CH

NGă1. LụăLU NăCHUNGăV TẨIăS NăVẨăHI UăQU ăS ăD NGă
TẨIăS NăTRONG DOANHăNGHI P

1.1. TƠiăs nă c aădoanhă nghi p
1.1.1. Khái ni m v tài s n c a doanh nghi p
Khái ni m tài s n l n đ u tiên đ
Theo đó,

c quy đ nh trong B lu t dân s n m 1995.

i u 172 B lu t dân s n m 1995 quy đ nh: “Tài s n bao g m v t có th c,

ti n, gi y t tr giá đ

c b ng ti n và các quy n tài s n”. Tuy nhiên, theo s phát tri n

c a xã h i thì đ ng th i khái ni m v tài s n c ng ph i thay đ i theo. i u 163 B lu t
dân s 2005 (B lu t dân s hi n hành) quy đ nh: “Tài s n bao g m v t ti n, gi y t
có giá và các quy n tài s n”. Theo B lu t dân s 2005, nh ng đ i t
tài s n đã không ch nh ng “v t có th c” mà k c nh ng v t đ
t

ng lai c ng đ

ng đ

c coi là

c hình thành trong

s n xu t kinh ếoanh khác nhau.
đ m b o công tác qu n lý và h ch toán tài s n
di n ra nhanh chóng và chính xác, các doanh nghi p đ u ph i ti n hành phân lo i tài
s n. C n c vào t ng đ c đi m c a tài s n, ta có th ti n hành phân lo i tài s n theo
r t nhi u cách khác nhau. C th :
Phân lo i tài s n theo th i gian: D a vào hình th c phân lo i theo th i gian ta
có th chia tài s n thành 2 lo i là tài s n ng n h n và tài s n dài h n.
ph

ng pháp phân lo i đ

c s

ây c ng là

d ng trong b ng cân đ i k toán c a các doanh

nghi p.
Tài s n ng n h n
nh ngh a: Tài s n ng n h n c a doanh nghi p là nh ng tài s n thu c quy n s
h u và qu n lý c a doanh nghi p, có th i gian s d ng, luân chuy n, thu h i v n trong
1


m t n m ho c m t chu k kinh doanh.
c đi m c a tài s n ng n h n:
Quay vòng nhanh: C ng có th nói là bi n đ i nhanh. Tài s n ng n h n có th
đ c s d ng ho c bán đi trong th i gian ng n, th ng thì có th quay vòng m t l n
trong m t chu k s n xu t kinh doanh, xu t phát t hình thái ti n t và quay tr l i v i
hình thái ti n t .

v lo i tài s n dành cho ng

i cho vay c a doanh nghi p. Bao g m nh ng kho n nh

ch ng t kho n c n thu, công n c n ph i thu và các kho n c n ph i thu khác, các
kho n ti n hàng thanh toán tr c, chi phí ch phân b .

2

Thang Long University Library


Ch ng t c n thu: là ch nh ng h i phi u th ng m i ch a đ n h n thanh
toán mà doanh nghi p có đ c khi bán ho c tiêu th s n ph m ho c cung c p d ch v
lao đ ng. Có hai lo i ch ng t
nhiên, ch ng t c n thu th
Kho n n

là ch ng t ngân hàng và ch ng t th

ng là ch ng t th

ng m i. Tuy

ng m i.

c n ph i thu là ch nh ng kho n mà doanh nghi p c n thu v

nh ng ch a thu v trong quá trình tiêu th s n ph m và cung c p d ch v th


ng; đang

trong quá trình s n xu t, kinh doanh d dang; nguyên li u; v t li u; công c , d ng c
(g i chung là v t t ) đ s d ng trong quá trình s n xu t, kinh doanh ho c cung c p
d ch v .
Tài s n dài h n
nh ngh a: Tài s n dài h n c a doanh nghi p là nh ng tài s n thu c quy n s
h u và qu n lý c a doanh nghi p, có th i gian s d ng, luân chuy n, thu h i v n qua
nhi u n m ho c nhi u chu k kinh doanh.
c đi m c a tài s n dài h n:
u tiên, giá tr đ n v c a tài s n dài h n l n, t ng đ ng v i m c đ u t l n.
M t tài s n dài h n ít là vài ch c tri u, nhi u th m chí là hàng t đ ng.
Th hai, th i gian thu h i đ u t c a tài s n dài h n lâu dài. Chi phí đ u t tài s n
dài h n th ng không th tính vào kho n chi phí n m đó mà là đ c phân b làm
nhi u l n tr ng niên h n s d ng có hi u qu c a nó. Niên h n s d ng c a tài s n dài
h n ng n là vài n m, lâu có th vài ch c n m. Do đó, th i gian thu h i v n đ u t c a
tài s n dài h n là vô cùng lâu dài.
Th ba, khi đ u t tài s n dài h n là nh h ng lâu dài đ n l i ích kinh t c a
doanh nghi p. Cùng v i s phát tri n s n xu t l n và xã h i hoá, trong tài s n dài h n
3


