Trang 1
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
GIA LAI

ĐỀ CHÍNH THỨC
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH LỚP 12 THPT
NĂM HỌC 2007 – 2008

MÔN: VẬT LÍ
Thời gian làm bài: 180 phút (không kể thời gian giao đề)
(Đề này gồm 02 trang) Bài 1 (4 điểm)
Một vật nhỏ khối lượng m, được ném xiên với vận tốc v
o
từ mặt đất,
phương ném hợp với phương ngang một góc
0
30=
α
. Lực hấp dẫn của trái đất
lên vật ném tỷ lệ với bình phương khoảng cách từ khối tâm trái đất đến vật. Biết
M: Khối lượng trái đất; G: Hằng số hấp dẫn; R: Bán kính trái đất; bỏ qua sức
cản không khí.
a) Tính vận tốc nhỏ nhất của v
0
để vật đạt được độ cao là h.
b) Tính vận tốc (độ lớn, phương chiều) của vật khi chạm đất trong điều
kiện ở câu a.
Bài 2 (2 điểm)

2 =
Ω3 ; Ω= 4
1
R
;
R: biến trở
Các dây nối có điện trở không đáng kể.
a) Tính giá trị R để nguồn (E
2
) là nguồn
thu.
b) Nếu hoán vị nguồn (E
1
) và nguồn (E
2
) thì nguồn nào là nguồn thu, lúc
đó giá trị R bằng bao nhiêu.

Bài 5 (3 điểm)
Một điện tử (electron), chuyển động
vào trong từ trường đều có cảm ứng từ
B
G
;
với vận tốc
o
v
G
(
o

B
G

~
y
y
I
O
From: Phan Hồ Nghĩa, Hung Vuong Gifted High School, wWw.HoNghia.Net
Trang 2
Xác định độ lệch của hạt đập trên màn (E) so với khi không có từ trường.
Từ đó xét trường hợp v
o
khá lớn so với R
o
và B.

Bài 6 (4 điểm)
Cho mạch điện xoay chiều (hình vẽ), các
dụng cụ đo là lý tưởng, bỏ qua điện trở các dây
nối, đặt vào hai đầu mạch một hiệu điện thế
xoay chiều với tần số f và giá trị hiệu dụng
không đổi là U thì Amper kế chỉ 0,2A, vôn
kế chỉ 160V; chỉ 56V; chỉ 120V.
Khi thay đổi tần số đến giá trị f
m
=
39,8Hz thì cường độ trên mạch đạt giá trị cực đại. Hãy xác định giá trị hệ số tự
cảm L, điện dung C, và tần số f.

KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH LỚP 12 THPT
NĂM HỌC 2007 – 2008

ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ CHÍNH THỨC

MÔN: VẬT LÍ
(Hướng dẫn chấm này có: 06 trang)
CÂU
(BÀI)
NỘI DUNG ĐIỂM

Bài 1
(4 điểm)


a) Tính vận tốc
mino
v
- Công ngoại lực (lực thế)
A = W
O
– W
h
bằng hiệu thế năng
=
GM GM
mm
R
Rh
⎛⎞
−−−
⎜⎟
+
⎝⎠

=
11
mGM
R
Rh
⎛⎞
−−
⎜⎟
+

từ biểu thức trên ta có:
min
212
.2
()sin ()
o
GMh GMh
v
R
Rh RRh
α
==
++

b) Tính vận tốc
G
v
đ
khi chạm đất
- Từ cách tính trên ta thấy quá trình chuyện động trên phương đứng
là quá trình thuận nghịch, trên phương ngang không có ngoại lực
nên vật chuyển động thẳng đều trên phương ngang. Kết quả là vận
tốc khi xuống đất : v
đ
= v
O
Và phương lệch của
G
v
đ

0,5 0,5

0,5

0,5 0,5
0,5


Bài 3
(4 điểm)

