TRƯỜNGCAO
CAOĐẲNG
ĐẲNGCỘNG
CỘNGĐỒNG
ĐỒNGCÀ
CÀMAU
MAU
TRƯỜNG
KHOA CHUYÊN NGÀNH
--------

BÀI BÁO CÁO
HỌC PHẦN: SINH THÁI THỦY SINH VẬT
ĐỀ TÀI: KHAI THÁC, BẢO VỆ NGUỒN LỢI THỦY SẢN
VÀ TIỀM NĂNG NGHỀ NUÔI TRỒNG THỦY SẢN Ở AN GIANG

------- Giảng viên hướng dẫn

 Nhóm sinh viên thực hiện

ThS. Dương Xuân Đào

1. Lâm Thế Bảo
2. Mạc Quốc Bảo
3. Lê Trường Bé
4. Nguyễn Gia Chủ
5. Lê Toàn Đỉnh
6. Lê Hiếu Nghiêm
(Nhóm 1)

Cà Mau, ngày 30 tháng 9 năm 2015


 PHỤ LỤC 
A – KHÁI QUÁT VỀ TỈNH AN GIANG......................................................Trang 1
B – KHAI THÁC NGUỒN LỢI THỦY SẢN Ở AN GIANG.......................Trang 2
I. Vai trò của nghề khai thác thủy sản ở An Giang.........................................Trang 2
II. Phương tiện, phương thức khai thác thủy sản............................................Trang 4
C – BẢO VỆ NGUỒN LỢI THỦY SẢN Ở AN GIANG..............................Trang 6
I. Thực trạng nguồn lợi thủy sản.....................................................................Trang 6
II. Nguyên nhân sụt giảm nguồn lợi thủy sản.................................................Trang 6
III. Phương hướng và giải pháp bảo vệ nguồn lợi thủy sản............................Trang 7
D – TIỀM NĂNG NGHỀ NUÔI TRỒNG THỦY SẢN Ở AN GIANG........Trang 8
I. Tiềm năng nghề nuôi cá tra, cá basa............................................................Trang 8
II. Tiềm năng nghề nuôi tôm càng xanh.......................................................Trang 10
III. Tiềm năng nghề nuôi cá rô phi................................................................Trang 11
IV. Đánh giá chung về tiềm năng nghề nuôi trồng thủy sản của tỉnh...........Trang 13
 TÀI LIỆU THAM KHẢO.......................................................................Trang 14


A – KHÁI QUÁT VỀ TỈNH AN GIANG

Hình 1.1 : Bản đồ nông nghiệp tỉnh An Giang (sonongnghiep.angiang.gov.vn)
An Giang là một tỉnh Tây Nam của Tổ quốc, nằm trong vùng Đồng bằng
sông Cửu Long (ĐBSCL), nằm giữa hai dòng sông Tiền, sông Hậu và dọc theo hữu
ngạn sông Hậu (thuộc hệ thống sông Mêkông) nên có nguồn nước ngọt phong phú
và có hệ thống kênh rạch chằng chịt, với gần sáu tháng của mùa nước nổi hằng năm
là điều kiện thuận lợi cho nghề khai thác và nuôi trồng thủy sản phát triển mạnh.
Với 75% diện tích là đất phù sa màu mỡ từ hai nhánh sông Tiền và sông
Hậu, diện tích mặt nước ngọt lớn, An Giang có thế mạnh về sản xuất lúa gạo và
thủy sản. Thời gian vừa qua, An Giang không chỉ nổi tiếng về xuất khẩu lương



Trang 2


50% tổng sản lượng khai thác thủy sản nội địa và được xem là một trong những
ngư trường khai thác quan trọng nhất vùng ĐBSCL.

Hình 2.1 : Nghề đánh bắt thủy sản ở An Giang (sites.google.com)
An Giang nằm ở hạ lưu sông Mê Kông, là tỉnh đầu nguồn của vùng ĐBSCL
có hệ thống sông ngòi kênh mương chằng chịt. Vào mùa lũ, toàn tỉnh có khoảng
70-80% diện tích bị ngập nước là điều kiện thuận lợi cho các loại thủy sản sinh
sống và phát triển.
Ngư dân chủ yếu đánh bắt vào mùa lũ (từ tháng 7 – tháng 11 âm lịch) là phổ
biến vì mùa này có lũ không đi làm ruộng hay đị làm thuê được, mùa này cá nhiều,
đánh bắt sẽ có thu nhập không cần đi làm thuê nơi xa. Một số ngư dân đánh bắt
suốt năm vì đây là nguồn thu nhập chính của họ do họ không có đất canh tác….
Ngày nay, người dân có khuynh hướng phải đầu tư nhiều hơn vào thời gian
đánh bắt để đáp ứng nhu cầu thực phẩm cho gia đình. Nói cách khác thời gian đánh
bắt của ngư dân ngày càng lâu hơn, do đó nguồn lợi thủy sản ngày càng cạn kiệt.

