ĐẠI HỌC HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGHỆ THUẬT
KHOA ĐIÊU KHẮC
ĐỀ CƯƠNG KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
TÌNH MẸ CON
TRONG TÁC PHẨM ĐIÊU KHẮC
GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẨN
SINH VIÊN THỰC HIỆN
PHAN XUÂN HÒA
NGUYỄN THÁI LỰC
Huế, 05/2015
1
ĐẠI HỌC HUẾ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGHỆ THUẬT
ĐỀ CƯƠNG KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
TÌNH MẸ CON
TRONG TÁC PHẨM ĐIÊU KHẮC
GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN: PHAN XUÂN HÒA
Ký tên:
quen sâu đậm nhất yêu thương suốt cuộc đời này.
Cuối cùng tôi xin bày tỏ lòng cám ơn tới bạn bè thân yêu trong
khóa 34, anh em trong khoa Điêu khắc, là những người luôn ở bên
cạnh chia sẽ, động viên, giúp đỡ tôi trong suốt thời gian qua.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng để thực hiện đề tài một cách hoàn
chỉnh. Song kiến thức còn nhiều hạn chế, chưa có kinh nghiệm thực
tiễn tốt, nên chuyên đề của tôi không tránh khỏi được những sai sót về
mặt hình thức cũng như nội dung mà bản thân chưa thấy được. Chính
vì điều đó, tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp, những lời
khuyên và lời chỉ dẫn hữu ích từ quý thầy cô giáo, anh chị và các bạn
sinh viên, để khóa luận và tác phẩm tôi được đầy đủ và hoàn thiện
hơn.
4
LỜI CAM ĐOAN
Khóa luận và tác phẩm tốt nghiệp của tôi là thành quả của năm
năm học, bằng việc thu thập, nghiên cứu và học tập tại khoa Điêu
khắc.
Quá trình hình thành ý tưởng, xây dựng ý tưởng tạo nên một khóa
luận hoàn chỉnh của riêng tôi mà không có hành vi sao chép nào.
Huế, ngày tháng 05 năm 2015
Sinh viên
Nguyễn Thái Lực
5
là những nguồn cảm hứng thực tế từ chính cuộc sống bản thân, cho tôi
khai thác để xây dựng những ý tưởng sáng tác tác phẩm tốt nghiệp.
Hình ảnh minh họa
6
2. Mục đích nghiên cứu:
Trên cơ sở đào tạo dẫn dắt của nhà trường trong suốt quá trình 5
năm học, với những cái vốn có và đã học trong học trong thời gian
qua. Tôi muốn nghiên cứu và đúc kết ra những cái mới, xây dựng cái
riêng cho mình. Từ đó tôi thông qua tác phẩm của mình để truyền đạt
cảm xúc muốn gửi gắm trong hình tượng mẹ con. Và thể hiện được
tình mẹ con qua ngôn ngữ khối của điêu khắc, tạo nên sự gắn bó mật
thiết giữa nghệ thuật với cuộc sống và con người.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Chú trọng nghiên cứu hình ảnh mẹ con trong từng gia đình ở đề tài
thực tế. Những người mẹ trong suy nghĩ của bản thân với bao lo toan
vất vả, nhưng nụ cười sự âu yếm của người mẹ không thể thiếu vòng
tay luôn ấm áp chăm lo cho con. Người mẹ dịu hiền và mộc mạc.
Thông qua ngôn ngữ khối, chất liệu, màu sắc trong Điêu khắc tạo
nên vẻ đẹp hình tượng mẹ con và nội dung truyền đạt của tác phẩm.
Nghiên cứu những tác phẩm của các thế hệ đi trước trong nhà
trường, ngoài xã hội để tạo nên cái riêng, cái mới trong bài tốt nghiệp
của mình.
4. Phương pháp nghiên cứu:
Gia đình trong cuộc sống thường ngày dưới sự tác động của xã
hội hiện đại rất lớn đối với bản thân, đó là cái cảm nhận riêng trong đề
tài tốt nghiệp.
Qua trải nghiệm thực tế thu thập, lưu trữ các thông tin có liên
Điêu khắc.
