TRNG I HC CN TH
KHOA NÔNG NGHIP VÀ SINH HC NG DNG
GIÁO TRÌNH
THC TP SINH HÓA
Mã s môn hc: HS 632 Biên son:
Tin s Nguyn Minh Chn
Thc s Phan Th Bích Trâm
Thc s Nguyn Th Thu Thy i
MC LC
CHNG 1. NHNG KIN THC C BN 1
1.1. NI QUI PHÒNG THÍ NGHIM 1
1.2. K THUT PHÒNG THÍ NGHIM 1
1.2.1. Các đim cn lu ý đ tránh tai nn trong khi làm vic và thc tp trong phòng
thí nghim 1
1.3. K THUT SINH HÓA 3
1.3.1. Các dng c thng dùng trong thc tp sinh hóa 3
1.3.2. Cách chun b mt dung dch hóa cht 7
CHNG 2. GLUCID 13
2.1. KHÁI QUÁT V GLUCID 13
2.2. NH TÍNH MONOSACCHARIDE VÀ TINH BT 13
2.2.2. Kho sát tinh bt 13
2.2.3. nh tính monosaccharide (glucose) và tinh bt 14
2.3. NH LNG
NG KH 15
2.3.1. nh lng đng kh theo phng pháp Bertrand 16
2.3.2. nh lng đng kh theo Hagedorn-Jensen 18
2.4. PHNG PHÁP NH LNG NG TNG S 19
2.5. NH LNG NG SACCHAROSE 20
2.6. NH LNG TINH BT VÀ CELLULOSE 21
2.6.1 nh lng tinh bt 21
2.6.2 nh lng cellulose 22
2.7. XÁC NH HÀM LNG AMYLOSE 23
CHNG 3. LIPID 25
5.1. KHÁI QUÁT V AMINO ACID VÀ PROTEIN 42
5.2. PHÂN TÍCH HN HP ACID AMIN BNG PHNG PHÁP SC KÝ TRÊN
GIY 42
5.3. CÁC PHN NG MÀU C TRNG CA PROTEIN 44
5.3.1. Phn ng Biuret 44
5.3.2. Phn ng Nynhydrin 45
5.4. S KT TA PROTEIN 47
5.4.1. S kt ta thun nghch 47
5.4.2. S kt ta bt thun nghch 47
5.5. NH LNG PROTEIN BNG PHNG PHÁP SO MÀU 48
5.5.1. Khái quát 48
5.5.2. nh lut Lambert- Beer 49
5.5.3. Ph
ng pháp đnh lng protein theo phn ng biuret 50
5.5.4. nh lng protein theo phng pháp Lowry 52
5.6. NH LNG PROTEIN TNG S THEO PHNG PHÁP KJELDAHL 53
CHNG 6. ENZYME 56
6.1. KHÁI QUÁT 56
6.1. KHÁI QUÁT 56
6.2. KHO SÁT HOT NG CA ENZYME AMYLASE T MM LÚA 56
6.2.1. H enzyme amylase 56
iii
6.2.2. S to màu gia iod vi tinh bt và các chuyn hóa ca tinh bt khi thu phân
bng amylase 57
6.2.3. Ly trích và kho sát hot tính tng đi ca amylase mm lúa 57
6.2.4. Kho sát nh hng ca nng đ c cht lên tc đ thy gii ca amylase 58
6.2.5. Kho sát nh hng ca pH lên tc đ thy gii ca amylase 59
6.2.6. Kho sát nh hng ca cht hot hóa và cht c ch 59
6.3. KHO SÁT ENZYME UREASE TRONG BT U NÀNH 60
1
CHNG 1. NHNG KIN THC C BN
1.1. CÁC QUI NH CHUNG CA PHÒNG THÍ NGHIM
1. Mi nhóm thc tp phi chu trách nhim v: trt t, an toàn, dng c, hóa
cht và kt qu thí nghim cho bài thc tp ca mình.
