I H C THÁI NGUYÊN
I H C NÔNG LÂM
-------------------

NGUY

NGHIÊN C
X

NG BÙN TH I T
LÝ

C TH I CÔNG TY X
B

C TH I

- VÂN TRÌ

KHÓA LU N T T NGHI

H

H TH NG

o

IH C

: Chính quy


B

C TH I

- VÂN TRÌ

KHÓA LU N T T NGHI
H

o

IH C

: Chính quy

Chuyên ngành

: Khoa h

L p

: K43

Khoa

ng

KHMT N02
ng


ng Th H ng Ph
là ngu
n tình ch b
ng d n em trong quá trình làm khóa lu n t t
nghi
c bày t lòng bi
c t i các th y cô khoa Môi
ih
y d em trong nh
v a qua.
n
c th i B
-Vân Trì và
Trung tâm th c hành th c nghi
ih
cung c
t
u ki n cho em th c hi n khóa lu n này.
Nhân d
c bày t lòng bi
i gia
, b n bè
i gian v a qua.
Trong quá trình th c hi
tài, m
tc g
còn h n ch
tài c a em không tránh kh i nh ng thi u xót, r
c
s


c a các vi sinh v t gây b nh. .................. 11
c a các thông s trong bùn th ia.......... 13

B ng 3.1: Các ch tiêu phân tích ..................................................................... 26
B ng 4.1: Ch

iv

u ra c a công ty: ............................. 31

B ng 4.2: m t s tính ch t hóa lý c a bùn. ..................................................... 34
B

ng trong bùn th i ........................................... 35

B

ng kim lo i t ng s trong bùn th i (mg/kg) ..................... 35

B ng 4.5: Gi i h n c a m t s kim lo i trong bùn m t s
B ng 4.6: S

c châu Âu...... 36

ng vi sinh v t có trong bùn th i (vi khu n/g)....................... 39


iii
DANH M C CÁC HÌNH

Long Vân Trì áp d ng ..................................................................................... 16
Hình 4.1: S

nhà máy................................................................................. 28


iv
DANH M C VI T T T

T vi t t t:
BNNPTNT

: B nông nghi p phát tri n nông thôn.

BTNMT

:B

ng
i H c Qu c Gia.

HVCH

: H c viên cao h c.

NXB

: Nhà xu t b n.

QCVN


U......................................................................................... 1
.................................................................................................... 1

1.2 M c tiêu và yêu c u c
1.3

tài.................................................................... 2

tài........................................................................................ 2

PH N 2: T NG QUAN TÀI LI U............................................................... 3
khoa h c........................................................................................... 3
2.1.1 Khái ni m bùn th i và phân lo i .............................................................. 3
2.1.2 Ngu n g

m và các tính ch t c a bùn th i................................ 5

ng c a bùn th i t

i............................... 7

2.1.4 Quy chu n v bùn th i.............................................................................. 9
2.2 T ng quan nhà công ty x

c th i B

-Vân Trì, ......... 13

Hà N i ............................................................................................................. 13

NG N

C U ................................................................................................................ 24
3.1

ng nghiên c u............................................................................... 24

3.2

m và th i gian ti n hành ................................................................ 24


vi
3.3 N i dung nghiên c u................................................................................ 24
3.3.1 Gi i thi u nhà máy x

c th i B

ng Long-Vân Trì. ............ 24

3.3.2 M t s tính ch t hóa lý c a bùn ............................................................. 24
3.3.3 M t s

ng c a bùn th i............................................. 24

3.3.4 Vi sinh v t trong bùn th i....................................................................... 24
xu t gi i pháp x lý bùn th i c a nhà máy x

c th i B c


PH N 5 : K T LU N VÀ KI N NGH .................................................... 42
5.1 K t lu n ..................................................................................................... 42
5.2 Ki n ngh :.................................................................................................. 43
TÀI LI U THAM KH O ............................................................................ 44


1
1

1.1

tv
Các ch t ô nhi m và s n ph m c

quá trình x

c rút ra t pha l ng trong

c, dù b n ch

l nv nt ph

id

a thì cu i cùng ph n
ng, cô d c ít nhi

c tính chung c a t t c các lo
ng. S l



càng thu h p, chúng ta c
bùn th

u hi
nh

x lý thu h i và tái s d ng
nc it

ng ch

t ngày

t r t t t và

s d ng cho m

l p m t b ng.

m chi phí x lý, t n d ng hi u qu các thành ph n có

giá tr trong bùn, gi

ng bùn th i chôn l p ti t ki m ngu n tài nguyên

thiên nhiên. Ngoài bùn t h th
h th ng x

c th i sinh ho t, bùn th i phát sinh t

2
ng bùn th i t h th ng x
th i công ty x

c th i B

-Vân Trì

v ng k t qu nghiên c u s góp ph n nh vào vi
d ng bùn th i t các h th
c th

c

c th c hi n. Hy
lý và t n

c th i sinh ho t và h th ng x lý
bùn th

1.2 M c tiêu và yêu c u c

nói chung.

tài

+ Tìm hi u v nhà máy x

c th i B



c ti n.

