Sở GD& ĐT Thanh Hoá
t r ờng THPT Ba Đình
Đề kiểm tra chất lợng học sinh giỏi
Môn Địa lí Năm học 2010 2011 Khối 10
Thời gian: 180 phút ( Không kể thời gian giao đề)
Câu 1:(5,0 điểm)
a/ Trình bày khái quát chuyển động tự quay quanh trục của Trái Đất và hệ quả của nó.
b/ Một trận bóng đá ở Anh đợc truyền hình trực tiếp vào lúc 15h ngày 3/8/2004. Để
xem đợc trận bóng đá đó các nớc sau đây phải xem ti vi vào lúc mấy giờ, ngày tháng
nào? Điền kết quả vào bảng.
Nớc Việt Nam Anh Nga Ôxtrâylia Hoa Kì
Múi giờ +7 0 +3 +10 -8
Giờ 15h
Ngày/ tháng 8/3/2004
Câu2: (6,0 điểm)
a/Phân tích các nguyên nhân làm thay đổi khí áp.
b/ Trình bày hoạt động của gió Tây ôn đới và gió Mậu dịch.
c/ Cho hình vẽ sau:
- Đặt tên cho hình vẽ.
- Tính nhiệt độ tại các điểm B, C.
- Giải thích sự khác biệt về nhiệt độ và lợng ma giữa hai sờn AB và BC.
Câu3: (4,0 điểm)
a/ Trình bày về các nhân tố ảnh hởng đến chế độ nớc sông.
b/ Nguồn cung cấp nớc chủ yếu cho sông ngòi nớc ta là nguồn nào?Tại sao?
Câu 4: (5,0 điểm) Dựa vào bảng số liệu sau đây:
Cơ cấu dân số theo nhóm tuổi của hai nhóm nớc thời kì 1995-2000 (%)
Nhóm nớc Độ tuổi 0-14 Độ tuổi 15-59 Độ tuổi > 60
Các nớc phát triển 19 67 14
Các nớc đang phát triển 35 60 5
a/ Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện cơ cấu dân số phân theo nhóm tuổi của hai
nhóm nớc giai đoạn 1995-2000.
* Hệ quả
- Sự luân phiên ngày và đêm : Dạng cầu của TĐ làm cho trên TĐ
luôn có một nửa đợc Mặt Trời chiếu sáng gọi là ngày, nửa không đ-
ợc chiếu sáng gọi là đêm
TĐ tự quay quanh trục nên mọi nơi trên TĐ lần lợt đợc mặt trời
chiếu sáng rồi lại chìm trong bóng tối gây ra hiện tợng luân phiên
ngày và đêm
0,75đ
- Giờ trên Trái Đất và đờng đổi ngày quốc tế
+ Trái đất đợc chia làm 24 múi giờ, mỗi múi rộng 15 độ kinh
tuyến. Các địa phơng nằm trong một múi giờ sẽ có một giờ thống
nhất. Giờ ở múi giờ số 0 đợc lấy làm giờ quốc tế hay giờ GMT
+ Đờng kinh tuyến 180
0
qua giữa múi giờ số 12 làm đờng đổi
ngày quốc tế
0,75đ
- Sự lệch hớng chuyển động của các vật thể
+ Mọi vật thể chuyển động trên bề mặt Trái Đất đều bị lệch hớng
so với hớng ban đầu.
BCB lệch về bên phải, BCN lệch về phía bên trái theo hớng
chuyển động
+ Lực làm lệch hớng chuyển động của các vật thể là lực Côriôlit
0,75đ
b
* Giờ xem trận bóng đá trực tiếp từ nớc Anh của các nớc
Nớc Múi giờ Giờ Ngày/ tháng
Việt Nam +7 22h 8/3/2004
Anh 0 15h 8/3/2004
Nga +3 18h 8/3/2004
1,5 đ
c * Tên hình vẽ : Hiện tợng gió phơn 0,5
* Tính nhiệt độ
- Sờn AB không khí ẩm lên cao 1000m nhiệt độ giảm 6
0
c
Từ A- B là 3000m nhiệt độ giảm (6 X 3000) : 1000 = 18
0
c
Nhiệt độ tại B là 26
0
c - 18
0
c = 8
0
c
- Sờn BC không khí khô cứ xuống 1000m nhiệt độ tăng 10
0
c
Từ B- C là 3000m nhiệt độ tăng (10 X 3000) : 1000 = 30
0
c
Nhiệt độ tại C là 8
0
c + 30
0
c = 38
0
c
1,5đ
1,5đ
- Hồ đầm nối với sông có tác dụng điều hoà chế độ nớc sông. Khi
nớc sông lên cao, chảy vào hồ, khi nớc xuống thì nớc ở hồ chảy ra
làm sông đỡ cạn
b
Nguồn cung cấp nớc chủ yếu cho sông ngòi nớc ta là do ma. Vì n-
ớc ta nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa, lợng ma lớn
trong năm. Tuy nhiên lu lợng nớc sông cũng thay đổi theo mùa:
Mùa lũ - mùa ma, mùa cạn - mùa khô.
1,0
Câu 4
(5,0 đ)
a Vẽ hai biểu đồ hình tròn
Yêu cầu : Chính xác, đẹp, đầy đủ nội dung
2,0đ
b
Nhận xét
* Nớc phát triển có tỉ lệ trẻ em thấp 18%, tỉ lệ ngời già cao 14% -
Cơ cấu dân số già
0,5đ
Thuận lợi: Dân số già, tỉ lệ trẻ em thấp sức ép về giáo dục, chăm
sóc y tế cho trẻ em nhỏ . Có điều kiện để nâng cao chất lợng cuộc
sống
0,5đ
Khó khăn: Nguy cơ thiếu lao động, giảm dân số. Tăng chi phí phúc
lợi xã hội
0,5đ
* Nớc đang phát triển tỉ lệ trẻ em cao 35 %, tỉ lệ ngời già ít 5% -
Cơ cấu dân số trẻ
0,5đ