng thoi co de muu cau Ipi ich truoc mat, bat ke
vi$c
lam
diing
hay sai; nguoi
chan
chinh la nguoi luon biet
song
diing
voi thuc
chat
va phu hpp voi nhiing gia tri xa hpi; thanh tich la nhiing ket qua dupe
- Ve thuc
cha't,
each
hanh xii ay la loi
song
gia doi khien cho that gia bat
phan, lam bang hoai eac gia trj ve dao diic; loi
song
co hpi nay da khien b^nh
thanh tich Ian tran nhu hien nay. ''^ •
* Nguoi
chan
chinh thi kien nhan lap nen thanh tuu
H
'
- Coi trpng
chat
lupng that, ket qua that la diic
tinh
ciia nguoi
chan
chinh.
Boi the'lpai nguoi nay thuang kien nhan trong mpi cong
vi§c
de tao nen nhiing
ket qua thuc su, nhiing thanh qua co y nghia Ian. Doi voi hp chi co nhiing thanh
qua thuc su moi tao nen gia tri thuc ciia eon nguoi, dix co khi phai tra gia dat.
- Ve thuc
chat,
each
song
ciia nhiing nguoi
chan
chinh, luon coi trpng nhiing
ket qua that va kien nhan phan da'u de lap nen nhiing thanh tim; dpng thai len
an 161
song
co
hpi,
non nong
chay
theo
thanh tich gia. ( ,
Vi
du 2: "Cai
chet
khong
phai
la
dieu
mat mat Ian
nhat
trong
cugc
dai. Su mat
mat
lorn
nhat
la ban
decho
khong yeu
cupc
song.
Do la dieu khong the
phii
nhan. Vi the^ ciing khong the
phu
nhan, cai
chet
la noi bat hanh Ion nhat voi moi con nguoi. Tir xua toi nay,
con nguoi luon tim hieu va tim moi
each
che ngu cai
chet
de gianh su
song.
- Noi "cai
chet
khong phai la dieu mat mat Ion nhat trong
cupc
doi. Sy
mat mat Ion nhat la ban de cho tam hon tan lui ngay khi con
song"
nhu
Norman Kusin ciang khong he sai. Cupc
song
va cai
chet
la hai thai cue doi lap
nhau du- dpi. Boi the
cai
chet
voi moi con nguoi qua nhien la su mat mat Ion nhat.
Chet
la chain dut su
song,
chain dut su ton tai
hiiu
hinh cua con nguai. Khi
chet,
nguoi ta se phai
roi
xa
vinh
vien tat ca nhirng gi yeu thuong, gan bo, khong con dupe tan
huong niem hanh phiic, nhirng
thii
vui, lao dpng, cong hien va
sang
tao. "Moi
con nguoi chi dupe
song
mpt Ian ", mpt nha van Nga da tung noi nhu the. Va
nhu
the; ciing c6 nghia, mpt con nguoi binh thuong, khong the khong coi cai
chet
la su mat mat Ion nhat. Vay nhung,
theo
Norma Kusin, c6 mpt noi mat
mat con Ion hon, do la khi nguoi ta "de cho tam hon tan lyi khi con
va biet
ghet,
yeu cai dep va
ghet
nhiing cai xau xa; khong de tam hon chai san,
v6 cam truoc mpi noi buon vui cua
cupc
doi.
3. Ban
luan
ma
rgng
vecdu
noi cua Kusin
- Tai sao cai
chet
khong phai la mat mat Ion
nhat?
- Cupc
song
voi con
nguoi
that la quy gia. Nhung khong ai c6 the vTnh vien trong
cupc
doi nay. Do
la quy luat. Tuy nhien, cai
chet
voi moi con nguoi khong c6 nghia la ket thiic,
la da'u
cham
- Su tan lui trong tam hon khi con
song
moi la dang sp: Su
song
khong
don
gian chi la an uong, hit tho, huong thy, tan huong ve mat vat
chat.
Co
nhiing
nguoi
song
trong
cupc
doi chi coi trpng dieu nay. R6 rang, hp khong
chet
ve mat the
chat.
