Nguyễn Thị Bắc Trờng THCS Tô Hiệu
Hc tp v lm theo tm gng o c H Chớ Minh v nõng cao ý thc trỏch
nhim, ht lũng, ht sc phng s T quc, phc v nhõn dõn
Tip theo cỏc ch hc tp nm 2007, 2008, thc hin K hoch
s 03-KH/BTGTW ngy 14-5-2007 ca Ban Ch o Trung ng,
nm 2009, ton ng, ton dõn ton quõn ta s hc tp ch :
Nõng cao ý thc trỏch nhim, ht lũng, ht sc phng s T quc,
phc v nhõn dõn, gn vi K nim 40 nm thc hin Di chỳc ca
Bỏc.
I. S CN THIT NNG CAO í THC TRCH NHIM,
HT LềNG HT SC PHNG S T QUC, PHC V
NHN DN TRONG GIAI ON HIN NAY
Trỏch nhim l phn vic c giao, ngha v phi lm trũn theo
cng v, chc trỏch ca mỡnh. Con ngi cú bao nhiờu v trớ, vai trũ, chc nng trong cỏc mi
quan h xó hi thỡ cú by nhiờu trỏch nhim. ú l trỏch nhim thnh viờn ca mi ngi trong
quan h gia ỡnh; trong cng ng, t chc, xó hi; trỏch nhim cụng dõn trong quan h vi t
nc; trỏch nhim phc v nhõn dõn, l cụng bc ca dõn, ca cỏn b, cụng chc
Trỏch nhim l mt khỏi nim kộp, va thuc phm trự o c, va thuc phm trự phỏp lut.
Cú trỏch nhim ch chu s phỏn xột ca d lun, o c. Cú trỏch nhim ngoi s phỏn xột
ca d lun, o c cũn chu s xột x ca phỏp lut. Trỏch nhim ca cỏn b, ng viờn,
cụng chc, chu s phỏn xột ca c d lun, o c, k lut ca ng v phỏp lut ca Nh
nc, trong ú vic nhn thc ỳng n, t giỏc thc hin cú vai trũ quan trng.
ý thc trỏch nhim l s nhn thc (nụng, sõu, y hay cha y ) v ngha v phi hon
thnh trong mi quan h nht nh. Ngc li vi ý thc trỏch nhim l thỏi vụ trỏch nhim.
H Chớ Minh ch rừ trỏch nhim ca mi ngi trong cỏc mi quan h, nhng nhn mnh trc
ht l trỏch nhim vi T quc, vi nhõn dõn. Ngi thng nhc nh mi ngi cú 3 trỏch
nhim: trc ng, trc dõn, trc cụng vic. Trong 3 trỏch nhim ú, trc ht cn cú ý thc
trỏch nhim cao trc cụng vic, trc nhõn dõn lm tht tt ri mi em kt qu ú m bỏo
cỏo vi cp trờn, vi ng.
Hc tp v lm theo t tng, tm gng o c H Chớ Minh, cn phi nõng cao ý thc
trỏch nhim, ht lũng, ht sc phng s T quc, phc v nhõn dõn. Tip theo cỏc ch hc

lt qua mi s nguy him, khú khn, nú nhn chỡm c l bỏn nc v l cp nc[1]. S
nghip xõy dng v bo v T quc ca dõn tc ta trong giai on hin nay cú c hi ln v
thỏch thc ln, rt cn phỏt huy ch ngha yờu nc v tinh thn dõn tc, c th hin c th
trong ý thc trỏch nhim ca mi ngi Vit Nam.
- i lp vi tinh thn tp th, ý thc trỏch nhim trc tp th l ch ngha cỏ nhõn, t li ớch
cỏ nhõn lờn trờn li ớch ca cng ng. ễng cha ta ó ca ngi nhng ngi cú cụng vi lng,
vi nc, dng n th, tụn vinh l thỏnh, l thn, l pht hong, l thnh hong, ng thi
phờ phỏn gay gt nhng k phn bi, u hng, nhng thúi h, tt xu, ch ngha cỏ nhõn
- Trong quỏ trỡnh phỏt trin nn kinh t th trng nh hng xó hi ch ngha v ch ng hi
nhp kinh t quc t, nhng mt tiờu cc ca ton cu húa, ca c ch kinh t th trng khỏch
quan tỏc ng vo t tng mi ngi, kớch thớch ch ngha cỏ nhõn, ch ngha thc dng, lm
suy gim s c kt ca cng ng dõn tc. Ch ngha quc v cỏc th lc thự ch cng tn
dng iu kin ú thc hin chin lc "din bin hũa bỡnh", m khuyn khớch li sng cỏ
nhõn, thc dng, hng th, vng ngoi l mt trong nhng th on ch yu. Trong iu
kin ú, vic lm rừ trỏch nhim ca mi cỏ nhõn; trờn c s tụn trng li ớch v quyn t do
ca mi cỏ nhõn, tng cng giỏo dc o c, li sng, ý thc trỏch nhim ca cỏ nhõn trc
tp th, cng ng, T quc v nhõn dõn cú ngha to ln v tỏc dng xó hi tớch cc.
