TIỀM NĂNG VÀ THÁCH THỨC
CHO NỀN CNSH VIỆT NAM
GVHD: Trần Thị Phương Nhung
SVTH: Nhóm 15
I.Lịch sử phát triển CNSH Động vật
II.Những thành tựu đạt được của CNSH Động vật
III.Những thuận lợi và khó khăn cho sự phát triển
CNSH Động vật
IV.Tiềm năng của nền CNSH Động vật
V.Thách thức của CNSH Động vật
NỘI DUNG
I.Lịch sử phát triển CNSH Động vật
•
Lịch sử của khoa học chuyển gen ở động vật
•
Lịch sử của công nghệ tế bào gốc
Lịch sử của khoa học chuyển gen ở động vật
•
1970, thí nghiệm nghiên cứu đã thực hiện với
các tế bào ung thư biểu bì phôi và các tế bào
ung thư quái thai để tạo nên chuột thể khảm
(Brinster 1974, Mintz và Illmensee 1975,
Bradley 1984)
•
Một kiểu chuyển genome khác ở động vật là
chuyển nhân nguyên từ một phôi vào tế bào
trứng chưa thụ tinh của một dòng nhận khác
một cách trực tiếp (Mc Grath và Solter 1983)
•
Tiêm retrovirus vào các phôi chuột đã được nuôi
cấy trước (Jeanish và Mintz 1974, Jeanish 1976)
1995-1996, tế bào gốc phôi linh trưởng có nhân lưỡng
bội bình thường được phân lập từ khối tế bào bên trong
của phôi túi và duy trì trên in vitro.
Lịch sử của công nghệ tế bào gốc
•
1998, Thomson và cộng sự ở đại học Wisconsin-
Madison (Mỹ) tạo ra dòng tế bào gốc phôi người đầu
tiên từ khối tế bào bên trong của phôi túi.
•
1999, khẳng định khả năng chuyển biệt hóa
(transdifferentiation) hay tính mềm dẻo (plasticity) của
tế bào gốc trưởng thành.
•
2001, tìm ra một số phương pháp định hướng tế bào
gốc biệt hóa trên in vitro tạo ra các mô có thể dùng cho
ghép mô.
•
2003, tạo được noãn bào từ tế bào gốc phôi chuột. Điều
này gợi ý rằng tế bào gốc phôi có thể có tính toàn năng,
bằng thực nghiệm có thể làm một tế bào “trẻ lại”.
•
2005, phát triển kỹ thuật mới cho phép tách chiết tế bào
gốc phôi mà không làm tổn thương phôi.
II.Những thành tựu đạt được của CNSH
Động vật
Trên thế giới
•
Ngày 5/7/1996 cừu Dolly ra đời là kết quả
công trình tạo dòng đầu tiên của Wilmut,
Keith Campbell.
công thận từ tế bào gốc.
•
Các nhà khoa học thuộc trường Đại học
Edinburgh (Anh) đã tạo thành công thận nhân
tạo trong phòng thí nghiệm bằng cách sử dụng
tế bào gốc từ màng ối ở người và bào thai của
động vật.
II.Những thành tựu đạt được của CNSH
Động vật
Trên thế giới
•
Các nhà khoa học thuộc Viện điều trị phục hồi
Wake Forest (Mỹ) đã nuôi cấy gan trong
phòng thí nghiệm từ máu của dây rốn trẻ sơ
sinh và sử dụng chất collagen được lấy từ gan
động vật để giúp kết nối các tế bào gan lại với
nhau.
Nuôi cấy gan người trong phòng thí
nghiệm
Trên thế giới
•
Các nhà khoa học thuộc Đại học Kyoto (Nhật
Bản) cấy thành công tế bào thần kinh thính
giác nguyên bản trên cơ sở lợi dụng tế bào gốc
đa chức năng (iPS) từ da chuột.
II.Những thành tựu đạt được của CNSH
Động vật
Việt Nam
•
Ngày 20/11/2009, PGS. BS Nguyễn Thị Bình - Phó trưởng
Việt Nam
II.Những thành tựu đạt được của CNSH
Động vật
Những chú gà
Khảm 1 ngày
tuổi được các
nhà khoa học
VN tạo ra với
mục đích dùng
để sản xuất thuốc
Việt Nam
•
Sau gần 2 năm nghiên cứu, đến tháng 8-2009,
lần đầu tiên các nhà khoa học Trường ĐH Khoa
học Tự nhiên – ĐH Quốc gia TPHCM đã thu
nhận và nuôi cấy thành công tế bào từ mô nhung
hươu sao (Cervus Nippon). Thành công này đã
mở ra hướng ứng dụng mới trong y học và mỹ
phẩm.
II.Những thành tựu đạt được của CNSH
Động vật
Nguyễn Ngọc Như Băng đang xem xét quá trình chuyển động
của tế bàonhung hươu với các thầy hướng dẫn là ThS Phan Kim
Ngọc, TS Lê Thanh Hưng.
Bệnh viện Truyền máu và Huyết học:
•
Dùng tế bào gốc trong điều trị các bệnh lý huyết học
•
Ca ghép tủy xương đầu tiên của Việt Nam được thực hiện
vào tháng 7/1995 và thực hiện truyền tế bào gốc máu
ra các liệu pháp chữa trị bệnh và ứng dụng của con
người.
Khó khăn
•
Hạn chế về nguồn nhân lực
•
Hạn chế về đầu tư
•
Hạn chế về công nghệ
•
Các thành tựu về công nghệ sinh học động vật
còn ít, các sản phẩm ứng dụng thực tiễn ở
nước ta đều được nhập khẩu từ các nước khác.
III.Những thuận lợi và khó khăn cho sự
phát triển CNSH Động vật nước ta
Khó khăn
•
Hiện nay, khoa học vẫn chưa tìm ra phương thức
hiệu quả để kiểm soát quá trình biệt hóa của tế
bào gốc phôi nuôi trong ống nghiệm thành tế
bào tốt chứ không phải tế bào ác.
•
Ứng dụng chỉ dễ dàng thành công trong trường
hợp các bệnh có thời gian để chờ, như các bệnh
suy tủy xương, hay vá da do bỏng, ghép giác
mạc chẳng hạn, nói tóm lại là những bệnh không
có sức ép thời gian.
III.Những thuận lợi và khó khăn cho sự
phát triển CNSH Động vật nước ta
Nguyên nhân