xu t hi n nh ng thi t b , dây chuy n chuyên d ng. Nh ng thi t b , dây chuy n chuyên
d ng này đ c ch t o và thi t k đ chuyên s n xu t m t lo i s n ph m nào đó. N u
nh quy t sách kinh doanh c a doanh nghi p có sai l m đ ng th i l i mua vào s
l

ng l n theo quy t sách đó, s làm cho doanh nghi p đó t n th t th m h i. Ng

c

ra, tài s n c đ nh ph i có th i gian s d ng t 1 n m tr lên, gi tr t 30.000.000
đ ng tr lên và nguyên giá ph i đ c xác đ nh m t cách tin c y.
Tài s n c đ nh h u hình là nh ng tài s n có hình thái v t ch t do doanh
nghi p n m gi đ s d ng cho ho t đ ng s n xu t, kinh doanh phù h p v i tiêu chu n
ghi nh n tài s n c đ nh h u hình.
Tài s n c đ nh thuê tài chính: Là thuê tài s n mà bên cho thuê có s
chuy n giao ph n l n r i ro và l i ích g n li n v i quy n s h u tài s n cho bên thuê.
Quy n s h u tài s n có th chuy n giao vào cu i th i h n thuê.
Tài s n c đ nh vô hình: là tài s n không có hình thái v t ch t, nh ng xác
đ nh đ c giá tr và do doanh nghi p n m gi , s d ng trong s n xu t kinh doanh,
cung c p d ch v ho c cho các đ i t ng khác thuê, phù h p v i tiêu chu n ghi nh n
tài s n c đ nh vô hình.
u t dài h n:
u t vào công ty con: là các kho n đ u t v n d

i hình th c góp v n

b ng ti n, tài s n khác vào công ty con ho t đ ng theo lo i hình công ty Nhà n c,
công ty trách nhi n h u h n, công ty c ph n Nhà n c và các lo i hình doanh nghi p
khác.

4

Thang Long University Library


s

V n góp liên doanh: bao g m t t c các lo i tài s n, v t t , ti n v n thu c
h u c a doanh nghi p k c ti n vay dài h n dùng vào góp v n v i nhi u bên đ


c mua s m, xây d ng b ng ngu n v n ngân sách,
sung, ngu n v n liên doanh, các qu c a doanh

c bi u t ng… ó đ u là nh ng tài s n thu c quy n s

h u c a doanh nghi p.
Tài s n thuê ngoài: là tài s n đi thuê đ s d ng trong kho ng th i gian nh t
đ nh theo h p đ ng thuê tài s n.
Phân lo i tài s n theo hình thái bi u hi n: theo nh cách phân lo i này thì tài
s n pháp lý bao g m t t c các quy n l i, l i nhu n có liên quan đ n quy n s h u,
bao g m quy n s h u cá nhân, ngh a là ch s h u có quy n h

ng l i ích nh t đ nh

khi làm ch tài s n đó. C n c vào vi c có hay kông có tính ch t v t lý thì tài s n đ
chia thành tài s n h u hình và tài s n vô hình.
Tài s n h u hình: là tài s n thu c s h u c a doanh nghi p, t n t i

c

hình thái

v t ch t c th , có th d dàng đ nh giá tài s n thông qua nguyên giá và giá tr hao
mòn. Ví d : nhà x

ng, máy móc, thi t b , nguyên nhiên v t li u,… tr c ti p hay gián

ti p đ u th hi n qua s n ph m đ




Tài s n dài h n là m t b ph n c a t li u s n xu t, đ

c coi là c s v t ch t k

thu t có vai trò quan tr ng trong ho t đ ng s n xu t, kinh doanh, là đi u ki n đ t ng
n ng su t lao đ ng và phát tri n doanh nghi p. Giá tr tài s n dài h n th hi n qua máy
móc, thi t b , quy trình công ngh là y u t đ xác đ nh quy mô, n ng l c s n xu t
kinh doanh c a m t doanh nghi p.
Trong khi đó, tài s n ng n h n l i tham gia thêm vào quá trình d tr

và l u

thông. Quá trình v n đ ng c a tài s n ng n h n b t đ u t vi c dùng ti n m t mua s m
hàng hóa, nguyên v t li u đ ti n hành s n xu t. Ti p theo, thành ph m bán ra s giúp
thu v l

ng v n ban đ u và giá tr t ng thêm. Qua m i chu k nh v y, t ng giá tr tài

s n c a doanh nghi p s t ng thêm, tr c ti p kéo theo giá tr c a doanh nghi p c ng
t ng.
Tùy vào lo i hình c a doanh nghi p là doanh nghi p s n xu t hay doanh nghi p
th ng m i, d ch v mà quy t đ nh tài s n ng n h n hay tài s n dài h n đóng vai trò
ch ch t. Tuy nhiên, dù là b t k lo i hình kinh doanh nào đi n a thì vai trò c a tài s n
nói chung c ng là vô cùng quan tr ng đ i v i s

t n t i và phát tri n c a m t

doanh nghi p.