2. Sinh viên phi có mt phòng thí nghim đúng gi qui đnh: Sáng 7 gi,
chiu 13 gi và phi có mt ti phòng thí nghim sut thi gian thc tp. Sinh viên đn
tr 10 phút không đc vào phòng thí nghim. Khi kt thúc thí nghim sinh viên phi
báo cáo k
t qu vi giáo viên hng dn trc lúc ra v.
3. Sinh viên vng mt phi có giy phép và phi xin thc tp bù bui khác.
4. Sinh viên phi xem k bài thc tp trc khi vào phòng thí nghim.
5. Mi nhóm thc tp c mt sinh viên đi din ký nhn mn dng c: kim
tra tình hình dng c (thiu, hng, b) báo cáo ngay cho giáo viên hng dn. Sinh
viên phi ra dng c sch s trc và sau khi thc t
p. Kt thúc bui thc tp mi
nhóm phi lau dn, làm sch ch nhóm mình làm thí nghim, nu dng c b mt mát,
h hng phi báo ngay cho ngi ph trách phòng thí nghim bit.
6. Mi bui thc tp, nhóm trc nht có nhim v: nhc nh các nhóm dn v
sinh, kim tra đin, nc và ca trc khi ra v.
7. Mi nhóm sinh viên làm bài tng trình kt qu theo yêu cu ca t
ng bài
thc tp, np kt qu cho giáo viên hng dn vào bui thc tp k tip. Kt thúc các
bài thc tp có thi kim tra.
1.2. K THUT PHÒNG THÍ NGHIM
1.2.1. Các đim cn lu ý đ tránh tai nn trong khi làm vic và thc tp trong
phòng thí nghim
th làm n hay bt nút, hi bc ra gp ngn la s cháy, c khi ngn la xa).
- Khi cha cháy phi bình tnh dp tt ngn la bng khn t hay bình cha
cháy.
6. Khi làm vic vi dng c thy tinh:
- Kim tra k d
ng c trc khi dùng.
- Tránh đ v.
- Dng c nào dùng cho vic đó. Khi đun, ch đc đun bng dng c thy tinh
chu nhit.
- Dng c phi đc ra sch trc và sau khi s dng.
- Không dùng dng c thy tinh, chai l đ cha các cht kim mnh hoc acid
đm đc có tác dng b mt n mòn thy tinh nh HF.
7. Khi làm vic v
i dng c đin hoc s dng đin tay phi khô, ch làm vic
phi khô. Kim tra k ngun đin và dây dn đin khi s dng.
1.2.2. S cp cu trong phòng thí nghim
S cp cu là bin pháp tm thi đi vi các trng hp thng tích nh hoc
trc khi đa bnh nhân đn bnh vin nh:
1.2.2.1. Phng
a. Phng do nhit (hay vt nóng)
- Phng nh: Ly vi mùng tm dung dch acid picric bão hòa đp lên mt vt
phng.
- Phng nng: p nh vi mùng tm dung dch acid picric lên vt phng, sau
đó chuyn đi bnh vin.
b. Phng do hóa cht
Vic trc tiên là ngâm vt thng vào chu nc to hoc đ vt thng di
vòi nc chy tht nh. Sau đó m
i trung hòa hóa cht. Chú ý các trng hp sau:
- Dùng bình cha cháy trc phòng thí nghim đ dp la.
Lu ý: Sinh viên phi báo ngay cho nhân viên phòng thí nghim hoc giáo viên
hng dn v
mi s c trong phòng thí nghim.
1.3. K THUT SINH HÓA
1.3.1. Các dng c thng dùng trong thc tp sinh hóa
1.3.1.1. Cách ra các dng c
sch ca các dng c nh hng rt ln đn kt qu thí nghim, do đó ra
dng c hóa hc là mt phn k thut phòng thí nghim mà sinh viên cn phi bit.
chn phng pháp ra dng c trong tng trng hp riêng bit thng ph
i bit tính
cht ca nhng cht làm bn dng c. Sau đó s dng tính cht hòa tan ca nhng cht
bn này trong nc nóng hay trong nc lnh, trong dung dch kim, acid, trong các
mui hay các dung môi hu c. Thng dùng cây c ra hoc dùng bàn chi chà xát
vào các dng c (dùng cây c ra phi chú ý vì ngn cây c có th làm thng đáy dng
c).
