Physiolac sưu tầm
Physiolac – Sữa công thức cao cấp – Sữa mát dành cho bé.
1

NHỮNG CÂU HỎI THƯỜNG GẶP
KHI CHĂM SÓC TRẺ SƠ SINH PHẦN 2

Bé đi ngoài phân lỏng, có cần uống thuốc?

Con tôi 10 tháng tuổi. Một tuần nay cháu đi lỏng, một ngày đi 2 đến 3 lần. Tôi có nên cho cháu
uống thuốc gì không?

Cháu vẫn chơi bình thường. Ngoài bú mẹ, tôi cho cháu ăn thêm cháo xương. Mong bác sĩ cho lời
khuyên.

Trả lời:
Trẻ đi ngoài phân lỏng trên 3 lần mỗi ngày thì bố mẹ cần chú ý. Đầu tiên, việc này có thể khiến
bé dễ bị mất nước. Bạn có thể cho bé uống oresol (pha theo chỉ dẫn trên nhãn) sau mỗi lần bé đi
ngoài.
Thời gian này bạn vẫn duy trì cho bé bú mẹ, bên cạnh đó ăn từ hai đến ba bữa bột một ngày. Bạn
có thể nấu bột với thịt hoặc trứng kèm rau và dầu ăn mà không cần phải có nước xương. Đặc
biệt bạn có thể cho cà rốt được ninh nhừ, xay nhỏ nấu súp hoặc cho vào bột của bé.
Sau vài ngày nếu thấy tình trạng đi ngoài không đỡ bạn cần cho bé đi bệnh viện khám để xác
định nguyên nhân cụ thể và có biện pháp điều trị thích hợp.
Physiolac sưu tầm

Xử trí đúng cách khi bé bị tiêu chảy?

Cần bổ sung "nước biển khô" hoặc nước muối khi bé tiêu chảy để bù lại lượng nước đã mất.
Cho trẻ bú mẹ ít nhất 6 tháng, không thay đổi sữa liên tục để tránh rối loạn tiêu hóa.
Bà mẹ nào có con nhỏ bị tiêu chảy cũng thấy đắng chát cả miệng mồm, khô khốc cổ họng và chỉ
mong sao cho bé được “cầm ỉa” ngay tức khắc, nghĩa là mong có cách nào làm dứt ngay cơn tiêu
chảy của bé. Đó là lý do tại sao trong phòng cấp cứu ở các khoa nhi vẫn thường gặp những ca
ngộ độc sái thuốc phiện, á phiện, thuốc chích thuốc uống làm cho bé bị liệt ruột, bụng chướng
lên, thở thoi thóp, đồng tử (con ngươi) teo nhỏ như đầu đinh ghim. Có trường hợp chết oan là vì
vậy, không kể các trường hợp chết vì khô nước, mất nước trong cơ thể.
Tiêu chảy cấp thực chất là một phản xạ có ích cho cơ thể, nhằm tống hết chất độc ra ngoài đường
ruột một khi ruột bị rối loạn, bị nhiễm trùng, nhiễm độc, như trường hợp ngộ độc thực phẩm,
dùng sữa ôi thiu… Trường hợp tiêu chảy kéo dài do sai dinh dưỡng (đưa đến suy dinh dưỡng),
dùng kháng sinh không đúng cách làm tiêu hủy những vi sinh vật vốn rất có ích trong đường ruột
hoặc do trẻ “không chịu”, “không hạp” với một thứ sữa nào đó thì phải ngưng thuốc kháng sinh
và điều chỉnh cách dinh dưỡng sao cho đúng.
Có khi chỉ vì pha chế sữa không đúng (đặc quá hoặc loãng quá) cũng gây rối loạn tiêu hóa, tiêu
chảy hoặc bón… Nhiều bà mẹ bây giờ thích nghe bày vẽ, nghe quảng cáo, cứ thay sữa xoành
xoạch. Trẻ chưa kịp làm quen với thứ sữa này đã phải làm quen sữa khác, đương nhiên phải “rối
loạn tiêu hóa” thôi.
Thức ăn dặm cũng vậy. Phải có thời gian cho bé quen một thứ thức ăn mới (thịt, cá, trứng, rau,
đậu…), nếu thấy tốt, cứ nên tiếp tục, miễn là cân đối, đủ 4 nhóm “bột, đạm, dầu, rau” và thấy trẻ
tăng cân tốt là được. Cũng nên biết có thứ tiêu chảy không phải bệnh thường gặp ở bé bú sữa mẹ,
gọi là tiêu chảy sinh lý, càng “lẹt xẹt”, “hoa cà hoa cải” càng mau lớn. Khi bắt đầu được cho ăn
dặm (ăn sam) thì trẻ sẽ không còn tiêu chảy lẹt xẹt như vậy nữa.
Nhớ rằng tiêu chảy nhiễm trùng ở trẻ do siêu vi hay do E.Coli thì cũng phải 4-5 ngày mới khỏi,
miễn là không bị mất nước, làm trầm trọng thêm. Nhiều bà mẹ đi khám bác sĩ vài ba hôm thấy
không bớt, đến thầy “lang băm” cũng vừa đúng thời điểm dứt bệnh, thế là thầy nổi tiếng. Không
kể trường hợp uống sái phiện như đã nói trên. Lỗi ở bác sĩ không chịu giải thích rõ, không hướng
dẫn kỹ cho bà mẹ yên tâm.
Physiolac sưu tầm
Physiolac – Sữa công thức cao cấp – Sữa mát dành cho bé.
5