The nhung, tam hon ciia hp trong rong; hp v6 cam, dung
dimg
truoc mpi noi buon vui ciia
cupc
doi; chi biet "yeu" ban than minh,
khong udc mo va khat vpng Mpt
cupc
song
nhu the chinh la "cai
chet"
ve
mat tam hon. Cai
kho khan, moi con nguoi deu c6 the de dang thoa man nhu cau vat
chat
ciia
minh.
Xa hpi
cang
hien dai, tien nghi, con nguoi lai
cang
de eo nguy eo sa vao
loi
song
huong thy, v6 cam, lanh lung, mat phuong huong.
Song
tich eye, lac
quan,
chan
hoa, yeu thuong va
chia
se chinh la
each
tot nhat de con nguoi
khong roi vao
tinh
trang "tam hon tan
lyi"
Vi
du 3:
"Trong
thu gui
thay
qua 600 tit)
trinh bay suy
nghi
cua
minh
ve
diec
tinh
trung
thuc
trong
khi thi va
trong
cuoc
song,
(de thi DH, khoi C, nam
2009).
Bai lam
hoan
chinh cua mgt hpc sinh
trong
ki thi DH nam
2009
(bai dat diem cao)
1.
Ma bdi: Mpt trong nhung net d?p trong pham
chat
cua con nguoi tir xua
den nay van luon dupe de cao, do la due
tinh
biet
chap
nhan thi rot con
vinh
du hon gian Ian khi
thi "
2.
Than
bdi: Xem ra cau noi tren day cua vi Tong thong that qua ro rang. Tuy
nhien de hieu mpt
each
chinh xac va khong sai l$ch ve van de nay, khong phai
'
Cam
nang
luy^n
thi SH Ng5 Van,
tgp7:HgTijlugn
XoTiprnjlCuan Soon
luc nao cung dl.
Su
trung thuc trong thi
cu
that
da
qua
ro
rang, nhung
su
trung
ai
lai khong biet rang, trung thuc
la
khong gian doi,
la
ngay
thang,
la
loi noi di doi voi vi^c lam Xet tu goc dp ngir nghia, trung thuc
la
mpt
tu goc Han dugc cau thanh boi hai thanh to': trung va thuc (trung la ngay
thang, thyc la that tha). CQng
c6
the giai thich "trung" la mpt da mpt long, dii
hoan
canh
nao cung khong thay doi (kien trung) va "thuc" la le phai, la cai ton
tai
that,
chan
li.
Noi torn lai
ca
hai yeu to'nay deu khang dinh de cao cai d^p,
cai thien luong cua con nguoi trong
cupc
song.
Mpt con nguoi trung thuc
la
khong
the
khong luu tam. Ciing mpt xua't phat diem nhu nhau, nhung
c6
nhirng
nguoi kien tri di
tirng
buoc
cham
rai, kho nhpc vupt qua nhirng chong
gai, thu thach de dat toi thanh cong, vay nhung trong
cupc
chay
dua voi mpt
ke gian doi, hp van la nguoi thua
cupc.
Tai sao su gian Ian la dieu xa'u xa ai ai
ciang biet ma no van
c6
co hpi ton tai trong mpi xa hpi va ngay trong
ca
xa hpi
ta hien
nay?
Co le boi, trong xa hpi ciia bat cu thoi ki nao, da't
nuoc
nao ciang
van ton tai nhung
ke
luoi
Thach
Sanh,
cuoi ciing van cu dupe tri an.
Do la li do khie'n toi luon co niem tin rang, du trong
cupc
song
van con su gian
doi,
nhung "thanh cong" cua
viec
lam gian doi nhu the,
se
khong co co
so
ton
tai
lau dai. Boi nhu danh ngon co cau "Nhung gi khong phai cua minh thi roi
no ciang
se
nhanh chong
ra
di", anh hao quang
co
dupe nho vao nhung vi|c
lam gian doi, som mupn roi cung
se
tat. Boi anh hao quang ay khong dupe dot
len bang chinh npi luc trai tim cua minh
Tro lai loi "cau xin" ciia Tong thong MI A. Lin-con vdi thay hieu trudng cho
diia
ai
lai
khong dong cam voi
vj
Tong thong Lin-con. Them niia, biet dau, v| Tong
thong dang
kinh
ay con suy nghl sau xa hon, su va'p nga trong mpt ki thi r\h6,
se ngang
chan
con trai ong trong suo't
ca
cupc
doi. Trong
cupc
doi con nguoi
con
CO
biet bao ki thi, ma khong chi
co
nhiang ki thi cong khai,
co
ban giam
khao, phai
canh
tranh voi nhieu nguoi, ma con co ca nhiang ki thi cua chi rieng
mpt
nguoi, ki thi voi chinh ban than minh, ki thi cua long trung thyc.
