PHÂN TÍCH GIÁ TRỊ NỘI DUNG VÀ
NGHỆ THUẬT CỦA TÁC PHẨM ỨC
TRAI THI TẬP
Tổ 3
Phân tích giá trị nội dung và nghệ
thuật của tác phẩm Ức Trai thi tập


Thànhviên
viên::
Thành
Nguyễn Thị Hồng
1. Nguyễn
Thị
Hồng
Nguyễn Huỳnh Bảo Châu
Phạm Thị Thảo Huỳnh Bảo Châu
2. Nguyễn
Nguyễn Thị Thảo
Vũ Thị
Nụ Thảo
3. Lê
Thị
Phạm Y Kim Anh
Triệu Thị Yên Thị Thảo
4. Nguyễn
Nguyễn Thị Đạt
Nguyễn
Thị Ngọc
Minh
5. Vũ

12.
13.
14.
15.


I.

Khái quát về tác phẩm Ức Trai thi tập:

II.

Nội dung của tác phẩm Ức Trai thi tập:

III.

Nghệ thuật của tác phẩm Ức Trai thi tập:

1. Khái quát về tác giả, tác phẩm Ức Trai thi tập
2. Nội dung của tác phẩm Ức Trai thi tập
3. Nghệ thuật của tác phẩm Ức Trai thi tập


1. Khái quát về tác giả, tác phẩm Ức Trai thi tập:
1.1. Tác giả:
1.1.1. Cuộc đời:

Nguyễn Trãi hiệu là
Ức Trai, sinh năm 1380,
quê gốc ở làng Chi Ngại,

1.Khái quát về tác phẩm Ức Trai thi tập:
1.Khái
quát
về
tác
giả,
tác
phẩm
Ức
Trai
thi
1.1. Tác giả:
tập:
1.1.2. Sự nghiệp:

1.1. -Tác
giả:
Về quân sự và chính trị có “Quân trung từ mệnh tập”
1.1.2.
Sựnhững
nghiệp:
gồm
thư từ do ông viết trong việc giao thiệp với
quân
Minh.
Về
quân
sự và chính trị có “Quân trung từ
- Về lịch sử , địa lý có “ lam sơn thực lục” là cuốn sử về
mệnh

về cuộc khởi nghĩa lam sơn và “ Dư địa
âm thi tập đánh dấu sự hình thành của nền thơ ca Tiếng
chí” Việt
viết
. về địa lý nước ta lúc bấy giờ.
Về văn học, Nguyễn Trãi có “ Ức trai thi
tập”là tập thơ chữ Hán và “Quốc Âm thi tập” là
tập thơ chữ Nôm. Quốc âm thi tập đánh dấu sự
hình thành của nền thơ ca Tiếng Việt.


1.Khái
phẩm
thiỨc
tập:Trai thi tập:
1.
Kháiquát
quátvềvềtáctác
giả, Ức
tácTrai
phẩm
1.2. Tác
Tácphẩm:
phẩm:
khi minh
oanNguyễn
cho Nguyễn
Trãi,
năm
vua Lê

đãsau
thất
ông
thi tập.
đó
đặt tên là Ức Trai thi tập.
- SauSau
này này
phầnphần
lớn bài
TraiỨc
thiTrai
tập đã
thấtđãlạcbịvàthất
chỉ lạc
cònvà
giữchỉ
được
lớnthơ
bàitrong
thơ Ức
trong
thibịtập
một phần do Dương Bá Cung sưu tầm, gồm 105 bài, trong đó có 17 bài tồn nghi.
còn giữ được một phần do Dương Bá Cung sưu tầm, gồm 105 bài, trong
- Ức Trai thi tập là một tập thơ được viết bằng chữ Hán.

đó có 17 bài tồn nghi.
- Đa số
bàithi

Thơ sáng tác sau khi quân Minh xâm lược Đại Ngu (trong đó có bài "Đề
• Hoàng
Thơngự
tả thiên
danh làm
lamkhi
thắng
cảnh.
sử Mainhiên,
tuyết hiên"
ở Đông
Quan);
• ThơThơ
sáng
tác khi
sauchiến
khi quân
xâm lược
đó có
sáng
tác sau
thắngMinh
quân Minh,
giốngĐại
thơ Ngu
"ngôn(trong
chí" trong
bài
"Đề
Quốc

