94

“Diễn biến hòa bình” là chiến lược phản cách mạng của các thế lực thù
địch, đứng đầu là đế quốc Mỹ, tiến hành trên tất cả các lĩnh vực nhằm chống
phá độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trên thế giới, thông qua các biện pháp
“phi vũ trang” là chủ yếu, với thủ đoạn rất đa dạng, vừa trắng trợn vừa tinh vi,
vừa công khai vừa lén lút để gây nên “tự diễn biến” từ từ, làm ruỗng mục từ
bên trong, dẫn đến sụp đổ chế độ xã hội chủ nghĩa và các nước không theo
Mỹ. Sự sụp đổ của Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu ở thập
niên 90 của thế kỷ XX có nguyên nhân quan trọng từ DBHB. Sau khi hệ
thống xã hội chủ nghĩa sụp đổ, chủ nghĩa đế quốc càng thúc đẩy thực hiện
DBHB, coi đó là biện pháp hàng đầu để xóa bỏ các nước xã hội chủ nghĩa còn
lại. Hiện nay, Việt Nam là một trọng điểm chống phá trong chiến lược
DBHB. Thực hiện DBHB ở nước ta, các thế lực thù địch tập trung vào các địa
bàn trọng điểm, những địa bàn còn khó khăn về kinh tế, xã hội, đa dân tộc,
tôn giáo như Tây Bắc, Tây Nguyên, Tây Nam Bộ...
Gia Lai là một tỉnh miền núi, biên giới, đa dân tộc, tôn giáo, nằm trên
một địa bàn có ý nghĩa chiến lược của đất nước, đặc biệt là về quốc phòng an ninh. Dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, Đảng bộ và nhân
dân Gia Lai đã đóng góp xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng giải phóng
dân tộc và sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ
nghĩa. Tuy nhiên, hiện nay Gia Lai còn nhiều khó khăn về kinh tế - xã hội, sự
phức tạp về dân tộc, tôn giáo… Lợi dụng tình hình đó, các thế lực thù địch ráo
riết thực hiện DBHB để chống phá sự nghiệp cách mạng ở đây, các vụ bạo loạn
chính trị năm 2001, 2004 là những ví dụ điển hình.
Hệ thống chính trị về bản chất là hệ thống chuyên chính vô sản của giai cấp
công nhân và nhân dân lao động, có hai chức năng cơ bản là tổ chức, quản lý, xây
dựng xã hội xã hội chủ nghĩa và sử dụng bạo lực cách mạng để trấn áp, cưỡng chế
sự chống đối của các thế lực thù địch, bảo vệ thành quả cách mạng và sự nghiệp
xây dựng chủ nghĩa xã hội. Do vậy, đấu tranh chống DBHB của các thế lực thù



đặc trưng của nó. HTCT xã hội chủ nghĩa là một chỉnh thể bao gồm nhà nước chuyên chính vô sản, đảng
cộng sản cùng các tổ chức chính trị - xã hội hợp pháp và mối quan hệ qua lại giữa các yếu tố đó nhằm bảo
đảm quyền lực của nhân dân. HTCT xã hội chủ nghĩa mang bản chất của giai cấp vô sản. V.I.Lênin cho rằng:
“Chủ nghĩa cộng sản đòi hỏi trước hết phải có chính quyền Xôviết, một cơ cấu chính trị tạo khả năng cho
quần chúng bị áp bức nắm lấy tất cả mọi công việc” [20, tr. 37]. Ở nước ta, HTCT bao gồm các cấp độ khác


96

nhau, mỗi cấp độ có chức năng, nhiệm vụ của nó, nhưng đều nằm trong hệ thống chỉnh thể từ Trung ương
đến cơ sở.
Hệ thống chính trị cơ sở là một cấp trong chỉnh thể HTCT từ Trung ương đến cơ sở, mang đầy đủ những
đặc điểm chung của HTCT đang vận hành ở nước ta. Song, khi nói đến HTCTCS là nói đến hệ thống tổ chức, bộ
máy, nội dung và phương thức hoạt động của các tổ chức đảng, chính quyền, mặt trận và các đoàn thể chính trị xã hội của quần chúng ở cơ sở (xã, phường, thị trấn) [6, tr. 4]. HTCTCS có vai trò rất quan trọng trong việc tổ
chức và vận động nhân dân thực hiện đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, tăng cường
đại đoàn kết toàn dân tộc, phát huy quyền làm chủ của dân dân, huy động mọi khả năng phát triển kinh tế xã hội, tổ chức cuộc sống của cộng đồng dân cư [10, tr. 83]. HTCTCS ở nước ta vận hành theo cơ chế “ Đảng
lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ”, bảo đảm “Toàn bộ tổ chức và hoạt động của hệ thống chính
trị nước ta trong giai đoạn mới là nhằm xây dựng và từng bước hoàn thiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo
đảm quyền lực thuộc về nhân dân” [11, tr. 19].