3. y mnh cụng tỏc xõy dng ng, xõy dng i ng cỏn b, ng viờn, cụng chc cú
phm cht o c cỏch mng, hon thnh nhim v v vang trong giai on cỏch mng
mi
- ng ta ngay t khi mi ra i ó xỏc nh nhim v t chc, lónh o nhõn dõn ta u tranh
ginh li nn c lp v xõy dng xó hi xó hi ch ngha. Ngoi mc ớch ú, ng khụng cú
li ớch no khỏc. Chớnh vỡ vy, ng ó c nhõn dõn tin cy, i theo, lm nờn nhng thng
li v vang trong th k XX. ú l thng li ca Cỏch mng Thỏng Tỏm nm 1945, ginh li
Học tập và làm theo tấm gơng đạo đức Hồ Chí Minh
Nguyễn Thị Bắc Trờng THCS Tô Hiệu
nn c lp cho dõn tc. ú l chin thng trong cỏc cuc chin tranh bo v nn c lp
dõn tc, ton vn lónh th ca T quc. ú l thng li to ln, cú ý ngha lch s trong cụng
cuc i mi.
- Trong giai on cỏch mng mi, thc hin nhim v a nc ta ra khi tỡnh trng kộm phỏt

trong xó hi, phn u t c cỏc mc tiờu do i hi X ca ng ó ra.
II. T TNG H CH MINH V NNG CAO í THC TRCH NHIM, HT
LềNG, HT SC PHNG S T QUC, PHC V NHN DN
1. Quan nim ca H Chớ Minh v s cn thit phi nõng cao ý thc trỏch nhim, ht
lũng, ht sc phng s T quc, phc v nhõn dõn
Học tập và làm theo tấm gơng đạo đức Hồ Chí Minh
Nguyễn Thị Bắc Trờng THCS Tô Hiệu
- Trong h thng cỏc quan im ton din v sõu sc v nhng phm cht o c ca con
ngi Vit Nam, Ch tch H Chớ Minh ch rừ: mi ngi u phi tuõn theo o c cụng
dõn. ú l tuõn theo phỏp lut ca Nh nc, k lut lao ng, gi gỡn trt t chung, úng gúp
(np thu) ỳng k, ỳng s o c cụng dõn l hng hỏi tham gia cụng vic chung, bo v
ti sn cụng cng, bo v T quc, cn, kim xõy dng nc nh... Ngi núi, mi ngi u
phi cú bn phn vi t nc. Nc l nc ca dõn; v dõn l ch ca nc. T quc l T
quc chung. T quc c lp thỡ ai cng c t do. Nu mt nc thỡ ai cng phi lm nụ l.
Trong t tng H Chớ Minh, trỏch nhim cụng dõn trc ht v bao trựm nht l trỏch nhim
vi T quc, vi nhõn dõn. C s ca vic nõng cao ý thc trỏch nhim, ht lũng, ht sc phng
s T quc, phc v nhõn dõn trong t tng H Chớ Minh xut phỏt t quan nim mi ngi
u cú trỏch nhim trc T quc. Khi T quc lõm nguy thỡ mi ngi u phi ng lờn.
Trong li kờu gi Ton quc khỏng chin ngy 19-12-1946 Bỏc vit: "Bt k n ụng, n b,
bt k ngi gi, ngi tr, khụng chia tụn giỏo, ng phỏi, dõn tc. H l ngi Vit Nam thỡ
phi ng lờn ỏnh thc dõn Phỏp cu T quc"[2].
- i vi cỏn b, ng viờn, cụng chc, viờn chc, Ngi yờu cu lm gng cho nhõn dõn,
phi cú o c cỏch mng, vỡ cỏn b, ng viờn l tm gng ca xó hi, phi nờu gng,
"ng viờn i trc, lng nc theo sau". Mi cỏn b, ng viờn, cỏn b qun lý, lónh o va
phi thc hin o c cụng dõn, va thc hin o c ca ngi cỏn b. Dự cụng tỏc lnh
vc no cng u phi cú phm cht o c. Cp bc cng cao cng phi nờu gng v o
c.
Ch tch H Chớ Minh ch rừ: "o c cỏch mng cú th núi túm tt l: Nhn rừ phi, trỏi.
Gi vng lp trng. Tn trung vi nc. Tn hiu vi dõn[3]. Ngi vit: Quyt tõm sut
i u tranh cho ng, cho cỏch mng. ú l iu ch cht nht. Ra sc lm vic cho ng,

trm ln dõn liu cng xong[6]... Nhim v phc v nhõn dõn ca ng l t chc v phỏt huy
sc mnh trong nhõn dõn u tranh ginh li ớch cho nhõn dõn, xõy dng v bo v xó hi
mi do nhõn dõn lm ch.
