LựC LƯợng dân quân dự tự vệ với sự nghiệp xây dựng
và bảo vệ tổ quốcviết nam x ã hội chủ nghĩa việy nam
Qua các cuộc kháng chiến bảo vệ tổ quốc trong suốt 4000 năm lịch sử của
dân tộc , từ Hai Bà Trng , Trần Hng Đạo , Lý Thờng Kiệt ... ta có thể thấy
rằng nội dung cơ bản, bao trùm của chúng là nghệ thuật quân sự của toàn
dân đánh giặc , lấy lực lợng vũ trang nhân dân làm nòng cốt . Nghĩa là chúng
ta không tiến hành những cuộc chiến tranh thông thờng của các quân đội
mà tiến hành cuộc chiến tranh cách mạng trong đó toàn dân đứng lên sát
cánh cùng lực lợng vũ trang nhân dân trực tiếp chiến đấu chống lại hành
động chiến tranh xâm lợc của kẻ thù để giữ vững và dành lại độc lập dân
tộc .
Gần đây nhất , trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc
Mĩ , toàn dân ta đã đứng lên trực tiếp đấu tranh với địch . Với khẩu hiệu
bất kì đàn ông đàn bà, bất kì ngời già ngời trẻ , không chia tôn giáo , đảng
phái , dân tộc . Hễ là ngời Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp
để cứu Tổ quốc . Ai có súng dùng súng , ai có gơm dùng gơm , không có gơm
thì dùng cuốc , thuổng , gậy gộc nhân dân ta đã dùng tất cả mọi thứ gì
dùng đợc để tiêu hao và tiêu diệt kẻ thù , từ vũ khí thô sơ đến vũ khí hiện
đại , có khi tay không cũng tìm cách lấy đợc đồn, bắt đợc giặc .
Trong quan điểm của Đảng ta về việc xây dựng thế trận quốc phòng toàn
dân và chiến lợc chiến tranh nhân dân , lực lợng dân quân tự vệ đóng một vai
trò to lớn . Từ khi ra đời , dới sự lãnh đạo của Đảng , lực lợng dân quân , tự
vệ luôn phát huy tác dụng to lớn trên nhiều mặt công tác và chiến đấu bảo
vệ địa phơng , cơ sở , góp phần quan trọng vào thắng lợi của các cuộc chiến


tranh giải phóng và sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam Xã Hội
Chủ Nghĩa .
Đánh giá vị trí , vai trò của lực lợng dân quân , tự vệ , Chủ Tịch Hồ Chí
Minh đã nói


-Gơng mẫu chập hành và vận động nhân dân thực hiện đờng
nối chủ trơng chính sách của đảng, pháp luật của nhà nớc, xung kích trong
lao động sản xuất và bảo vệ sản xuất, phòng chông khắc phục hậu quả thiên
tai, địch hoạ và các sự cố nghiêm trọng khác
Trong tình hình phức tạp hiện nay , dân quân tự vệ càng có vai trò quan
trọng . Trên tuyến biên giới dân quân tự vệ ngoài việc phối hợp với bộ đội
biên phòng làm tốt nhiệm vụ tuần tra bảo vệ đờng biên, bảo vệ các cử khẩu
còn độc lập hoặc phối hợp với lực lợng an ninh biên phòng bắt nhiều vụ vợt
biên , buôn lậu , nhiều nhóm biệt kích xâm nhập , giải quyết kịp thời các vụ
xâm canh , xâm c . Trên tuyến ven biển , đảo , dân quân , tự vệ đã tham gia
bắt 60% trong tổng số vụ vợt biển , xâm nhập và tàu nớc ngoài lấn ng trờng
trái phép. Trong nội địa , nhất là ở đô thị dân quân , tự vệ đã phối hợp với các
lực lợng an ninh phát hiện và bắt hàng chục nghàn vụ phạm pháp , bắt nhiều
tên tội phạm nghuy hiểm, thu nhiều tang vật góp phần quan trọng việc bảo vệ
anh ninh chính trị , trật tự , an toàn xã hội, chống các hoạt động phá hoại
toàn diện của địch ở cơ sở .
Tuy nhiên với tinh thần nhìn thẳng vào sự thật ta cũng phải thừa nhận
rằng công tác xây dựng dân quân tự vệ trong tình hình mới còn nhiều thiếu
sót , cha chuyển biến mạnh mẽ, cha sâu rộng và cha vững chắc . Chủ trơng
của Đảng ta hiện nay là xây dựng lực lợng dân quân , tự vệ có số lợng đủ ,
chất lợng cao , biên chế gọn nhẹ , phù hợp bảo đảm phơng châm rộng khắp ,
vững chắc nhng điều đáng quan tâm là hiện nay vẫn còn những nhận thức cha đúng , thậm chí sai lệch đối với công tác xây dựng dân quân tự vệ ; có
khuynh hớng muốn hạ thấp tỉ lệ dân quân tự vệ hơn nữa ; trong xây dựng chỉ
chú ý lực lợng dân quân tự vệ cơ động xã phờng , còn coi nhẹ củng cố , phát


