[Lê Hiền] Bộ tài liệu 132 đề Ôn thi Đại học môn Ngữ Văn

Đề 22.2. Phân tích những điểm giống và khác nhau của hai nhân vật
Chiến và Việt trong ''Những đứa con trong gia đình'' của Nguyễn Thi.
''Những đứa con trong gia đình'' thuộc số những tác phẩm xuất sắc nhất của
Nguyễn Thi. Thành công nổi trội của truyện là nghệ thuật xây dựng các tính cách
nhân vật với cá tính đậm nét, đặc biệt là hai nhân vật Việt và Chiến. Họ có nhiều
nét giống nhau, nhưng cá tính thật phong phú, mỗi người đều mang nét riêng và cả
hai đều đáng yêu, đáng mến, họ mang những vẻ đẹp tiêu biểu cho thế hệ trẻ miền
Nam cầm súng diệt Mỹ, cứu nước nhà.
Hai nhân vật có nhiều nét giống nhau về bản chất vì họ đều sinh ra và lớn
lên trong một gia đình có truyền thống yêu nước và cách mạng..cả hai chị em đều
trẻ trung, hồn nhiên, ngây thơ.Và cả hai chị em đều được thừa hưởng những đức
tính, những truyền thống quý báu của gia đình. Cả hai chị em đều giàu tình yêu
thương và rất gắn bó với gia đình. Họ yêu quý ba má, yêu thương và đùm bọc lẫn
nhau. Chị Chiến luôn săn sóc, nhường nhịn, che chở cho em. Còn Việt coi chị
Chiến như người mẹ thứ hai của mình. Họ đều có chung mối thù với quân giặc,
luôn khao khát cầm súng chiến đấu để trả thù cho ba má. Họ luôn gan góc, dũng
cảm và hoàn toàn xứng đáng với niềm hi vọng, niềm tin của những người đi trước.
CÓ thể nói rằng, Chiến và Việt đã trở thành người đại diện cho cả một lớp người,
một thế hệ của thời đại mình
Nhưng thành công của Nguyễn Thi chính là ở chỗ không sa vào những
khuôn mẫu chung cũ mòn, cứng nhắc. Bởi lẽ, Chiến và Việt đã được khắc họa với
những cá tính riêng, sinh động, không thể trộn lẫn. Chính những nét đẹp riêng biệt
này đã mang lại sức sống nội tại cho nhân vật. Nhân vật Chiến chưa đầy 20 tuổi
nên trong tính cách của Chiến có nhiều nét trẻ trung, hồn nhiên. Chiến vẫn còn
tranh nhau với em công bắt ếch, công bắn tàu giặc, tranh đi bộ đội. Khi đi bộ đội,
chị Chiến vẫn mang theo trong túi một mảnh gương nhỏ. Chính những nét tính
cách trẻ trung này khiến ta có cảm giác nhân vật rất sống động và được khắc họa
với vẻ đẹp đầy nữ tính. Nhưng là chị lớn trong một gia đình ba má mất sớm, chịu
nhiều đau thương mất mát nên Chiến già dặn, trưởng thành hơn so với lứa tuổi. Cô

gửi em, gửi nhà, gửi bàn thờ ba má thì Việt chỉ còn nghĩ đến niềm vui là được lên
đường cầm súng chiến đấu. Đáp lại những lời bàn tính của chị, Việt chỉ biết “ừ”,
thậm chí còn chụp con đom đóm để nghịch và ngủ quên lúc nào không biết. Thậm
chí đến tận lúc ra trận, cậu vẫn cứ hồn nhiên, trẻ con như thế, cầm theo “ná thun”
để ở túi ngực, khi bị thương nặng, nằm lại giữa mặt trận, Việt không sợ chết,
không sợ giặc, chỉ sợ bóng tối và sợ con ma cụt đầu. Dù nghịch ngợm, hiếu động
và còn ham chơi nhưng Việt đã biết cùng chị Chiến chuẩn bị cơm cúng ba má.
Trước khi mang bàn thờ ba má để gửi, Việt đã biết cùng chị Chiến chuẩn bị cơm
cúng ba má. Và đến khi khiêng bàn thờ ba má đi gửi, Việt đã cảm nhận sâu sắc về
tình yêu thương đối với chị, về truyền thống cách mạng của cha ông, về nỗi niềm
của những người đã khuất. Việt cảm nhận sâu sắc mối thù đang đè nặng trên vai.
Có lẽ những suy nghĩ của Việt vừa cảm động, vừa sâu sa đã khiến Việt trong
khoảnh khắc ấy thực sự vững vàng và lớn hơn cả chị gái của mình. Việt cũng là
một chàng trai gan góc, dũng cảm. Khi đi chiến đấu, Việt đã rất anh dũng và lập
được chiến công lớn: tiêu diệt một xe bọc thép của giặc và 6 tên địch. Tuy nhiên
anh đã bi thương rất nặng và phải nằm lại một mình giữa chiến trường. Xung
quanh anh là máy bay, là xe tăng, là đạn pháo của giặc nhưng Việt cũng không hề
sợ hãi mặc dù lúc này Việt phải đối mặt với những điều thật đáng sợ: bị thương
nặng, đặc biệt là cái cảm giác phải ở một mình. Hơn thế, cậu con trai mới lớn
tưởng như còn rất non nớt, ngây thơ này lại tỏ ra rất vững vàng, kiên cường. Nghe
tiếng súng nổ, tiếng máy bay, tiếng xe bọc thép đang cày nát cả khu rừng nhưng
Việt vẫn có những ý nghĩ quật cường. Đối với anh, bọn giặc vẫn là “thằng chạy”.
Những vết thương nặng trên cơ thể đã làm cạn kiệt dần sức lực của Việt. Cậu ngất
đi tỉnh lại rất nhiều lần nhưng chưa có giây phút nào Việt khuất phục trước cái
chết. Mắt không nhìn thấy gì, chân không đi nổi và đôi bàn tay không đủ sức xua
đám ruồi bu trên thân thể. Thế mà Việt vẫn lết đi tìm đồng đội: “Việt đã bò đi
được một đoạn, cây súng đẩy đi trước, hai cùi tay lôi người theo. Phía đó là sự
sống”. Sau bao ngày ròng rã, anh Tánh và đồng đội tìm thấy Việt thì ngón tay lành
lặn duy nhất và có thể cử động được của Việt vẫn còn để trên cò súng trong tư thế
sẵn sàng chiến đấu.Ta có thể nói rằng ,nhân vật Việt hiện lên với những nét hồn