Theo
toi
la
trung thuc trong cong
vi^c,
trong quan
h?
voi tat ca mpi nguoi xung quanh va vdi
ca
chinh ban than
minh.
Toi cung nghl, doi khi ta ciing nen hieu, su trung thuc trong
cupc
song,
giia dupe no that kho ISm thay. Vi the^ khong nen van dung no mpt
each
may
moc. Nha van Anh
O.
Henri trong truyen ngan
Chie'c
la
cuoi ciing
ke cau
chuyen mpt hoa
si
vi muo'n ciiu mang
song
mpt dua
be
tpi nghi^p lam benh
nang da
trung thyc ciia
mpi
xa hpi, chu khong phai rieng
6
nuoc
MI,
hay
6
nuoc
ta.
3. Kel bai: Noi tom lai, trung thyc trong thi
cu
cung nhu trong
cupc
song
la
mpt
due
tinh
can dupe de cao va
y
thiic ro trong moi ngudi chiing ta trong xa
hpi
hi§n
nay. Mpt xa hpi muo'n tot dep thi ban than m6i ngudi phai la mpt
ca
the dep. De xoa bo hoan toan "benh thanh tich", nhiing gian doi trong thi cir,
trong
cong
\c hang ngay, trong
Thay.
Nhung cau noi ay vua ton vinh nguai
Thay,
vua
nhac
nho con nguoi phai biet
song
cho phaj dao lam ngudi.
Thay
la
ngudi
vach
duong chi lo'i cho moi nguoi "Khong thay
do'may
lam nen". Vi the
vi
tri ciia ngudi thay
du(?c
dat
ngang
hang voi vj tri cua cha me,
"Cong
cha,
nghia me, on thay". Chiing ta van luon tu
nhac
minh: "Muon con hay chu thi
yeu lay thay".
Nguoi lam thay trong bat cu xa hoi nao luon
duoc
xa hoi ton trong "nhat tu
thay tro, vi
tri
dang
kinh
ciia nguoi thay van khong he bi mai mpt.
Tren thuc te, van de "ton su trong dao"
ngay
nay da c6 nhieu dieu dang
phai ban. Cae thay c6
giao
du phai dung truoc bao nhieu kho khan cua
cupe
song
van dang
ngay
dem lo lang, nghien ngam de truyen thu cho hoc sinh
nhung tri thue quy gia nhat. Con hoe sinh, ben canh nhiing hoc sinh cham chi
ngoan ngoan, thuc hien diing dao lam tro,
kinh
yeu va ton trong thay c6
giao,
da
CO
khong it ban chot quen di dao nghia thay tro. Nhiing hoc sinh ay da v6
tinh
hoac
eo y \'i pham dao lam tro, lam dau long cae thay eo
giao.
Da c6
nhii'ng
eupc
song
tot d?p han. Vi the "ton su" khong chi la van de ton trpng,
kinh
yeu nguai lam
nghe
day hpe ma con la bieu hien ciia
tinh
yeu tri thue,
bieu hien ciia van minh, tien bp. "Dao" ciing khong chi dirng lai 6 dao lam tro,
d
nhiing hinh
thiic,
thai dp
ling
xii voi nguoi thay ma eon la ea van de dao due
xa hpi. Do la dao lam nguoi, la dao hpe o doi. Trpng dao la coi trpng su hieu
biet, coi trpng
tinh
than ham hpe hoi, de cao truyen thong ham hpe. {(>
>
Ton su trpng dao la mpt truyen thong dao due v6 ciing tot d^p eiia dan toe
ta.
