Giải pháp đơn giản cho kinh doanh hiệu quả
Cuộc khủng hoảng tài chính Châu Á làm rối loạn tình hình tài chính trong khu
vực, đặt ra một câu hỏi về mối liên quan giữa an toàn tài chính và thất bại kinh
doanh. Trong khi có hàng nghìn các doanh nghiệp trong khu vực gặp nhiều khó
khăn, hoặc đối mặt với nguy cơ phá sản, thì nhiều doanh nghiệp Việt Nam, cả
doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp tư nhân cũng gặp những khó khăn tương
tự.
Mặc dù thất bại trong kinh doanh được cho là do hoạt động không tốt hoặc các lý
do về tài chính, hoặc cả hai, thì lý do được chú ý nhất ở Việt Nam đó là sự khó
khăn về tài chính. Về cơ bản, sự thất bại trong kinh doanh do tài chính thường
được xem xét dưới 3 mức độ:
1. Doanh thu từ hoạt động kinh doanh chậm hoặc thậm chí âm.
2. Không trả được nợ do không có khả năng trả lãi cho khỏan vay trong thời
gian của cuộc khủng hoảng.
3. Phá sản xảy ra khi khoản nợ ngân hàng cho phép vựơt quá giá trị thị trường
của tổng tài sản của doanh nghiệp.
Bất kể là mức độ nào cũng đã gây tranh cãi rằng hợp lý tài chính trong kinh doanh
là yếu tố xác định sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp, mà đã được chứng
minh bằng khả năng thanh toán nợ của doanh nghiệp. Một sự thật là trong khi rất
nhiều hãng kiếm được lợi nhuận kha khá trong khoảng thời gian trước đó, thì vẫn
có thể đối mặt với nguy cơ phá sản, bởi ở vào vị thế yếu kém về tài chính trong
giai đoạn cuộc khủng hoảng.
Có rất ít các công cụ để xác định số lượng và dự báo sự thất bại trong kinh doanh,
trong đó mô hình điểm Z ( Hệ số nguy cơ phá sản) được sử dụng nhiều nhất trong
lĩnh vực tài chính. Các tính toán của mô hình điểm Z đựơc giải thích bởi chuyên
gia tài chính nổi tiếng Edward Altman, đã kết hợp nhiều yếu tố bên trong của hoạt
động kinh doanh như: thu nhập giữ lại, vốn lưu động, giá trị tài sản của các cổ
Tái cơ cấu lại bao gồm những biện pháp như hỗ trợ tòan bộ, giảm quy mô, thay
thế ban quản lý, và tái vốn hóa. Trong hoàn cảnh khác khác, tái cơ cấu không tự
nguyện sẽ được áp dụng. Ví dụ đề nghị tái cơ cấu lại thường được đề xướng bởi
người cho vay và có thể tạo ra những quyết định khác nhau. Việc tái cơ cấu bắt
buộc có thể được thực hiện qua biện pháp : thâu tóm doanh nghiệp bằng nguồn tài
chính đi vay (LBO) , mua lại và sát nhập
Một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất đối với ban lãnh đạo cấp cao là phải
tìm ra sớm nhất những sai lầm trong hoạt động và trong tài chính, bởi những nhân
tố này sẽ trở thành nguyên nhân gây ra thất bại trong kinh doanh. Tìm ra sai lầm
càng sớm càng tốt vì ban lãnh đạo và các cổ đông càng có thêm thời gian để chuẩn
bị.
Trong trường hợp của cuộc khủng hoảng tài chính này, có rất nhiều công ty đang
hoạt động ở Việt Nam, các doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân, doanh
nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đang phải đối mặt với khó khăn về tài chính mà
có thể gây ra tình trạng không trả được nợ hoặc kiệt quệ tài chính. Tình trạng
không trả được nợ hoặc kiệt quệ tài chính trong doanh nghiệp có thể biết được qua
hệ thông tin quản trị doanh nghiệp ( MIS), các báo cáo rõ ràng và bảng cân đối kế
toán. Một cách lo gíc, có sự yêu cầu khắt khe nếu Việt Nam thành lập một thị
trường chứng khoán riêng.
Tuy nhiên, các doanh nghiệp trong các khu vực khác nhau đối mặt với thử thách ở
mức độ khác nhau. Rất nhiều doanh nghiệp đầu tư nước ngoài hoạt động trên cơ
sở nguồn tài chính mạnh với sự hỗ trợ từ phía các công ty mẹ. Dưới dự kiệt quệ tài
chính, giải pháp thanh tóan tự nguyện thường được tiến hành nhờ các quỹ tạo
thêm và sự ủng hộ của các cổ đông, như trong trường hợp thanh toán tự nguyện
của Proctor và Gamble để thu hút được nhiều tiền đầu tư hơn và quyền sở hữu
được tái cơ cấu lại.
Tương tự thế, các doanh nghiệp nhà nước cũng có thể được hưởng một sự ưu đãi
đặc biệt về tài chính, ví dụ như gần đây đã xóa nợ trên quy mô lớn hay lập lại danh
sách các doanh nghiệp có nghĩa vụ tài chính như trường hợp của dệt may Nam
Định, VISERL, v.v Hỗ trợ toàn bộ cũng được sử dụng để vực dậy các doanh