Từ những nhìn nhận đó, tôi đã hình thành ý tưởng một người mẹ
nâng niu con. Để xây dựng khóa luận và ngiên cứu sáng tác trong tác
phẩm “Tình Mẹ Con” nhằm truyền tải nội dung thông điệp tình cảm
chân thành của mình, với mong muốn mọi người sẽ có cái nhìn đẹp
trong tình thương yêu của mẹ để rồi cùng gìn giữ và nâng niu tình cảm
thiêng liêng cao quý ấy.
2. Quá trình hình thành phác thảo:
Sau những lần tìm hiểu và nghiên cứu sâu vào đề tài gia đình, đã
cho tôi cảm nhận sâu sắc riêng trong tình cảm và tình yêu máu mủ
ruột thịt. Trong đó có thứ tình cảm thiêng liêng không thể chia cắt,
đây là một sự đồng cảm đặc biệt cho tôi cảm hứng, hình thành nhiều
phác thảo chung đề tài về tình cảm giữa mẹ và con.
8
3. Quá trình chọn lọc phác thảo:
Bằng việc kí họa trên giấy và nặn nhiều sơ thảo đất sét (Hình dưới).
Những sơ thảo ban đầu.
9
Dưới sự định hướng của giáo viên hướng dẫn từ sơ thảo để xây
dựng lên nhiều phác thảo (hình dưới).
Phác thảo
10
thước và những góp ý cơ bản của hội đồng để hoàn thiện tác phẩm.
4. Quy trình chuyển chất liệu trung gian:
Từ phác thảo đã được chọn phóng lên kích thước như dự định là:
150cm x 50cm. Để thực hiện phóng phác thảo qua chất liệu trung gian
cần chuẩn bị những dụng cụ và vật liệu đó là:
Đất sét.
Bàn xoay làm tượng.
Sắt, thép, đinh, tre, dây dừa, dây cao su... để làm cốt.
Búa, dùi gổ, dao tre, dao thép, nạo và một vài dụng cụ khác để phục
vụ trong quá trình xử lý khi lên đất.
Bàn xoay, đất sét, bảng gỗ.
12
Sau khi làm cốt sắt cố định trên bảng gỗ, lên đất đủ khối theo kích
thước đã dự định. Trong quá trình lên đất dưới sự góp ý của giáo viên
hướng dẫn và mọi người, sàng lọc những ý kiến phù hợp cùng với lập
trường và cách xử lý của bản thân để hoàn thiện phác thảo trên đất.
Làm cốt
Lên đất
Sau khi lên đất đủ có thể thay đổi một vài chi tiết sao cho phù hợp
và hoàn thiện.
Phác thảo được phóng và chỉnh sửa trên chất liệu trung gian.
13
không nặng nề gì về khối.
Việc sử dụng của những khối căng tròn, thể hiện sức sống tiềm
tàng chứa ẩn bên trong từng nhân vật, tình yêu người mẹ dành cho con
lúc nào cũng no đủ, vô bờ bến, cuộc sống con có mẹ luôn ấm no hạnh
phúc.
Với đường nét nghiêng nhẹ của khuôn mặt, mái tóc chải dài của
người mẹ thể hiện sự trìu mến nhìn con rất thân thương và có sự trao
đổi tình cảm qua lại giửa hai nhân vật.
14
Tác phẩm có giá trị mới trong xử lý bố cục và tiếng nói của chất
liệu, truyền tải hình ảnh người mẹ bao dung, chở che, hết mực vì con,
một người phụ nữ mộc mạc, duyên dáng đậm chất Việt.
Với các khối mềm mại, uốn lượn, tác phẩm có thể đáp ứng được
cảm xúc thẩm mỹ, khẳng định được nội dung, đề tài và trong cách thể
hiện.
2. Hình thức thể hiện:
Trong tác phẩm được sử dụng khối căng tròn và mềm mại, những
đường cong nhịp điệu hòa quyện nhau, tạo nên cái mới khi xử lý chất
liệu.