Các dng c sau khi ra sch cht bn
đc ngâm vào dung dch sulfo- cromic
(hn hp ca K
2
Cr
2
O
7
10% và H
2
SO
4
đm đc cùng t l th tích) trong mt ngày; sau
i vi các loi cht lng đc, ta dùng mt qu bóp cao su đc bit gn vào đu
ng hút, qu bóp này có th hút ho
c đ cht lng t do nh mt h thng khóa
(valve).
* Cách s dng:
+ Tráng ng hút bng mt lng nh dung dch s hút.
+ Hút dung dch lên đn bên trên vch ngang. (xem hình 1.2).
+ Ly ngón tr bt đu trên ng hút li (ngón tr phi sch, khô), lau sch bên
ngoài đu ng hút bng giy thm.
+ Nâng ng lên cao cho vch chia đ trên ng hút
ngang tm mt, đu ng da vào thành bình ri cho dung
d
ch chy t t theo thành bình đn khi đã ly đ th tích
cn dùng cho thí nghim thì ngng (lúc này cn quan sát
mc nc cong tip xúc vi vch trên ng hút)
+ Gi ng hút thng đng ri chuyn qua bình hng,
đt đu ng hút chm vào thành bình ri buông ngón tr đ
dung dch chy t do (bình hng phi đ hi nghiêng).
+ Khi dung dch ngng không chy na, ta xoay đu ng hút 2-3 vòng trc khi
ly
ng hút ra khi bình (không thi vào ng hút đ đui git tha còn li trong ng).
+ Khi đc th tích cn chú ý đc theo mt cu lõm ca cht lng không màu
hoc trong sut nh nc, đc theo mt cu li đi vi cht lng có màu sm nh
dung dch cha iod.
c. Micropipet
- Chnh th tích trong khong s dng ca pipet bng cách vn nút phía trên đu
pipet cùng hoc ngc chi
u kim đng h cho đn khi các ch s hin rõ đúng th tích
cn dùng.
- Gn đu tip ly hóa cht vào đu pipet sao cho khít vi đu pipet.
ra bng cách chm vào thành bình cha).
e. ng đong (Cylinder)
Có dung tích thay đi t 5 mL đn 2 L, có th có mt đáy
và đc phân đ (hình 1.4), tùy s phân đ này ch gn đúng
nhng th tích toàn phn vn đúng nht. Vì th không nên dùng
ng đong đ chia nhng lng quá nh (Hình 1.4).
f. Bình tam giác (Erlenmeyer)
c s dng rng rãi các thí nghim phân tích (chun
đ). Bình tam giác có nút mài đc gi là “Bình xác đnh ch s
iod”.
g. Bình chit
Dùng đ tách riêng nhng dung dch lng không hòa tan
vi nhau (ví d nc và du). Khi lc bình chit, ngón tay phi
gi nút đu trên và khóa đu di bình (Hình 1.5).
h. Bình hút m (Desiccator):
Là dng c thy tinh có thành dày và có np, dùng đ làm
khô mu t
t và đ bo qun nhng cht d hút hi m t không
khí. (Hình 1.6) Phn di ca bình có đt nhng cht hút m. Mun
m np bình phi đy np v mt phía, tránh nhc np lên cao.
i. Bình hút chân không:
c s dng khi bm chân không đ lc. Bình có ng nhánh phn trên, ng
nhánh này đc ni vi bm chân không (Hình 1.7).
j. ng sinh hàn:
Là dng c
đ làm lnh và ngng hi (Hình 1.8). Tùy theo
điu kin mà cht lng đc to thành trong ng sinh hàn khi làm
1.3.2. Cách chun b mt dung dch hóa cht
1.3.2.1. Nng đ ca dung dch
Khi hòa tan mui vào nc ta đc nc mui.
+ Mui: cht hòa tan hay dung cht.
+ Nc: dung môi.
+ Nc mui: dung dch.
Nng đ ca dung dch có th đ
c din t nhiu cách khác nhau:
1. Nng đ phn trm khi lng theo khi lng (% w/w): S gam cht hòa
tan có trong 100 gam dung dch.