Gia Lai là tỉnh miền núi, biên giới, nằm ở cửa ngõ phía Đông - Bắc Tây
Nguyên, có vị trí địa chính trị, kinh tế, quốc phòng - an ninh chiến lược ở
miền Trung - Tây Nguyên và đất nước. Gia Lai được xem như là nóc nhà của
đồng bằng duyên hải Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, và Campuchia, với
phía bắc giáp tỉnh Kon Tum, phía nam giáp tỉnh Đắk Lắk, phía đông giáp các
tỉnh Quảng Ngãi, Bình Định và Phú Yên, phía tây giáp tỉnh Ratanakiri,
Campuchia, với 90 km đường biên giới.
Với tổng diện tích tự nhiên 15.536,92 km², có nhiều sông suối lại vừa
có cao nguyên bazan rộng và bằng phẳng, kết hợp với những thung lũng giữa
các triền núi, thuận lợi cho phát triển thủy điện, kinh tế nông - lâm nghiệp;

chức quần chúng nhân dân thực hiện đường lối, chính sách của Đảng và Nhà
nước, đồng thời phát huy vai trò làm chủ của nhân dân ở địa phương.
Cấu trúc HTCTCS tỉnh Gia Lai bao gồm tổ chức cơ sở đảng, chính
quyền (hội đồng nhân dân và ủy ban nhân dân), Mặt trận Tổ quốc và các đoàn
thể chính trị - xã hội. HTCTCS là một chỉnh thể các thiết chế gắn liền với hệ
thống các quan hệ, các lớp quan hệ giữa tổ chức và con người. Vì vậy, các tổ
chức của HTCTCS không chỉ có mối quan hệ với nhau mà còn có mối quan
hệ giữa nó với các bộ phận khác theo chiều dọc và chiều ngang, trong đó có
các mối quan hệ, tác động qua lại với các cấp của HTCT chung và quan hệ
chặt chẽ với tổ chức đảng, đoàn thể và cộng đồng tự quản ở thôn, làng, buôn,
khu phố và các tầng lớp dân cư.
Trong HTCTCS tỉnh Gia Lai, “Tổ chức cơ sở đảng (chi bộ, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng, là
hạt nhân chính trị ở cơ sở” [12, tr. 35], là “gốc rễ của Đảng” trực tiếp lãnh đạo HTCTCS. Các tổ chức cơ sở


98

đảng thực hiện sự lãnh đạo bằng việc đề ra chủ trương, nghị quyết; thông qua tổ chức và cán bộ; bằng việc
kiểm tra, giám sát, tuyên truyền, giáo dục, thuyết phục và đề cao tính kỷ luật tự giác…

Chính quyền cơ sở thực hiện chức năng quản lý nhà nước trong phạm
vi địa giới hành chính. Chính quyền cơ sở tỉnh Gia Lai là người đại diện cho
ý chí, nguyện vọng, quyền và lợi ích của nhân dân các dân tộc anh em trên
địa bàn; thực hiện chức năng quản lý nhà nước ở địa phương, trên cơ sở
Hiến pháp, pháp luật, dưới sự lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng; phản ánh bản
chất của chế độ ta là chế độ dân chủ, nghĩa là nhân dân làm chủ [26, tr. 323].
Mặt trận Tổ quốc cùng các tổ chức chính trị - xã hội ở cơ sở là cơ sở
chính trị của chính quyền nhân dân. Các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội ở
cơ sở có vai trò đoàn kết nhân dân, chăm lo lợi ích của các thành viên, thực
thi quyền và nghĩa vụ của công dân, thắt chặt mối liên hệ giữa Đảng, Nhà

“Cấp xã là gần gũi dân nhất, là nền tảng của hành chính. Cấp xã làm được việc
thì mọi công việc đều xong xuôi” [23, tr. 371]. Đồng thời, do tổ chức và hoạt
động trên địa bàn cơ sở rộng, phức tạp và có sự tách biệt rõ rệt giữa địa bàn
này với địa bàn khác nên tính độc lập trong lãnh đạo, quản lý, điều hành của
HTCTCS tỉnh Gia Lai thường cao hơn so với HTCTCS các tỉnh vùng đồng
bằng, duyên hải.
Hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai không phải là cấp hoạch định
đường lối mà là cấp chấp hành, trực tiếp tổ chức thực hiện đường lối, chính
sách của Đảng, Nhà nước và của HTCT cấp trên cơ sở; là cầu nối giữa nhân
dân địa phương với Đảng và Nhà nước. Kết quả thực hiện các nhiệm vụ ở
địa phương cơ sở là thước đo sự đúng đắn của đường lối, chủ trương, chính
sách, nghị quyết của HTCT cấp trên. Hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo, quản lý, tổ
chức thực hiện các nhiệm vụ của HTCTCS là thực tiễn sinh động mà Đảng,
Nhà nước có thể tổng kết thành những bài học kinh nghiệm quan trọng, bổ
sung cho đường lối, chính sách, pháp luật ngày càng hoàn thiện hơn, phản
ánh đúng tâm tư, nguyện vọng của nhân dân. Chính điều này đã tạo nên
những thuận lợi trong nắm dân, nắm địa bàn, đồng thời cũng dễ gây ra tính
thụ động, trông chờ, ỷ lại cấp trên ở HTCTCS, làm ảnh hưởng đến hiệu quả
thực hiện vai trò của nó trong thực hiện các nhiệm vụ.
Đội ngũ cán bộ trong HTCTCS tỉnh Gia Lai chủ yếu là cán bộ tại chỗ, có cơ cấu không thuần nhất về thành
phần dân tộc, tôn giáo và cả thành phần xuất thân. Đội ngũ cán bộ trong HTCTCS tỉnh Gia Lai hiện nay thuộc nhiều