doanh thu, l i nhu n l n nh t. Qua đó, giá tr tài s n c a doanh nghi p s t ng lên v i
m c t i đa có th trong m t n m ho c m t chu k kinh doanh, và ti p t c tham gia vào
chu k kinh doanh ti p theo. T ng b

c nh v y s d n d n nâng cao quy mô, giá tr

c a doanh nghi p.

6

Thang Long University Library


1.2.2. Tính c p thi t c a vi c nâng cao hi u qu s d ng tài s n
Quá trình ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p là quá trình hình thành và s
d ng v n kinh doanh.
đánh giá trình đ qu n lý, đi u hành s n xu t kinh doanh c a
m t doanh nghi p, ng

i ta s

d ng th

c đo là hi u qu s n xu t kinh doanh c a

doanh nghi p đó. Trong đó, vi c nâng cao hi u qu s d ng tài s n là yêu c u mang
tính b t bu c và th

ng xuyên đ i v i doanh nghi p.


c a khách hàng. Có th nói, t c đ

c nhu c u liên t c

luân chuy n, hi u qu s d ng tài s n ng n h n

cùng v i quy mô, hi u qu s d ng tài s n dài h n đ u mang vai trò quan tr ng trong
doanh nghi p. T ng h p hai y u t trên ta nh n ra nâng cao hi u qu s d ng tài s n là
m t yêu c u t t y u.
Xu t phát t Ủăngh aăc a vi c nâng cao hi u qu s d ng tài s n:
Nâng cao hi u qu s d ng tài s n ng n h n t c là t ng t c đ luân chuy n tài
s n ng n h n, rút ng n th i gian tài s n ng n h n trong d tr , s n xu t và l u thông.
Qua đó, đi u này s góp ph n gi m b t s l

ng tài s n ng n h n b chi m d ng, ti t

ki m tài ng n h n đang trong lu n chuy n.
i v i tài s n dài h n, vi c nâng cao hi u qu s d ng tr c ti p nâng cao n ng
su t, ch t l

ng s n ph m. T đó, doanh nghi p nâng cao đ

c v th , n ng l c c nh

tranh c a mình đ i v i các doanh nghi p cùng ngành.
Hai ý trên đã nêu rõ vi c nâng cao hi u qu s d ng tài s n có nh h
7

ng tích


ph i nâng cao n ng l c qu n lý tài chính trong đó chú tr ng nâng cao hi u qu s d ng
tài s n là n i dung quan tr ng không ch đ m b o l i ích riêng doanh nghi p mà còn
có ý ngh a chung đ i v i n n kinh t qu c dân.
1.3. Cácăch ătiêuăph nă ánhă hi uăqu ă s ăd ngă tƠiăs n
1.3.1. Các ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng t ng tài s n
Vòng quay t ng tài s n: T s này đo l

ng hi u qu s d ng tài s n nói chung

mà không phân bi t đó là tài s n l u đ ng hay tài s n c đ nh.
Doanh thu
Vòng quay t ng TS

=
Bình quân t ng TS

T s này đ

c xác đ nh b ng cách l y doanh thu chia cho bình quân giá tr t ng

tài s n. Bình quân giá tr t ng tài s n b ng t ng giá tr tài s n đ u k và cu i k chia
đôi. T s vòng quay t ng tài s n ph n ánh hi u qu s d ng t ng tài s n nói chung.
V ý ngh a, t s

này cho bi t m i đ ng tài s n c a doanh nghi p t o ra đ

nhiêu đ ng doanh thu. T s
doanh nghi p càng t t và ng

này càng cao ch ng t


ng trên góc đ ch doanh nghi p,

ng s d ng l i nhu n sau thu , trong khi đ ng trên góc đ ch n th
8

Thang Long University Library

c thu )
t s

ng s d ng


l i nhu n tr

c thu h n. C ng t

ng t v i t s vòng quay t ng tài s n, t s càng

cao th hi n kh n ng sinh l i c a doanh nghi p càng t t và ng

c l i.

Su t hao phí t ng tài s n so v i doanh thu:
Bình quân t ng TS
Su t hao phí t ng TS so v i doanh thu

=
Doanh thu

ng

ti n t ngu n v n đ u t ho c đ u t m i dây chuy n s n xu t c ng đ u làm t ng t ng
tài s n. Nh ng s thay đ i nh v y nh h

ng tr c ti p đ n các t s trên.

