2/18/2014
1
QUẢN TRỊ ĐA VĂN HÓA
(Cross-cultural management)
ThS. Trƣơng Quang Minh
Mobile: 0989803726
Email: [email protected]
KHOA THƢƠNG MẠI QUỐC TẾ
BỘ MÔN QUẢN TRỊ TÁC NGHIỆP TMQT
Giới thiệu học phần
- Số tín chỉ: 3 (36,9)
- Đối tƣợng nghiên cứu
- Mục đích của học phần
- Phƣơng pháp nghiên cứu
- Nội dung học phần
Chương 1: Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
Chương 2: Văn hóa doanh nghiệp
Chương 3: Giao tiếp và đàm phán thƣơng mại quốc tế qua các nền văn hóa
Chương 4: Phong cách lãnh đạo qua các nền văn hóa
2
2/18/2014
2
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.1. Khái quát chung về văn hóa
1.1.1. Khái niệm về văn hóa
Hiểu theo nghĩa hẹp
Văn hóa là hệ tƣ tƣởng, các hệ hống và các thể chế đi cùng với nó
nhƣ văn học, nghệ thuật, khoa học, triết học, đạo đức học…
Hiểu theo nghĩa rộng
“Văn hóa là một chỉnh thể phức hợp bao gồm các kiến thức, niềm
tin, nghệ thuật, đạo đức, phong tục, và các năng lực, thói quen

 Văn hóa mang tính dân tộc
 Văn hóa có tính chủ quan
 Văn hóa có tính khách quan
 Văn hóa có tính kế thừa
 Văn hóa luôn có sự biến động để thích ứng
 Văn hóa có sự tƣơng đồng mà khác biệt
6
2/18/2014
4
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.1. Khái quát chung về văn hóa
1.1.3.Các yếu tố cấu thành văn hóa
7
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.1. Khái quát chung về văn hóa
1.1.3.Các yếu tố cấu thành văn hóa
8
2/18/2014
5
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2. Các khía cạnh văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
9
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Khoảng cách quyền lực (Power Distance)
Khoảng cách quyền lực thể hiện mức độ mà ở đó quyền lực trong xã hội đƣợc
phân phối một cách bất bình đẳng, các thành viên trong xã hội đó chấp
nhận và coi đây là điều hiển nhiên. Ngƣời dân ở các quốc gia có điểm số
khoảng cách quyền lực cao chấp nhận cơ chế mệnh lệnh theo cấp bậc, ở đó

bất bình đẳng
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Khoảng cách quyền lực (Power Distance)
12
Khoảng cách quyền lực thấp Khoảng cách quyền lực cao
- Ngƣời chủ lý tƣởng là ngƣời có tính dân chủ
- Việc tham vấn cấp dƣới là điều bình thƣờng
- Ít xảy ra tham nhũng; các vụ bê bối thƣờng
chấm dứt sự nghiệp chính trị
- Sự phân phối thu nhập trong xã hội thƣờng
khá bình đẳng
- Tôn giáo nhấn mạnh vào sự bình đẳng giữa
các tín đồ
- Ngƣời chủ lý tƣởng là ngƣời độc đoán nhƣng
tốt bụng
- Cấp dƣới thƣờng đƣợc yêu cầu phải làm gì
- Thƣờng xảy ra tham nhũng; các vụ bê bối
thƣờng đƣợc che đậy
- Sự phân phối thu nhập trong xã hội thƣờng
rất bất bình đẳng
- Tôn giáo thƣờng gắn liền với thứ bậc tôn ti
trong giới tu hành
2/18/2014
7
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Chủ nghĩa cá nhân ( Idividualist)
Chủ nghĩa cá nhân có thể đƣợc xác định bằng một xã hội có sự gắn kết tƣơng
đối lỏng lẻo, theo đó các cá nhân thƣờng có xu hƣớng quan tâm đến bản