triển dân quân , tự vệ rộng khắp ở đờng phố , làng bản , phân xởng , xí
nghiệp ; còn có ý kiến cho rằng không nên rổ chức dân quân tự vệ ở vùng
đồng bào công giáo ...Những nhận thức sai lệch trên cần phải đợc kịp thời
đấu tranh , uốn nắn , khắc phục . Trong công tác huấn luyện , chất lợng huấn

thiết . Nơi nào đã quán triệt và tổ chức thực hiện thì cần tổ chức sơ kết , rút
kinh nghiệm , đánh gìa kết quả đạt đợc và đè ra hớng lãnh đạo tiếp , từng bớc
đa công tác xây dựng dân quân tự vệ vào nề nếp .
Qua trình tổ chức quán triệt và sơ kết rút kinh nghiệm cần phải làm cho
cán bộ đảng viên và toàn dân , trớc hết là cán bộ chủ trì cấp uỷ , chính
quyền , các đoàn thể quần chúng thấy rõ tình hình biến động phức tạp trên
thế giới hiện nay ; các thế lực phản động quốc tế đang câu kết với nhau
chống phá toàn diện cách mạng nớc ta . Đợc bọn phản đọng quốc tế tiếp
sức , khuyến khích , các lực lợng phản động ở trong và ngoài nớc đang ra sức
tập hợp các phần tử phản cách mạng , phần tử cơ hội , phần tử bất mãn tạo
dựng những tổ chức phản động ở trong và ngoài nớc ra sức chống lại Đảng
cộng sản , phá hoại , làm giảm sức chiến đấu của lực lợng vũ trang hòng lật
đổ chính quyền cách mạng , xoá bỏ chế độ xã hội chủ nghĩa ở nớc ta . Do
đó , hơn bao giờ hết chúng ta phải hết sức đề cao cảnh giác , không mơ hồ ảo
tởng đối với kẻ thù . Đồng thời phải quán triệt sâu sắc quan điểm đổi mới ,
chủ trơng chuyển hớng chiến lợc của Đảng , giảm quân thờng trực nhng vẫn
phải duy trì , nâng cao sức mạnh và khả nang sẵn sàng chiến đấu của lực lợng vũ trang , nâng cao chất lọng lực lợng dân quân , tự vệ xây dựng lực lợng
dự bị động biên hùng hậu , có khả năng sẵn sàng động viên ; chăm lo xây
dựng tỉnh ( thành phố ) , huyện (quận thị xã ) thành khu vực phòng thủ vững
chắc , xây dựng làng , xã ( phố , phờng ) chiến đấu gắn với việc xây dựng cơ
sở vững mạnh , toàn diện ...
Kinh nghiệm thực tiễn còn chỉ ra rằng trong lãnh đạo sự nghiệp củng cố
quốc phòng , cần phải vận hành đồng bộ cơ chế Đảng lãnh đạo chính quyền


điều hành , cơ quan quân sự làm tham mu . Ta thấy , ở cấp quân khu , nơi
nào đảng uỷ quân sự quân khu có nghị quyết , t lệnh quân khu trực tiếp chỉ
đạo kiểm tra , đôn đốc ; ở cấp tỉnh huyện , xã , cấp uỷ có nghị quyết , chủ
tịch uỷ ban nhân dân tổ chức triển khai thực hiện , cơ quan quân sự làm tốt
chức năng tham mu thì nơi đó công tác xây dựng dân quân , tự vệ đợc

