Bài 3:
Nguyên nhân suy thoái môi trường
Bài đọc: Lưu vực sông Cầu ô nhiễm nặng
(báo Nhân dân 27/09/2010)
•
Tóm tắt:
–
Nguyên nhân gây ô nhiễm?
•
Nhận thức và ý thức trách nhiệm của doanh nghiệp
•
Doanh nghiệp chưa có hệ thống xử lý nước thải
•
Hệ thống xử lý chưa đạt tiêu chuẩn
•
Nước thải từ làng nghề: chưa qua xử lý
•
Chất thải từ hoạt động khai khoáng
–
Giải pháp đề nghị?
•
Xử lý nước thải từ các loại nguồn
•
Trồng rừng
•
Truyền thông nâng cao nhận thức
•
Xây dựng mạng lưới quan trắc môi trường
•
Kiểm soát chặt chẽ các khu vực bị ô nhiễm nghiêm trọng
Đề cương đề nghị
Quantity of output
q
$
a
b
MWTP
MC
p
c
e
e
Lợi ích xã hội tối ưu = a + b
1. Thị trường cạnh tranh hoàn hảo
•
Điều kiện thị trường cạnh tranh hoàn hảo:
–
Nhiều người mua, nhiều người bán
–
Thông tin hoàn hảo
–
Chi phí giao dịch bằng 0
–
Quyền sở hữu được xác lập rõ ràng và có hiệu lực
•
Các đặc tính thông thường của hàng hóa môi trường:
–
Không tồn tại thị trường
–
Quyền sở hữu không được xác định rõ ràng Ngoại tác
–
ro biến đổi khí hậu cung cấp bảo hiểm rủi
ro thời tiết dưới mức hiệu quả
4. Hàng hóa công (Public goods)
•
Hai đặc tính chủ yếu của hàng hóa công:
–
Không cạnh tranh (non-rival)
–
Không loại trừ (non-excludable)
Tình trạng free-rider không ai cung cấp hàng hóa công
Hàng hóa
công: công
viên, không
khí sạch, nước
sạch v.v.
5. Ngoại tác (externality)
Quantity of paper produced
$
Marginal external costs
(MEC)
Quantity of paper produced
$
Marginal social costs
(MPC + MEC)
p*
p
m
q* q
m
•
Chi phí cơ hội không khai thác được thủy sản sau này phần chi phí
này được chia cho những người khác
MPC < MSC
MPC = MB < MSC khai thác quá mức
Thất bại chính sách (Policy failure)
•
Thất bại của thị trường can thiệp của chính
phủ
•
Hai điều kiện để có chính sách can thiệp hiệu
quả:
–
Kết quả phải tốt hơn kết quả của thị trường tự do
–
Lợi ích của chính sách can thiệp phải lớn hơn chi
phí can thiệp (hoạch định, thực thi v.v.)
Thất bại chính sách (Policy failure)
•
Chính sách trong thực tế:
–
Môi trường hiếm khi là mục tiêu duy nhất của chính sách
–
Không đánh giá đầy đủ các tác dụng phụ
–
Trợ cấp và bảo hộ dẫn đến đặc quyền
–
Biến dạng các khuyến khích tư nhân