Đề thi h ọc sinh gi ỏi :Giá tr ị c ủ
a tác
ph ẩm ngh ệthu ật tr ước h ết là giá tr ị t ư
t ưởn g c ủa nó …
Posted by Thu Trang On Tháng Chín 20, 2016 0 Comment
“Giá trị của tác phẩm nghệ thuật trước hết là giá trị tư tưởng của nó . Nhưng là tư
tưởng đã được rung lên ở các cung bậc của tình cảm , chứ không phải ở tư tưởng
thẳng đơ trên trang giấy . Có thể nói , tình cảm của người viết là khâu đầu tiên và
là khâu sau cùng trong quá trình xây dựng một tác phẩm nghệ thuật .”
(Nguyễn Khải , Các nhà văn nói về văn, NXB Tác phẩm mới , Hà Nội, 1985)
Anh/chị hiểu như thế nào về ý kiến trên ? Hãy liên hệ với sáng tác của Xuân Diệu
hoặc Tố Hữu để làm sáng tỏ ý kiến trên
Hướng dẫn
1.Giải thích ý kiến của Nguyễn Khải
-Là nhà văn đã từng trải với nghề , Nguyễn Khải ý thức sâu sắc những yêu cầu
khắt khe của văn chương . Ông hiểu giá trị của một tác phẩm trước hết là giá trị tư
tưởng của nó .Nhưng là người đã trải nghiệm của đời cầm bút , ông cũng thấm thía
nghệ thuật không phải chỉ là tư tưởng đơn thuần mà phải là “tư tưởng được rung
lên ở các cung bậc tình cảm , chứ không phải ở tư tưởng nằm thẳng đơ trên trang
giấy”, nghĩa là tư tưởng ấy phải được tắm đẫm trong tình cảm của người viết , tư
tưởng ấy phải được chuyển tải bằng tình cảm , cảm xúc của người nghệ sĩ . Nói
cách khác , ý kiến của Nguyễn Khải đã khẳng định mối quan hệ gắn bó , không thể
tách rời giữa tư tưởng và tình cảm của nhà văn .
a) Giá trị của tác phẩm nghệ thuật trước hết là giá trị tư tưởng của nó”, câu nói
hiển nhiên như một chân lí không thể phủ nhận .
-Một tác phẩm nghệ thuật có giá trị , trước hết phải đề xuất được một tư tưởng mới
mẻ . Một nhà văn tài năng phải có những phát hiện riêng của mình về nhân sinh
thông qua một nỗi lòng, một tình huống, một cảnh ngộ …của một nhân vật. Bởi
thuật của nhà văn . Ở đây là muốn nói đến người đọc . Người đọc đến với tác phẩm
đâu phải bằng con đường lí trí mà bằng chiếc cầu nối từ trái tim đến với trái
tim.Những tư tưởng tâm đắc nhất , tha thiết nhất nhà văn gửi gắm trong tác phẩm
sẽ thâm nhập vào tâm hồn người đọc trong hình hài của cảm xúc . Nhà văn Bùi
Hiển đã khẳng định ý nghĩa đặc biệt của tiếng nói tri âm trong văn chương như sau
: “Ở nước nào cũng thế thôi, sự cảm thông chia sẻ giữa người đọc và người viết là
trên hết”
-Một tác phẩm có giá trị hay không xét cho cùng là do tình cảm của nhà văn có
chân thực hay không , có khả năng tác động sâu xa đến tâm hồn người đọc hay
không
2.Chứng minh (phân tích bài thơ Vội vàng của Xuân Diệu )
-Trong các sáng tác của Xuân Diệu trước CMT8 đều nhằm khẳng định một niềm
khao khát được giao cảm với đời .Đó có thể xem là tư tưởng của XD lúc ấy . Đó là
một tư tưởng nhân văn độc đáo và khoẻ khoắn của XD . Bởi vì lúc ấy biết bao
nhiêu là thơ khác đang chán chường tuyệt vọng , trốn chạy vào quá khứ vàng son
hay trốn vào tình yêu , vào mộng ảo thì XD vẫn nhìn đời bằng “cặp mắt xanh
non” , vẫn mong muốn “Chân hoá rễ để hút mùa dưới đất”
-Tư tưởng nhân văn khoẻ khoắn ấy được bộc lộ mạnh mẽ , tràn đầy cảm xúc trong
bài thơ Vội vàng :
+Giới thiệu chung về bài thơ Vội vàng .
+Phân tích những khám phácủa XD về một thiên đường trên mặt đất (chú ý những
hình ảnh, điệp ngữ …)
Có thể lấy dẫn chứng trong thơ Tố Hữu để làm sáng tỏ nhận định