Lớp 7
A - QUANG HỌC
I - CHUẨN KIẾN THỨC KĨ NĂNG
CHỦ ĐỀ MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT GHI CHÚ
1. Sự truyền
thẳng ánh
sáng
a) Điều kiện
nhìn thấy một
vật
b) Nguồn sáng.
Vật sáng
c) Sự truyền
thẳng ánh sáng
d)Tia sáng
Kiến thức
- Nhận biết được rằng, ta nhìn thấy các vật khi có ánh
sáng từ các vật đó truyền vào mắt ta.
- Nêu được ví dụ về nguồn sáng và vật sáng.
- Phát biểu được định luật truyền thẳng của ánh sáng.
- Nhận biết được ba loại chùm sáng: song song, hội
tụ và phân kì.
Kĩ năng
- Biểu diễn được đường truyền của ánh sáng (tia
sáng) bằng đoạn thẳng có mũi tên.
- Giải thích được một số ứng dụng của định luật
truyền thẳng ánh sáng trong thực tế: ngắm đường
thẳng, bóng tối, nhật thực, nguyệt thực...
- Hiểu nguồn sáng là
các vật tự phát ra ánh
sáng, vật sáng là mọi

- Nêu được những đặc điểm chung về ảnh của một
vật tạo bởi gương phẳng: đó là ảnh ảo, có kích thước
bằng vật, khoảng cách từ gương đến vật và ảnh bằng
nhau.
Kĩ năng
- Biểu diễn được tia tới, tia phản xạ, góc tới, góc
phản xạ, pháp tuyến trong sự phản xạ ánh sáng bởi
gương phẳng.
- Vẽ được tia phản xạ khi biết tia tới đối với gương
phẳng, và ngược lại, theo hai cách là vận dụng định
luật phản xạ ánh sáng hoặc vận dụng đặc điểm của
ảnh tạo bởi gương phẳng.

1
- Dựng được ảnh của một vật đặt trước gương phẳng.
3. Gương cầu
a) Gương cầu
lồi.
b) Gương cầu
lõm
- Nêu được những đặc điểm của ảnh ảo của một vật
tạo bởi gương cầu lõm và tạo bởi gương cầu lồi.
- Nêu được ứng dụng chính của gương cầu lồi là tạo
ra vùng nhìn thấy rộng và ứng dụng chính của gương
cầu lõm là có thể biến đổi một chùm tia tới song song
thành chùm tia phản xạ tập trung vào một điểm, hoặc
có thể biến đổi một chùm tia tới phân kì thích hợp
thành một chùm tia phản xạ song song.
Không xét đến ảnh thật
tạo bởi gương cầu lõm.

vật, ...
Thông hiểu
2. SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
STT
Chuẩn kiến thức, kĩ năng
quy định trong chương
trình
Hướng dẫn mức độ thể hiện cụ thể của chuẩn
kiến thức, kĩ năng
Ghi chú
(cấp mức độ)
1 Phát biểu được định luật
truyền thẳng của ánh
sáng.
Định luật truyền thẳng của ánh sáng: Trong
môi trường trong suốt và đồng tính, ánh sáng
truyền theo đường thẳng.
Nhận biết
Không yêu
cầu giải thích
các khái niệm
môi trường
trong suốt,
2
đồng tính.
2 Biểu diễn được đường
truyền của ánh sáng (tia
sáng) bằng đoạn thẳng
có mũi tên.
Nhận biết được ba loại

kiến thức, kĩ năng
Ghi chú
(cấp mức độ)
1 Giải thích được một số
ứng dụng của định luật
truyền thẳng ánh sáng
trong thực tế: ngắm
đường thẳng, bóng tối,
nhật thực, nguyệt thực...
Để phân biệt hàng cột điện có thẳng hàng
không, người ta đứng trước cột điện đầu tiên
và ngắm. Nếu cột điện này che khuất các cột
điện ở phía sau thì chúng thẳng hàng.
Đặt một vật chắn sáng trước một nguồn sáng
rộng thì khoảng không gian sau vật chắn
sáng có ba vùng: vùng sáng, vùng bóng nửa
tối và vùng bóng tối. Vì ánh sáng truyền theo
đường thẳng theo mọi phương từ nguồn sáng
nên:
- Vùng sáng là vùng ánh sáng truyền tới từ
nguồn sáng mà không bị vật chắn sáng chắn
lại.
- Vùng bóng tối là vùng không gian ở phía
Vận dụng 2
3
sau vật chắn sáng và không nhận được ánh
sáng từ nguồn sáng truyền tới.
- Vùng bóng nửa tối là vùng không gian ở
phía sau vật chắn sáng và chỉ nhận được một
phần ánh sáng của nguồn sáng truyền tới.

- Điểm gặp nhau giữa tia tới và gương phẳng
gọi là điểm tới (điểm I).
- Tia sáng từ nguồn sáng (S) chiếu tới gương
gọi là tia tới (SI).
- Tia sáng bị hắt trở lại không khí từ điểm tới
I gọi là tia phản xạ (IR).
- Đường thẳng kẻ vuông góc với mặt gương
phẳng tại điểm tới (I) gọi là pháp tuyến (IN).
Góc SIN = i gọi là góc tới; góc NIR = i’ gọi
là góc phản xạ.
- Định luật phản xạ ánh sáng:
+ Tia phản xạ nằm trong mặt phẳng chứa tia
tới và pháp tuyến của gương ở điểm tới.
+ Góc phản xạ bằng góc tới. (Hình)
Nhận biết
Không yêu
cầu học sinh
học thuộc
lòng các khái
niệm về điểm
tới, pháp
tuyến, tia tới,
tia phản xạ,
góc tới, góc
phản xạ.
2 Nêu được ví dụ về hiện
tượng phản xạ ánh sáng.
Vẽ được tia phản xạ khi
- Khi ngồi gần ao hồ vào trời nắng, ta thấy có
ánh sáng phản xạ của Mặt Trời trên hàng cây.