2. Ni dung nõng cao ý thc trỏch nhim, ht lũng, ht sc phng s T quc, phc v
nhõn dõn trong t tng H Chớ Minh
a) V ý thc trỏch nhim
- Theo H Chớ Minh, ý thc trỏch nhim ca mi ngi trc ht th hin trong quan h vi
nhim v c giao, vi cụng vic phi lm.
Khi ng, Chớnh ph hoc cp trờn giao cho ta vic gỡ, bt k to hay nh, khú hay d, u phi
a c tinh thn, lc lng ra lm cho n ni n chn, lm mt cỏch t giỏc, theo lng tõm,
lng tri, theo nhu cu ni tõm ca cỏ nhõn mỡnh. Nu lm mt cỏch cu th, lm cho cú
chuyn, d lm khú b, ỏnh trng b dựi, gp sao lm vy, l khụng cú tinh thn trỏch
nhim. Tt c mi ngi, mi a v, mi cụng tỏc, mi hon cnh u phi cú tinh thn trỏch
nhim.
- ý thc trỏch nhim biu hin trong vic nm vng ng li, chớnh sỏch ca ng v Chớnh
ph; thc hin ỳng ng li qun chỳng.
Ch tch H Chớ Minh núi: ng v Chớnh ph ra chớnh sỏch. Cỏn b phi nghiờn cu, hiu
sut, thm nhun chớnh sỏch y. Theo chớnh sỏch y m iu tra, nghiờn cu, hiu thu hon
cnh thit thc ca n v mỡnh, a phng mỡnh. Ri t k hoch rừ rng, t m, thit thc,
gii thớch, tuyờn truyn, c ng qun chỳng, lm cho mi ngi hiu thu v ng h chớnh
sỏch ca ng v Chớnh ph nh l ca h, ri thi ua thc hin y chớnh sỏch y. Nh th
l lm trn nhim v.
thc hin trỏch nhim, phi bn bc vi qun chỳng, hi han ý kin, gom gúp sỏng kin ca
qun chỳng. Lónh o qun chỳng v hoan nghờnh qun chỳng phờ bỡnh. Ngi núi, "Túm li,
phi i ỳng ng li qun chỳng. Th l cú tinh thn trỏch nhim i vi ng, i vi
Chớnh ph, i vi nhõn dõn[7].
Bnh quan liờu, mnh lnh, ch quan, hp tp, t t, t li l trỏi hn vi tinh thn trỏch nhim.
b) V ni dung ht lũng, ht sc phng s T quc, phc v nhõn dõn
- Mi ngi u phi cú trỏch nhim vi t nc. Cỏc vua Hựng ó cú cụng dng nc. Bỏc
chỏu ta phi cựng nhau gi ly nc.

Chớnh ph va ph trỏch trc nhõn dõn, M ph trỏch trc nhõn dõn nhiu hn ph trỏch
trc ng v Chớnh ph[10]. Cỏn b khụng ph trỏch trc nhõn dõn, tc l khụng ph trỏch
trc ng v Chớnh ph, vỡ ng v Chớnh ph cng ch l cụng bc ca dõn.
- Phc v nhõn dõn l hng dn nhõn dõn t chm lo cho i sng ca mỡnh.
Ch tch H Chớ Minh yờu cu: S hng dn ny c thc hin bng nhiu con ng khỏc
nhau, ch yu l tp trung vo nhng ni dung c bn: Hng dn nhõn dõn y mnh tng gia
sn xut; hng dn nhõn dõn bit cỏch thc hnh tit kim; hng dn nhõn dõn phõn phi cho
cụng bng nhng phỳc li xó hi theo phng chõm "Khụng s thiu, ch s khụng cụng bng;
khụng s nghốo, ch s lũng dõn khụng yờn"[11].
- Phc v nhõn dõn trc ht phi ra c cỏc ch trng, chớnh sỏch ỳng n, vỡ li ớch
ca nhõn dõn.
Ch trng, chớnh sỏch phi xut phỏt t cỏc iu kin thc t v quan tõm ti nguyn vng, li
ớch chớnh ỏng ca nhõn dõn, ngay c cp c s. Ngi dy: "Vỡ vy, cỏch t chc v cỏch lm
vic no khụng hp vi qun chỳng thỡ ta phi cú gan ngh lờn cp trờn b i hoc sa li.
Cỏch no hp vi qun chỳng, qun chỳng cn, thỡ dự cha cú sn, ta phi ngh lờn cp trờn
m t ra. Nu cn lm thỡ c t ra, ri bỏo cỏo sau, min l c vic[12].
V cỏch lm vic, H Chớ Minh nhc nh phi nhn thc sõu sc phng phỏp T trong qun
chỳng ra. V sõu trong qun chỳng. Vic to, vic nh u phi phự hp vi lũng ham, ý mun,
tỡnh hỡnh thit thc ca qun chỳng, thỡ mi cú th phc v c qun chỳng. a mi vn
cho dõn chỳng tho lun v tỡm cỏch gii quyt. Chỳng ta cú khuyt im, thỡ tht th tha nhn
Học tập và làm theo tấm gơng đạo đức Hồ Chí Minh