Ví d: Dung dch NH
4
Cl 5% theo khi lng là trong 100g dung dch đó có 5g
NH
4
Cl tinh khit.
2. Nng đ phn trm khi lng theo th tích (% w/v): S gam cht hòa tan có
trong 100 mL dung dch.
Ví d: Dung dch CuSO
4
10% theo th tích là trong 100 mL dung dch đó có
10g CuSO
4
tinh khit.
3. Nng đ phn trm th tích theo th tích (% v/v): Là s mL dung cht có
trong 100mL dung dch.
Ví d: Dung dch glycerin 10% theo th tích là trong 100 mL dung dch đó có
10 mL glycerin nguyên cht.
4. Nng đ phân t - nng đ mol (mol/L hay M): Là s phân t gam (s mol)
Vy ta cn 32g NH
4
Cl ri đong 48 mL H
2
O bng ng đong. nc vào hòa
tan, đc dung dch NH
4
Cl 40%.
* Trng hp các hóa cht có ngm nc (CuSO
4
.5H
2
O, Na
2
S
2
O
3
.5H
2
O,
NaCO
3
.10H
2
O ) khi cn pha các cht đó ta phi tính ti lng nc kt tinh trong
chúng.
Ví d: Mun pha 500g dung dch CuSO
4
20% t tinh th ngm nc (CuSO
O.
Vy mun có 100g CuSO
4
khan nc thì phi cn mt lng CuSO
4
. 5H
2
O là:
gam156
160
100 x 250
=
Lng nc cn đ thêm: 500g - 156g = 344g
Vy ta cn 156 g CuSO
4
.5H
2
O và thêm 344 mL nc đ hòa tan, ta đc 500g
dung dch CuSO
4
20%.
b. Nng đ phn trm khi lng theo th tích
Ta hòa tan lng cht đã cân trong nc và thêm nc ti th th tích đúng.
Ví d: Cn chun b 1 L dung dch NaCl 30% thì ta cn mt lng NaCl là:
gam300
100
1000 x 30
gx 02,27
37
10 x 100
==
Hay
ml,
1,19
,
722
0227
=
Và ta thêm lng nc:
100g - 27,02g = 72,98g (hay 72,98 mL)
c. Nng đ phân t gam
Mol hoc phân t gam là khi lng ca các cht tính ra gam bng khi lng
phân t ca nó. Dung dch phân t gam là dung dch cha 1 phân t gam cht hòa tan
trong 1 L.
chun b dung dch 1M ca cht nào đó, ngi ta tính khi lng phân t
(đc gi là tng khi lng các nguyên t có trong cht) hoc tìm tr s ca nó trong
b
ng tra cu.
Ly lng cân chính xác đem hòa tan trong dung môi cho thành 1 L dung dch
(dùng bình đnh mc).
Khi phi đun nóng dung dch, hay khi phn ng ta nhit hay thu nhit, phi đ
cho v nhit đ bình thng (20
O
C) ri mi thêm ti vch. Cng tng t nh th,
chun b 0,5 L ta ch cn 29,42g x 0,5 = 14,71g pha trong bình đnh mc
500 mL.
+ Trong trng hp cht rn có ngm nc, phân t gam cht đó phi tính c
khi lng các phân t nc trong cht đó.
+ i vi cht tan là dung dch tinh khit (100%) ta cng tin hành cân và pha
nh đi vi cht rn không ngm nc.
d
P
V =
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
9
+ i vi cht tan là cht lng có phn trm thp (cha đc 100%) ta phi chú
ý ti nng đ phn trm ti đa ca chúng đ tính toán cho đúng.