Ngoài ra, đ i v i 2 t s ROA và su t hao phí tài s n so v i l i nhu n sau thu
còn ph thu c r t nhi u vào đ c đi m c a ngành s n xu t kinh doanh. Các ngành nh
d ch v , du l ch, t v n, th

ng m i… t s ROA th

ng r t cao, trong khi các ngành

nh công nghi p ch t o, hàng không,… t s ROA th
phí tài s n so v i l i nhu n sau thu s bi u hi n ng

ng r t th p. T s su t hao

c l i so v i t s ROA

cùng

m t tình hu ng. Do đó, đ đánh giá chính xác 2 ch tiêu này c n ph i so sánh v i bình
quân ngành ho c so sánh v i doanh nghi p t ng t .
1.3.2. Các ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng tài s n ng n h n

9


trong k đem l i m y đ n v l i nhu n sau thu . S c sinh l i c a tài s n ng n h n càng
l n, hi u qu ho t đ ng c a tài s n ng n h n càng cao d n đ n hi u qu kinh doanh
càng cao và ng c l i.
Th i gian 1 vòng quay c a tài s n ng n h n:
360
Th i gian 1 vòng quay c a TSNH

=
Vòng quay TSNH

Th i gian 1 vòng quay c a tài s n ng n h n càng l n, hi u n ng ho t đ ng c a tài
s n ng n h n càng th p và ng

c l i, th i gian 1 vòng quay c a tài s n ng n h n càng

nh , hi u n ng ho t đ ng c a tài s n ng n h n càng l n.
Su t hao phí tài s n ng n h n so v i doanh thu:
Bình quân TSNH
Su t hao phí TSNH so v i doanh thu

=
Doanh thu

Ch tiêu này ph n ánh 1 đ ng doanh thu thu n thì doanh nghi p ph i huy đ ng
bao nhi u đ ng tài s n ng n h n. Ch tiêu này càng nh càng ch ng t hi u qu s
d ng tài s n ng n h n càng cao.
Su t hao phí tài s n ng n h n so v i l i nhu n sau thu :
Bình quân TSNH
Su t hao phí TSNH so v i LNST



t n kho;..v..v..Nh ng tr
h n và tr c ti p nh h

ng t ng m nh s làm t ng l

ng hàng

ng h p x y ra nh v y s làm thay đ i giá tr tài s n ng n
ng đ n k t qu các t s trên.

Các ch tiêuă đánhă giáă kh n ngă thanhă toán: nhóm các ch s này đo l ng kh
n ng thanh toán n ng n h n c a công ty. Bao g m: t s thanh toán hi n hành, t s
thanh toán nhanh, t s thanh toán t c th i. Nhóm các t s này xác đ nh t d li u
trong b ng cân đ i k toán.
Kh n ng thanh toán hi n hành:
Kh n ng thanh toán hi n hành =

TSNH
N ng n h n

Ch tiêu kh n ng thanh toán hi n hành cho bi t m i đ ng n ng n h n ph i tr
c a doanh nghi p có bao nhiêu đ ng mà tài s n ng n h n có th thanh toán.
Trong các h ng m c c a tài s n ng n h n, hàng t n kho có tính thanh kho n kém
h n do ph i m t nhi u th i gian và chi phí tiêu th m i có th thành ti n.
nh

c đi m này, ch s kh n ng thanh toán nhanh đ

tránh

ng ti n

N ng n h n
Ch tiêu này cho bi t m i đ ng n ng n h n ph i tr c a doanh nghi p có bao
nhiêu đ ng tài s n có th huy đ ng ngay l p t c đ thanh toán.
Trong c 3 ch tiêu thanh toán, ch tiêu kh n ng thanh toán t c th i là ch s
đánh giá chính xác nh t kh n ng thanh toán c a doanh nghi p.
Nh n xét chung
Nhìn vào các công th c trên, ta có th th y đ

c giá tr các ch s v kh n ng

thanh toán ph thu c ch y u vào c c u các thành ph n c u thành nên danh m c tài
s n ng n h n. Ví d : t tr ng hàng t n kho trong c c u tài s n ng n h n s nh h ng
đ n kh n ng thanh toán nhanh; t ng giá tr ti n và các kho n t

ng đ

ng ti n s tác

đ ng đ n kh n ng thanh toán t c th i; bên c nh đó, s thay đ i b t k các h ng m c
nào trong tài s n ng n h n đ u làm thay đ i kh n ng thanh toán hi n hành c a doanh
nghi p.
Ngoài ra, đ có th đánh giá tình hình thanh kho n c a doanh nghi p m t cách
khách quan nh t, sau khi tính toán, ta c n ph i có c n c đ so sánh. C n c so sánh có
th là t s

bình quân trong ngành, t s

thanh kho n n m tr


có xu h

ng gi m qua các n m). Tuy nhiên h s này quá cao c ng không t t, vì nh

v y t c là l ng hàng d tr trong kho không nhi u, n u nhu c u th tr ng t ng đ t
ng t thì r t có kh n ng doanh nghi p b m t khách hàng và b đ i th c nh tranh
giành th ph n.
Th i gian luân chuy n kho trung bình:
360
Th i gian luân chuy n kho trung bình