Dirng truoc nhiing hien tuong dang suy nghi hien nay ve van de dao dire
hpe duong, ehiing ta can phai c6 nhiing hoat dpng can thiet de
nhac
nha moi
ngudi nhin lai thai dp va
each
irng xu ciia minh doi voi nhirng ngudi lam thay
ngay
cang
phiic tap
va su xudng cap ve dao due xa hpi dang khien nhieu ngudi c6 luong tam trach
nhifm
phai quan tam suy
nghTa
thi van de "ton su trpng dao"
cang
phai tiep
tve
dupe
ke thira va phat buy han nira.
^di s62: Suy nghi ve truyen
thong
ton su trong dao
ngay
nay
<6di
Idm
Dan toe Vi|t Nam von c6 truyen thong hieu hpe va coi trpng ngudi thay. Ca
dao, tue ngii Viet Nam c6 nhieu cau
nhac
nhd con ngudi ve thai dp Ton su
trpng
dao: "an voc, hpe hay", "Khong thay do may lam nen", "Muon
sang
thi
bac cau kieu - Muon con hay ehii thi yeu lay thay"
Ngay
nuoc. Thai dai nao cung c6 nhieu tarn guong hieu hoc, nhieu nguoi thay mau
mue va nhung eau ehuyen cam dpng ve
tinh
nghia thay tro. Co nhiing nguoi
thay da xa khuat la tai nang, nhan
each
van toa
sang
cho bao nhieu
the'he
mai
sau. Co nhung hpe tro do dat, lam quan to nhung khi tro ve tham thay cii noi
lang que heo lanh van le phep, khiem nhuong nhu nguoi tro ngay xua
Ngay nay, truyen thong ton su trpng dao van dupe tiep noi, phat huy. Nha
nuoc, xa hpi luon c6 su quan tam den
giao
due va doi
song
vat
chat,
tinh
than
cua nguoi thay.
Giao
due dupe coi la
quo'c
sach:
tang ngan
saeh
giao
song
trung binh.
Thuc
trang nay khien
khong ft cac thay, c6 phai lam them de kiem
song
- vua mat di thoi gian, sue
lue le ra phai danh cho
viee
giang day, vira lam suy giam hinh anh nguoi thay.
Day do, cung c6 nhi>ng
giao
vien khong dung
vung
truoc "con bao thi truong"
da lam giam sut su tran trpng ciia xa Upi doi voi nguoi thay Dong thai miic
luong
thuc te dupe tao nen su so
sanh
voi cac nganh,
nghe
khac.
khien hpe
sinh
gipi
c6 tam If ngai lam
nghe
day hoc. Chang han, mpt sinh vien tPt nghi^p
Truong Dai hpe Ngoai thuong eo the de dang tim vi^e lam voi muc luong khoi
diem tu ba den nam
bieng trong gio hpe. Co nhung hpe tro ra truong,
khi
thanh dat khong he nho den nguoi thay da tan tuy day do minh. Co le, hp
khong biet rSng, chi mpt 161 tham hoi qua dien thoai ciing khien thay, c6 hanh
phiie va yeu
nghe
hon. Tham chf, c6 ca nhung hien tupng phu huynh
hoac
hpe
sinh xiie pham nang ne den than the va nhan pham ciia thay, eo giao D6 la
nhiing
bieu hien hoan toan xa la doi voi nep
song,
nep van hoa truyen thong
ciia ngu6i Viet Nam.
Nhi>ng bien doi phvic tap ciia d6i
song
trong xa hpi hien dai ngay
cang
doi
hoi
moi chiing ta gop phan giu gin, phat huy truyen thong ton su trpng dao
eua dan tpe va bo sung cho truyen thcYng nay nhii-ng npi dung moi. Ve phia
nha
nuoc
va xa hpi. Toi nghi can eo su quan tam hon nira de nang cao miie
song
cho
giao
vien, dac biet la cac thay, eo giang day 6
chan
thanh,
diing
dan.