Kiên quyết dứt điểm tình trạng không tổ chức huấn luyện đợc trong
dân quân , tự vệ . Trách nhiệm này trớc hết thuộc về cấp uỷ , chính
quyền các địa phơng , cơ sở . Để thực hiện tốt trách nhiệm lãnh đạo ,
xây dựng dân quân , tự vệ cấp uỷ Đảng cơ sở phải thờng xuyên theo
dõi hoạt động , dành ngân sách , vật t, phơng tiện giải quyết chế độ ,
chính sách bảo đảm cho xây dựng và hoạt động của dân quân , tự vệ .
Cần phải nắm chắc đối tợng . Nghĩalà phải xuất phát từ khả năng ,
trình độ , môi trờng công tác của từng ngời , từng cơ sở để xây dựng
chơng trình , nội dung , tổ chức phơng pháp huấn luyện cho phù hợp .
Cần căn cứ vào tình hình , đảm bảo vũ khí trang bị cho dân quân,
tự vệ . Chúng ta đều biết vũ khí trang bị của dân quân , tự vệ rất đa
dạng , nhiều chủng loại bao gồm cả vũ khí hiện đại nhng phổ biến
nhất vẫn là vũ khí bộ binh thông thờng và vũ khí thô sơ , tự chế . Hiện
nay và một số năm tới vũ khí trang bị của dân quân , tự vệ ít có khả
năng đợc cải tiến bổ sung các chủng loại mới , bởi vậy dân quân , tự
vệ cấn phát huy truyền thống lấy thô sơ thắng hiện đại , truyền
thống tự sản xuất vũ khí , lấy vũ khí địch đánh địch .
Huấn luyện dân quân , tự vệ sát với đặc điểm và nhiệm vụ cụ thể
của từng địa phơng , cơ sở . Mỗi địa phơng có đặc điểm nhiệm vụ
quốc phòng an ninh khác nhau nên phơng án tác chiến ở mỗi địa phơng cũng sẽ rất khác nhau .


Xây dựng dân quân , tự vệ phải gắn với xây dựng cơ sở vững mạnh
toàn diện , xây dựng thế trận xã , phờng chiến đấu và an toàn làm chủ
khu vực phòng thủ tỉnh huyện .
Đây là sự kết hợp giữa xây dựng cơ sở chính trị , phát triển kinh tế , văn
hoá xã hội với xây dựng lực lợng vũ trang nhân dân , xây dựng thế trận chiến
tranh nhân dân và thế trận quốc phòng an ninh . Kinh nghiệm thực tiễn
cho thấy , chỉ có kết hợp chặt chẽ nh vậy mới phát huy đợc vai trò lãnh đạo ,
chỉ đạo của các cấp uỷ Đảng , chính quyền và huy động đựoc sức mạnh tổng

yếu phụ thuộc chủ yếu là cơ sở , địa phơng đó có ngân sách và chính sách
bảo đảm cho dân quân tự vệ hoạt động hay không . Đơng nhiên chúng ta
không phiến diện một chiều coi đó là yếu tố duy nhất quyết định mà vẫn
phải hết sức coi trọng giáo dục chính trị , nâng cao nhận thức trách nhiệm
cho dân quân , tự vệ .
Đây là vấn đề quan trọng quyết định hiệu quả hoạt động của dân quân , tự
vệ . Ngay bản thân cơ quan dân quân , tự vệ các cấp cũng phải tự giác học
tập , bồi dỡng nâng cao trình độ nhằm đáp ứng nhiệm vụ trớc mắt và lâu dài .
Tổ chức lực lợng dân quân , tự vệ trong điều kiện nền kinh tế nhiều
thành phần
Nh chúng ta đã biết sản xuất bao giờ cũng gấn với thị trờng và nó có quy
luật của sản xuât . Còn về lĩnh vực quốc phòng và tổ chức xây dựng lực lợng
vũ trang nó có qui luật riêng của mình . Các quy luât này có tính độc lập tơng đối với nhau nhng lại có mối quan hệ chặt chẽ lẫn nhau , sản xuất bao
giờ cũng gắn liền với bảo vệ sản xuất của từng cơ sở , địa phơng cũng nh trên
dịa bàn cả nớc dựng nớc gắn liền với giữ nớc , xây dựng chủ nghĩa xã