Sai lầm cần tránh khi chăm trẻ tiêu chảy?

Có thể cho trẻ uống nước sôi để nguội, nước dừa, nước chanh đường, nước muối đường, hoặc
dung dịch Oresol theo toa bác sĩ. Không ép bé ăn nhưng cũng không được nhịn ăn, nhịn uống.
Xót xa khi con vừa ói vừa đi tiêu dữ dội, cả tháng mới lên được vài lạng trọng lượng, bao nhiêu
công sức chăm con đi tong, nên mỗi lần con bị tiêu chảy là chị Quỳnh, Thủ Đức, TP HCM cuống
cả lên. Nghe lời khuyên của bà cụ ở cùng dãy trọ, chị cho con nhịn ăn, chỉ bú một ít sữa mẹ để
"ruột được nghỉ ngơi". Bản thân chị cũng kiêng khem dầu mỡ, chất tanh, khiến cho việc tiết sữa
gặp khó khăn. Đến ngày thứ ba, khi bé có biểu hiện co giật, sốt cao, chị mới hốt hoảng đưa con
vào bệnh viện.

Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Thanh, Trưởng khoa Dịch vụ 1bệnh viện Nhi Đồng 2
Cho biết, cũng như rất nhiều bà mẹ khác, chị Quỳnh đã xử trí sai lầm khi chăm trẻ tiêu
chảy tại nhà.
Sai lầm phổ biến nhất là cho trẻ nhịn ăn. Thông thường, khi trẻ tiêu chảy không nên ép ăn, nhưng
cũng không nên bắt nhịn ăn. Nên ăn thức ăn dễ tiêu và ăn nhẹ vừa phải. Nhiều trường hợp trẻ
tiêu chảy nhiều mà không được cho ăn sẽ dẫn đến hạ đường huyết, có thể gây co giật.
"Nhiều phụ huynh cũng không cho trẻ uống nước vì sợ 'uống bao nhiêu ra bấy nhiêu'. Cần phải
quan niệm ngược lại 'ra bao nhiêu thì uống bấy nhiêu và hơn nữa'. Khi trẻ tiêu chảy nhiều, cơ thể
trẻ mất một lượng nước đáng kể, do đó phải cung cấp thêm nước cho trẻ để bù lại lượng nước
mất. Trẻ có thể khó uống, dễ nôn, do đó nên cho trẻ uống bằng muỗng từng ngụm nhỏ và thường
xuyên", bác sĩ Thanh nhấn mạnh.
Ngoài ra, không ít bà mẹ còn tự điều trị cho trẻ bằng thuốc cầm tiêu chảy, hoặc tự cho trẻ uống
kháng sinh Tiêu chảy do vi khuẩn, độc tố vi khuẩn nằm trong ruột nhiều nên thải phân ra càng Physiolac sưu tầm
Physiolac – Sữa công thức cao cấp – Sữa mát dành cho bé.
7

Sai lầm hay gặp của bố mẹ khi trẻ bị rotavirus?