Thí d: Pha HCl 1M t HCl 37% (M
HCl
= 36,5) ta phi cân:
gamHCl
x
65,98
37
100365
=
Hay
mlHCl839,82
1,19
65,98
≈=
O
1 phân t gam HCl cho ra 1 ion gam H
+
Vy đng lng gam HCl = 1 phân t gam HCl
b. 2H
+
+ SO
4
2-
+ 2Na
+
+ 2OH
-
→ 2Na
+
+ SO
4
2-
+ 2H
2
O
1 phân t gam H
2
SO
4
cho ra 2 ion gam H
+
Vy đng lng gam H
2
2Na
2
S
2
O
3
+ I
2
å Na
2
S
4
O
6
+ 2NaI
I
2
+ 2e å 2I
-−−−
→−
2
64
2
32
222 O
S
eO
, acid oxalic Các
cht này đc gi là các cht gc. Tuy nhiên, đi vi nhng cht khác nh NaOH,
HCl và Na
2
S
2
O
3
cách này không thc dng vì các cht này không có hiu lc v đ
tinh khit và dng c đnh đ đc cân trc tip. Ví d: NaOH thng b nhim vi 1
lng Na
2
CO
3
thay đi và rt d b chy nc, HCl bc hi nhit đ phòng thí
nghim và Na
2
S
2
O
3
.5H
2
O rã thành bt nó s b mt nc ca tinh th khi đ ngoài
không khí và vì vy có thành phn không c đnh. trong nhng trng hp này, điu
cn thit là pha 1 dung dch gn đúng nng đ mong mun và sau đó đnh nng đ
chính xác ca nó vi 1 dung dch chun.
b. Cách xác đnh nng đ
Tr li ví d phn ng mt acid và mt base, phn ng có th tóm tt:
H
x V
2
Ta s dùng h thc này đ hiu chnh li nng đ 1 s dung dch chính xác.
Thí d: Ta có mt dung dch chun H
2
SO
4
0,1N chính xác. Mt dung dch
NaOH ta pha ly có nng đ đnh pha là 0,1N. em chun đ ta thy 10 mL H
2
SO
4
0,1N tác dng vi 11 mL NaOH ta pha. Vy nng đ ca dung dch NaOH ta pha là:
N
x
V
xCV
C 091,0
11
1,010
1
22
1
===
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
Vì vy thêm 13,1 mL nc vào 36,9 mL etanol 96% ta s đc 50 mL ethanol
70%.
c. c th tích bao nhiêu khi làm loãng 25 mL HCl 0,08N sang HCl 0,05N
C
1
x V
1
= C
2
x V
2
0,08 x 25 = 0,05 x V
2
ö V
2
= 40 mL
1.3.2.4. Cách pha và đnh chun mt s dung dch thng dùng
Vi điu kin phòng thc tp sinh hóa hin nay, chúng ta có th pha 2 dung
dch chun gc sau đây:
a. Dung dch acid oxalic (COOH)
2
N(γ=2). Cân tht chính xác M/2 lng
(COOH)
2
đ hòa tan vi nc ct thành 1 L, ta đc dung dch chun acid oxalic 1N
bo qun trong chai thy tinh nút mài và đ trong ch không ánh sáng.
b. Dung dch KIO
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
12
Dung dch HCl N(HCl đm đc 12M =12N, γ=1). Hòa 1000/12 = 85 mL HCl
đm đc trong nc ct cho va đ 1 lít. Xác đnh li chun đ đúng vi NaOH N trên
(dùng thuc th màu phenolphtalein).
T dung dch chun HCl 1N, ta áp dng h thc C
1
x V
1
= C
2
x V
2
đ pha loãng
thành các dung dch HCl N/2, N/5, N/10, N/20.
Dung dch H
2
SO
4
1N (H
2
SO
4
đm đc 18M = 36N, γ=2). Hòa 1000/36 = 29
mL H
2
SO
4
đm đc vi nc ct cho đ 1 L. ngui, hiu chnh li cho đúng
3
hòa tan thành 1lít
vi nc ct. nh li nng đ vi dung dch KIO
3
N/10 pha trên theo cách sau: hút
10 mL dung dch KIO
3
N/10 thêm vào mt ít tinh th KI+2 mL HCl đm đc. nh
chun vi dung dch Na
2
S
2
O
3
va pha đn khi ht màu nâu ca iod sinh ra (th vi h
tinh bt).
Dung dch iod I
2
N/10 (γ=1). Cân M/1 x 1/10g + 25,5g KI pha thành 1 lít vi
nc ct, đnh phân li nng đ vi dung dch Na
2
S
2
O
3
N/10 va hiu chnh.