Theo
toi,
tinh
cam do khong the "goi ghem" trong mpt bo hoa, mpt
chiec
phong bi hay
tiii
qua nhan ngay le, tet. Trai lai, no phai dupe the hien truoc het
o su nghiem tiic trong hpe tap, ren luyen, tu duong ciia ngu6i tro; 6 thai dp
quy trpng
tinh
nghla thay tro. Boi vi, doi vol nguoi thay, niem vui Ion nhat van
la dupe truyen thu tri thuc; dupe nhin thay cac
liia
hpe tro truong thanh nhu
nguoi
lam vuon dupe thay cay coi xanh
tuoi,
dom hoa ket
trai.
Yeu
kinh
thay,
CO
Cling
khong chi la biet vang 16i ma con phai la say me voi mon hpe, khao
j|^j||^'j^|l^-fljijf;^f|
i'.
Nhin
lai
17
con duong hoc tap cua minh, toi cam nhan ro han bao gio het cong cm day d('
ciia thay, c6. Cac thay giao, c6
giao
da lang le
vugt
len bao kho khan ve vni
chat,
thi^t
thoi ve
tinh
than de
mif
t
mai ben trang
giao
an, say sua ben ta'rr
bang den, tim nguon h^h phiic tu nhiing doi mat va guong mat hpc tro.,
Trong lap hpc nao toi ciing thay nhung thay, c6 dugc hpc tro yeu quy,
kinh
trpng.
Cac thay, c6 da cho chiing toi khong chi tri thuc ma ca niem tin va(
nhOng dieu to't d?p, cao quy, ben vung cua
cupc
doi. Trong lap 12 ciia toi, C(
deh 6 ban dang ki thi vao cac truong su pham. Moi nguai xuat phat tu nhiint
hay dan phong nao, ciing khong phai de lay thu lao hay an hu$. H^ng nga)
chiing
ta
nghe
biet dugc c6 nhirng ban tre nhay xuong
song
ciiu nguoi sSp
chet
duo),
CO
nhung
tinh
nguy^n vien khong quan ngai gian kho nguy hiem den vo-
cac benh nhan trai phong, vao cac b^nh vi^n truyen nhiem
hoac
den vdi don^
bao dan tgc mien
niii
can su
giiip
da Va chiing ta ggi hg la nhung ngudi cc
long
dung cam.
Vay'the nao la long dung
cam?
Tai sao tu xua den nay con ngudi
ludn
dt
cao va keu ggi long dung
cam?
cam ciia con ngudi. Mac du m? toi
khong phai trai qua chien tranh. Me khong phai la cd
giao
lien, cd thanh nien
xung phong md dudng cho chj ciiu thuong bang minh qua mua bom bao dan
gdp phan lam nen
cugc
song
hda binh hdm nay. M? chi la mgt ngudi phu nii
nong dan binh thudng, sdm tdi mi?t mai cong vi^c gia
dinh,
ddng ang. M? Igi
rugng
sau khi mua lu tran ve miia gat, nude ngap ngang lung, bat
chap
nhung
con vat ma tdi thudng
kinh
hai nhu dia, vat, ran, ret, m? co
siic
day thuyen
liia
tdi
nha. M? khong khde
IMm
ma van co day them vai thuyen
liia
niia
giiip
bac
song
bgn cudp giat
ngoai phd, lay lai do dac ma khdng sg chiing tra
thii.
Mgt cau be dam nhay
xud'ng
song
ciiu ngudi sap
chet
dudi
trong
cugc
song
hang ngay, chiing ta cd
the dugc chiing kien nhieu hanh ddng
sang
ngdi Idng dung cam nhu the. Ldng
diing
cam
cang
bgc 16 rd han khi con ngudi bi day vao nhiing hoan
canh
dac
biet bat thudng. Do la tam guang quen minh hi sinh cho
cugc
chien tranh
gianh ddc lap dan tgc, tu do dan tgc ciia cac the he anh hiing dat
Vift,
tir Tran
Binh Trgng cho den Nguyen Trung True, Le Van Tam, Nguyen Van Troi, Tran
dan hdng xam Ian dat nude
khac
la cd ldng dGng cam dugc khdng? Hay nhirng
ke danh bom tu sat phuc vu cho mgt vai td ehiie khiing bd tren the
gidi
ciing
the hien ldng dung
cam?
Phai
chang
nhdm phi cdng cam tir lai may bay dam
sap tda thap ddi d Niu - Ode ngay 11 thang 9 nam 2001 la nhirng ngudi dung
19
cam nhat the
gioi?