thời,
Nguyễn
Trãi
còncảnh:
nhận ra những mối
Nhưngtrời
đồngđất
thời,
Trãi còn
nhữngtrước
mối cảnh
tương- quan
vàNguyễn
con người
khinhận
suyrangẫm
tương quan trời đất và con người khi suy ngẫm trước
trời đất
vô cùng, để ngậm ngùi cho mối hận anh hùng, để
cảnh trời đất vô cùng, để ngậm ngùi cho mối hận anh
suy ngẫm
gốcngẫm
rễ vững
của bền
đấtcủa
nước
hùng,về
để suy
về gốcbền
rễ vững

kỉ thiên niên
(Quan hải)
(Quan hải)
lẽ chưa
ai nhìnthiên
thiên nhiên
nhiên đất
màmà
luậnluận
anh anh
=> Có=>lẽCó
chưa
ai nhìn
đấttrời
trời
hùng sâu sắc như Nguyễn Trãi, anh hùng là phẩm chất cá
hùng sâu
sắc như Nguyễn Trãi, anh hùng là phẩm chất cá
nhân, nhưng muốn thành nghiệp lớn phải gắn với nhân
nhân, dân
nhưng
muốn với
thành
nghiệp lớn phải gắn với nhân
như thuyền
nước.
dân như thuyền với nước.


2. Nội dung của tác phẩm Ức Trai thi tập:

buồn.
Thảng
hoặc
có đôi
cảnh
buồnkhông
thì cũng
làm cho người đọc hoàn toàn chán nản, thất vọng.
đến nỗi làm
cho người đọc hoàn toàn chán nản, thất vọng.
Đó yêu
là tình
yêu thắm
đằm thắm
cảnhsắc
sắc thiên
=> Đó là=>tình
đằm
đốiđối
vớivớicảnh
thiênnhiên
nhiên của Tổ
của Tổ quốc mà mỗi tấc đất, dòng sông, ngọn núi... đều gắn
quốc mà mỗi
tấc đất, dòng sông, ngọn núi... đều gắn liền với
liền với những trang lịch sử anh hùng của dân tộc, vận
những trang
lịch
củasứcdân
mệnh

Nguyễn
lượcTrãi
Đại trực
Ngu :tiếp ca ngợi vị vua anh hùng Lê Lợi
và cũng -là ca
ngợiTrãi
cuộc
chiến
củaanhdân
tộc.
Nguyễn
trựckháng
tiếp ca ngợi
vị vua
hùng
Lê ở đây
Lợi và
là ca
ngợitài
cuộc
kháng
chiến
của dân
tộc. ở lối của
ông đã tóm
tắtcũng
một
cách
tình
mục

lần rắp tâm xâm chiếm nước ta đã là nỗi tự hào cao độ
tràn ngập trong giọng thơ của Nguyễn Trãi.


2. Nội dung của tác phẩm Ức Trai thi tập:
2. sáng
Nội dung
Trai thi
tập: Minh:
2.3. Thơ
tác của
sautác
khiphẩm
chiếnỨcthắng
quân
2.3. Thơ sáng tác sau khi chiến thắng quân
Minh:Trãi luôn đề cao việc lấy “văn trị” và “ nhân
Nguyễn
- sửa
Nguyễn
Trãiviệc
luôn “
đềan
caodân
việc lấy
trị” và “
nghĩa” để
sang
trị “văn
nước”.

phươngtưsách
nước
trị Nguyễn
dân yên
là một nét lớn trong tư
tưởngđể
chính
trị của
Trãi.
tưởng chính trị của Nguyễn Trãi.


2. Nội dung của tác phẩm Ức Trai thi tập:
2.3. Thơ sáng tác sau khi chiến thắng quân Minh:
2. Nội dung của tác phẩm Ức Trai thi tập:
Thơ2.3.
củaThơ
ôngsáng
đậmtác
đàsau
phong
cáchthắng
của nhà
nho với hai
khi chiến
quân
lối xuấtMinh:
và xử. Khi làm quan, ông tận tụy với việc vua,
- Thơ
đà phong

dị, nơi
non nước
tình.
Ngoài
một
vài bài
mang
đậmhữu
dấu
ấn đạo Phật
- Nam
Ngoài Hoa
ra mộttự”,
vài bài
thơ mang
ấn đạo
Phật
như “ Du
“ Đề
Namđậm
Hoadấuthiền
phòng”,
như “ Du Nam Hoa tự”, “ Đề Nam Hoa thiền phòng”,
cùng với
các bài như “ Tầm Câu”, “ Thiều Châu”, “ Ngô
cùng với các bài như “ Tầm Câu”, “ Thiều Châu”, “ Ngô
Châu”,Châu”,
“ Quá“ Lãnh”,
“ Giang
Bình