8
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Chủ nghĩa cá nhân (Idividualist)
15
Chủ nghĩa cá nhân Chủ nghĩa tập thể
- Mỗi khi vƣợt quá giới hạn các quy tắc chuẩn
mực, con ngƣời thƣờng có cảm giác tội lỗi
- Trong ngôn ngữ sử dụng thì đại từ nhân xƣng
“tôi” là không thể thiếu đƣợc
- Mục đích của việc giáo dục là biết đƣợc cách
thức để học hỏi
- Việc hoàn thành nhiệm vụ đƣợc có ý nghĩa
quan trọng và đƣợc đề cao hơn so với xây
dựng các mối quan hệ
- Mỗi khi vƣợt quá giới hạn các quy tắc
chuẩn mực con ngƣời thƣờng ít thấy cảm
giác gì khác biệt
- Trong ngôn ngữ giao tiếp thì “cái tôi”
thƣờng tránh sử dụng đến
- Mục đich của giáo dục là hƣớng dẫn cụ thể
con ngƣời cách thức làm từng việc thế nào
- Xây dựng các mối quan hệ có ý nghĩa và
đƣợc đề cao hơn so với hoàn thành nhiệm vụ
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Né tránh bất trắc (Uncertainty Avoidance)
Khía cạnh né tránh sự bất trắc đề cập đến mức độ mà ở đó con ngƣời cảm thấy
không thoải mái với những điều không chắc chắn hay mơ hồ. Vấn đề cơ
bản đặt ra với mỗi quốc gia là liệu nên kiểm soát tƣơng lai của mình hay cứ

lạ thƣờng gây nguy hiểm
- Đòi hỏi sự rõ ràng và có trật tự
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Né tránh bất trắc (Uncertainty Avoidance)
18
Mức độ né tránh bất trắc thấp Mức độ né tránh bất trắc cao
- Giáo viên có thể nói “tôi không biết” với
những câu hỏi mà ngƣời học đặt ra
- Thay đổi việc làm không phải là điều gì
quá lớn, có thể chuyển nếu thấy không phù
hợp
- Không thích các luật lệ - dù các quy định
thành văn hay bất thành văn
- Hòa hợp về tín ngƣỡng, chính trị, tƣ tƣởng
- Về tôn giáo, triết lý và khoa học: thuyết
tƣơng đối và theo chủ nghĩa kinh nghiệm
- Giáo viên dƣờng nhƣ có tất cả các câu trả
lời mà ngƣời học đặt ra
- Mong muốn sự ổn định, vẫn chấp nhận ở
lại làm việc chỗ cũ dù có không thích
- Chấp nhận các nguyên tắc, luật lệ đặt ra
- Xung đột và ít khoan dung về những khác
biệt trong tín ngƣỡng, chính trị, tƣ tƣởng
- Về tôn giáo, triết lý và khoa học: có niềm
tin vào kết quả sau cùng và các lý thuyết
mang tính nền tảng hay tổng quát
2/18/2014
10
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa

cuộc sống
- Cảm thông với sự yếu đuối
- Các các ông bố và các bà mẹ đều giải
quyết các vấn đề liên quan đến thực tế và
cảm xúc
2/18/2014
11
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Nam tính (Masculinity)
21
Nam tính Nữ tính
- Con gái đƣợc khóc còn con trai phải mạnh mẽ
và biết chiến đấu.
- Ngƣời cha quyết định số lƣợng con trong gia
đình
- Phụ nữ ít khi đƣợc tham gia vào các cuộc bầu
cử chính trị
- Tôn giáo đề cao vai trò của chúa và các vị
thần
- Có thái độ đạo đức đối với hoạt động tình dục;
họ coi tình dục là phƣơng thức thể hiện
- Cả nam và nữ đều có thể khóc và không
nên gây hấn hoặc đánh nhau
- Các bà mẹ đƣợc quyết định nên có mấy
con
- Nhiều phụ nữ tham gia các cuộc bầu cử
chính trị
- Tôn giáo tập trung vào con ngƣời và đề
cao tính nhân văn