100

thành phần dân tộc khác nhau, song tỉ lệ cán bộ giữ chức vụ chủ tịch ủy ban nhân dân và phó chủ tịch ủy ban nhân
dân là người dân tộc thiểu số chưa tương xứng so với tỉ lệ dân số của các các dân tộc trên địa bàn, phần lớn do các
đồng chí cán bộ người Kinh đảm nhiệm. Sự đa dạng về thành phần dân tộc trong đội ngũ cán bộ của HTCTCS tỉnh
Gia Lai tạo thuận lợi cho quá trình xây dựng sự đồng thuận xã hội, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc ở địa
phương, làm thất bại âm mưu chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc của các thế lực thù địch.

nhân dân, giải quyết nhiều vấn đề dân tộc, tôn giáo phức tạp trên địa bàn. Đây
là nhiệm vụ rất nặng nề so với thực lực của HTCTCS tỉnh Gia Lai. Bởi lẽ,
điều kiện kinh tế, xã hội của Gia Lai hiện nay còn rất nhiều khó khăn; có
nhiều xã địa bàn rộng, dân cư thưa thớt, địa hình phức tạp, hiểm trở, giao
thông nông thôn, thông tin liên lạc kém phát triển…; nhiều xã đặc biệt khó
khăn, nhiều thôn, làng, buôn vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu
số… Với đặc điểm địa bàn rộng, phức tạp, cùng với vị trí xa các trung tâm
kinh tế lớn của đất nước, làm cho khả năng thu hút đầu tư phát triển kinh tế xã hội ở Gia Lai có những hạn chế, do vậy việc thực hiện nhiệm vụ phát triển
kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân của
HTCTCS tỉnh Gia Lai gặp nhiều khó khăn.
Cấp xã ở Gia Lai là nơi tập trung đông đảo đồng bào dân tộc thiểu số, lại
chịu ảnh hưởng sâu sắc của tín ngưỡng truyền thống và tín ngưỡng tôn giáo;
hoạt động tôn giáo đa dạng và ngày càng phức tạp với nhiều tôn giáo và các tổ
chức tà đạo; quan hệ dân tộc vẫn còn tồn tại những mâu thuẫn, bức xúc, nhất là
giữa đồng bào dân tộc thiểu số với người Kinh. Sự phức tạp trong quan hệ dân
tộc, tôn giáo ở Gia Lai đang bị các thế lực thù địch lợi dụng để chống phá cách
mạng nước ta. Những yếu tố này đòi hỏi HTCTCS tỉnh Gia Lai phải quan tâm
giải quyết có hiệu quả các vấn đề dân tộc, tôn giáo ở địa phương, để tạo sự đồng
thuận xã hội, phát huy có hiệu quả sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc
trong thực hiện các nhiệm vụ của địa phương.
Ba là, tổ chức và hoạt động của hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai
thường xuyên chịu sự chống phá quyết liệt của các phần tử phản động, thù
địch trên địa bàn và kẻ thù từ bên ngoài.
Là một tỉnh có vị trí chiến lược về quốc phòng - an ninh của đất nước,
vì vậy quá trình tổ chức và hoạt động của HTCTCS tỉnh Gia Lai luôn bị các
thế lực thù địch chống phá quyết liệt. Trước hết, chúng tập trung phá hoại các
tổ chức trong HTCTCS, thông qua việc cài cắm lực lượng vào các tổ chức đó;
thành lập khung chính quyền ngầm để lôi kéo, tranh dân và ngăn không cho



Lai


103

Thực hiện DBHB, âm mưu xuyên suốt của các thế lực thù địch là tìm
mọi cách chống phá sự nghiệp cách mạng nước ta, xóa bỏ vai trò lãnh đạo của
Đảng Cộng sản Việt Nam, phủ nhận những thành quả cách mạng của nhân
dân ta, thủ tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Nghị quyết Hội nghị lần thứ
tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX nhấn mạnh: “Hoạt động “diễn
biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ của các thế lực thù địch sẽ gia tăng. Các thế lực
phản động tiếp tục sử dụng chiêu bài dân chủ, nhân quyền để can thiệp vào nội
bộ nước ta” [5, tr. 43-44]. Tại Gia Lai, mục tiêu lâu dài của chúng là kích động
tư tưởng ly khai; phát triển Tin lành Đêga làm cơ sở chính trị hòng tách Tây
Nguyên ra khỏi nước ta để thành lập cái gọi là “Nhà nước Đêga độc lập”. Trước
mắt, chúng tập trung gây bất ổn định xã hội, kích động chia rẽ khối đại đoàn kết
toàn dân tộc, tranh giành dân, từng bước vô hiệu hóa chính quyền cơ sở.
Thủ đoạn và phương thức chống phá của các thế lực trên địa bàn Gia
Lai thể hiện toàn diện trên các mặt tư tưởng, chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội
và quốc phòng - an ninh; được thực hiện với sự chỉ đạo bởi các thế lực phản
động bên ngoài và hành động chống phá của bọn phản động bên trong. Qua
thực tiễn nhận thấy một số thủ đoạn phổ biến mà các thế lực thù địch thường sử
dụng để tiến hành DBHB trên địa bàn tỉnh Gia Lai như sau:
Một là, có sự kết hợp chặt chẽ hoạt động chống phá của bọn phản động
bên trong với sự hỗ trợ và chỉ đạo của các thế lực thù địch bên ngoài.
Tiến hành DBHB ở Gia Lai, bọn phản động trong nước có sự hậu thuẫn,
hỗ trợ, chỉ đạo về mọi mặt từ các thế lực bên ngoài, do Mỹ cầm đầu. Các thế
lực thù địch bên ngoài luôn theo sát và trực tiếp chỉ đạo các hoạt động chống
phá của bọn Fulro, Tin lành Đêga trên địa bàn Gia Lai, tìm cách tạo ra nguyên
cớ để có thể nhảy vào can thiệp và quốc tế hóa các vấn đề nhạy cảm về dân tộc,