đến vật và ảnh bằng
nhau.
- Ảnh của một vật được tạo bởi gương phẳng
không hứng được trên màn chắn, gọi là ảnh ảo.
- Độ lớn ảnh của một vật được tạo bởi gương
phẳng bằng độ lớn của vật.
- Khoảng cách từ một điểm của vật đến gương
bằng khoảng cách từ ảnh của điểm đó đến
gương.
Nhận biết
2 Dựng được ảnh của vật
qua gương phẳng.
- Vẽ ảnh của điểm sáng qua gương bằng hai
cách :
+ Vận dụng định luật phản xạ ánh sáng.
+ Vận dụng tính chất của ảnh tạo bởi gương
phẳng.
- Dựng được ảnh của những vật sáng có hình
dạng đơn giản như đoạn thẳng hoặc mũi tên.
Ví dụ: Dựng ảnh của một vật sáng qua gương
có dạng đoạn thẳng AB như hình vẽ.
Cách dựng: ảnh của vật AB là tập hợp ảnh
của tất cả các điểm sáng trên vật.
Để dựng ảnh của một vật sáng AB qua gương
phẳng, ta chỉ cần vẽ ảnh A’ của điểm sáng A
và ảnh B’của điểm sáng B, sau đó nối A’ với
B’ ta được ảnh A’B’của vật sáng AB.
Vận dụng 1
5
6. THỰC HÀNH - QUAN SÁT VÀ VẼ ẢNH CỦA MỘT VẬT TẠO BỞI GƯƠNG

trình
Hướng dẫn mức độ thể hiện cụ thể của chuẩn
kiến thức, kĩ năng
Ghi chú
(cấp mức độ)
1 Nêu được các đặc điểm
của ảnh ảo của một vật
tạo bởi gương cầu lồi.
- ảnh của một vật tạo bởi gương cầu lồi là
ảnh ảo và nhỏ hơn vật.
Nhận biết
2 Nêu được ứng dụng
chính của gương cầu lồi
là tạo ra vùng nhìn thấy
rộng.
- Vùng nhìn thấy của gương cầu lồi rộng hơn
vùng nhìn thấy của gương phẳng có cùng
kích cỡ.
- Do vùng nhìn thấy của gương cầu lồi lớn,
nên người ta sử dụng gương cầu lồi làm
gương quan sát đặt ở những đoạn đường
quanh co mà mắt người không quan sát trực
tiếp được và làm gương quan sát phía sau
của các phương tiện giao thông, như ôtô, xe
máy...
Nhận biết
8. GƯƠNG CẦU LÕM
6
STT
Chuẩn kiến thức, kĩ năng

Làm pha đèn để tập trung ánh sáng theo một
hướng mà ta cần chiếu sáng.
Nhận biết
B - ÂM HỌC
I - CHUẨN KIẾN THỨC KĨ NĂNG
CHỦ ĐỀ MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT GHI CHÚ
1. Nguồn âm Kiến thức
- Nhận biết được một số nguồn âm thường gặp.
- Nêu được nguồn âm là một vật dao động.
Kĩ năng
- Chỉ ra được vật dao động trong một số nguồn âm
như trống, kẻng, ống sáo, âm thoa.
2. Độ cao, độ
to của âm
Kiến thức
- Nhận biết được âm cao (bổng) có tần số lớn, âm
thấp (trầm) có tần số nhỏ. Nêu được ví dụ.
- Nhận biết được âm to có biên độ dao động lớn, âm
nhỏ có biên độ dao động nhỏ. Nêu được ví dụ.

Ở lớp 7, chân không
được hiểu là khoảng
3. Môi trường
truyền âm
Kiến thức
- Nêu được âm truyền trong các chất rắn, lỏng, khí và
không truyền trong chân không.
- Nêu được trong các môi trường khác nhau thì tốc độ
truyền âm khác nhau.
4. Phản xạ âm.

quy định trong chương
trình
Hướng dẫn mức độ thể hiện cụ thể của chuẩn
kiến thức, kĩ năng
Ghi chú
(cấp mức độ)
1 Nhận biết được một số
nguồn âm thường gặp
- Vật phát ra âm gọi là nguồn âm.
- Những nguồn âm thường gặp như: cột khí
trong ống sáo, mặt trống, sợi dây đàn, loa
đài,… khi chúng dao động
Nhận biết
2 Nêu được nguồn âm là
vật dao động.
- Khi phát ra âm các vật đều dao động. Nhận biết
3 Chỉ ra được vật dao
động trong một số
nguồn âm như trống,
kẻng, ống sáo, âm thoa,
…
Bộ phận dao động phát ra âm trong:
+ Trống: mặt trống.
+ Kẻng: thân kẻng.
+ Ống sáo: cột không khí trong ống sáo.
Vận dụng 1
10. ĐỘ CAO CỦA ÂM
STT
Chuẩn kiến thức, kĩ năng
quy định trong chương