Toi khong cho rang khai niem long dung cam mo rong den
vay. Anh trai toi cung la mgt
chang
trai day nam
tinh,
rat dung cam, khi di dau
CO
anh di cung la toi hoan toan yen tam. Co mot Ian, nhom ban cung lop ciia
anh thach do nhau ve long dung cam, thtr xem ai dung cam nhat. Dieu ki^n
cua
cupc
thi dung cam la boi qua
song
Hong vao liic
sang
ma no con gan voi muc dich tot d?p, y nghIa cao ca. Long
dung
cam to't dep khi nho c6 no, con nguoi c6 dii y chi vuon len vuot moi gian
kho, thir thach de khang dinh pham gia, nang luc cua ban than. Long dung cam
cao ca khi nho c6 no, con nguoi dam quen minh vi
viec
nghia, dam hi sinh
tinh
mang vi su
song
con cua dat nude, cua nguoi than cung nhu dong bao, dong
doi.
Nhu the^ long
diing
cam luon gan lien voi y thiirc ve nhan
each,
pham gia
lam nguoi. Long dung cam con di lien voi
tinh
yeu thuong, due vi tha, khi ay, no
thuc su cam hoa con nguoi. Long
diing
cam xa la voi su yeu hen, bac nhugc,
khong dam doi mat voi thir thach cung nhu nhirng thoi hu tat xau.
Cuoc
song
luon day nhiing bat
trhc,
thir
thach. Moi khoanh
nhu the
nao?
Cau noi da ggi cho em nhirng suy
nghi
gi ve
quan
ni^m
song
cua ban
than
hif
n
nay?
Trong xa hoi c6 nguoi
cong
thanh danh toai, cung c6 ke
suot
doi lao dao,
Ian dan
chang
lam nen chuyen gi dang ke. Co nguoi
song
khong he ban khoan
ve muc dich
song,
tua nhu con tau ra bien khong xac djnh huong di,
song
khong biet ai,
chet
cMng ai hay. Lai c6 nguoi y do thi ra't Ion ma su nghiep rat
song.
Muc dich
song
tot d?p
la nguon dgng vien con nguoi phan dau de dat
dugc
ket qua tot d?p hon,
song
hiixi
ich hon trong xa hoi. Nhan xet tren cua Didoro hoan toan chinh xac. No se
huong mgi suy nghl, hanh dong, tap trung y chi, nghj luc ciia con nguoi de dat
dugc
yeu cau da dat ra.
"Muc dich" la kim chi nam cua con nguoi cho nen con nguoi khong the
song,
lam
vif
c ma khong c6 "muc dich" nao ca.
Con nguoi c6 tri tu? soi
sang
nen thuong dat ra yeu cau cu the truoc moi
vi?c
lam hay con ggi la muc tieu hanh dong va tri tu^ chi pho'i mgi suy nght.
Loai nguoi thuong
diing
li tri de phan biet
diing
sai, nen hay khong nen khi
hanh dong. Hanh dong thieu muc dich thuong khong c6 hi^u qua.
Truoc
doi mat het y nghia.
The nao la "muc dich tam
thuong"?
Mot ke chi nghl den quyen Igi cua ca
nhan, lam gi cung chi nham dat ket qua cho ca nhan minh, cho gia dinh minh
ma khong nghi den quyen Igi cua nhiing nguoi xung quanh thi "muc dich" ay
la "muc dich" tam thuong, ich ki.
Cach
song
cua nguoi do khong c6 ich cho
cgng
dong. Ben
canh
do, khong it nguoi
song
c6 muc dich cao thugng tot d?p.
Hg
la nhiing con nguoi c6 ich cho xa hgi, gia dinh va
suo't
doi
cong
hien cho
dan, cho dat
nuoc,
khong mang gi den ban than. Hg san
sang
hi sinh tat ca de
dat
nuoc
ngay
luu danh muon doi deu la nhiing
;|xguai
CO
"muc dich"
song
Ion lao, cao ca. Hai Ba Trung, Ba Tri$u, Tran Hung
01
Copyright: Tài liệu đại học ©