Nghệ thuật khởi nghiệp
(phần 11)
Guy Kawasaki là hiện là giám đốc điều hành của Garage Technology Ventures
- một ngân hàng đầu tư vốn cho các công ty công nghệ cao. Trước đây, ông từng là cố
vấn cho hãng Apple Computer. Ông là tác giả của bảy cuốn sách viết về kinh doanh.
Ông nhận bằng B.A từ trường đại học Standford, bằng M.B.A. từ UCLA, và nhận danh
hiệu tiến sĩ danh dự của trường Bapson College. Ông còn sẵn sàng tư vấn cho những
người đang muốn khởi sự kinh doanh. Sau đây là phần tiếp theo cuộc phỏng vấn ông
do tạp chí Forbes thực hiện.
Không phải ai cũng có cơ hội kinh doanh!
Hỏi: Tôi băn khoăn về việc thành lập công ty sản xuất một loại thuốc nước để
mọc tóc. Tôi là một bác sĩ nhãn khoa, và ảnh hưởng phụ của một trong những loại
thuốc mà chúng tôi dùng trong lĩnh vực này là làm mọc tóc. Một bác sĩ khác đã được
cấp bằng sáng chế loại thuốc này như một loại thuốc làm mọc lông mi và cộng tác với
hãng mỹ phẩm Maybelline. Tôi muốn dùng loại thuốc này kết hợp với một dung dịch
mỹ phẩm được dùng để xoa vào da đầu như sản phẩm Nioxin hiện có trên thị trường.
Tôi có phải thực hiện một thử nghiệm y học để được thực hiện điều này không?
Đáp: Giả sử bạn là một bác sĩ chuyên về da liễu chứ không phải về nhãn khoa.
Một ngày nào đó, bạn nhỏ một loại thuốc nào đó vào mắt một bệnh nhân, và người đó
sẽ nói: “Bệnh loạn thị của tôi đã khỏi rồi!” Bạn cũng đã phát hiện ra rằng một bác sĩ da
liễu khác đã được cấp bằng sử dụng loại thuốc này để làm giảm bệnh đục nhân mắt.
Dựa trên phát hiện này, bạn viết cho một nhà báo của Forbes và hỏi rằng liệu việc sử
dụng loại thuốc này để chữa bệnh loạn thị có đòi hỏi phải được thử nghiệm y học
không và làm thế nào bạn biết được liệu bác sĩ da liễu kia có quyền được chữa trị mắt
hay không. Bạn có hiểu tôi đang muốn nói gì không? Bạn, với tư cách là một bác sĩ
nhãn khoa, có thể nói gì với bác sĩ da liễu đó?
Tôi có nguồn tài trợ và kế hoạch khởi nghiệp một công ty chuyên cung cấp dịch
vụ trên mạng. Tôi biết rằng một người và tôi muốn thuê người đó làm Giám đốc điều
hành về công nghệ. Chúng tôi có mối quan hệ cá nhân tốt, và anh ta rất quan tâm đến
tôi một lời khuyên không?
Hãy kết thúc việc học đại học đi.
Ước mơ của tôi là tự điều hành công ty của chính mình, nhưng tôi thiếu ý tưởng
kinh doanh (hoặc thiếu lòng can đảm?) để có thể có được một cơ sở tốt. Lý tưởng nhất
là tôi muốn tiếp quản một công ty nhỏ, còn bản thân tôi là một người góp vốn chủ
động. Vấn đề là tôi phải tìm những công ty như vậy ở đâu? Ông có thể cho tôi vài lời
khuyên không?
Tôi không đồng ý với ý tưởng “nhà doanh nghiệp as ronin.” Như vậy chẳng
khác nào nài một nhà doanh nghiệp vô chủ đi tìm một người chủ. Nếu bạn muốn mua
một công ty, hãy mua công ty cung cấp một dịch vụ hoặc sản phẩm mà bạn yêu thích.
(Tương tự như vậy, nếu bạn muốn thành lập công ty, hãy thành lập một công ty cung
cấp một dịch vụ hoặc sản phẩm mà bạn yêu thích.) Bạn sẽ tìm thấy công ty đó bằng
cách nhìn lại xem bạn đang sở hữu, sử dụng hay yêu thích cái gì.
Tôi muốn bàn với ông về khả năng đầu tư vào một doanh nghiệp kinh doanh
ngoài Internet có tiềm năng tốt trong mười năm tới. Ông có thể gọi cho tôi theo số
123-456-7890 để hẹn một buổi gặp mặt.
Hiện giờ, tôi đang rất bận với các vụ làm ăn khác nên không gọi được. Đầu
tiên, tôi chuẩn bị giúp một bà goá người Nigeria chuyển tiền ra khỏi đất nước của bà
ta. Sau đó, tôi sẽ bán Viagra qua Internet. Cuối cùng, tôi cần tính xem nếu chỉ cần 1%
đàn ông trên thế giới làm to dương vật bằng một loại sản phẩm mà tôi đang định chế
tạo thì tôi sẽ giàu như thế nào nhỉ?
Nghiêm túc mà nói, thì đừng tiếp cận với một nhà đầu tư bằng cách nói: “Hãy
gọi cho tôi, tôi có một vụ làm ăn thú vị đây.” Hãy tự giới hiệu với nhà đầu tư đó. Ít
nhất cũng nên miêu tả về sản phẩm của bạn.
Trong bài báo trước, ông nói rằng các VC tìm kiếm một nhóm làm việc tốt,
công nghệ tuyệt hảo, một thị trường đã hình thành và có khả năng sinh lời. Điều gì sẽ
xảy ra nếu tôi chỉ có hai yếu tố sau. Tôi biết rằng tôi có công nghệ tốt (hay một mô
hình kinh doanh tốt) và thị trường chín muồi. Nhưng tôi không có nhóm làm việc tốt.
Tôi nên làm gì đây?
Trước hết xin nói rằng có hai trong ba yếu tố đó cũng không phải là tồi. Hai yếu
tiên tôi sẽ làm nếu trong hoàn cảnh của bạn là làm một mẫu sản phẩm hoặc dịch vụ
theo ý tưởng của mình. Hãy dùng chương trình CAD, búa, đinh, cưa, mỏ hàn, bất cứ
phương tiện gì, để làm ra một cái gì đó. Đừng dùng Word, Power Point và Excel ngay
từ đầu. Nên đăng ký bằng sáng chế nếu bạn tạo ra được một dụng cụ y học hoặc sản
phẩm sinh học.
Tôi đã chứng kiến ông hạ gục hầu như tất cả những người xin ông một lời
khuyên để có được vốn kinh doanh. Trừ khi quyền tác giả bài báo của ông bị đe doạ,
ông có thể cắt bớt những chuyện dài dòng và đưa ra luôn một danh sách ngắn những
tiêu chuẩn mà theo ông thì cần thiết để có thể được các VC để ý hay không?