Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
Bài thuyết trình nhóm 8.1,2:
CHỦ ĐỀ:
Tổ chức công tác kiểm toán
Chuẩn bị kiểm toán
2
Kiểm toán
căn bản
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
Hà Nội, năm 2012
Các thành viên trong nhóm
3
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
Contents
4
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
Mục tiêu và trình tự tổ chức công tác kiểm
toán
I. Khái niệm chung về tổ chức
Khái niệm: Tổ chức nói chung là mối liên hệ giữa các yếu tố trong một hệ
thống theo một trật tự nhất định
- Mục tiêu của tổ chức: tạo ra mối liên hệ giữa các yếu tố trong một hệ thống
theo một trật tự xác định
- Mức độ của mối liên hệ: xác định qua biên độ giao động từ 0 → 1
+ Ở mức độ 0: các yếu tố trong hệ thống không tồn tại bất kỳ mối liên hệ nào
 Hệ thống rơi vào tình trạng tan rã hay vô tổ chức
+ Ở mức độ 1: ngược lại, các yếu tố quan hệ chặt chẽ, khoa học
 Hệ thống hoạt động ở mức tối ưu
II. Tổ chức công tác kiểm toán

6
Xí nghiệp công
Đơn vị sự nghiệp
Doanh nghiệp nhà nước
DN Liên doanh, cổ phần
Doanh nghiệp tư nhân
Các cá nhân
BỘ MÁY KIỂM TOÁN
T
u
â
n
t
h
ủ
Nội bộ
Ngoạikiểm
Độc lập
Nhà nước
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
7
ChứngTừ
Cân đối
Phân tích
Ngoàichứngtừ
Thực nghiệm
Kiểm kê
Điều tra
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
- Phân tích các mối liên hệ trong kiểm toán:

• Tùy theo mục đích của khách thể kiểm toán và kiểm toán viên tiến hành
các loại hình kiểm toán khác nhau, hướng đến các đối tượng cụ thể, mục
tiêu cụ thể tùy theo loại hình kiểm toán.
• Mặt khác, để thực hiện được các chức năng của mình, đòi hỏi các kiểm toán
viên phải vận dụng các phương pháp kiểm toán khác nhau trong từng
trường hợp cụ thể. Ví dụ như với các loại bằng chứng kiểm toán nằm trên
chứng từ thì kiểm toán viên có thể sử dụng phương pháp cân đối và phân
tích,…
• Tùy thuộc vào đơn vị kiểm toán khác nhau mà có các loại hình kiểm toán
khác nhau, đơn vị đó có thể thuê một công ty kiểm toán bên ngoài tiến hành
kiểm toán trong đơn vị của mình (ngoại kiểm) hay họ có thể sử dụng ngay
nguồn lực của mình để tiến hành kiểm toán (nội kiểm).
• Tùy thuộc vào việc lựa chọn loại hình kiểm toán là nội kiểm hay ngoại kiểm
mà chủ thể kiểm toán có thể cung cấp cho các đơn vị kiểm toán những dịch
vụ khác nhau:
- Nếu tiến hành nội kiểm thì nhằm phục vụ nhu cầu quản lý nội bộ đơn vị, chủ
thể kiểm toán có thể cung cấp các dịch vụ kế toán hay thuế, tư vấn quản lý
doanh nghiệp.
- Nếu là ngoại kiểm thì chủ thể kiểm toán có thể cung cấp dịch vụ tư vấn tài
chính hay tư vấn quản lý…
4. Các yếu tố quyết định đến trình tự kiểm toán
+ Tính quy luật chung: Tùy theo đối tượng cụ thể như là các nghiệp vụ cụ thể
hay các bảng khai tài chính mà trình tự kiểm toán khác nhau.
Nếu đối tượng là các nghiệp vụ, kiểm toán đi từ cụ thể đến tổng quát nên
phương thức kết hợp các phương pháp kiểm toán thường bắt đầu từ đối chiếu đến
điều tra… kiểm tra cân đối tổng hợp. Nếu các nghiệp vụ đã được phản ánh trong
chứng từ và tài liệu kế toán thì trình tự kiểm toán theo trình tự kế toán.
Nếu đối tượng là các bảng khai tài chính, kiểm toán thường bắt đầu bằng kiểm
toán cân đối tổng quát, qua đối chiếu các khoản mục có liên quan đến điều tra hoặc
9