Đường luật,
trongluật,
đó trong
thể thơ
thất
bátbáy
cúcúĐường luật
thơ Đường
đó thể
thơngôn
thất ngôn
luật đượcít.
sửÔng
dụng không
ít. Ông
đã một
vận dụng
được sử Đường
dụng không
đã vận
dụng
thể thơ thất
thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật một cách
ngôn bátmột
cú
Đường luật một cách thành thạo và tuân thủ
thành thạo và tuân thủ chặt chẽ quy luật nghiêm ngặt
chặt chẽ của
quythơluật
nghiêm

đường
việcđã
gieotuân
vần ởthủ
chữ chặt
cuối các
câuluật
1, 2, thơ
4, 6, đường
Đồng thời
về đối
vần4,
vẫn
bằng việc8. gieo
vầncác
ở quy
chữluật
cuối
cácthanh,
câu đối
1, 2,
6, 8. Đồng
được ứng dụng chặt chẽ trong câu 3, 4, 5, 6 của bài thơ.
thời các quy
luật về đối thanh, đối vần vẫn được ứng dụng
- Bên cạnh đó còn có thể thơ thất ngôn tứ tuyệt cũng
chặt chẽ được
trong
câu
3, 4, 5, 6 của bài thơ.

tư, trăn
trở,tư,phù
vớihợp
những
ưu tư
chất suy
trăn hợp
trở, phù
với những
ưu của
tư ông
ôngbài
về nước.
Các bài
ông điều
có mộtđặc
điềubiệt
đặc là
về nước.của
Các
thơ của
ôngthơcócủamột
là dùng chữ rất cô đọng, chữ ít nghĩa nhiều. Có
dùng chữbiệt
rất
cô đọng, chữ ít nghĩa nhiều. Có những
những bài thơ đạt đến đỉnh cao.
bài thơ đạt đếnNhất
đỉnh
cao.

tựcổthuỷ.”
(Đề Bá Nha cổ cầm đồ)


3. Nghệ thuật của tác phẩm Ức Trai thi tập:
3.3. Hình ảnh thơ:

3. Nghệ
thuậtthuộc
của tác
phẩm
Ức Trai
thi tập:
Hình
ảnh thân
bình
dị trong
sáng:
Cuộc sống
3.3. Hình
ảnhvẻ
thơ:
muôn màu,
muôn
đã được Nguyễn Trãi tái hiện sinh
- thể
Hìnhtrong
ảnh thân
thuộc tập
bìnhthơ

mộthẹn
dấu ước
bằng rất
Đã trong
hẹn cùng
khe có
đầu
rõ và rất dịu dàng. Không chỉ đơn thuần là những
Cúi
đầu
đấtđặc
bụisắcchỉhơnthương
ta ngụ
hình ảnh đẹp,
bình
dị mà
là “ cũng
tình”. Ví dụ như hình(Loạn
ảnh thiên
nhiên
Côn
hậu
đáotrong
CônbàiSơn)
Sơn ca.
Hình
ảnh thiên nhiên nên thơ: Giữa tâm hồn nhà thơ
và hình ảnh trong thiên nhiên có một dấu bằng rất rõ và
rất dịu dàng. Không chỉ đơn thuần là những hình ảnh
đẹp, bình dị mà đặc sắc hơn là “ngụ tình”. Ví dụ như

Giọng điệu quyết chiến, đấu tranh vì dân vì
• Giọng
nước. thơ đôi khi lắng đọng một nỗi niềm u uất,
• biGiọng
thơthậm
đôi khichí
lắngcòn
đọngthấm
một nỗi
niềm
u uất, điệu
chán nản,
quan,
thía
giọng
nản, bi quan, thậm chí còn thấm thía giọng điệu
mỉa maichán
cho
sự nghiệp anh hùng dở dang của mình.
mỉa mai cho sự nghiệp anh hùng dở dang của mình.
•
Giọng
thơthơ
hàihàihòa
thiên
nhiên,
•
Giọng
hòavới
với thiên