+ K t qu

s góp ph n nâng cao nh n th c, hi u bi t v bùn

th i và nh n th c v vi c b o v

ng.

c các tính ch t và thành ph n c a bùn th i t i nhà máy
x

c th i B
i pháp x lý , tái s d ng bùn th i m t các hi u qu

nh m b o v

ng.


3

2.1.1
a. Khái ni m
Bùn th i là h p ch t r
th

c có thành ph

c th i dân d

c t o ra t

c th i công nghi p t nhà máy x lý

d ng h n h p bán r n. Thu t ng

t thu t ng chung cho ch t r
c, h n h p ch

c s d ng

c tách kh i ch t huy n phù trong

ng ch a m t l

c gi a các

kho ng ch ng c a các h t r n.
Các quá trình x

c th i d

n vi c tách các ch t ô nhi m và

chuy n chúng sang các pha có th tích nh
x lý và làm s
thành s
ph

mt tc


4
các lo i bùn thu nh n t

ng

th

n ph m

ph c n x lý trong quá trình này.
Bùn bao g m ch y

c, khoáng ch t và ch t h

Bùn th i có th ch a các ch t d

t gây b nh, vi khu n, kim

lo i n

c h i t ch t th i công nghi p,

hóa ch t gia d ng và thu c tr

ng bùn th

dân s

i ph bi n nh

a vi c làm

khô bùn là do có s có m t c a ph n l n các ch

ix p

trong lo i này t t c các bùn th i x lý sinh h

c th

th

c th i c a công nghi p

t t i 90% toàn b ch

ng ch t

th c ph m hóa h
- Bùn vô c

c: các bùn này ch a hydroxyt t o thành c a
ng cách làm k t t a ion kim lo

Al, Fe, Zn, Cr) ho c do s d ng k

c x lý (
i ferreux ho c mu i

mu

ng gi

c nh ( cát, bùn phù xa, x , v y rèn,

t tinh)
-

ck

c ch a v

c: Các bùn này ch y u bao g m ch t k

ch

cho

ng b t l i c a ch

vi c làm khô bùn chi

n

ng là các hydroxyt

kim lo i ( ch t k t t ).
- Bùn có s i: nói chung lo i bùn này r t d làm khô tr khi vi c thu
h i bùn làm cho các s i chuy n sang d

c th
thông qua các m

chuy n t i các nhà máy x

c
c thu th p.

ic

c

c th i sinh ho t và các h th

c thành ph . Bùn sinh ra t quá trình này là k t qu c a các v t ch
mang l

ng trong các h th ng c ng thoát và ho

v t s ng trong các h th ng này, bi n chúng thàn
nhi m v i nhi u h p ch t h
ngu n th

u vào, do n

c

ng c a các vi sinh
ng b ô



có ch

nh r ng bùn th i

ct
Polychlorinated biphenyls (pcbs).
Clo thu c tr sâu bao g m DTT, dieldrin, aldrin, endril, chlordance,

heptachlor, Lindance, miex, kepone, 2,4,5-T, 2,4-D.
Clo hóa các h p ch

Kim lo i n ng: arsenic, cacdmium, chromium, chì và th y ngân.
Vi khu

ng v t nguyên sinh, giun ký sinh và n m.
c t khác bao g m: amiang, s n ph m d u m và các dung

môi công nghi p.
báo cáo qu c gia v nghiên c
và các báo cáo v m
m u th ng kê c

c th i

i, hóa ch t và các tài li u khác có trong m t
c th i m t s

m n i b t g m.


ch

ng, m t s các lo i các ch

ng không c n thi t, d u v t

kim lo i, ch t ô nhi m vi sinh h
th ch a các ch

ch

sâu, ch t h

ch

c th
t t y r a, các mu i khác nhau thu c tr

t qu nghiên c u v

m c a bùn th i t i

bang Indiana M cho th y bùn th i có ch a kho ng 50% ch t h

-4%

n ch y u c a N và P trong
bùn. Cacbon h
nhiên s



c th i công nhân n o vét bùn, công nhân t i các
t t bùn th i các h

ti p

xúc[11].
Vi t Nam, hi

c th v nh ng tác h i

c a bùn th i v

ng. Tuy nhiên, trên th c t

n o hút t h th ng c

c th

nghiêm tr ng. Bùn th i t h th
th

cx

ho

n ch

nh, gây



ng ngu

cm td n


8
Thành ph n và tính ch t c a bùn th
nghiên c u kh

ng trong vi c

n d ng bùn cho các m

it

t

nông nghi p, san l p m t b ng s n xu t v t li u xây d
nh các nguyên nhân tích t các ch t ô nhi m trong bùn c a m
kênh r

n ô nhi

ch

ng ti m tàng c a bùn t
Gây ô nhi

ng có th k


nhi m tích tr trong bùn có th hòa tr n tr l

i, các ch t ô
c gây ô nhi

c.