Trang 3


Khi đến mùa lũ, cá từ các sông, kênh, rạch di cư lên đồng sinh sống và sinh
sản nên đánh bắt phổ biến nhất mùa này là ở trên ruộng. Vào mùa lũ, ruộng ngập
nước, diện tích bao la, nguồn cá dồi dào tạo điều kiện thuận lợi cho đánh bắt thủy
sản.
II. Phương tiện, phương thức khai thác thủy sản
Các ngư cụ khai thác thủy sản ở An Giang : câu giăng, nôm, lợp, câu thả, lờ,
cào, lưới giăng, câu cắm, chài, chất chà, dớn, lưới 3 lớp, xiệt, lưới kéo, lưới

năm trở lại đây giảm trên 3.000 tấn/năm. Tỉnh An Giang đang phối hợp với tỉnh
Đồng Tháp và chỉ đạo các địa phương trong tỉnh tăng cường biện pháp để bảo vệ
nguồn lợi thủy sản tự nhiên bền vững, đảm bảo khai thác từ 40.000 tấn - 60.000
tấn/năm.
II. Nguyên nhân sụt giảm nguồn lợi thủy sản
Nguyên nhân nguồn lợi thủy sản tự nhiên ở An Giang ngày càng cạn kiệt là
do người dân sử dụng các loại dụng cụ khai thác tận diệt như: xung điện, đặt dớn,
cào điện, ủi điện, sử dụng lưới 3 lớp đánh bắt cá lúc còn nhỏ kể cả xiệt điện rất
nguy hiểm.
Một nguyên nhân khác là do tỉnh mở rộng diện tích thu đông hàng năm từ
10.000 ha đến 20.000 ha, chiếm gần 50% diện tích canh tác/vụ, làm thu hẹp vùng
đồng ruộng ngập nước để cá, tôm di trú, sinh sản.
Ngoài ra còn có tình trạng thuốc bảo vệ thực vật và nước thải trong sản xuất,
sinh hoạt đổ ra sông, rạch gây ô nhiễm nguồn nước, môi trường sống của các loài
thủy sản. Điều đáng quan tâm là ý thức của người dân còn kém, vẫn phổ biến tình
trạng khai thác cá bé làm thức ăn phục vụ cho nhu cầu nuôi trồng thủy sản ở tỉnh.
Dân số ngày một đông nên nhu cầu về lương thực thực phẩm ngày một lớn,
từ đó cường độ đánh bắt cao hơn, việc khai thác quá mức dưới nhiều hình thức
trong thời gian dài đã làm số lượng thành phần loài giảm giảm nghiêm trọng và có
nguy cơ khan hiếm. Quả thật, một số loài cá như cá chày, cá hô, cá trà sóc, cá tra
Trang 6


dầu, cá rô biển hiện nay rất hiếm và thế hệ trẻ có thể cũng chưa từng biết đến các
loài cá trên.
Qua đó, cho thấy việc bảo vệ và duy trì nguồn lợi thủy sản mà rất nhiều
người phụ thuộc vào nguồn lợi này như là nguồn thu nhập chính, là nguồn thức ăn
hàng ngày của người dân có ý nghĩa đặc biệt quan trọng và mang tính cấp bách.
III. Phương hướng và giải pháp bảo vệ nguồn lợi thủy sản
 Phương hướng bảo vệ

áp phích, cổ động và giáo dục trong các bậc học phổ thông.
Tăng cường bồi dưỡng, tập huấn kiến thức cho cán bộ công an, lãnh đạo
UBND cấp xã, thôn trưởng các địa bàn ven hồ, đầu nguồn sông suối, kiểm tra giám
sát thường xuyên và xử phạt nghiêm minh các vụ việc vi phạm pháp luật về bảo vệ
nguồn thủy sản.
Xây dựng dự án bảo tồn thủy sản, các bãi đẻ, bãi giống; tái tạo nguồn lợi tùy
theo đặc điểm, hình hình cụ thể ở các địa phương, địa bàn trọng điểm...
 Với những biện pháp và kế hoạch hành động nêu trên, nếu được cộng
đồng tích cực ủng hộ và tham gia chắc chắn trong thời gian tới công tác bảo vệ về
phát triển nguồn lợi thủy sản sẽ đạt được những kết quả khả quan.
D – TIỀM NĂNG NGHỀ NUÔI TRỒNG THỦY SẢN Ở AN GIANG
I. Tiềm năng nghề nuôi cá tra, cá basa
Dòng sông Mêkông là một trong những con sông lớn khu vực Đông Nam Á
chảy qua tỉnh An Giang mang theo nhiều loài cá nước ngọt có giá trị, trong đó có
cá basa và cá tra là 2 chủng loại cá đặc biệt chỉ có ở đồng bằng sông Cửu Long.
Cùng với những tiềm năng về điều kiện tự nhiên (địa hình, khí hậu, thủy văn,…),
An Giang có những lợi thế hơn so với các tỉnh khác trong khu vực về việc nuôi, chế
biến và xuất khẩu cá tra, cá basa. Vì vậy nuôi cá tra, cá basa được coi là thế mạnh
chủ yếu của An Giang, tạo nên những sản phẩm đặc trưng của tỉnh, chúng có giá trị
kinh tế cao hương vị đặc biệt đang được tiêu thụ mạnh trên thị trường thế giới.