Lợi dụng những sơ hở, thiếu sót của chúng ta trong thực hiện chính
sách dân tộc, chúng triệt để khai thác những hạn chế trong nhận thức, những
khó khăn trong đời sống và tình trạng đói nghèo của đồng bào dân tộc thiểu
số để tiến hành DBHB, nhằm tạo ra sự mất đoàn kết, mâu thuẫn, xung đột
giữa các dân tộc thiểu số, giữa dân tộc thiểu số với người Kinh; làm xói mòn
niềm tin của đồng bào đối với Đảng, Nhà nước; làm giảm hiệu lực quản lý của
Nhà nước ở cơ sở, tạo sự bất bình trong các tầng lớp nhân dân với chính


105

quyền. Để tăng thêm tính khu biệt Kinh - Thượng và thúc đẩy tư tưởng ly khai,
bài Kinh phát triển, chúng tuyên truyền kích động tư tưởng dân tộc hẹp hòi,
gieo rắc quan điểm về “quyền dân tộc tự trị”, về một nhà nước riêng của người
Thượng - “Nhà nước Đêga”. Đồng thời, thông qua các tổ chức phi chính phủ
(NGO) để triển khai các chương trình, dự án ở Gia Lai, nhằm tranh giành dân
với HTCTCS, lôi kéo đồng bào các dân tộc thiểu số đứng về phía chúng.
Trong những năm qua trên địa bàn Gia Lai, các thế lực thù địch đẩy
mạnh phát triển Tin lành Đêga để làm cơ sở chính trị - quốc giáo cho cái gọi
là “Nhà nước Đêga độc lập”; công kích, hạ uy tín của chức sắc và những
người không theo Tin lành Đêga. Chúng lợi dụng thần quyền, giáo lý để trực
tiếp tác động vào quần chúng dưới dạng tín ngưỡng tôn giáo, tâm linh, nhằm
kích động tư tưởng dân tộc hẹp hòi, kỳ thị dân tộc, tư tưởng hướng ngoại. Bên
cạnh đó, lợi dụng chính sách tự do tín ngưỡng tôn giáo của Đảng và Nhà nước
ta, nhiều phần tử phản động núp dưới danh nghĩa truyền giáo để lôi kéo đồng
bào dân tộc theo Tin lành Đêga; xuyên tạc chính sách dân tộc, tôn giáo của
Đảng, Nhà nước ta; kích động giáo dân là người dân tộc thiểu số thiếu hiểu
biết gây bạo loạn. Gần đây chúng còn cổ vũ, hỗ trợ cho một số tà đạo trên địa
bàn như “Hà Mòn”, “Bơ Khăp Brâu”, “Cây Thập giá Chúa Giêsu Christ” hoạt
động ở nhiều địa phương trong Tỉnh. Đặc điểm này đòi hỏi HTCTCS tỉnh Gia

biên sang Campuchia. Song song với đó, chúng tập trung phục hồi hoạt động
của các tổ chức Fulro và Tin lành Đêga, củng cố bộ khung chính quyền ngầm
ở làng, xã đã bị ta bóc gỡ; củng cố tinh thần cho các đối tượng bên trong; lừa
mị, lập danh sách một số đối tượng xấu được ta giáo dục tha về, hoặc gia đình
khó khăn gửi sang Mỹ để hỗ trợ tiền; lừa bịp đưa thanh niên người dân tộc
thiểu số có trình độ văn hóa 12 qua Mỹ đào tạo và phong hàm sỹ quan để làm
lực lượng nòng cốt cho cái gọi là “Nhà nước Đêga”.
Thứ tư, “diễn biến hòa bình” ở Gia Lai gắn chặt với hoạt động bạo
loạn lật đổ, mang tính chất bạo động.
Nét đặc trưng trong hoạt động DBHB của các thế lực thù địch ở Gia
Lai là gắn chặt DBHB với bạo loạn lật đổ, mang tính chất bạo động. Sau khi
cố gắng tạo nền tảng xã hội và cơ sở chính trị, các thế lực thù địch tiến tới lợi
dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo để kích động, tổ chức quần chúng gây rối, bạo
động chính trị, đòi thành lập “Nhà nước Đêga tự trị”, đòi “trả Tây Nguyên