Gây ô nhi m không khí: quá trình phân h y k khí c a bùn s t o ra
2S,

CH4, NH

gây hi u ng nhà kính và

ng t i

i.
n h sinh thái: Làm m t m
th y sinh s

,

ng t i

c.
ng v

ng s ng c a hàng


thành bùn l ng thì các kim lo i n

tích t trong bùn. M t s các kim

lo i n ng là các nguyên t
trong quá trình trao

ng không th thi

i v i các vi sinh v t

i ch t, tuy nhiên m t s kim lo i khác l i r

nguyên t

c. Có 6

c g i là các ch

thi t cho cây. Các kim lo

ng c n

n thi t cho quá trình
i không c n thi t cho các vi sinh v t khác. Cu v i

Pb bà Hg là nh ng nh ng kim lo i hoàn toàn không c n thi t cho th c v t, vi
sinh v

cv

Liner alkylbenzen sulfonate (LAS)

6500

2600

Di(2-ethylhexyl)phthalate (DEHP)

20 60

100

26 (UK: 330-640)

50

0.5-27,8

6

0.09

0.8

36[2]

100[2]

Nonylphenol and ethoxylates (NPE)



Zn

863[2]

2500-4000

2500

Cu

337

1000-17500

1000

Ni

37

300-400

300

Cd

2.2[3]

20-40

Anh.
[2]

Không bao g m Ba Lan và Hy L p. Zn trung bình trong bùn c a ba

LAn và Hy L

ng là 3641 và 2752 mg/kg. Giá tr trung bình c a

Châu Âu bao g m c Ba Lan và Huy L p là 2.8 mg Zn/kg.
[3]

Không bao g m Ba Lan, giá tr trung bình c a Cd trong bùn c a Ba

Lan là 9.9 mg/kg. Giá tr trung bình c a Châu Âu bao g m c Ba Lan là 2.8
mg Cd/kg.
[4]

không bao g m Hy L p, giá tr trung bình c a Cr trong bùn là

886mg/kg, Giá tr trung bình c a Châu Âu bao g m Hy L p là 141 mg Cr/kg.
Giá tr gi i h n c a kim lo i n
qu

c trình bày trong b

nh c a m t s


11

MPCN: Most Probable Cytophatic Number.
T

ch, bùn sau khi s lý ph i không có xu t hi n c a vi khu n

Salmonella và phân liên c u khu n ph

i 100/g (SO/2000/49).

T i Vi t Nam
a.

nh phân lo i x lý bùn th i

- Bùn th i t h th
quy

c th i có y u t nguy h

c qu n lý theo

nh v ch t th i nguy h i ( trong m

t b o v môi

b. Quy chu n k thu t
Vi

n k thu t qu c gia v


a) pH

12,5 ho c pH

2,0.

b) Trong m u bùn th i phân tích có ít nh t 01 thông s
b ng 5 có giái tr

ng th

tc

ng tuy

nh t i
ng

nguy h i(Ctc).
c tính b ng:

H(ppm)- giá tr
T- t s gi a kh
t ng s kh
Ctc-

, ppm

ng tuy



i n

h c

ngâm
H(ppm)

chi t

Ctc(mg/l)

1

Asen

-

As

40

2

2

Bari

-


5

Chì

-

Pb

300

15

6

Coban

-

Co

1.600

80

7

K m

-


10

Th y ngân

-

Hg

4

0,2

11

Crom VI

-

Cr6+

100

5

12

T ng Xyanua

-


15

benzen

71-43-2

C6H6

10

0,5

-Vân Trì, Hà

a. Gi i thi u v nhà máy
Nhà máy x

c th i B

s 3 (CP3) n m trong quy ho ch t ng th d án phát tri

- Vân Trì là gói th u
h t


14
B

-


d ng công ngh r t hi

i v i dây truy n x lý thông d ng b ng bùn ho t

tính tu n hoàn và x lý b ng công ngh
chính hi
ch

làm khô. Nh ng h ng m c
m x lý bùn, b kh

c th i sau khi x lý s

t lo

có th

c bi t,
ph c v cho

sinh ho t.
Nhà máy x

c th i B

phê duy t v i t ng m

-

ut

: 37.000 m3

- S gi

: 16 gi ng

ng
m:

Xã Kim Chung- Huy
c. Quy trình x lý chung

Hình 2.2

Hình 2.3

- Thành Ph Hà


16
f. Quy trình x

c th

c nhà máy x

c th i B

Long Vân Trì áp d ng
c rác thô


các quá trình x lý s

b ch
Cánh khu y bùn s t

ng
u ki

trên b m t ch y vào máng thu và quay tr v tr

c.
c và l
c th

i
ti p t

c


17
x

c

t b ép bùn. Bánh bùn sau
vào ph u thu bùn khô và chuy n

2.3

n và tái s d ng tro x .
lý tri

th i r n, gi m thi u t

các ch tiêu ô nhi m c a ch t

tích c a ch t th i r

lý ch t th i r n mà không c n t n nhi u di

a vi

tx

n pháp chôn l p. Tuy
ng cao và chi phí x lý l n.

p
Chôn l

bi

n nh t trong quá trình x

lý ch t th i r n. Chôn l p h p v sinh là m
có ki m soát các thông s ch

y sinh h c
c rò r