SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI
TRƯỜNG THPT CHU VĂN AN
ĐỀ THI HỌC KỲ I NĂM HỌC 2012- 2013
Môn: Ngữ văn lớp 10 Cơ bản
Dành cho các lớp A, Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tin
Buổi thi: Sáng ngày 22/12/2012
Thời gian làm bài: 90 phút, không kể thời gian giao đề
Đề thi gồm 01 trang

Câu 1 (3 điểm)
Trình bày ngắn gọn biểu hiện của chủ nghĩa nhân đạo trong văn học Việt
Nam từ thế kỷ X đến hết thế kỷ XIX. Từ đó, hãy nêu giá trị nhân đạo trong hai
câu cuối tác phẩm “Đọc Tiểu Thanh kí” của Nguyễn Du.
Câu 2 (7 điểm)
Phân tích vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi được thể hiện trong bài thơ “Cảnh
ngày hè”.
Hết
ĐỀ SỐ 1
ĐÁP ÁN ĐỀ THI HỌC KỲ I NĂM HỌC 2012- 2013
Môn Ngữ văn - Lớp 10 CB - Đề số 1
Câu Ý Nội dung Điểm
1 Trình bày ngắn gọn biểu hiện của chủ nghĩa nhân
đạo trong văn học Việt Nam từ thế kỉ X đến hết
thế kỉ XIX. Từ đó, hãy nêu giá trị nhân đạo trong
tác phẩm “Đọc Tiểu Thanh kí” của Nguyễn Du.
3,0
- Biểu hiện của chủ
nghĩa nhân đạo trong
văn học trung đại Việt
Nam
- Lòng thương người, cảm thông với số phận bất

- “Cảnh ngày hè” là bài thơ số 43 thuộc chùm thơ
“Bảo kính cảnh giới” trong “Quốc âm thi tập”. Bài
thơ đã miêu tả bức tranh thiên nhiên ngày hè giản dị,
dân dã tràn đầy sức sống, qua đó thể hiện vẻ đẹp tâm
hồn của nhà thơ.
0,5
- Vẻ đẹp tâm hồn
Nguyễn Trãi
- Tâm hồn yêu thiên nhiên nồng nàn tha thiết:
+ Tâm thế an nhiên tự tại ngắm cảnh trong câu thơ
đầu tiên.
+ Thiên nhiên qua cảm xúc của thi sĩ trở nên sinh
động, tràn đầy sức sống: hòe lục đùn đùn, rợp mát
như giương ô che rợp, thạch lựu phun trào sắc đỏ, sen
hồng đang độ nức ngát mùi hương. Nhà thơ căng mở
mọi giác quan (thị giác, thính giác, khứu giác) để đón
nhận vẻ đẹp của cảnh vật ngày hè.
0,5
1,5
- Tâm hồn yêu đời, yêu cuộc sống:
+ Nhà thơ đã khắc họa bức tranh cuộc sống thanh
bình: nơi chợ cá dân dã thì “lao xao”, chốn lầu gác
thì “dắng dỏi” tiếng ve như một bản đàn.
+ Qua đó ta thấy được lòng yêu đời của Nguyễn Trãi.
Cảnh vật thanh bình yên vui bởi sự thanh thản đang
lan tỏa trong tâm hồn thi nhân. Âm thanh lao xao của
chợ cá dội lên từ phía làng chài hay chính tác giả
đang rộn rã niềm vui trước cảnh cuộc sống thanh
bình? Tiếng cầm ve hay chính là khúc nhạc lòng của
nhà thơ được tấu lên?