PHÒNG GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO ĐỨC THỌ
ĐỀ THI CHỌN ĐỘI TUYỂN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN NĂM HỌC 2013-2014
MÔN TOÁN 9
Thời gian làm bài: 150 phút
Bài 1: Rút gọn các biểu thức sau:
a)
A 4 10 2 5 4 10 2 5 5= + + + − + −
b)
( )
( )
( )
( )
2 2
2 2
2 2
x y x x y y
x y
B
xy x x y y x y
− −
= + −
− −
với xy > 0; x ≠ y
Bài 2: Tìm các số nguyên x, y thỏa mãn
2
y 2xy 7x 12 0+ − − =
Bài 3: Giải các phương trình
a)
5 x 5 x
và xy > 0
Tìm GTLN của
1 1
M
x y
= +
b) Với a, b, c là các số thực dương. Chứng minh rằng
5 5 5 3 3 3
2 2 2 2 2 2
a b c a b c
a ab b b bc c c ca a 3
+ +
+ + ≥
+ + + + + +
Bài giải của Nguyễn Ngọc Hùng – THCS Hoàng Xuân Hãn
Bài 1: a) Đặt
( )
= + + + − + ⇒ = + − = + − = +
2
x 4 10 2 5 4 10 2 5 x 8 2 6 2 5 8 2 5 1 6 2 5
x 5 1⇒ = +
. Do đó A = 1
b)
( )
( )
( )
( )
( ) ( )
2y 7 2y 7 4x 1⇔ − + + = −
ta có
2y 7 1 x 4
2y 7 4x 1 y 4
− = = −
⇔
+ + = − =
2y 7 1 x 3
2y 7 4x 1 y 3
− = − = −
⇔
+ + = =
Bài 3: a) Cách 1: ĐKXĐ: x ≠ -1. Đặt
−
=
÷
+
5 x
x a
x 1
=
=
⇔
+ =
=
=
. Với
2
2
2
5 x
x 2
a 2 x 3x 2 0
x 1
x 3x 2 0
b 3
x 3x 2 0
5 x
⇔ − − = ⇔
=
Với
( )
2
2
2
2
5 x
x 3
a 3 x 2x 3 0
x 1
x 2x 3 0 x 1 2 0
b 2
x 2x 3 0
5 x
x 2
x 1
−
=
÷
= − + =
( ) ( )
⇔ − + − + = ⇔ − + − + =
4 3 2 2 2
x 5x 11x 13x 6 0 x 3x 2 x 2x 3 0
Từ đó ta tìm được tập nghiệm S = {1; 2}
b)
( ) ( )
− + − = ⇔ − + − =
10 14 5 7
x 2013 x 2014 1 x 2013 x 2014 1
Ta có x = 2013, x = 2014 là 2 nghiệm của phương trình. Ta chứng minh 2 nghiệm này là duy nhất
Xét x < 2013
⇒ − < − ⇒ − > ⇒ − > ⇒ − + − >
7 5 7
x 2014 1 x 2014 1 x 2014 1 x 2013 x 2014 1
Xét 2013 < x < 2014
5
7
0 x 2013 1 x 2013 x 2013
0 x 2013 1
1 x 2014 0
0 x 2014 1
x 2014 x 2014
< − < − < −
< − <
⇒ ⇔ ⇔
DC AC
⇒ =
Xét ∆BEC và ∆ADC có
A
B
C
H D
E
M
G
m
µ
EC BC
DC AC
C chung
=
⇒ ∆BEC ∼ ∆ADC (c – g - c)
⇒
·
·
BEC ADC=
. Mặt khác AH = HD (gt) nên
·
·
·
=
⇒ ∆BHM ∼ ∆BEC (c – g - c)
·
·
·
0 0
BHM BEC 135 AHM 45⇒ = = ⇒ =
c) Xét ∆AHC và ∆BAC có
·
·
µ
0
AHC BAC 90 (gt)
C chung
= =
⇒ ∆AHC ∼ ∆BAC (g – g)
AH AB
HC AC
⇒ =
2 2 2 2 2 2
x y x xy y 2 x xy y x 2xy y 4 x y 4 0⇔ + − + + − + + + + + + + =
( )
( ) ( ) ( )
( )
2
2 2 2 2
1
x xy y x y 2 x y 2 0 x y 2 2x 2xy 2y 2x 2y 4 0
2
⇔ − + + + + + + = ⇔ + + − + + + + =
( ) ( ) ( ) ( )
2 2 2
1
x y 2 x y x 1 y 1 2 0 x y 2 0 x y 2
2
⇔ + + − + + + + + = ⇔ + + = ⇔ + = −
Mà xy > 0 do đó x, y < 0
Áp dụng BĐT CauChy ta có
( ) ( )
( ) ( )
x y
x y 1
2
− + −
− − ≤ =
nên xy ≤ 1, do đó
2
Do đó
3 5 3 2
2 2 2 2
a 2a b a 2a a b
a ab b 3 a ab b 3
− −
≥ ⇔ ≥
+ + + +
. Chứng minh tương tự ta được
5 5 5 3 3 3 3 3 3 2 2 2
2 2 2 2 2 2
a b c a b c a b c a b b c c a
a ab b b bc c c ca a 3 3
+ + + + − − −
+ + ≥ +
+ + + + + +
Mặt khác: Vai trò a, b, c như nhau nên giả sử
a b c 0
≥ ≥ >
( ) ( ) ( )
3 3 3 2 2 2 2 2 2
a b c a b b c c a a a b b b c c c a+ + − − − = − + − + −
( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( )
2
2 2 2
a a b b b a a c c c a a b a b a c b c b c 0= − + − + − + − = − + + − − + ≥
Từ đó suy ra
5 5 5 3 3 3
2 2 2 2 2 2
b c bc b c+ ≥ +
( )
3 3
c a ca c a+ ≥ +
. Suy ra
( )
( ) ( ) ( )
3 3 3
2 a b c ab a b bc b c ca c a+ + ≥ + + + + + ⇔
( )
( ) ( ) ( )
3 3 3 3 3 3
3 a b c a b c ab a b bc b c ca c a+ + ≥ + + + + + + + +
( )
2
3 3 3
3 3 3
3 3 3 2 2 2 2 2 2
a b c
a b c
a b c a b ab b c bc c a ca 3
+ +
+ +
⇒ ≥
+ + + + + + + +
Dự đoán: Mỗi câu 1 đ theo thang điểm 10 và mỗi câu 2 đ theo thang điểm 20