chia sẻ nhiệm vụ
- Hầu hết các sự kiện quan trọng trong đời
đều diễn ra trong quá khứ hoặc hiện tại
- Quan niệm ngƣời giỏi là ngƣời luôn thể
hiện đƣợc sự kiên quyết và ổn định
- Có những nguyên tắc hay chỉ dẫn chung
về cái gì tốt hoặc xấu
- Giá trị truyền thống là bất khả xâm phạm
- Cuộc sống gia đình đƣợc dẫn dắt bằng các
mệnh lệnh
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2.1. Các khía cạnh văn hóa theo Hofstede
 Hƣớng tƣơng lai (Long-term orientation)
24
Định hướng dài hạn Định hướng ngắn hạn
- Tiết kiệm và kiên nhẫn là những mục tiêu
quan trọng
- Tiết kiệm quy mô lớn để phục vụ đầu tƣ
- Ngƣời học/sinh viên cho rằng thành công là
do nỗ lực và thất bại là do thiếu nỗ lực
-Tăng trƣởng kinh tế nhanh ở các quốc gia
đạt đƣợc mức độ thịnh vƣợng cao
- Có xu hƣớng tự hào về quốc gia của mình
- Tiêu dùng và chi tiêu xã hội đƣợc khuyến
khích
- Ngƣời học/ sinh viên cho rằng thành công
hay thất bại là do may mắn
-Kinh tế chậm hoặc kém phát triển ở các
quốc gia nghèo
2/18/2014

Direction)
29
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2. Các khía cạnh văn hóa
1.2.3. Các khía cạnh văn hóa theo dự án GLOBE
 Né tránh sự bất trắc (Uncertainty avoidance)
 Khoảng cách quyền lực (Power distance)
 Chủ nghĩa tập thể cấp định chế (Institutional collectivism)
 Chủ nghĩa tập thể cấp nhóm (In-group collectivism)
 Sự bình đẳng về giới tính (Gender egalitarianism)
 Tính quyết đoán (Assertiveness)
 Định hƣớng tƣơng lai (Future orientation)
 Định hƣớng hoạt động (Performance orientation)
 Định hƣớng con ngƣời (Human orientation)
30
2/18/2014
16
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2. Các khía cạnh văn hóa
1.2.3. Các khía cạnh văn hóa theo dự án GLOBE
31
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.2. Các khía cạnh văn hóa
1.2.3. Các khía cạnh văn hóa theo dự án GLOBE
32
2/18/2014
17
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.3. Khác biệt văn hóa của một số quốc gia trên thế giới
1.3.1. Một số quốc gia ở khu vực châu Á

38
2/18/2014
20
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.3. Khác biệt văn hóa của một số quốc gia trên thế giới
1.3.3. Một số quốc gia ở khu vực châu Mỹ
1.3.3.2 Brazil
39
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.4. Quản trị đa văn hóa
1.4.1. Khác biệt văn hóa
Khác biệt văn hóa có thể hiểu là việc giữa hai hay nhiều nền văn
hóa có những giá trị khác nhau, thậm chí trái ngƣợc nhau tạo
nên những nét riêng làm cho có thể phân định đƣợc các nền
văn hóa. Hay nói cách khác, khác biệt về văn hóa là sự khác
biệt về văn hóa giữa hai hay nhiều quốc gia
Ví dụ về khác biệt văn hóa
Vì sao có sự khác biệt văn hóa
40
2/18/2014
21
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.4. Quản trị đa văn hóa
1.4.1. Khác biệt văn hóa
41
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.4. Quản trị đa văn hóa
1.4.2. Ảnh hưởng của sự khác biệt văn hóa đến nhà quản trị
Khi chuyển sang sống và làm việc ở một nền văn hóa mới, nhà
quản trị có thể gặp phải hiện tƣợng “sốc văn hóa” với 4 giai