=
Vòng quay HTK

Ch tiêu th i gian luân chuy n kho trung bình cho bi t bình quân t n kho c a
doanh nghi p quay 1 vòng h t bao nhiêu ngày. Theo cách khác, có th hi u là đ t t c
giá tr hàng t n sinh ra m t l

ng doanh thu t

ng ng thì m t bao nhiêu ngày. Ch

tiêu này càng th p, ch ng t hàng t n kho v n đ ng nhanh, góp ph n t ng doanh thu
và l i nhu n cho doanh nghi p.
Nh n xét chung:
Vì hai ch tiêu v ho t đ ng c a hàng t n kho đ u d a vào doanh thu đ đánh giá,
nên giá tr sau khi tính toán đ

c s ph thu c r t l n b i k t qu ho t đ ng s n xu t

c bao

nhiêu vòng. Ch tiêu này càng l n ch ng t t c đ thu h i n c a doanh nghi p càng
nhanh, kh n ng chuy n đ i các kho n n ph i thu sang ti n m t cao, đi u này giúp
13


doanh nghi p nâng cao lu ng ti n m t, t o ra s ch đ ng trong vi c tài tr ngu n v n
l u đ ng trong s n xu t.
K thu ti n bình quân:
360
K thu ti n bình quân

=
Vòng quay kho n ph i thu

Ch tiêu này dùng đ đo l
tr ch m,...) c a khách hàng.

ng kh n ng thu h i v n (kho n n do mua ch u, mua
ây là m t ch s đ

c tính b ng s ngày trung bình mà

m t công ty c n đ thu h i l i ti n bán hàng sau khi đã bán đ
ti n bình quân

c hàng. N u nh k thu

m c th p có ngh a là doanh nghi p ch c n ít ngày đ thu h i đ


=

Ph i tr ng

i bán + l

ng, th

ng, thu , phí

H s tr n cho ta bi t s l n tr n c a doanh nghi p trong m t chu k kinh
doanh. H s này càng th p ch ng t doanh nghi p chi m d ng t t các kho n n và
ng

c l i. Chi m d ng các kho n n có th t ng ti m n ng tài chính c a doanh nghi p

trong ng n h n. Tuy nhiên, v lâu dài, vi c chi m d ng này s làm nh h

ng l n đ n

uy tín, hình nh c a doanh nghi p. Các danh m c giá v n hàng bán, chi phí qu n lý
bán hàng l y t báo cáo k t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh; còn các danh m c ph i
tr ng

i bán, l

ng, th

ng, thu , phí l y t m c n ph i tr ng n h n, ph n ngu n

m c cao có ngh a là doanh nghi p có th kéo dài s ngày thanh toán ti n hàng và
ng

c l i.
Nh n xét chung:
Khác v i nhóm ch tiêu v kho n ph i thu và hàng t n kho, doanh nghi p luôn hy

v ng h s

tr n c a mình th p và đ i v i th i gian tr n bình quân là ng

c l i.

Nhìn vào công th c, ta có th th y các y u t nh h ng đ n hai ch tiêu này. Ví d :
doanh nghi p nh p hàng tr c ti p t nhà s n xu t nên s giá v n s th p h n khi có
thêm bên trung gian làm h s tr n gi m; hay khi các nhà cung c p th t ch t chính
sách tín d ng làm m c ph i tr ng

i bán gi m khi n h s tr n t ng;..v..v..

Th i gian vòng quay ti n trung bình
Th i gian
vòng quay ti n =

Th i gian luân chuy n

trung bình

kho trung bình


Bình quân TSDH

Ch tiêu vòng quay tài s n dài h n đo l
máy móc, thi t b và nhà x

ng hi u qu s d ng tài s n dài h n nh

ng. V ý ngh a, ch tiêu này cho bi t m i đ ng tài s n dài

15


h n c a doanh nghi p t o ra đ
doanh nghi p có ph

c bao nhiêu đ ng doanh thu. T s này càng cao t c là

ng án s d ng tài s n dài h n hi u qu và ng

c l i.