Ví d: Saccharose (đng mía), lactose (đng sa), maltose (đng mch
nha).
- Polysaccharide: gm 2 loi:
+ Polysaccharide thun: gm nhng monomer cùng loi.
Ví d: tinh bt, cellulose và glycogen.
+ Polysaccharide tp: Gm nhng monomer khác loi hay dn sut ca
monomer hoc có thêm cht béo.
Ví d: Heparin, acid hyallycoric.
Tính cht
- Monosaccharide: Có tính kh, d
b mt nc bi acid vô c mnh (H
2
SO
4
,
HNO
3
đm đc) đ cho ra dn sut furfural. Cht này d kt hp vi các loi phenol
(resorcinol, α- naphthol, orcinol ) đ cho phn ng màu.
- Oligosaccharide: B thy phân bng acid hoc enzyme thích hp đ cho ra các
thành phn cu to tng ng. Trng hp disaccharide, tùy cách kt hp các
monomer s có tính kh hay không. Kh nng kh ca oligosaccharide yu hn
monosaccharide.
Trong c th sinh vt carbohydrate đóng vai trò ln, nó là thành phn cu to
nên các c
quan và dch gian bào. Nó cung cp phn ln nng lng cho t bào
sng.
2.2 NH TÍNH MONOSACCHARIDE VÀ TINH BT
O
OH
Âáöu khæí
Cu to mt đon amylose ca tinh bt
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
14
Chun b tinh bt
Khoai lang ra sch, mài trên bàn mài đt trên rây đã đ sn trong chu thy
tinh. Mài nh tay cho nhuyn, xong vt tht k bã khoai lang vi 200 mL nc ct,
chuyn nc bt t chu thy tinh vào cc 250 mL, đ yên cho bt lng. Khi bt đã
lng k, gn b phn nc trên ri tip tc cho nc ct vào khuy đu, đ lng tip
tc ri li gn b phn nc trên. Lp li vài ln cho đn khi tinh bt trng và sch.
Khuy tinh bt vi vài mL nc ct ri cho vào 100 mL nc ct đang sôi thì ta đc
dung dch h tinh bt.
Ly dung dch h tinh bt va nhn đc đ làm các thí nghim sau.
Tin hành
a. Cho màu vi iod
Tin hành: Cho vào ng nghim 5 mL dung dch h tinh bt, cho tip 2 gi
t
iod. Nhn xét kt qu. Sau đó xem ng nghim đun cách thy khong 5 phút - Nhn
xét. ngui - Quan sát, nhn xét và gii thích.
b. Phn ng thy phân
Tin hành: Dùng ng nghim ln cho vào 15 mL dung dch h tinh bt. Cho
tip vào 5 mL HCl đm đc, khuy đu. un cách thy, c sau 1 phút ly 1 git dung
dch đang thy phân nh lên 1 git iod đã đ sn trên đa kính đng h. Th nh
vy
cho đn khi không cho màu vi iod. Nhn xét màu thay đi khi th dung dch thy
5-hydroxymethyl furfural
α Napthol
O
HOCH
2
CHO
OH
CH
OH
C
O
CH
C
CH
2
OH
CH
+ 2
- H
2
O
OH
Phc màu tím
α-D-glucose
5-hydroxymethyl furfural
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
15
Tin hành
s kh đng II trong dung dch Fehling thành đng I có kt ta đ gch. Các
disaccharide có nhóm -OH glycoside t do đu có tính kh:
(HCOH)
n
CHO
CH
2
OH
OCH
CHO
Cu
COOK
COONa
+
(HCOH)
n
CH
2
OH
COOH
H O CH COONa
COOKCHOH
+
+
Cu
2
O
âoí gaûch
Tin hành
trong môi trng acid:
Cu
2
O + Fe
2
(SO
4
)
3
+ H
2
SO
4
→ 2CuSO
4
+ 2FeSO
4
+ H
2
O
Fe
2+
sinh ra có tính kh li tác dng vi KMnO
4
là cht oxy hóa nên dùng
KMnO
4
đ chun đ Fe
2+
trong môi trng acid:
2
O và t đó tính
đc lng đng kh trong dung dch bng cách tra bng t l gia dung dch
KMnO
4
và đng kh ca Bertrand.