44
2/18/2014
23
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.4. Quản trị đa văn hóa
1.4.3. Ảnh hưởng của sự khác biệt văn hóa đến hoạt động
quản trị trong doanh nghiệp
1.4.3.1 Quan niệm đối với thời gian (thời gian đơn tuyến và
thời gian đa tuyến)
- Nền văn hóa đơn tuyến: thời gian đƣợc trải dài, con ngƣời tập trung
vào làm từng việc một theo kế hoạch đã lên trƣớc, và họ không thích
rời xa kế hoạch đã định sẵn của mình.
- Nền văn hóa với quan niệm thời gian đa tuyến: con ngƣời thƣờng tập
trung vào nhiều nhiệm vụ/công việc cùng một lúc và ít bị lệ thuộc
vào các thông tin chi tiết khi thực hiện các công việc này.
45
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.4.3.1 Quan niệm đối với thời gian
46
Các nền văn hóa đơn tuyến Các nền văn hóa đa tuyến
Hoạch định
Thƣờng xác định từng nhiệm vụ cũng nhƣ
xây dựng lịch trình thực hiện cụ thể
Công việc thƣờng hƣớng tới các mối quan hệ
Tổ chức
Phƣơng thức tổ chức thƣờng đƣợc xác định
rõ và tập trung vào từng nhiệm vụ cụ thể
Phƣơng thức tổ chức không quá đi sâu cụ thể vàchi
tiết, thƣờng hƣớng tới sự tổng thể và con ngƣời
Nhân sự

tâm tới lợi nhuận trong dài hạn, những kế hoạch và kỳ vọng
trong dài hạn
47
Chương 1 - Tổng quan về văn hóa và quản trị đa văn hóa
1.4.3.1 Quan niệm đối với thời gian
48
Hướng quá khứ Hướng tương lai
Hoạch định
Chú trọng tới việc tiếp nối các truyền thống của
doanh nghiệp, đồng thời xây dựng những khung
thời gian cụ thể trong trƣờng hợp kế hoạch nhằm
thực hiện sự thay đổi
Chú trọng tới các kế hoạch và những kết quả đạt
đƣợc trong dài hạn
Tổ chức
Các quyết định mà tổ chức/doanh nghiệp đƣa ra
thƣờng dựa vào thực tế tập quán xã hội đó. Những
kết quả đã đạt đƣợc và những sự kiện diễn ra trong
quá khứ cũng góp phần định hƣớng quá trình tổ
chức các hoạt động.
Công việc và các nguồn lực đƣợc phân bổ và điều
phối nhằm đáp ứng đƣợc những mục tiêu dài hạn
và những kế hoạch trong tƣơng lai
Nhân sự
Nhà quản lý thƣờng chậm trong việc điều chỉnh
các tiêu chuẩn liên quan đến việc lựa chọn và đào
tạo đội ngũ nhân viên
Nhà quản lý lựa chọn và đào tạo đội ngũ nhân
viên nhằm đáp ứng những mục tiêu kinh doanh
trong dài hạn

Hoạch định
Việc hoạch định thƣờng mang tính chuyên quyền
và gia trƣờng khi những ngƣời quản lý thƣờng
đƣa ra các quyết định cá nhân mà không cần trao
đổi với nhân viên dƣới quyền
Đội ngũ nhân viên tùy theo nhiệm vụ và chức năng
của mình có thể tham gia vào công đoạn xây dựng kế
hoạch.
Tổ chức
Cấu trúc tổ chức thƣờng theo dạng kiểm soát
chặt chẽ. Quyền lực và trách nhiệm theo dạng tập
trung.
Cấu trúc tổ chức hƣớng tới khuyến khích sự tự chủ
của mỗi cá nhân. Quyền lực và trách nhiệm theo dạng
phân quyền đƣợc chia sẻ tới các cấp thấp hơn trong tổ
chức.
Nhân sự
Nhân viên có xu hƣớng mong muốn nhận đƣợc
sự hƣớng dẫn, dìu dắt và đề cử thăng tiến từ
ngƣời quản lý
Mối quan hệ giữa nhân viên và quản lý thƣờng không
quá khắt khe bởi những quy định liên quan đến cách
ứng xử (phù hợp/không phù hợp) hoặc bởi những quy
định cứng nhắc.
Lãnh đạo
Ngƣời lãnh đạo thƣờng hành xử theo cách thể
hiện vai trò quan trọng của mình trong tổ chức.
Nhân viên quen và thậm chí thấy thoải mái với
ngƣời giám sát trực tiếp mình
Quản lý thƣờng theo phong cách mở và chủ động trao