Trang 8


Hình 3.1 : Mô hình nuôi cá tra, cá basa (daihungfeedmill.com)
Cá tra, cá basa An Giang được nhiều thị trường ưa chuộng vì màu sắc cơ thịt
trắng, săn chắc, thịt cá thơm ngon hơn so với các loài cá da trơn khác. Trong cá
basa chứa đầy đủ các thành phần acid béo không no, DHA và không có cholesterol.
Do vậy ăn cá basa có thể phòng mắc các chứng bệnh có liên quan đến hệ tuần hoàn.
Chính vì lẽ đó cá basa được nuôi nhiều ở An Giang.

cân đối và rất sạch sẽ,…

Trang 10


Hình 3.2 : An Giang sản xuất thành công giống tôm càng xanh toàn đực
(www.vietnamtoday.net)
Hiện nay, các giai đoạn thử nghiệm đã hoàn thành, vấn đề còn lại là định
hướng cho các đối tượng này phát triển một cách bền vững, phát triển ổn định về số
lượng theo qui hoạch nhưng ngày càng nâng cao về chất lượng sản phẩm, nâng cao
về các tiến bộ kỹ thuật áp dụng vào đối tượng nuôi. Đến thời điểm hiện tại, có thể
nói mô hình sản xuất giống tôm càng xanh toàn đực đã ổn định, thị trường rất thuận
lợi và có nhiều tiềm năng, người dân đã dần dần hồi phục lại nghề nuôi của mình.
III. Tiềm năng nghề nuôi cá rô phi
Đa dạng hóa đối tượng nuôi nhằm tăng thêm giá trị kinh tế cho nông hộ
và ngành Thủy sản là một hướng đi đúng, nhưng xét trên phương diện nuôi để
xuất khẩu, trong thời gian dài, An Giang chỉ “độc nhất” có con cá tra, trong
khi các loại thủy sản khác có tiềm năng rất lớn. Từ thực tế này, một số doanh
nghiệp trong tỉnh đã bắt tay nuôi thử nghiệm cá rô phi và đã thành công, mở
ra một hướng đi mới cho xuất khẩu thủy sản của tỉnh.

Trang 11


Hình 3.3 : Vùng nuôi cá rô phi của Nam Việt (www.baoangiang.com.vn)
Với giá xuất từ 4 - 5,3 USD/kg (tùy thuộc vào thị trường, cảng đến, phương
thức thanh toán, số lượng và thời gian giao hàng…), cá rô phi đã trở thành một đối
tượng nuôi xuất khẩu đầy triển vọng. 10 năm qua, ở một số quốc gia thuộc khu vực
Châu Á, nếu Việt Nam đứng đầu trong xuất khẩu cá tra (kim ngạch đạt 1,6 tỷ
USD/năm) thì Trung Quốc đứng đầu trong xuất khẩu cá rô phi (kim ngạch đạt 1,3

Vị trí của tỉnh nằm khá xa các trung tâm kinh tế lớn của vùng và cả nước, ít
thuận lợi để thu hút vốn đầu tư, nhất là lĩnh vực sản xuất nông nghiệp và ngành
nghề nông thôn.
Là tỉnh thuần nông, ít có lợi thế về phát triển công nghiệp, nên khả năng tích
lũy từ nội bộ nền kinh tế để tái đầu tư mở rộng sản xuất bị hạn chế, khó có thể tạo
được những bước chuyển dịch có tính đột biến, nhất là khu vực nông nghiệp và
nông thôn.
Dân số lao động đông, trình độ dân trí và nguồn lực của nông hộ còn hạn
chế, áp lực về công ăn việc làm và gia tăng thu nhập của người dân ngày càng tăng,
Trang 13


nhất là khu vực nông thôn, là những thách thức không nhỏ trong quá trình chuyển
dịch sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản của tỉnh trong thời gian tới.
Vấn đề tiếp cận thị trường còn yếu, thiếu tính cạnh tranh bằng luật thương
mại quốc tế.
Vấn đề môi trường, giá cả mùa vụ,… cũng là những vấn đề đáng quan tâm,
gây ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động sản xuất, chế biến và xuất khẩu thủy sản.
 TÀI LIỆU THAM KHẢO
 Trang web:
1. Cổng thông tin điện tử tỉnh An Giang : sokhcn.angiang.gov.vn
2. Tuổi trẻ TV : tv.tuoitre.vn
3. Báo An Giang : www.baoangiang.com.vn
4. Báo Mới : www.baomoi.com
5. Hiệp hội thủy sản tỉnh An Giang : afa.vn
6. Thư viện chia sẻ luận văn : luanvan.co
7. Tạp chí khoa học trường Đại học Cần Thơ: sj.ctu.edu.vn
----Hết----

Trang 14