T su t sinh l i c a tài s n dài h n:
LNST
T su t sinh l i trên bình quân TSDH

=
Bình quân TSDH

Ch tiêu này ph n ánh c 1 đ ng giá tr tài s n dài h n bình quân s d ng trong
k thì t o ra bao nhiêu đ ng l i nhu n sau thu . S c sinh l i càng cao càng h p d n


Ch tiêu này cho bi t đ t o ra 1 đ ng doanh thu thì c n t i bao nhiêu đ ng tài
s n dài h n đ

c đ u t . Ch tiêu này càng nh t c là trong k doanh nghi p càng s

d ng ti t ki m tài s n dài h n.
Nh n xét chung:
Nhóm các ch s trên ph thu c hoàn toàn vào k t qu kinh doanh trong k và
16

Thang Long University Library


giá tr tài s n dài h n c a doanh nghi p. Ví d nh giá bán các m t hàng thi t y u t ng
ho c nhu c u th tr ng t ng s làm t ng doanh thu, thay đ i l i nhu n; hay doanh
nghi p đ u t m i dây chuy n s n xu t ho c mua b t đ ng s n làm v n phòng, tr s
m i c ng đ u làm t ng giá tr tài s n dài h n. Nh ng s thay đ i nh v y nh h

ng

tr c ti p đ n nhóm các t s hi u qu s d ng tài s n dài h n.
Ngoài ra, đ i v i t su t sinh l i trên tài s n dài h n va su t hao phí tài s n dài
h n so v i l i nhu n sau thu còn ph thu c r t nhi u vào đ c đi m c a ngành s n xu t
kinh doanh. Các ngành nh d ch v , du l ch, t v n, th
tài s n dài h n th

ng m i… t su t sinh l i trên

ng r t th p, trong khi các ngành nh công nghi p ch t o, hàng


c kinh doanh và phát tri n doanh nghi p h p lý (phù h p v i môi tr

doanh, phù h p v i kh n ng c a doanh nghi p) s là c s là đ nh h

ng kinh

ng t t đ doanh

nghi p ti n hành các ho t đ ng s n xu t kinh doanh có hi u qu .
Xây d ng các k ho ch kinh doanh, các ph ng án kinh doanh và k ho ch hoá
các ho t đ ng c a doanh nghi p trên c s chi n l c kinh doanh và phát tri n doanh
nghi p đã xây d ng.
T ch c th c hi n các k ho ch, các ph
doanh đã đ ra.

ng án và các ho t đ ng s n xu t kinh

T ch c ki m tra, đánh giá và đi u ch nh các quá trình trên.
N u b máy qu n tr đ

c t

ch c v i c c u phù h p v i nhi m v s n xu t

kinh doanh c a doanh nghi p, g n nh linh ho t, có s phân chia nhi m v ch c n ng
rõ ràng, có c ch ph i h p hành đ ng h p lý, v i m t đ i ng qu n tr viên có n ng
l c và tinh th n trách nhi m cao s đ m b o cho các ho t đ ng s d ng tài s n c a
17



trình đ và thái đ làm vi c c a ng i lao đ ng tác đ ng tr c ti p đ n t t c các giai
đo n, các khâu c a quá trình s n xu t kinh doanh, tác đ ng tr c ti p đ n n ng su t,
đ n ch t l

ng s n ph m. Chính vì v y, lao đ ng là y u t

nh h

ng tr c ti p đ n

hi u qu ho t đ ng nói chung hay hi u qu s d ng tài s n nói riêng c a doanh nghi p.
Ngoài ra, đ góp ph n nâng cao hi u qu s d ng tài s n, vi c phân chia công
vi c cho t ng ng
l

i phù h p c ng là m t nhân t quan tr ng. Nh v y, n u ta coi ch t

ng lao đ ng (con ng

i phù h p trong kinh doanh) là đi u ki n c n đ ti n hành

s n xu t kinh doanh thì công tác t ch c lao đ ng h p lý là đi u ki n đ đ doanh
nghi p ti n hành s n xu t kinh doanh có hi u qu . Công tác t ch c b trí s d ng
ngu n nhân l c ph thu c vào nhi m v s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p, ph
thu c vào chi n l

c kinh doanh, k ho ch kinh doanh, ph

ng án kinh doanh đã đ

kinh doanh hi n đ i, r t nhi u doanh nghi p đ c bi t là các doanh nghi p liên doanh có
quy mô l n r t quan tâm chú ý và đ cao môi tr ng v n hoá c a doanh nghi p vì đó
có s k t h p gi a v n hoá các dân t c gi a các n c khác nhau. V n hoá doanh
18

Thang Long University Library


nghi p t o ra l i th c nh tranh r t l n cho các doanh nghi p, nó nh h

ng tr c ti p

đ n vi c xây d ng đ c m t hình nh, m t th ng hi u đ c bi t trong m t các khách
hàng và đ i tác. Chính nh ng n t ng đ c bi t đ y s giúp doanh nghi p gi chân
đ

c nh ng khách hàng, đ i tác c c ng nh thu hút nh ng khách hàng, đ i tác m i.