107

cho người Thượng”. Triệt để lợi dụng một số vấn đề về an ninh nông thôn,
chúng kích động, thổi phồng thành an ninh chính trị để thúc đẩy các hoạt
động biểu tình, bạo loạn. Thực tế trong các vụ gây rối, biểu tình, bạo loạn ở
Gia Lai thời gian qua, các thế lực thù địch còn kích động người dân tộc thiểu
số bài xích người Kinh, nhằm khoét sâu mâu thuẫn dân tộc, tiến tới “quốc tế
hóa” tình hình Tây Nguyên để dễ bề can thiệp vào nội bộ ta, điều này đã biểu
lộ sắc màu của chủ nghĩa bạo động, khủng bố ở đây.
Lực lượng chủ yếu tiến hành các hoạt động DBHB, bạo loạn lật đổ trên
địa bàn Gia Lai hiện nay là bọn Fulro; một bộ phận thanh niên người dân tộc
thiểu số và giáo dân nhẹ dạ, cả tin, cực đoan; lực lượng nguỵ quân, nguỵ
quyền đang định cư trên địa bàn Tỉnh và bọn phản động nước ngoài… chờ cơ
hội để cướp chính quyền cách mạng. Điều đó cho thấy rõ kích động bạo loạn

Vai trò này được thể hiện trước hết ở việc phát hiện kịp thời, nắm chắc
âm mưu, thủ đoạn, tổ chức, lực lượng, tình hình hoạt động của các thế lực thù
địch trên địa bàn, thông qua hoạt động của các cơ quan chức năng trong
HTCTCS và thông tin từ nhân dân địa phương, từ đó có biện pháp chủ động
đấu tranh có hiệu quả. Nắm chắc tình hình địa phương, những nhân tố có thể bị
địch lợi dụng để tiến hành DBHB; kịp thời đấu tranh chống DBHB bằng các
phương tiện thông tin đại chúng, đặc biệt là tuyên truyền trên hệ thống đài truyền
thanh xã, phường; tuyên truyền miệng qua đội ngũ cán bộ, báo cáo viên cơ sở;
các loại băng hình trực quan. Xây dựng và triển khai các biện pháp kiểm tra,
ngăn chặn, hạn chế thấp nhất những hoạt động tuyên truyền, phát tán tài liệu
phản động, cũng như việc móc nối, thu thập tin tức để chống phá ta của các phần
tử phản động, bọn cơ hội chính trị, bất mãn, chống đối trên địa bàn.
Ngoài ra, HTCTCS tỉnh Gia Lai còn trực tiếp quán triệt và tổ chức thực
hiện mục tiêu, yêu cầu, nhiệm vụ chống DBHB, không để bất ngờ trong mọi
tình huống. HTCTCS tỉnh Gia Lai là lực lượng trực tiếp tuyên truyền, giáo dục
và tổ chức quần chúng đấu tranh vô hiệu hóa, làm thất bại âm mưu, thủ đoạn của
địch trên địa bàn; qua đó góp phần làm thất bại âm mưu, thủ đoạn DBHB của
các thế lực thù địch chống phá cách mạng Việt Nam.
Vai trò của HTCTCS tỉnh Gia Lai trong đấu tranh chống DBHB trên
địa bàn còn được thể hiện ở công tác giáo dục, tuyên truyền nâng cao nhận
thức cho đội ngũ cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân về đường lối,


109

chính sách của Đảng, Nhà nước ta; về âm mưu, thủ đoạn DBHB của các thế
lực thù địch trên địa bàn, vạch trần tính chất phản động của bọn Fulro; giáo
dục tinh thần yêu nước, yêu quê hương, xây dựng lối sống văn hóa lành
mạnh, sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật; không mơ hồ, mắc mưu
kẻ thù. Chú trọng “trước hết là đẩy mạnh công tác giáo dục, nâng cao bản lĩnh

loại bỏ những yếu tố mà địch có thể lợi dụng để chống phá. Thực hiện tốt vai
trò này, nhân dân sẽ thấy được sự quan tâm thực sự của Đảng, Nhà nước,
những lợi ích thiết thực do cách mạng mang lại, và qua đó họ cũng nhận thức
được âm mưu, thủ đoạn của kẻ thù, nhất là của bọn Fulro. Đảng ta đã chỉ rõ:
“Phải gắn tăng trưởng kinh tế với phát triển toàn diện văn hóa, phát triển toàn
diện con người, thực hiện dân chủ, tiến bộ và công bằng xã hội… Phát triển
kinh tế phải đi đôi với việc bảo đảm ổn định chính trị - xã hội, coi đây là tiền
đề, điều kiện để phát triển nhanh và bền vững” [14, tr. 178 - 179].
Công tác giữ gìn, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc anh
em; phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư
được tiến hành đầu tiên và trực tiếp ở cơ sở. Do vậy, bên cạnh nhiệm vụ trung
tâm là phát triển kinh tế - xã hội, xóa đói, giảm nghèo, từng bước nâng cao
đời sống mọi mặt của nhân dân, vấn đề giữ gìn, bảo tồn, phát huy bản sắc văn
hóa truyền thống tốt đẹp của cộng đồng các dân tộc anh em, “làm cho văn hóa
gắn kết chặt chẽ và thấm sâu vào toàn bộ đời sống xã hội, trở thành nền tảng
tinh thần vững chắc, sức mạnh nội sinh quan trọng của phát triển” [15, tr. 75 76], đủ sức đề kháng, làm thất bại mưu đồ xâm lăng văn hóa của các thế lực
thù địch trên địa bàn có ý nghĩa rất quan trọng.
Ngoài ra, HTCTCS tỉnh Gia Lai có vai trò trực tiếp lãnh đạo, tổ chức xây
dựng địa phương vững mạnh về quốc phòng - an ninh, giữ vững ổn định xã hội,
làm tốt công tác quân sự, quốc phòng, xây dựng thế trận an ninh nhân dân và quốc
phòng toàn dân ở địa phương vững mạnh, vận động và tổ chức cho nhân dân tham
gia vào phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, đấu tranh làm thất bại mọi
âm mưu phá hoại của kẻ thù, hoàn thành chức năng của chuyên chính vô sản ở cơ
sở - “tăng cường sức mạnh quốc phòng, an ninh, giữ vững ổn định chính trị, sẵn


