Bài soạn tác gia:
NAM CAO
(Chương trình Ngữ văn 11, tập 1)
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1. Về kiến thức:
- Giúp HS hiểu được những nét chính về con người, quan điểm nghệ thuật,
các đề tài chính, sự nghiệp sáng tác và phong cách nghệ thuật của Nam Cao.
- Tạo điều kiện để HS đọc hiểu tốt hơn tác phẩm “Chí Phèo”
2. Về kĩ năng:
- Rèn luyện kĩ năng hệ thống hoá, phân tích, tổng hợp những vấn đề văn học
sử.
- Rèn luyện kĩ năng thuyết trình, kĩ năng làm việc nhóm.
3. Về thái độ:
- Bồi dưỡng thái độ trân trọng những đóng góp của nhà văn Nam Cao
- Ý thức hơn về vai trò quan trọng của việc tìm hiểu tác gia văn học
II. CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
1. Đối với GV:
- Soạn giáo án
- Giao nhiệm vụ cho các nhóm chuẩn bị trước ở nhà
- Tư liệu, tranh ảnh (phim) về quê hương, gia đình, ngôi nhà, chân dung,
ngôi mộ, nhà tưởng niệm Nam Cao.
- Tài liệu tham khảo:
+ Sách giáo khoa, sách giáo viên, thiết kế bài học Ngữ văn 11 - tập 1 của
Phan Trọng Luận, Thiết kế bài giảng Ngữ văn 11 - tập 1 của Nguyễn Văn
Đường...
+ Nam Cao – Nhà văn hiện thực xuất sắc
+ Nam Cao - Đời văn và tác phẩm
1
+ Nam Cao - về tác gia và tác phẩm
- Phương pháp dạy học: kết hợp các phương pháp: thuyết trình, thảo luận,
làm việc nhóm.
Hoạt động của GV Hoạt động của
HS
Nội dung cần đạt
- Qua phần chuẩn bị
trước ở nhà, nhóm 1
lên trình bày về tiểu
sử và con người của
nhà văn Nam Cao.
- Các nhóm khác theo
dõi và thảo luận 2 vấn
đề:
+ Vấn đề 1: Những
đặc điểm về gia đình
có ảnh hưởng như thế
nào đến tính cách
cũng như quan điểm
sáng tác của nhà văn.
+ Vấn đề 2: Tính cách
con người Nam Cao
có ảnh hưởng như thế
- Nhóm 1 cử đại
diện lên thuyết
trình phần chuẩn
bị của nhóm
mình.
- Các thành viên
còn lại trong
nhóm bổ sung
nếu chưa đầy đủ
- Cả lớp thảo luận
- GV chốt lại vấn đề
thảo luận: chú ý nhấn
mạnh sự ảnh hưởng
của cuộc đời và sự
nghiệp đến quá trình
sáng tác của Nam
Cao sau này.
- HS nhận xét
chung về cuộc
đời và tính cách
con người của
Nam Cao
- Bề ngoài có vẻ lạnh lùng vụng
về, ít nói, nhưng đời sống nội tâm
rất phong phú.
- Nam Cao thường day dứt, hối
hận, những việc làm, ý nghĩ mà ông
tự thấy là tầm thường, luôn nghiêm
khắc đấu tranh với chính mình.
- Có tấm lòng đôn hậu, chan
chứa yêu thương, ông gắn bó sâu
nặng, giàu ân tình với quê hương và
những người nghèo khổ bị áp bức.
- Cuộc đời lao động sáng tạo
nghệ thuật vì lý tưởng nhân đạo và
hi sinh anh dũng vì sự nghiệp giải
phóng dân tộc. 1996 ông được Nhà
nước tặng Giải thưởng Hồ Chí
Minh về văn học nghệ thuật.
GV: Sự nghiệp văn
là nhà văn hiện
thực xuất sắc cần
đảm bảo các ý
sau:
+ Nam Cao đã
nhận ra mục đích
và thiên chức
sáng tác của một
nhà văn chân
chính
+ Tuyên ngôn
nghệ thuật của
Nam Cao
+ Nguyên tắc
sáng tác “cố tìm
mà hiểu”
+ Phải chứng
minh được qua
một số tác phẩm
tiêu biểu của ông
xuất sắc:
- Khi mới cầm bút, Nam cao đã
chịu ảnh hưởng của văn học lãng
mạn đương thời. Tuy nhiên, nhà
văn đã nhanh chóng nhận thức được
mục đích sáng tác và thiên chức của
một nhà văn chân chính là phải
chấm ngòi bút vào nghiên mực cuộc
sống để viết ra những trang văn –
trang đời.