Cần phải làm gì với những “thiên tài”?
Lãnh đạo cả một tập thể nhân viên không phải là việc dễ dàng, và công việc đó sẽ còn khó
hơn bội phần nếu công ty của bạn hoạt động trong các lĩnh vực sáng tạo. Đối với dạng
công việc này, nhân viên của bạn, ngoài các kiến thức và kỹ năng chuyên ngành, còn phải
có một khả năng thiên bẩm nào đó.
Và quy luật “người tài thường lắm tật” dường như luôn đúng ở mọi thời đại và mọi quốc gia.
Nhưng rất may là vẫn còn một quy luật nữa: “vỏ quýt dày có móng tay nhọn”. Cách lãnh đạo các
“ngôi sao” là vấn đề mà bài viết này muốn đề cập đến.

Người từ hành tinh khác
Tại Trung tâm Tổ chức các sự kiện “KnyazevЪ” ở Mátxcơva, hàng tháng, có một nhóm người tụ
tập để chơi một trò lạ lùng. Họ hoá trang mặt mũi bẩn thỉu, ăn mặc rách rưới và đi đến trung tâm
thành phố để đóng giả làm những người... vô gia cư. Họ xin người qua đường tiền, đồ ăn, quần
áo... Sau vài giờ cải trang thành người ăn xin, những người “vô gia cư” lại thay quần áo và đi vào
một khách sạn hạng sang để chia sẻ với nhau những ấn tượng vừa thu được.
Tổng giám đốc “KnyazevЪ” – Sergei Knyazev cho biết: đây là một nhóm người tài năng và họ chơi
trò này để giảm căng thẳng. Ông cho rằng: trời đã sinh ra làm người có tài thì thường kèm theo
những tính cách khác người. Họ suy nghĩ lạ lùng và cách nhìn nhận cuộc sống cũng không giống
ai.
Ở công ty họ làm việc theo một phong cách riêng. Họ không thể hiểu được tại sao sếp lại không
hài lòng khi họ nói chuyện điện thoại hàng giờ liền, hay ngồi gác chân lên bàn và nhìn chòng chọc
vào một điểm cả ngày khi đang bận nghĩ đến một điều gì đó. Họ có thể xin nghỉ một ngày, nhưng
có thể kéo dài đến cả tuần không ló mặt đến chỗ làm việc. Đến khi sếp không chịu đựng được nữa
định cho nhân viên vô kỷ luật này thôi việc, thì họ lại mang đến trình sếp một đống các ý tưởng
hoặc giải pháp xuất sắc khiến cho không ai còn bận tâm đến những khuyết điểm của họ nữa. Có
lẽ, đây là bản tính của những tài năng bẩm sinh.
Những bộ quần áo công sở chỉnh chu, đầu tóc gọn gàng là những điều không bao giờ có thể nhìn
thấy ở những con người này. Khác với một nhân viên nhà băng kín đáo, họ thường hay chơi trội
để thu hút sự chú ý của mọi người. Họ có thể ăn mặc rất sặc sỡ, khi nói thì hoa chân múa tay, hay
sử dụng những ngôn từ gây “sốc”. Nói chung, những người này thường rất khác lạ trong thế giới
thường.

- Trong trường hợp này cần phải bình tĩnh giải thích với các “thiên tài” tại sao bản thiết kế của
người đồng nghiệp kia lại tốt hơn của anh ta, đồng thời cũng đừng quên nhắc tới những “chiến
công” trong quá khứ của họ, khen ngợi và khẳng định rằng họ là người không thể thay thế, -
Sergei Knyazev cho biết. – Và tốt nhất đừng để trong tập thể chỉ có một hoặc hai “thiên tài” nào đó
nổi bật hẳn lên, cần phải động viên khen ngợi tất cả mọi người.
Tại Trung tâm Tổ chức các sự kiện “KnyazevЪ”, các nhân viên không bao giờ biết mức lương và
thưởng của người khác. Theo Sergei Knyazev, cách này có thể ngăn chặn để một cuộc cạnh tranh
lành mạnh không bị biến thành sự thù định.
Sự thiếu cảm hứng cũng là một trong các nguyên nhân làm cho những người làm trong lĩnh vực
đòi hỏi sự sáng tạo không thể làm việc được. Nếu một “thiên tài” bị rơi vào trạng thái này, thì theo
Sergei Knyazev tốt nhất là hãy kiên nhẫn chờ đợi một thời gian.
- Hãy cho họ nghỉ phép vài ngày để sau đó họ đến chỗ làm việc với nguồn năng lượng mới và
những ý tưởng xuất sắc khác.
Elena Makashova lại sử dụng phương pháp “gọi cảm hứng”. Bà tin rằng bất cứ một người tài năng
nào cũng có thể tự tạo ra cảm ứng bằng lý trí. Khi tìm kiếm ý tưởng, các nhà tạo mốt của Elena
Makashova đã tốn hàng trăm tờ giấy để phác họa mới có cơ may tìm được một giải pháp thích
hợp.
Đôi khi những “thiên tài” chỉ thiếu một “cú hích” nhỏ. Ở hãng Dialog media mọi người vẫn nhớ câu
chuyện về một nhân viên thiết kế vò đầu bứt tai mấy ngày liền không thể thiết kế nổi logo cho một
công ty, tất cả các bản phác thảo đến cuối ngày lại bị vứt vào sọt rác. Khi chỉ còn hai ngày nữa là
đến hạn chót với khách hành, sếp tuyệt vọng gọi điện cho người thiết kế vào một giờ sáng: “Anh
hãy nghĩ ra một cái gì đó thật mốt và thật tròn trịa!”. Người thiết kế lấy cảm hứng từ câu nói của
sếp đã nghĩ ra một phương án làm kinh ngạc mọi người trong thế giới quảng cáo.