111

sàng đánh thắng mọi âm mưu chống phá của các thế lực thù địch, bảo vệ vững
chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa trong bất kể tình huống nào” [31, tr. 175].


Cuộc đấu tranh chống DBHB ở Gia Lai, đặc biệt là ở các địa bàn xung
yếu, nơi xảy ra các vụ bạo loạn, tình huống chính trị phức tạp đòi hỏi mọi tổ
chức, mọi lực lượng công tác, đứng chân trên địa bàn phải vào cuộc rất khẩn
trương, khi đó càng cần phải phối hợp chặt chẽ để tránh các hiện tượng hoặc
là chồng chéo hoặc là bỏ sót mặt nào, công việc nào; đồng thời tạo ra sự đồng
bộ, thống nhất và sức mạnh cần thiết hỗ trợ cho HTCTCS nhanh chóng ổn định
tình hình mọi mặt của địa phương. Với tư cách là lực lượng trực tiếp tổ chức
đấu tranh chống DBHB ở địa phương cơ sở, phối hợp với các lực lượng khác là
trách nhiệm của HTCTCS tỉnh Gia Lai.
Như vậy, để nâng cao hiệu quả đấu tranh chống DBHB ở địa phương,
giữa HTCTCS tỉnh Gia Lai với HTCT cấp trên và các tổ chức, lực lượng, đặc
biệt là lực lượng vũ trang đứng chân trên địa bàn phải chủ động và tăng
cường phối hợp với nhau. Thông qua đó, HTCTCS thực hiện sự lãnh đạo, chỉ
đạo của HTCT cấp trên, tranh thủ các điều kiện để xây dựng các tổ chức vững
mạnh, nâng cao năng lực vận động, tập hợp quần chúng, phát triển kinh tế xã hội, giữ vững quốc phòng - an ninh ở địa phương; nắm chắc địa bàn và xử
lý hài hòa các vấn đề nảy sinh, triệt tiêu những vấn đề địch có thể lợi dụng để
tiến hành DBHB, qua đó đấu tranh chống DBHB hiệu quả hơn.
* Những nhân tố bảo đảm phát huy vai trò của hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai trong đấu
tranh chống “diễn biến hòa bình”

Vai trò của HTCTCS tỉnh Gia Lai trong đấu tranh chống DBHB do chức
năng, nhiệm vụ và đặc điểm tình hình ở đây quy định. Đây không chỉ là trách
nhiệm và nỗ lực của riêng HTCTCS tỉnh Gia Lai, mà còn phụ thuộc vào nhiều
nhân tố, cả HTCT cấp trên, cũng như các lực lượng khác. Những nhân tố cơ bản
bảo đảm phát huy vai trò của HTCTCS tỉnh Gia Lai trong đấu tranh chống
DBHB có thể nêu lên như sau:
Một là, sự vững mạnh và nhận thức, trách nhiệm của hệ thống chính trị
cơ sở tỉnh Gia Lai về nhiệm vụ đấu tranh chống “diễn biến hòa bình”.
Sự vững mạnh của HTCTCS tỉnh Gia Lai là bảo đảm đầu tiên để thực hiện

vọng chính đáng của nhân dân để có hướng giải quyết thỏa đáng là cách
tốt nhất để xây dựng niềm tin của nhân dân vào HTCTCS, không để kẻ
thù lôi kéo. Đồng thời, nắm chắc dân cũng phương thức để huy động nhân
dân tham gia bám nắm địa bàn, thu thập tin tức và tình hình hoạt động của