ÉP trẻ uống nước oserol liên tục, dùng kháng sinh hay thuốc cầm tiêu chảy cho con, kiêng cho
bé ăn thịt cá, đường sữa là những hiểu lầm phụ huynh hay mắc khi chăm trẻ bị tiêu chảy do
rotavirus.
Theo thạc sĩ Đặng Thúy Hà, Khoa Tiêu hóa, Bệnh viện Nhi trung ương, tiêu chảy cấp do
rotavirus thường rầm rộ khi không khí lạnh và khô. Những ngày gần đây, nhiều trẻ phải nhập
viện do bệnh này, không ít bé còn kèm viêm tiểu phế quản, viêm mũi họng.
Bác sĩ cho biết, trẻ thuộc lứa tuổi nào cũng có thể nhiễm rotavirus nhưng bệnh thường gặp ở trẻ
dưới 2 tuổi. Tiêu chảy do nhiễm rotavirus nguy hiểm hơn tiêu chảy do các nguyên nhân khác
nhiều. Trẻ nhiễm rotavirus có thễ dẫn đến tử vong nếu không được điều trị kịp thời. Dưới đây là
sai lầm hay gặp của bố mẹ khi con bị tiêu chảy cấp do rotavirus:

Nhầm lẫn tiêu chảy do rotavirus với tiêu chảy thông thường
Tiêu chảy là biểu hiện thường gặp ở trẻ. Bệnh do nhiều nguyên nhân gây ra như rối loạn tiêu
hoá, thành ruột yếu và phổ biến nhất do nhiễm khuẩn, trong đó nguy hiểm hơn, trẻ có thể bị tiêu
chảy do nhiễm rotavirus.
Sau khi trẻ nhiễm virus khoảng 24-48 giờ, bệnh bắt đầu bằng những biểu hiện như sốt, ói mửa
nhiều và sau đó là đi ngoài tóe nước. Bệnh có thể kéo dài 7-10 ngày, thậm chí 15-20 ngày. Các
triệu chứng nặng nhất thường có vào ngày thứ 3-4. Việc đi tiêu ra nước và nôn mửa nhiều khiến
trẻ mất nước và điện giải.
Tiêu chảy do rotavirus nguy hiểm hơn các bệnh tiêu chảy khác vì hiện chưa có thuốc đặc trị. Để

đủ dinh dưỡng trong khẩu phần ăn của con để nâng cao sức đề kháng, giúp cơ thể trẻ có đủ sức
chống đỡ bệnh.
Bù nước cho trẻ không đúng cách
Trong điều trị tiêu chảy cấp do rotavirus, điều quan trọng nhất là bù nước, bù điện giải và cách
tốt nhất là bằng oresol. Theo bác sĩ Đặng Thúy Hà, phụ huynh cần lưu ý pha oresol đúng tỷ lệ,
không loãng hay đặc quá, nếu không sẽ càng gây rối loạn nước và điện giải, làm tình trạng tiêu
chảy nặng hơn.
Nên cho trẻ uống nước oresol chậm, từng ít một. Với trẻ nhỏ thì đút từng thìa. Việc uống nhiều
một lúc, uống liên tục sẽ khiến trẻ dễ bị nôn, oserol không hấp thu vào đường ruột được.
Khi nào cần đưa trẻ nhập viện
Trẻ bị tiêu chảy, nôn trớ nhưng vẫn ăn uống được, chơi bình thường thì bố mẹ có thể chăm sóc
tại nhà, bù dịch cho bé bằng cách dùng nước oserol đúng, kết hợp với chế độ dinh dưỡng phù
hợp. Cho bú bình thường, ăn các thức ăn dễ tiêu hóa như cháo loãng, chuối tiêu, uống sữa và
ăn nhiều bữa nhỏ. Nếu trẻ dùng sữa mà bị tiêu chảy nhiều thì nên dùng loại không có lactose.
Khi bé tiêu chảy và nôn nhiều, mệt mỏi, không ăn uống, không chơi, nằm li bì, có hiện tượng
mất nước như mắt lõm, da chi nhăn nheo cha mẹ cần đưa con đến bệnh viện để được truyền dịch
kịp thời.
Physiolac sưu tầm
Physiolac – Sữa công thức cao cấp – Sữa mát dành cho bé.
9