JK IK IJ
AJ
sin sin
R
α
α
α
α
−
⎧
==
⎪
⎪
−
⎪
=
⎨
⎪
⎪
⎪
⎩
l

Thanh cân bằng khi (E
t
)
min
thì h
min
⇒='0


Δ= +
22
128
lR22
+ 128
os =
16
R
c
R
α
+ll

Vì
os 1c
α
≤⇒
sự cân bằng chỉ xảy ra khi
4lR
≤

a) Tính số ảnh của S :
Quá trình tạo ảnh.
-
Dựng ảnh của S qua gương (1): S
1

2k

Vì
S ∈Δ
phân giác 2 gương nên số ảnh lấy từng cặp ở trên đối xứng
nhau qua
Δ
.
Theo giả thiết
00
0
360 360
21,17
17
α
==
0,5

0,5
0,5

0,5 21
2SOS
α
∠
=
43
4SOS
α
∠
=
221
2 (1)
kk
SOS k
α
−
∠
=
From: Phan Hồ Nghĩa, Hung Vuong Gifted High School, wWw.HoNghia.Net
trang 3 0
360 20 1,17
α
α
⇒=+ (2)
Theo cách dựng biểu thức (1) đến chỉ số 2k thì: 2k=20, nên S ảnh
thứ S
19
, S
20

m
n ==lần

a) Tính R để nguồn (2) là nguồn thu
- Giả sử chiều dòng điện như hình vẽ.
- Vì E
1
>E
2
, nên nguồn (1) là nguồn phát.
- Áp dụng định luật Ohm, trên 3 đoạn mạch không phân nhánh:

1
1
11
(1)
AB
EU
I
rR
−
=
+2
2

+0,5 0,25
0,25
0,5
0,5

I
1
I
2
I

From: Phan Hồ Nghĩa, Hung Vuong Gifted High School, wWw.HoNghia.Net
trang 4
12
112 112
111
(4)
AB
EE
U
RrR r rR r
⎛⎞
⇒++=+
⎜⎟
++
⎝⎠

Nếu (E
2
) là nguồn thu thì từ (2), ta có I
2
< 0 ⇒U
AB
> E
2

Từ (4)
12

1
= 2E
2
⇒R > r
1
+R
1
= 5
Ω

b) Nếu hoán vị (E
1
) và (E
2
): Tính R.
- Lúc này (E
1
): nguồn phát
- Vẽ lại mạch điện
- Cách làm tương tự trên

Ta có:
21
1
12
1
Er
Rr
EE
>==Ω


0,25 0,25 0,25

0,5 0,5

ê
o
v
G

A
B
G

~
y
y
I
O
M
O’
R
b
C
y
α
α
From: Phan Hồ Nghĩa, Hung Vuong Gifted High School, wWw.HoNghia.Net
trang 5 2 sin 2 sin 2 os
222
OO
AC R R R c
α
πα α
−
⎛⎞
⇒= = =
⎜⎟
⎝⎠

sin
2
cot
2
sin
2
OO
R
RRg
πα
α
α
−

α
==
, áp dụng công thức lượng giác:
22
2
2
2
2
()( )
1
2
oO
OO
tg
mv eBR
tg
mv eBR
tg
α
α
α
==
−
−
(2)
c) Khi v
0
đủ lớn so với B và R
0,
thì từ (1)

Z
I
== Ω280
C
C
U
Z
I
==Ω
Mặc khác:
222
(1)
LR L
ZRZ=+

2222
2 (2)
LC LC
ZRZZ ZZ=++−
Từ (1) và (2)
222
640
2
LR C
L
C
ZZZ
0,5

0,5
0,5

0,5
From: Phan Hồ Nghĩa, Hung Vuong Gifted High School, wWw.HoNghia.Net
trang 6
+ Với tần số f
m
xảy ra cộng hưởng
22
1

2
L
L
Z
Z
Lf f Hz
L
π
π
=⇒=≈

Chú ý
: Các bài toán có nhiều cách giải so với đáp án, nếu đúng
thì cho điểm tối đa theo hướng dẫn chấm.
0,5 0,5

0,5
0,5

0,5