114

các thế lực thù địch, từ đó có biện pháp xử lý kịp thời, đập tan mọi âm
mưu, thủ đoạn DBHB của kẻ thù ngay từ đầu.
Hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai phải lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức
thực hiện tốt nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn. Quan tâm tạo
và giải quyết việc làm cho nhân dân, từng bước nâng cao thu nhập, xóa đói,
giảm nghèo, cải thiện đời sống nhân dân. Nhanh chóng giải quyết những nhu
cầu bức thiết về vật chất và tinh thần của đồng bào các dân tộc thiểu số, đồng
bào có tín ngưỡng tôn giáo. Thực hiện tốt các chính sách xã hội trên địa bàn,
quan tâm đến giáo dục, chăm sóc y tế; giải quyết phúc lợi và an sinh xã hội
đúng đối tượng... “Dựa vào dân để phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn
dân, tạo sự đồng thuận cao trong xã hội” [9, tr. 53]. Chú trọng giáo dục và
thực hiện chính sách dân tộc, chính sách tôn giáo không chỉ trong vùng đồng
bào dân tộc thiểu số mà cả trong đội ngũ cán bộ và đồng bào người Kinh. Sử
dụng tốt đội ngũ già làng, người có uy tín trong các dân tộc và chức sắc tôn
giáo trong quá trình đấu tranh với các đối tượng phản động trên địa bàn và
trong công tác vận động quần chúng.
Trách nhiệm và năng lực giải quyết tốt những nhiệm vụ trên, tăng
cường mối quan hệ máu thịt với nhân dân là nhân tố cơ bản để HTCTCS tỉnh
Gia Lai phát huy vai trò của mình trong đấu tranh chống DBHB.
Ba là, trách nhiệm và năng lực của hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai
trong việc giải quyết các vấn đề xã hội bức xúc dễ bị kẻ thù lợi dụng chống phá.
Thực tiễn ở Gia Lai cho thấy, các thế lực thù địch triệt để lợi dụng

phát huy vai trò của HTCTCS tỉnh Gia Lai trong đấu tranh chống DBHB. Thông
qua hoạt động nắm địa bàn, bảo vệ chính trị nội bộ, nắm tình hình hoạt động của
các thế lực thù địch trên địa bàn và công tác vận động quần chúng, các đơn vị vũ
trang kịp thời thông báo tình hình, tham mưu, đề xuất cách thức giải quyết với
HTCTCS; tham gia giúp đỡ HTCTCS trong việc giải quyết các vấn đề nảy sinh
trên địa bàn. Thực tế cho thấy, vai trò này của các đơn vị vũ trang đứng chân
trên địa bàn cơ sở được thực hiện khá tốt và góp phần to lớn nâng cao hiệu quả
đấu tranh chống DBHB của HTCTCS tỉnh Gia Lai thời gian qua.
1.2. Vai trò của hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai trong thực tiễn đấu tranh chống “diễn
biến hòa bình”


116

1.2.1. Vai trò của hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai trong thực tiễn đấu tranh chống “diễn biến hòa
bình” - những ưu điểm cơ bản và nguyên nhân
* Vai trò của hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai trong thực tiễn đấu tranh chống “diễn biến hòa
bình” - những ưu điểm cơ bản

Một là, hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai đã tích cực, chủ động lãnh
đạo và tổ chức nhân dân đấu tranh chống lại có hiệu quả âm mưu, thủ đoạn
“diễn biến hòa bình”, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa
bàn.
Trong thời gian qua, đặc biệt là sau sự kiện bạo loạn tháng 02 năm 2001, HTCTCS tỉnh Gia Lai đã chú ý
phát hiện và giải giải quyết từng bước có hiệu quả các vấn đề nảy sinh, các điểm nóng ở địa phương; chủ động
trong nắm bắt tình hình mọi mặt của bọn phản động trên địa bàn, kịp thời ngăn chặn và đập tan âm mưu, thủ đoạn
chống phá của chúng.
Hệ thống chính trị cơ sở tỉnh Gia Lai đã đẩy mạnh việc thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở, tập trung giải
quyết các vụ việc có liên quan đến an ninh nông thôn, các vấn đề kinh tế - xã hội bức xúc, các mâu thuẫn trong nội
bộ nhân dân. Nắm chắc tình hình quan hệ dân tộc và hoạt động tôn giáo ở địa bàn, phát hiện và giải quyết kịp thời