Hóa cht
- Thuc th Fehling = Fehling A+Fehling B t l 1:1
- Fehling A: 40 g CuSO
4
.5H
2
O trong 1 lít nc ct
- Fehling B: 20g natri kali tartrate (C
4
H
4
O
6
NaK.4H
2
O) và 150g NaOH trong 1
lít nc ct.
- Dung dch Fe
2
(SO
4
)
3
trong H
thnh thong lc đu trong khi đun đ chit tách đng. Sau đó ly ra, đ ngui đn
nhit đ phòng.
Tin hành kh tp cht bng cách:
+ Thêm 7 mL dung dch acetate chì 30% vào dch chit đng cho vào bình
đnh mc 100mL, lc đu và đ lng 5 phút. Nu thy xut hin mt lp cht lng
trong sut bên trên lp cn thì vic kh tp cht đã xong.
+Cho ti
p 20 mL dung dch Na
2
SO
4
bão hoà vào đ loi chì tha. Lc đu và đ
ta lng xung.
+Thêm nc ct va đ đn vch 100 mL, lc đu và lc qua giy lc khô.
Dch lc dùng đ tin hành đnh lng.
Tin hành đnh lng
Cho 10 mL dung dch đng cn kho sát và 10mL thuc th Fehling vào bình
tam giác 250 mL. y bình bng nút thy tinh và đun trên bp có li aming. un
sôi khong 3 phút, kt ta đ
xut hên trong bình. Ly bình ra đ ngui.
Ra kt ta vài ln vi nc m đã đun sôi cho đn khi dch ra không còn
phn ng kim trên giy qu. Quá trình ra đc tin hành trên phu lc chân không
vi giy lc xp G4 và chú ý là phn ln kt ta trên phu lc và trong bình luôn đc
ph mt lp nc đ Cu
2
O không b oxy hóa bi oxy không khí.
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
17
Hòa tan kt ta Cu
100
1000m
V
V
1
xx
trong đó :
X: hàm lng đng kh tính theo %
a: s mg glucose tìm đc khi tra bng ng vi s mL KMnO
4
0,1N dùng đ
chun đ mu phân tích tr đi s mL KMnO
4
1/30N dùng đ chun đ mu không.
V: th tích pha loãng mu (100mL)
V
1
: th tích mu ly đem xác đnh đng kh
m: lng mu đem phân tích
1000: h s đi gam thành mg
Bng 2.1. T l gia KMnO
4
1/30N và lng đng kh
KMnO
4
1/30N(mL) Glucose(mg) KMnO
4
1/30N(mL) Glucose(mg)
0.2 0
,
124 26
,
2
7 7
,
225 27
,
4
8 8
,
326 28
,
6
9 9
,
327 29
,
9
10 10
,
428 31
,
2
11 11
,
529 32
,
5
12 12
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
18
2.3.2. nh lng đng kh theo Hagedorn-Jensen (b túc bi Isskuts và Both)
Nguyên tc: Da vào tính kh ca monosaccharide, đnh lng glucose theo
phn ng oxy hóa - kh. Glucose là cht kh; fericyanua kali là cht oxy hóa. Phn
ng xy ra trong môi trng kim đun nóng.
2K
3
Fe(CN)
6
(HC OH)
n
CH
2
OH
CHO
3Na
2
CO
3
H
2
O
+++
++
(HC OH)
n
CH
2
(2)
Phn fericyanua kali tha đc đnh phân gián tip qua phng pháp đnh phân
iod bng thiosulfit natri (Na
2
S
2
O
3
)
K
3
Fe(CN)
6
+ KI å K
4
Fe(CN)
6
↓ + 1/2I
2
(3)
2Na
2
S
2
O
3
+ I
2
å Na
2
3
0,02 N đn vch 0 ri bt đu đnh phân.
ng nghim
Hoá cht
1 2 3 4 5 6 7
Nng đ dung dch glucose (mg/mL)
Th tích dung dch glucose 2 mg/mL (mL)
Th tích dung dch glucose đnh phân Xmg/mL
Th tích nc ct (mL)
2
5
0
0
1,6
4
0
1
1,2
3
0
2
0,8
2
0
3
0,4
1
0
4
X
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
19
+ nh phân mu đi chng trc (ng 7), chuyn dung dch trong ng qua cc
250 mL. Cho vào ng nghim đó 10 mL CH
3
COOH 9% tráng ng nghim ri đ
chung vào cc 250 mL.