Qua đó, k t qu s n xu t kinh doanh s t ng tr

ng m t cách rõ r t, tr c ti p nâng cao

hi u qu s d ng tài s n c a doanh nghi p.
Các y u t mang tính ch t v t lý và hoá h c trong doanh nghi p: Các y u t
không khí, không gian, ánh sáng, đ
y ut

nh h

m, đ

c a doanh nghi p.

i lao đ ng c ng nh t ng khách hàng, đ i tác

th c hi n các ho t đ ng s n xu t kinh doanh thì gi a các b

ph n, các phòng ban c ng nh nh ng ng

i lao đ ng trong doanh nghi p luôn đòi h i

ph i giao ti p, ph i liên l c và trao đ i v i nhau các thông tin c n thi t. Vi c hình
thành quá trình chuy n thông tin t ng

i này sang ng

i khác, t b ph n này sang

b ph n khác s t o nên s ph i h p trong công vi c, s hi u bi t l n nhau, b sung
nh ng kinh nghi m, nh ng ki n th c và s

am hi u v m i m t cho nhau m t cách

thu n l i, nhanh chóng và chính xác. ây là đi u ki n c n thi t đ doanh nghi p th c
hi n có hi u qu các ho t đ ng s n xu t kinh doanh và c ng nh h ng tr c ti p t i
hi u qu s d ng tài s n c a mình.
Tình hình tài chính c a doanh nghi p:
Doanh nghi p có kh n ng tài chính m nh có th đ m b o cho các ho t đ ng s n
xu t kinh doanh c a doanh nghi p di n ra liên t c và n đ nh. Không nh ng th , doanh
nghi p còn có kh n ng đ u t đ i m i công ngh , áp d ng k thu t tiên ti n vào s n
xu t nh m làm gi m chi phí, nâng cao n ng su t, ch t l

ng ng.

căđi m s n xu t, kinh doanh:
ây là nhân t có nh h

ng l n đ n hi u qu s d ng tài s n c a doanh nghi p.

Doanh nghi p có đ c đi m khác nhau v ngành ngh kinh doanh s đ u t vào tài s n
dài h n và tài s n ng n h n khác nhau. Không nh ng th , s khác nhau còn nh h

ng

tr c ti p đ n các y u t c u thành nên hai lo i tài s n này. Doanh nghi p khác nhau s
có đ c đi m hàng hóa khác nhau, đ i t

ng khách hàng khác nhau nên chính sách tín

d ng th ng m i c ng s khác nhau… i u đó s d n đ n c c u tài s n dài h n và
ng n h n s khác nhau. Kéo theo h s sinh l i c ng khác nhau. Nh v y, đ c đi m
s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p có tác đ ng quan tr ng đ n c c u, vòng quay,
h s sinh l i và đ n hi u qu s d ng tài s n.
Khác v i các nhân t hình thành t bên trong mà doanh nghi p có th ki m soát,
ta c ng ph i k đ n nh ng y u t bên ngoài mà doanh nghi p ch có th d báo đ đ a
ra các ph

ng án ng bi n phù h p.

1.4.2. Các nhân t bên ngoài doanh nghi p
Các y u t trong ngành:
Khách hàng:

c u nào c a con ng

i ch a đ

c th a mãn, l

ng khách hàng là bao nhiêu, h đang

tìm ki m lo i hàng nào và h s n sàng mua v i giá nào… M t khác, nghiên c u nhân
20

Thang Long University Library


t khách hàng còn nh m đ có bi n pháp đi u ch nh công vi c kinh doanh (bao g m
dây chuy n s n xu t, hàng hóa t n kho, nguyên v t li u đ u vào,…) sao cho th t phù
h p nh ng gì khách hàng mong mu n đ có th gi đ c khách hàng. Chính vì v y,
nghiên c u y u t khách hàng s làm t ng hi u qu kinh doanh trong đó có hi u qu s
d ng tài s n.
i th c nh tranh
i th c nh tranh trong ngành g m các doanh nghi p hi n có m t trong ngành
và các doanh nghi p ti m n có kh n ng tham gia vào ngành trong t

ng lai. S

l

ng các đ i th , đ c bi t các đ i th có quy mô l n trong ngành càng nhi u thì m c

đ

c th đ ng v ng

ng ngành.