đất nước và của địa phương đến các tầng lớp nhân dân, củng cố niềm tin của họ vào sự lãnh đạo của Đảng, vào chế
độ xã hội chủ nghĩa.
Nhằm nâng cao nhận thức của nhân dân về DBHB, những năm qua HTCTCS tỉnh Gia Lai xác định và
tập trung tuyên truyền vạch trần âm mưu, thủ đoạn lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo kích động, chia rẽ khối đại
đoàn kết toàn dân tộc của các thế lực thù địch; tính chất phản động của bọn Fulro và Tin lành Đêga để nhân dân
không tin và không theo chúng, góp phần đấu tranh xóa bỏ tổ chức phản động này. Ngoài ra, HTCTCS tỉnh Gia
Lai còn đẩy mạnh vận động nhân dân thực hiện “ba không” (không theo bọn phản động đi biểu tình, không theo
Tin lành Đêga, không vượt biên trái phép sang Campuchia).
Công tác tuyên truyền, vận động quần chúng đã hướng mạnh vào đồng bào dân tộc thiểu số, đồng bào
theo tôn giáo. Qua khảo sát, nhận định chung về nội dung tuyên truyền, phản bác các luận điệu sai trái, phản động
được các lực lượng tuyên truyền triển khai trong thời gian qua ở các đồng chí trong HTCTCS được xin ý kiến đều
đánh giá khá tốt [Phụ lục 5]. Những hoạt động tích cực của HTCTCS tỉnh Gia Lai trong công tác tuyên truyền, vận
động các tầng lớp nhân dân đã góp phần nâng cao tinh thần yêu nước, cảnh giác cách mạng, tạo ra sự đồng thuận
xã hội để xây dựng và bảo vệ quê hương.
Không dừng lại ở tuyên truyền, HTCTCS tỉnh Gia Lai đã biết dựa vào dân để chống DBHB và chú trọng
tổ chức cho quần chúng nhân dân địa phương tham gia đấu tranh chống DBHB. Thông qua công tác vận động quần
chúng, quản lý địa bàn, HTCTCS tỉnh Gia Lai đã vận động nhân dân tham gia cùng HTCT nắm bắt tình hình mọi mặt ở
địa phương, âm mưu, hoạt động của bọn phản động trên địa bàn, kịp thời cung cấp thông tin cho chính quyền và các cơ
quan chức năng xử lý. Thực tế cho thấy, chính quần chúng nhân dân ở địa phương đã cung cấp nhiều thông tin có giá trị
về âm mưu biểu tình, về các đối tượng phản động lẩn trốn cho chính quyền. Chính nhờ làm tốt công tác vận động và tổ
chức quần chúng đấu tranh chống DBHB mà đến nay trên nhiều địa bàn cơ sở của các huyện, thị xã như: Kông Chro,
Kbang, An Khê… Tin lành Đêga không phát triển được và không có hoạt động người dân tham gia biểu tình hay vượt
biên trái phép [3, tr. 4].
Vai trò của HTCTCS tỉnh Gia Lai trong đấu tranh chống DBHB không chỉ được thực hiện thông qua các
hoạt động đấu tranh trực diện nhằm làm thất bại âm mưu, thủ đoạn DBHB của kẻ thù, mà nhận thức trách nhiệm
về cuộc đấu tranh chống DBHB trên địa bàn cũng ngày càng được nâng cao. Nhận thức được để đấu tranh có hiệu
quả với âm mưu, thủ đoạn DBHB của kẻ thù, bản thân HTCTCS phải vững mạnh, đẩy lùi nguy cơ “tự diễn biến”,
do vậy thời gian qua, HTCTCS tỉnh Gia Lai không ngừng quan tâm xây dựng và hoàn thiện các tổ chức vững
mạnh cả về chính trị, tư tưởng và tổ chức.
Tổ chức cơ sở đảng cấp xã, phường, thị trấn đã từng bước được kiện toàn, nâng cao năng lực lãnh đạo và

sống nhân dân và bộ mặt nông thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số có nhiều thay đổi tích cực.
An sinh xã hội, chính sách với đồng bào dân tộc thiểu số ở các địa phương cơ sở được thực hiện có hiệu
quả. Đời sống tinh thần và mức hưởng thụ văn hóa của nhân dân ở cơ sở ngày càng khá hơn. Phong trào toàn dân
đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư được triển khai có hiệu quả, đến nay có 85% số hộ đạt tiêu
chuẩn gia đình văn hóa, 75% thôn, buôn, tổ dân phố văn hóa; toàn Tỉnh có 39 nhà rông xã, 160 nhà rông làng và
668 đội cộng chiêng do nhân dân tự quản, góp phần thiết thực đáp ứng nhu cầu tinh thần của nhân dân. Công tác
giáo dục - đào tạo, nâng cao trình độ học vấn cho con em đồng bào dân tộc thiểu số được quan tâm; công tác chăm
sóc sức khỏe cho nhân dân có nhiều tiến bộ.
Chính quyền cơ sở tỉnh Gia Lai luôn quan tâm và tạo điều kiện cho các tôn giáo hoạt động theo
đúng pháp luật; động viên đồng bào có tín ngưỡng tôn giáo “sống tốt đời đẹp đạo”, tích cực tham gia xây
dựng địa phương. Vai trò của già làng, trưởng thôn, buôn được phát huy trong giải quyết các mâu thuẫn dân
tộc, trong công việc của cộng đồng dân cư, giữ gìn trật tự an toàn xã hội. Dân chủ ở cơ sở được phát huy,
khối đại đoàn kết toàn dân tộc ngày càng được củng cố, tăng cường.
Bên cạnh đó, công tác xây dựng tiềm lực và thế trận quốc phòng toàn dân và an ninh nhân dân trên địa
bàn được HTCTCS tỉnh Gia Lai quan tâm đúng mực. HTCTCS đã lãnh đạo xây dựng và duy trì hoạt động của lực
lượng dân quân tự vệ một cách thường xuyên; phối hợp với cấp trên và cơ quan quân sự các cấp làm tốt công tác
tuyển chọn thanh niên địa phương nhập ngũ theo luật định; công tác giáo dục quốc phòng được triển khai nghiêm
túc. Năm 2011, HTCTCS tỉnh Gia Lai đã phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Gia Lai mở được
bốn lớp bồi dưỡng kiến thức quốc phòng - an ninh cho chức sắc tôn giáo và một lớp cho đối tượng già làng, trưởng
thôn.