hội phải gắn liền với bảo vệ chủ nghĩa xã hội . Đây là qui luật tất yếu. Dân
quân tự vệ là lực lợng vũ trang quần chúng , gắn bó mật thiết với sản xuất ,
đời sống xã hội và phong trào chính trị cơ sở . Hiện tại nó chịu tác động trực
tiếp thờng xuyên của cơ chế sản xuất mới về nhiều mặt , chịu sự tác động của
quy luật cạnh tranh và điều tiết của sản xuất . Đứng trớc tình hình nêu trên
câu hỏi đặt ra là chúng ta có tổ chức lực lợng dân quân, tự vệ nằm trong các
thành phần kinh tế không . Đây là một vấn đề rất khó và phức tạp nhng cần
xác định là : sản xuất nhiều thành phần thì việc tổ chức dân quân , tự vệ
cũng không thể chỉ nằm trong một vài thành phần kinh tế . Đó là một tất yếu
khách quan và cũng chính là nội dung đổi mới về tổ chức xây dựng dân quân
, tự vệ trong tình hình mới . Nếu đầu t cho sản xuất mà không đầu t cho bảo
vệ sản xuất thì trong chốc lát công của bỏ ra sẽ thành mây khói . Hoặc né
tránh trông chờ , dựa dẫm vào ngời khác để bảo vệ cho mình là trái với bản

mang tính quân sự . Mặt khác , với những mối quan hệ mới giữa nớc ta với
các nớc trong khu vực và trên thế giới càng làm cho t tởng đó có chiều hớng
phát triển . Điều này là hoàn toàn sai lầm, bởi bớc sang thiên niên kỉ thứ 3
này , thế giới vẫn còn phải chịu đựng những vết thơng chiến tranh nhức nhối
mà những nớc đế quốc gây ra nhằm mục đích duy trì vị trí của mình , rồi các
cuộc chiến tranh sắc tộc triền miên nh Trung Đông trong bao thập kỉ qua .
Chúng ta đang sống trong kỉ nguyên của chính trị , trong đó đan xen những
xu hớng đối chọi - đối thoại , xung đột - hợp tác và cạnh tranh, thống nhất và
phân rã rất phức tạp . Hơn nữa , vẫn còn nhiều thế lực thù địch đang không
ngừng chống phá , âm mu bạo loạn , lật đổ ở nớc ta . Để làm thất bại âm mu
đó của kẻ địch lực lợng dân quân , tự vệ và quần chúng nhân dân đóng một
vai trò rất quan trọng . Không những thế trong cuộc sống hằng ngày lực lợng


dân quân , tự vệ cũng góp phần đảm bảo an ninh trật tự trên từng lối xóm ,
góp phần xoá bỏ những ung nhọt , xấu xa của xã hội trong nền kinh tế thị trờng .
Cá nhân tôi , là một sinh viên của Đại Học Bách Khoa Hà Nội, trờng đại
học công nghệ hàng đầu quốc gia , càng phải ý thức hơn về vai trò của mình .
Để thiết thực góp phần xây dựng một nền quốc phòng toàn dân vững mạnh
đáp ứng đầy đủ các đòi hỏi của thời đại cần chúng ta phải có hành động ngay
từ bây giờ , tham gia tích cực vào các khoá huấn luyện , luôn trau rồi kiến
thức, nâng cao trình độ về kỹ thuật về lý luận thời đại, thấm nhuần đờng nối
chính sách của Đảng và Bác Hồ đã đề ra , luôn học hỏi, vận dụng có sáng tạo
các thành tựu khoa học tiên tiến trên thế giới, nhận thức đợc vai trò của mình
trong cộng đồng , sẵn sàng đi bất kì đâu , nhận bất kì nhiệm vụ nào khi Tổ
Quốc cần .
Và chúng ta cũng cần thấm thía một điều rằng : Chúng ta xây dựng một
nền quốc phòng vững mạnh để gìn giữ hoà bình , bảo vệ độc lập , tự do chứ
không phải để đi gây ra các cuộc chiến phi nghĩa .