Những “thiên tài” muốn gì?
Nếu những chuyên gia kỹ thuật, các nhân viên bán hàng hoặc các công chức bàn giấy có thể
khích lệ họ làm việc bằng những quyền lợi vật chất, thì đối với những người làm việc trong lĩnh
vực sáng tạo phải làm theo cách khác hẳn.
“Đối với họ thì điều tối quan trọng là có được một công việc thú vị, - Sergei Knyazev cho biết. –
Hãy tạo cho họ những điều kiện thật tốt để họ không phải bận tâm đến bất cứ một việc gì ngoài

Ngoài ra còn nhiều vũ khí hiệu quả khác để khích lệ tinh thần của những “ngôi sao”. Đó có thể là
những khóa học hoặc cho họ tham dự những cuộc triển lãm chuyên ngành quốc tế. Các cách thức
này không những được sử dụng như là một phần thưởng cho một thiết kế thành công mà còn tạo
ra nguồn cảm hứng và sáng tạo đối với những người làm công tác đòi hỏi phải có trí tưởng tượng
bay bổng.
“Chìa khóa” mở cửa những tâm hồn tài năng
Tuy nhiên, với một cơ chế khuyến khích sự sáng tạo dù có tốt đến đâu cũng không thể hoạt động
hiệu quả nếu bản thân người lãnh đạo không phải là một người sáng tạo bẩm sinh. Ở một nhà
xuất bản sách nổi tiếng vẫn còn lưu truyền câu chuyện về người lãnh đạo vốn là một cựu sĩ quan.
Ông ta là một người không nhân nhượng và kiên quyết xây dựng một bộ máy kỷ luật. Tuy nhiên,
không một nhân viên nào có thể chấp hành nội quy “trại lính” với các bản báo cáo hàng ngày. Ở
nhà xuất bản bùng nổ một cuộc chiến thực sự giữa nhân viên và lãnh đạo và cuối cùng chiến
thắng thuộc về những người “thấp cổ bé họng”. Nhà lãnh đạo quân sự buộc phải ra đi.
Một số lời khuyên dành cho các nhà lãnh đạo của những “ngôi sao”
Những phương pháp tốt nhất để kích thích những "thiên tài":
Một bầu không khí làm việc dễ chịu;
Các điều kiện làm việc hoàn hảo (có các thiết bị kỹ thuật cao, phòng làm việc ấm cúng, bữa ăn
trưa miễn phí...);
Công việc thú vị;
Thời gian biểu làm việc tự do;
Có khả năng thăng tiến trong công việc;
Khen ngợi;
Các buổi vui chơi giải trí chung cho toàn thể nhân viên trong công ty;
Các phúc lợi xã hội;
Phong cách lãnh đạo khoáng đạt.
Cách nghỉ giải lao dành cho những “thiên tài”
Các nhà nghiên cứu thuộc Viện Não học Nga khuyên, thỉnh thoảng nên dành thời gian 5 phút để
vẽ. Hội họa giúp phát triển bán cầu não phải nơi điều khiển khả năng sáng tạo và tưởng tượng.
Các kỳ nghỉ hồi phục sức sáng tạo cho nhân viên
Tại Mỹ, các chủ doanh nghiệp có chế độ cho phép các nhân viên tài năng của mình được nghỉ dài