Các y u t môiătr

ng bên ngoài:

Y u t kinh t
Các y u t kinh t có tác đ ng r t l n và nhi u m t đ n môi tr

ng kinh doanh

c a doanh nghi p, chúng có th tr thành c h i ho c nguy c đ i v i ho t đ ng c a
doanh nghi p. Các y u t kinh t ch y u g m: t c đ t ng tr

ng c a n n kinh t , lãi

su t ngân hàng, tình hình th t nghi p.. khi phân tích c n chú ý đ n tình hình phân b
thu nh p c a dân c . S phân b thu nh p th

ng không đ u, t đó kéo theo kh n ng

tiêu dùng c a các t ng l p dân c khác nhau. Kh n ng tiêu dùng khác nhau d n đ n
các m t hàng tiêu dùng c ng s khác nhau. Chính vì v y, phân tích rõ y u t này s
giúp đ a ra nh ng quy t đ nh h p lý v s l

ng c ng nh ch ng lo i hàng hóa mà

t ng chi nhánh c a doanh nghi p s kinh doanh. Nh v y, s ti t ki m đ


ng

sinh thái.
N n khan hi m m t s lo i nguyên li u và s c n ki t d n c a nh ng ngu n tài
nguyên không ph c h i đ

c nh d u m , than đá và các lo i khoáng s n s gây nhi u

r c r i và đòi h i nhi u chi phí h n đ i v i quá trình s n su t kinh doanh c a doanh
nghi p.
Ho t đ ng công nghi p h u nh bao gi c ng gây t n h i cho môi tr

ng sinh

thái vì các ch t th i c a các ngành công nghi p hóa ch t và vì nh ng chai l , s n ph m
không phân h y b ng ph

ng pháp hóa và sinh.

Nghiên c u phân tích các y u t t nhiên giúp cho doanh nghi p xây d ng m t
chi n l

c kinh doanh v a đ m b o tính hi u qu v m t kinh t v a đ m b o không

làm c n ki t các ngu n t i nguyên thiên nhiên và gây ô nhi m môi tr

ng sinh thái.

Y u t khoa h c k thu t


giá bán s n ph m.
Doanh nghi p c n hi u rõ nh ng bi n đ i đang di n ra c a các y u t khoa h c k
thu t. Phân tích y u t khoa h c k thu t giúp cho doanh nghi p nh n th c đ c các
thay đ i v m t công ngh và kh n ng ng d ng các ti n b khoa h c k thu t đó vào
doanh nghi p c a mình.
Y u t v n hóa
Con ng

i l n lên trong m t xã h i c th và chính xã h i đó đã hình thành
22

Thang Long University Library


nh ng quan đi m c b n c a con ng

i v các giá tr và chu n m c đ o đ c. Nh ng

giá tr v n hóa c b n có tính b n v ng cao, đ c l u truy n t th h b m sang th
h con cái và đ c c ng c b ng nh ng quy ch c b n c a xã h i, lu t pháp, h th ng
kinh doanh và chính quy n. Ng

c l i, nh ng giá tr v n hóa th phát có th b làm

cho thay đ i. M t s n ph m, m t clip qu ng cáo hay th m chí là bao bì s n ph m, nó
có th phù h p v i n n v n hóa, v i qu c gia này, nh ng hoàn toàn có th không phù
h p, th m chí là ph n tác d ng v i m t n i khác. Nghiên c u đ
nh v y s tránh đ




CH

NGă2. TH CăTR NGăHI UăQU ăS ăD NGăTẨIăS NăC Aă
CỌNGăTYăC ăPH Nă UăT VÀ KINH DOANH
XU TăNH PăKH UăTR
NGăAN

2.1. Các thông tin chung v ă Côngă tyă c ă ph nă đ uă t ă vƠă kinhă doanhă xu tă nh pă
kh uă Tr

ngă An

2.1.1. Thông tin chung v Công ty
Tr

Công ty C ph n

Tên công ty:
ng An

Tên giao d ch:
Stock Company
Mã s thu :

u t

và Kinh doanh Xu t Nh p Kh u


Trong nh ng n m đ u m i kh i nghi p, đ c bi t là trong 3 n m t 2011 đ n
2013, Công ty đã ph i ch u r t nhi u khó kh n và s c ép đ n t nh ng th ng hi u lâu
đ i, có tính c nh tranh m nh trong cùng ngành. Tr

c tình hình đó, ban lãnh đ o và

toàn th nhân viên c t cán v n c g ng làm vi c cung c p nh ng s n ph m t t nh t v i
giá c h p lý đ n v i khách hàng nh m giúp cho doanh nghi p có th t n t i qua giai
đo n khó kh n này.
n n m 2014, n m b t đ
h i l n đ phát tri n khi đ

c nh ng th hi u c a th tr

ng đ ng th i nhìn ra c

c h p tác v i nh ng doanh nghi p l n, Công ty quy t đ nh

m r ng thêm các ngành ngh ho t đ ng kinh doanh c a mình. C th , Công ty đã đ t
chân vào ngành v n t i hành khách, hàng hóa, thêm vào đó các m t hàng kinh doanh
buôn bán c ng đ

c thêm vào nh : các thi t b , d ng c th d c th thao; v t li u và

các thi t b l p ráp trong xây d ng.

25