Quan sát hin tng, gii thích, vit phng trình phn ng xy ra.
+ Cách đnh phân: cho Na
2
S
2
O
3
0,02N buret xung cc t t và lc nh cc
cho đn khi dung dch chuyn thành màu vàng rm rt lt. Thêm vào đó 1-2 git h
tinh bt, dung dch trong cc chuyn sang màu xanh, cho tip Na
2
S
2
O
3
0,02N t t
tng git mt cho đn khi màu xanh đt ngt bin mt và tr thành màu trng sa đc
là đc. Ghi nhn th tích Na
2
S
2
= V
5
= V
6
= V
0
=
∆V=V
0
-V
i
(mL) ∆V
1
= ∆V
2
= ∆V
3
= ∆V
4
= ∆V
5
= ∆V
6
=
0
V đng biu din ∆V = f(C) mg/mL
ng bin din có dng y = ax.
+ Da vào đ th, suy ra nng đ glucose đnh phân (tc nng đ dung dch
trong ng 6)
Ly 1-2 gam nguyên liu ti đã nghin nh cha khong 5-50 mg đng (cân
bng cân phân tích) cho vào cc thy tinh 50ml và thêm 10 ml alcol 90
O
vào (nu
dùng nguyên liu khô thì cn ly ít mu hn). Sau đó đ cc đun trên ni cách thy
cho sôi 3 ln. Khuy đu bng đa thy tinh, sau khi đ ngui lc không tro (khi lc
ch nên gn ly phn alcol) đng đ cn đ trên lc.
Giáo Trình Thc Tp Sinh Hóa
20
Sau đó li cho 10ml alcol 80
O
vào cc đng bã, khuy đu đun 2 ln ti sôi
trong ni cách thy. ngui li lc tip. Chit rút nh vy khong 3 ln, xong đa bã
lên lc và ra sch 2-3 ln bng alcol 80
O
nóng (ra tng ít mt), alcol qua lc đc
bay hi trong phòng hoc ni cách thy. un nh sau khi cho bay hi alcol, mu có
th đ lâu trong bình hút m.
Cn khô trong cc đc pha loãng thành 50ml vi nc ct (dùng bình đnh
mc). Nu có cn thì đ lng xung. Khi đem làm hin màu, dung dch này có th pha
loãng thêm 5-10 ln tùy theo nng đ đng nhiu hay ít.
Sau đó có th to phn ng màu ca dung dch đng theo ph
ng pháp sau:
Dùng Phenol
Hút 1ml dung dch đng có khong 10-70µg đng cho vào ng nghim ri
cho thêm 1ml dung dch phenol 5%. Sau đó, cho vào ng nghim 5ml H
2
SO
4
C
đ xut hin màu. Màu bn vng trong vài gi, đem đo đ hp th bc sóng
490nm.
V đ th tng quan gia đ hp th và nng đ saccharose ri tính hàm lng
đng tng s có trong mu theo công thc sau:
Hàm lng đng tng s % = X x V x 100/m
X: nng đ saccharose đc suy ra t đ th chun (µg/mL)
V: th tích pha loãng sau khi ly trích mu.
m: khi lng mu
đem phân tích.
chính xác ca phng pháp này là ± 2%
2.5. NH LNG NG SACCHAROSE
ng saccharose cùng vi mt s đng kh có nhiu trong các loi trái cây,
rau, c Saccharose không có tính kh nên không th xác đnh trc tip bng các
phng pháp Bertrand. có th xác đnh đc saccharose bng phng pháp này
phi thy phân nó thành các đng kh glucose và fructose.