Bằng sự biểu cảm của khối và sự uyển chuyển trong các đường nét,
thể hiện được cái duyên dáng và tâm hồn người phụ nữ Việt, tình cảm
của người mẹ trong tác phẩm.
Hình tượng “Mẹ Con”, toàn bộ xử lý và cách điệu theo lối đơn
giản, cô đọng thể hiện rỏ được tình cảm trong từng nhân vật.
3. Phong cách thể hiện trong tác phẩm:
Qua quá trình tìm hiểu và nghiên cứu của khóa học tại trường, với
lối thể hiện khối đơn giản căng tròn, có nhịp điệu của những đường
cong được khái quát hóa từ những hạt mầm non đang đâm chồi tạo
trong sự bảo vệ chở che, có sức sống mảnh liệt và vững bền theo thời
gian như những người phụ nữ người mẹ ôm con vào lòng.
Chính vì vậy từ khi xác định đề tài, xây dựng phác thảo tôi đã
nghiên cứu và chọn chất liệu gỗ để thực hiện cho tác phẩm của mình.
Vì nó phù hợp trong việc thi công của tôi và tính thẩm mĩ trong tác
phẩm.
2. Kỹ thuật thực hiện tác phẩm:
Sau những quy trình chỉnh sửa và hoàn thiện phác thảo trên đất sét,
tiến hành chuyển qua chất liệu như đã định hướng đó là gỗ. Tôi chọn
loại gỗ xoan (còn gọi là gỗ sầu đông hay sầu đâu) để làm tác phẩm của
mình. Loại gỗ này được sử dụng nhiều trong nội thất. Trong điều kiện
tự nhiên cây này có thể đạt trên 20m về chiều cao và đường kính có
thể đạt tới 80cm. Nó có khả năng chống mối mọt, màu sắc đa dạng,
vân gỗ thưa và rõ. Là loại gỗ phù hợp với mảng khối và đường nét của
tác phẩm đang nghiên cứu.
Sau khi chọn được kích thước, những dụng cụ cần thiết hỗ trợ cần
chuẩn bị trong ngành Điêu khắc gỗ đó là: máy cưa gỗ, máy mơn, máy
khoan, máy dùi, máy bào... Ngoài ra, còn có keo AB và một số keo
dán gỗ, các loại đục để phá và tả chất, thước để đo tỷ lệ, các loại vít và
một số lưỡi phay, mủi khoan gỗ để phục vụ trong quá trình làm việc.
16
Máy,dụng cụ hổ trợ
Các loại đục
Keo dán gỗ
19
Khi hoàn thành những bước cơ bản trong phần thô, dùng máy mơn
và giấy nhám để làm nguội đi sâu vào đường nét chính, giữ tinh thần
tác phẩm.
Đánh nhám, làm nguội tác phẩm.
Phần cuối, đó là dùng các mủi đục để tả chất, tăng thêm vẻ đẹp và
tạo ra cái khác biệt của bản thân, làm nguội, quét lót xả và hoàn thiện
tác phẩm.
20
Giai đoạn hoàn thiện tác phẩm
3. Các vấn đề đạt được và những hạn chế trong tác phẩm tốt
nghiệp:
Tác phẩm được xây dựng với phong cách đơn giản cách điệu cho ta
thấy sự rõ chủ đề, không rắc rối, nhẹ nhàng nhưng không gây một sự
miến cưỡng. Việc sử dụng của những khối tròn, cách điệu tối đa, thể
hiện sức sống mãnh liệt trong từng nhân vật, cuộc sống có mẹ luôn an
toàn, tình cảm. Một giá trị tinh thần lâu đời của nền văn hóa phương
Đông.
Với sự cố ý của các hướng nghiêng của hai nhân vật, lợi dụng mái
tóc có ý nghĩa tượng trưng tấm lòng mềm mại nhưng yêu thương vô
bờ bến.
Tác phẩm có thể có một số giá trị mới trong xử lý bố cục và tiếng
nói của chất liệu, truyền tải nội dung hàm súc với thông điệp hình
ý kiến, nhận xét và đánh giá của quý Thầy, cô để tôi có được kết quả
tốt hơn...
22