kiểm soát viên nhà nước đặt tại đơn vị nói chung phải thực hiện đồng thời với trình
tự kế toán.
5. Quy trình tổ chức công tác kiểm toán
Tuy trình tự của bản thân công tác kiểm toán khác nhau song trong mọi trường
hợp, tổ chức kiểm toán đều phải được thực hiện theo một quy trình chung với 3
bước cơ bản:
Bước 1: Chuẩn bị kiểm toán bao gồm tất cả các công việc khác nhau nhằm tạo
được cơ sở pháp lý, kế hoạch kiểm toán cụ thể và các điều kiện vật chất cho công
tác kiểm toán.
Bước 2: Thực hành kiểm toán bao gồm tất cả các công việc thực hiện chức
năng xác minh của kiểm toán để khẳng định được thực chất của đối tượng và
khách thể kiểm toán cụ thể.
Bước 3: Kết thúc kiểm toán bao gồm các công việc đưa ra kết luận kiểm toán,
lập báo cáo kiểm toán và giải quyết các công việc phát sinh sau khi lập báo cáo
kiểm toán.
Để thực hiện quy trình kiểm toán với 3 bước cơ bản nêu trên, khái niệm “ Cuộc
kiểm toán” phải bao hàm đầy đủ các yếu tố sau:
Đối tượng kiểm toán
Mục tiêu và phạm vi kiểm toán
Chủ thể kiểm toán
Khách thể kiểm toán
Phương pháp áp dụng trong kiểm toán và cơ sở pháp lý thực hiện kiểm toán
Thời hạn kiểm toán
11
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
Trong điều kiện Việt Nam hiện nay, hoạt động kiểm toán nói chung là những
hoạt động còn tương đối mới mẻ. Trong khi đó hành lang pháp lý cho hoạt động
kiểm toán chưa đầy đủ, nội dung, quy trình cũng như phương pháp được vận dụng
trong các cuộc kiểm toán của Việt Nam mới ở giai đoạn đầu. Do vậy, kế hoạch
kiểm toán cần được coi trọng để đảm bảo chất lượng và hiệu quả của cuộc kiểm

vật chất cơ bản
Chỉ định người phụ trách công việc kiểm toán và chuẩn bị các điều kiện
vật chất cơ bản
Xác định mục tiêu phạm vi kiểm toán
Xác định mục tiêu phạm vi kiểm toán
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
chương trình đã lập với các chi phí ở mức hợp lý, tăng cường sức cạnh
tranh cho công ty kiểm toán và giữ uy tín với khách hàng.
• Chuẩn bị với kế hoạch kiểm toán thích hợp là căn cứ để Công ty kiểm toán
tránh xảy ra những bất đồng đối với khách hàng. Trên cơ sở kế hoạch kiểm
toán đã lập, kiểm toán viên thống nhất với các khách hàng về nội dung công
việc sẽ thực hiện, thời gian tiến hành kiểm toán cũng như là trách nhiệm của
mỗi bên… Điều này tránh xảy ra những hiểm lầm đáng tiếc giữa hai bên.
Việc tránh xảy ra những bất đồng với khách hàng có tầm quan trọng với
việc duy trì quan hệ tốt với khách hàng và tạo điều kiện thực hiện cuộc
kiểm toán có chất lượng.
Thí dụ, giả sử kiểm toán viên thông báo cho khách hàng là cuộc kiểm toán
hoàn tất trước ngày 31/8 những sẽ không hoàn thành trước tháng 9 do sự bố trí
không đầy đủ nhân viên. Khách hàng có khả năng bị vỡ kế hoạch vì công ty kiểm
toán và thậm chí có thể kiện công ty kiểm toán vì vi phạm hợp đồng.
III. Các công việc chủ yếu
Các công việc chủ yếu cần thực hiện khi chuẩn bị kiểm toán là:

13
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
1. Xác định mục tiêu phạm vi kiểm toán
a. Mục tiêu kiểm toán:
Là đích cần đạt tới đồng thời là thước đo kết quả kiểm toán cho mỗi cuộc kiểm
toán cụ thể. Với tư cách là đích đến cũng như thước đo kết quả, mục tiêu kiểm toán
phải được xác định cụ thể và chính xác. Đây là yêu cầu đầu tiên đối với công việc

không?
Mục tiêu của kiểm toán báo cáo tài chính còn giúp cho đơn vị được kiểm toán
thấy rõ những tồn tại, sai sót để khắc phục nhằm nâng cao chất lượng thông tin tài
chính của đơn vị.”
Trong khi đó, quan hệ giữa chủ thể và khách thể của kiểm toán thì lại phụ
thuộc trước hết vào bộ máy kiểm toán (chủ thể kiểm toán): kiểm toán Nhà nước,
kiểm toán độc lập hay kiểm toán nội bộ.
Ngược lại, với các khách thể kiểm toán khác nhau (khách thể trực tiếp hay gián
tiếp, bắt buộc hay tự nguyện, cũ hay mới….) cũng dẫn đến các mối quan hệ giữa
chủ thể và khách thể kiểm toán riêng biệt. Tùy thuộc vào mối quan hệ này mà đặt
ra những yêu cầu quản lý riêng, từ đó ta có được mục tiêu của cuộc kiểm toán.
Ex: Khi chủ thể kiểm toán là kiểm toán Nhà nước với các khách thể kiểm toán
là các đơn vị sự nghiêp thì mục tiêu cuộc kiểm toán nghiêng về tính hiệu năng hơn
cả:
- Xác nhận về tính đúng đắn, trung thực của các báo cáo quyết toán, báo cáo tài
chính trong kiểm toán báo cáo tài chính.
- Kiểm tra, đánh giá và xác nhận việc tuân thủ pháp luật, nội quy, quy chế mà
đơn vị được kiểm toán phải thực hiện.
- Đánh giá tính kinh tế, hiệu lực và hiệu quả trong quản lý và sử dụng ngân
sách, tiền và tài sản nhà nước.
- Thông qua hoạt động kiểm toán để chỉ ra và kiến nghị với đơn vị được kiểm
toán về các sai phạm và biện pháp khắc phục; chấn chỉnh công tác quản lý tài
15
Nhóm 8.1 Lớp Kiểm toán căn bản
chính - kế toán, công tác quản lý hoạt động của đơn vị; kiến nghị với cấp có thẩm
quyền xử lý các vi phạm chế độ kế toán, tài chính của Nhà nước; đề xuất với Chính
phủ và cơ quan liên quan những kiến nghị sửa đổi, cải tiến cơ chế quản lý tài chính
- kế toán nhằm bảo đảm các nguồn lực tài chính công được sử dụng tiết kiệm và có
hiệu quả cao nhất.
Tóm lại nói một cách khác thì để xác định mục tiêu kiểm toán thì trước hết

phải tương xứng với vị trí, yêu cầu, nội dung và tinh thần của cuộc kiểm toán cũng
như phù hợp với tính chất hoạt động của dơn vị được kiểm toán. Việc chỉ định
người phụ trách cũng có ý nghĩa quan trọng, ảnh hưởng không nhỏ đến sự thành
công của cuộc kiểm toán. Chính vì vậy, đã được ghi trong nhóm chuẩn mực chung-
chuẩn mực đầu tiên trong 10 chuẩn mực kiểm toán được chấp nhận phổ biến
GAAS. Cụ thể:
1. Việc kiểm toán phải do một người hay một nhóm người được đào tạo nghiệp
vụ tương xứng và thành thạo chuyên môn như một kiểm toán viên thực thụ
2. Trong tất cả các vấn đề liên quan tới cuộc kiểm toán, kiểm toán viên phải
giữ một thái độ độc lập
3. Kiểm toán viên phải duy trì sự thận trọng nghề nghiệp đúng mực trong suốt
cuộc kiểm toán.
Các điều kiện vật chất cơ bản: Để thực hiện thành công một cuộc kiểm toán,
trưởng đoàn kiểm toán phải chuẩn bị tương đối đầy đủ điều kiện vật chất cho các
tổ, các kiểm toán viên như đối với từng tổ kiểm toán phải có:
• Các tài liệu gồm: quyết định thành lập đoàn kiểm toán, quy chế làm
việc của đoàn
• Sổ nhật ký kiểm toán
• Các đồ dùng văn phòng phẩm
• Giấy giới thiệu hoặc chứng nhận
• Phương tiện tính toán và kiểm tra thích ứng với đặc điểm tổ chức kế
toán, phương tiện kiểm kê thích ứng với từng loại vật tư đá quý….
17